giáo án ngữ văn 8 bài 13

2/ Nhận xét bài làm: - Nhìn chung các em hệ thống được kiến thức, biết khái quát vấn đề Các văn bản truyện kí hiện đại Việt Nam.. - Viết được cảm nhận về một nhân vật đã học trong văn b

TRẢ BÀI KIỂM TRA VĂN VÀ TẬP LÀM VĂN

I Mục tiêu cần đạt :

-Ôân tâp kiểu văn tự sự kết hợp với miêu tả và

biểu cảm, đánh giá

-Gíup HS chữa các lỗi về liên kết văn bản và lỗi chính tả

-Gíup HS có khả năng tự kiểm tra bài của mình

-Có ý thức tích hợp với Văn và Tiếng Việt

II Chuẩn bị của GV-HS :

-GV :Chấm bài,thống kê chất lượng, nhận xét các ưu

khuyết điểm của HS

-HS :Đọc bài tự nhận xét bài làm của mình

III Tổ chức các hoạt động dạy và học :

HĐ 1:Nhăc lại đề bài:

ĐỀ BÀI: Kể lại một buổi lao động ở trường em có ấn tượng sâu sắc nhất

Tuần

13

Tiết 49

Tuần

13

Tiết 49

BÀI 13 NỘI DUNG:

1 Văn bản: Bài toán dân số

2 TV: Dấu ngoặc đơn, dấu hai chấm

3 TLV: Đề văn thuyết minh., cách làm bài văn thuyết minh.

MÚC ĐỘ CẦN ĐẠT

Biết đọc hiểu một văn bản nhật dụng Hiểu được sự hạn chế bùng nổ gia tăng dân số là sự bùng nổ tất yếu của sự phát triển loài người Thấy được sự kết hợp của phương thức tự sự với lập luận tạo nên sức thuyết phục của bài viết Thấy được cách tŕnh bày một vấn đề của đời sống có tính chất toàn cầu trong văn bản

- Hiểu công dụng và biết cách sử dụng dấu ngoặc đơn và dấu hai chấm trong khi viết

-Nhận dạng hiểu được đề văn thuyết minh và cách

làm bài văn thuyết minh

ND:

Lớp 81,2,10,11 ND:

Lớp 81,2,10,11

HĐ 2: Giới thiệu yêu cầu chung :

HĐ 3:Phát bài

-Gv gợi ý hs đánh giá bài làm (câu hỏi sgk )

-HS ghi ra giấy phần đánh giá bài làm của mình theo từng câu hỏi sgk

-GV gọi 1 số hs nêu nhận xét về bài làm của mình -GV đánh giá chung

+Ưu điểm : chất lượng có tiến bộ hơn bài viết số 1

@Đa số hs nắm phương pháp tự sự

@ Có chú ý xây dựng bố cục, lựa chọn được một số sự việc chính

+Khuyết điểm:

@Nhiều Một số hs chưa biết cách trình bày nd đoạn văn ,chưa biết bố trí, sắp xếp nd phần thân bài

@ Một số hs lười , bài viết sơ sài tập trung ở lớp 8/ 2

@Câu văn viết còn vụn vặt ,ngớ ngẩn không có chủ ý Còn sai chính tả nhiều tập trung ở lớp 8/2

HĐ4:-HS đọc bài làm tốt :

Phần 2 Văn :

1/ Triển khai đáp án:

1/.- Thanh Tịnh (1911-1988)

- Là nhà văn có sáng tác từ trước Cách mạng tháng Tám ở các thể loại thơ, truyện Sáng tác của Thanh

Tịnh toát lên vẻ đẹp đằm thắm, tình cảm êm dịu, trong

trẻo.

2/.-Sự biến chuyển của trời đất cuối thu

-Hình ảnh mấy em nhỏ núp dưới nón mẹ lần đầu tiên

đi đến trường.

== > gợi “tôi” nhớ lại mình ngày ấy với bao kỷ niệm mơn man

3/ Buổi tựu trường đầu tiên sẽ mãi không bao giờ quên trong kí ức của nhà văn Thanh Tịnh.

4/ NH(1918 -1982), là nhà văn cuả những người cùng khổ, có nhiều sáng tác ở các thể loại tiểu thuyết, kí, thơ.

5/.-Tạo dựng được mạch truyện , mạch cảm xúc trong đoạn trích tự nhiên, chân thực.

- Kết hợp kể chuyện với miêu tả, biểu cảm.

