Bài 1. Trao đổi nước ở thực vật

Các dạng nước trong cây và vai trò của nó: Hãy nêu vai trò chung của nước đối với thực vật?... Vai trò của nước đối với thực vật-Nước là dung môi hòa tan nhiều chất ,hầu hết các phản ứng

1

CHƯƠNG I CHUYỂN HOÁ VẬT CHẤT VÀ NĂNG

LƯỢNG

A CHUYỂN HOÁ VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG Ở

THỰC VẬT BÀI 1 TRAO ĐỔI NƯỚC Ở THỰC VẬT

I VAI TRÒ VÀ NHU CẦU NƯỚC ĐỐI VỚI THỰC VẬT

II QUÁ TRÌNH HẤP THỤ NƯỚC Ở RỄ

III QUÁ TRÌNH VẬN CHUYỂN NƯỚC Ở THÂN

+ Thoát hơi nước

- Các quá trình này có mối quan

hệ chặt chẽ với nhau tạo nên

trạng thái cân bằng nước cần

I VAI TRÒ VÀ NHU CẦU NƯỚC ĐỐI VỚI THỰC VẬT

I VAI TRÒ VÀ NHU CẦU NƯỚC ĐỐI VỚI THỰC VẬT

1 Các dạng nước trong cây và vai trò của nó:

Hãy nêu vai trò chung của nước đối với thực vật?

Vai trò của nước đối với thực vật

-Nước là dung môi hòa tan nhiều chất ,hầu hết các phản ứng trong tế bào thực vật đều diễn ra trong môi trường nước.Bản thân chất nguyên sinh chiếm 80-90% là nước -Nước là một chất phản ứng với vai trò như 1 cơ

chất.Trong quang hợp ở thực vật nước cung cấp hidro để khử NADP thành NADPH2 thông qua phản ứng quang phân li nước

-Phản ứng sinh hóa đặc trưng nhất của nước là thuỷ

I VAI TRÒ VÀ NHU CẦU NƯỚC ĐỐI VỚI THỰC VẬT

1 Các dạng nước trong cây và vai trò của nó:

Nước

tự do

I VAI TRÒ VÀ NHU CẦU NƯỚC ĐỐI VỚI THỰC VẬT

1 Các dạng nước trong cây và vai trò của nó:

nguyên sinh

- Giúp quá trình trao đổi chất diễn ra bình thường

I VAI TRÒ VÀ NHU CẦU NƯỚC ĐỐI VỚI THỰC VẬT

1 Các dạng nước trong cây và vai trò của nó:

Nước

liên

kết

I VAI TRÒ VÀ NHU CẦU NƯỚC ĐỐI VỚI THỰC VẬT

1 Các dạng nước trong cây và vai trò của nó:

liên kết hoá học ở các thành phần tế bào

- Không giữ được các đặc tính vật lý, hoá học, sinh học củanước

- Đảm bảo

độ bền vững của hệ

thống keo trong chất nguyên sinh của tế bào.

I VAI TRÒ VÀ NHU CẦU NƯỚC ĐỐI VỚI THỰC VẬT

2 Nhu cầu nước đối với thực vật:

ví dụ: + 1 cây ngô cần 200 kg

nước trong đời sống

+ 1 hecta ngô cần 8000 tấn nước + Cây cần từ 200 - 800 gam nước

để tổng hợp 1 gam chất khô

- GV hỏi: Em có nhận xét gì về

nhu cầu nước của cây?

+ Cây cần nhiều

nước

+ Nhưng tuỳ thuộc

vào nhiều yếu tố

I VAI TRÒ VÀ NHU CẦU NƯỚC ĐỐI VỚI THỰC VẬT

2 Nhu cầu nước đối với thực vật:

- Nhu cầu nuớc của cây rất lớn

- Nhu cầu nước phụ thuộc vào các đặc điểm sinh thái của thực vật

- Nhu cầu nước còn phụ thuộc vào các loài cây khác nhau, nhóm cây khác

nhau.

II QUÁ TRÌNH HẤP THỤ NƯỚC Ở RỄ

1 Đặc điểm của bộ rễ liên quan đến quá trình hấp thụ

nước:

+ Nước trong đất có những dạng nào?

+ Dạng nước nào cây có

thể hấp thụ được?

+ Thực vật hấp thụ nước

như thế nào?

- Nước trong đất tồn tại ở 2

dạng là nuớc tự do và nước liên kết

Đặc điểm của hệ rễ như thế nào?

II QUÁ TRÌNH HẤP THỤ NƯỚC Ở RỄ

1 Đặc điểm của bộ rễ liên quan đến quá trình hấp thụ

khoáng như thế nào ?