- Khắc họa hình tượng nhân vật với lời nói, hành động, tâm trạng sinh động , chân thực

6/ Cảm thông trước tấm lòng người cha rất mực yêu thương con, trân trọng ca ngợi vẻ đẹp tiềm ẩn của người nông dân trong cảnh khốn cùng vẫn giàu lòng tự trọng khí khái.

7/ Giàu tâm hồn yêu thương, đđức hy sinh ; tinh thần phản kháng mãnh liệt của người nông dân hiền lành chất phát

8/.-Gia cảnh đáng thương: từ khi bà và mẹ mất không em người yêu thương, đi bán diêm tự kiếm sống.

-Gia cảnh đáng thương lại càng đáng thương hơn trong đêm giao thừa : đói, rét, không nhà, không người yêu thương.

 Em không chỉ khốn khổ về vật chất mà còn bị mất mát về tinh thần

9/.Đồng cảm với khao khát hạnh phúc của em bé (qua những mộng tưởng của em

bé về chiếc lị sưởi ấm áp, bữa ăn ngon, cảnh đầm ấm với người bà đã khuất, …) Cách kết thúc truyện thể hiện nỗi day dứt, nỗi xĩt xa của nhà văn đối với em bé bất hạnh.

10/.- Tạo tình huống truyện có tính kịch.

- Kể chuyện, miêu tả nhân vật chân thực, sinh động( ngoại hình, ngôn ngữ, hành động, tâm lí).

* Câu 11,12 là câu hỏi nâng cao dành cho HS khá, giỏi GV chấm bài tùy vào cách cảm nhận của HS.

13/ Ngô Tất Tố(1983-1954), nhà văn hiện thực xuất sắc của trào lưu hiện thực trước Cách mạng; là người am tường trên nhiều lĩnh vực nghiên cứu , học thuật, sáng tác “Tắt đèn”, là tác phẩm tiêu biểu nhất của NTT 14/ -Vì nghèo phải bán đi cậu vàng- kỉ vật của anh con trai, người bạn thân thiết của mình.

- Không có lối thoát phải chọn cái chết để bảo toàn tài sản cho con và không phiền hà hàng xóm thương con âm thầm, tự trọng đáng kính

==> Hiện thực số phận người nông dân trước Cách mạng tháng Tám 1945.

15/ Với cảm quan nhạy bén nhà văn NTT phản ánh hiện thực về sức phản kháng mãnh liệt chống lại áp bức của người nông dân hiền lành, chất phát

16/.- Đôn Ki –hô –tê: ốm yếu, đầu óc lú lẩn, hành động điên rồ, nhưng dũng cảm  có khát vọng và lí tưởng cao đẹp nhưng hoang tưởng

- Giám mã Xan- chô-pan –xa: Khoẻ mạnh, tỉnh táo, chỉ

nghĩ cho bản thân, điên rồ theo kiểu riêng của mình.

 con người thực dụng.

==.>Caíp nhađn vaôt töông phạn laøm noơi baôt nhau, boơ sung cho nhau.

17/ Noù raât gioâng laù thaôt(dc)

- Giaù trò nhađn vaín raât cao(cöùu ngöôøi),

-Hoaøn thaønh trong ñieău kieôn khaĩt nghieôt (gioù reùt…,)

-Noù ñöôïc veõ baỉng tình yeđu thöông vaø ñöùc hy sinh thaăm laịng (caùi giaù raât ñaĩt)

 Taøi naíng vaø loøng cao thöôïng cụa ngöôøi ngheô só ngheøo

 Ngheô thuaôt chađn chính laø vì söï soâng cụa con ngöôøi 18/ Nam Cao (1915*-1951) , Laø nhaø vaín ñaõ ñoùng goùp cho neăn vaín hóc dađn toôc caùc tâc phẩm hieôn thöïc xuaât saĩc vieât veă ñeă taøi ngöôøi nođng dađn ngheøo bò aùp böùc vaø ngöôøi trí thöùc ngheøo soâng moøn moûi trong xh cuõ.

19/ –Tra tấn, đânh đập người ND tăn nhẫn truy thu tiền sưu  đẩy họ văo bước đường cùng không lối thoât  Tay sai chuyeđn nghieôp, hung döõ saün saøng gađy toôi aùc, khođng moôt chuùt nhađn tính cođng cú ñaĩc löïc cho boô maùy thoâng trò ñöông thôøi.

20/ Qua söï thaât bái cụa Ñođn Ki-hođ-teđ nhaø vaín cheâ gieêu

lí töôûng hieôp só phieđu löu, haõo huyeăn, pheđ phaùn thoùi thöïc dúng thieơn caôn cụa con ngöôøi trong ñôøi soâng xaõ hoôi.