II QUÁ TRÌNH HẤP THỤ NƯỚC Ở RỄ

1 Đặc điểm của bộ rễ liên quan đến quá trình hấp thụ

nước:

a Hình thái của hệ rễ:

Rễ chính – Rễ bên – Lông hút – Miền sinh trưởng kéo dài – Đỉnh

ST – Chóp rễ.

II QUÁ TRÌNH HẤP THỤ NƯỚC Ở RỄ

1 Đặc điểm của bộ rễ liên quan đến quá trình hấp thụ

nước:

- Bộ rễ do nhiều loại rễ tạo

thấu

3 giai đoạn kế tiếp:

a Gđ nước từ đất vào lông hút.

b Gđ nước từ lông hút vào mạch gỗ của rễ.

c Gđ nước đẩy từ mạch gỗ của rễ lên mạch

gỗ của thân

2 Con đường hấp thụ nước ở rễ:

Cơ chế: thẩm thấu do sự chênh lệch về astt (từ nơi có astt thấp  nơi có astt cao - từ nơi

có thế nước cao  nơi có thế nước thấp)

II QUÁ TRÌNH HẤP THỤ NƯỚC Ở RỄ

Nội bì

b Gđ nước từ lông hút vào mạch gỗ của rễ:

2 Con đường hấp thụ nước ở rễ:

 Có 2 con đường vận chuyển nước:

+ Qua thành tế bào-gian bào

bị ngăn trở bởi đai Caspari

không thấm nước.

+ Qua các tế bào sống (Chất

nguyên sinh-không bào)

 Nước được vận chuyển

1 chiều qua các tế bào vỏ, nội bì vào mạch gỗ của rễ

do sự chênh lệch sức hút nước.

II QUÁ TRÌNH HẤP THỤ NƯỚC Ở RỄ

- Con đường hấp thụ nước ở rễ bao

gồm: * Con đường qua tế bào: + Qua các tế bào sống (Chất nguyên sinh-

không bào)

Nước từ đất  màng tế bào lông hút 

tế bào nhu mô vỏ  tế bào nội bì 

mạch gỗ

* Con đường qua gian bào: ( Qua thành

tế bào) : Nước từ đất  màng tế bào

lông hút  gian bào, thành tế bào nhu

mô vỏ, tế bào nội bì  mạch gỗ

 Nước bị đẩy từ ……… lên ……… do 1 lực

đẩy gọi là …………, thể hiện ở 2 hiện tượng:

+…………

+ …………

2 Con đường hấp thụ nước ở rễ:

c) Gđ nước đẩy từ mạch gỗ của rễ lên mạch gỗ

của thân:

Rễ Thân

Áp suất rễ

Hiện tượng rỉ nhựa

Hiện tượng ứ giọt

Hiện tượng rỉ nhựa

Hiện tượng ứ giọt

II QUÁ TRÌNH HẤP THỤ NƯỚC Ở RỄ

III QUÁ TRÌNH VẬN CHUYỂN NƯỚC Ở THÂN

1 Đặc điểm con đường vận chuyển nước ở thân:

- Đặc điểm: + Nước và chất khoáng hòa

tan trong nước được vận chuyển theo

2 Các con đường vận chuyển nước ở thân:

- Chủ yếu bằng con đường qua

mạch gỗ từ rễ lên lá.

- Tuy nhiên, nước cũng có thể

vận chuyển theo chiều từ trên

 Quá trình vận chuyển nước ở thân thực hiện được do sự phối hợp giữa:

3 Cơ chế bảo đảm sự vận chuyển nước ở thân:

+ Lực hút của lá (do quá trình thoát hơi nước:

1 Trao đổi nước ở thực vật bao gồm các quá trình nào ?

2 Hiện tượng ứ giọt xảy ra trong điều kiện nào ?

3 Tại sao hiện tượng ứ giọt chỉ xảy ra ở những cây

bụi thấp và những cây thân thảo ?

 Hiện tượng ứ giọt chỉ xảy ra ở những cây bụi và cây thảo vì những cây này

thường thấp, dễ bị tình trạng bão hòa hơi nước và áp suất rễ đủ mạnh để đẩy nước từ rễ lên lá  hiện tượng ứ giọt.

Tế bào nội bì

Tế bào vỏ

Đai Caspari

Mạch gỗ

- Vai trò:

+ bao quanh tb nội bì + điều chỉnh lượng nước + kiểm tra các chất khoáng hòa tan.

1 Làm thế nào để phân biệt hiện tượng ứ giọt và sương trên lá ?

2 Nêu bằng chứng về khả năng hút và đẩy nước một cách chủ động của hệ

rễ ?

VỀ NHÀ