21/ - Cú Bô –men:ï cao thöôïng, queđn mình vì ngöôøi khaùc.

== > Ngheô só ngheøo khao khaùt saùng táo ngheô thuaôt vaø giaøu tình yeđu thöông.

Xiu: Heât loøng lo laĩng cho bán, bieât kính phúc vaø nhôù tieâc taøi naíng cú Bô-men, thaẫm ñöôm tình ngöôøi.

 Giău tình yíu thương, tấm lòng cao thượng.

22/ -Löïa chón ngođi keơ , ngöôøi keơ táo neđn hai mách keơ loăng gheùp ñoôc ñaùo:

+ Mách keơ xöng « tođi »  hóa só

+Mách keơ xöng « chuùng tođi » nhađn danh cạ bón con trai + Mách keơ xöng « tođi » coù trong cạ hai mách keơ

+Mách keơ xöng « tođi » laø quan tróng hôn.

- Mieđu tạ baỉng ngoøi buùt ñaôp chaât hoôi hóa, truyeăn söï rung cạm ñeân ngöôøi ñóc

- Lieđn töôûng, töôûng töôïng heât söùc phong phuù.

23/ +Ñạo ngöôïc tình huoâng hai laăn laø ñaịc saĩùc rieđng cụa nhaø vaín.

HS níu rõ nghệ thuật đảo ngược tình huống 2 lần.

+Cốt truyện chu đáo, tình tiết hấp danã, sắp xếp chặt

chẽ, khéo léo

24/ “Hệt như những ngọn hải đăng đặt trên núi”

“chúng cĩ tiếng nĩi riêng…chan chứa những lời ca êm dịu”

…

(dẫn chứng SGK)

 là biểu tượng của quê hương.

2/ Nhận xét bài làm:

- Nhìn chung các em hệ thống được kiến thức, biết khái quát vấn đề ( Các văn bản truyện kí hiện đại Việt Nam )

- Viết được cảm nhận về một nhân vật đã học trong văn bản ( đa số có cảm nhận tốt hiểu được tình

cảnh và vẻ đẹp tâm hồn của người lương thiện )

- Đa số đạt yêu cầu Một số trình bày và chữ viết còn cẩu thả

IV Hướng dẫn học bài ở nhà

- Rèn luyện kĩ năng viết bài văn tự sự kết hợp

miêu tả và biểu cảm

-Đọc văn bản: Bài toán dân số (Soạn phần đọc – hiểu văn bản)

Tìm hiểu tình hình gia tăng dân số ở địa phương

Văn bản

(Văn bản nhật dụng )

- Theo Thái

An-I Mục tiêu cần đạt :

- Kiến thức : Sự hạn chế gia tăng dân số là con đường “tồn tại hay không tồn tại” của loài người Sự chặt chẽ, khả

năng thuyết phục của cách lập luận bắt đầu bằng một câu chuyện nhẹ nhàng mà hấp dẫn

- Kĩ năng:+ Tích hợp với phần Tập làm văn, vận dụng kiến thức đã học ở bài Phương pháp thuyết minh để đọc-hiểu, nắm bắt được vấn đề có ý nghĩa thời sự trong văn

bản.Vận dụng vào việc viết bài văn thuyết minh

+ Giao tiếp, sáng tạo, ra quyết định về vấn đề dân số

- Thái độ: Ý thức về việc tăng dân số ảnh hưởng

nghiêm trọng đến phát triển kinh tế

II Chuẩn bị của GV-HS :

Tuần

13

Tiết 50

Tuần

13

Tiết 50

ND:

Lớp:81,2,10,11 ND:

Lớp:81,2,10,11

-GV :Bài soạn Bảng thống kê và dự báo sự phát triển của dstg.Máy chiếu

-HS : + Đọc văn bản +Làm sơ đồ hoặc mô hình minh hoạ bài toán cổ …

III Tổ chức hoạt động D-H :

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ

- Nêu ý nghĩa văn bản Ôn dịch thuốc lá ? Nhận xét hình thức trình bày văn bản

- Suy nghĩ của em về nạn nghiện thuốc lá ở địa phương em?

3 Bài mới :

Vàùo bài :Hiện nay loài người đang đứng trước nguy cơ và hậu quả của sự bùng nổ, gia tăng dân số quá nhanh Văn bản các em tìm hiểu trong tiết học cũng nói về vấn đề này

HĐ của GV HĐ của HS Nội dung HS ghi

HĐ1 :HD HS đọc và tìm

hiểu xuất xứ , chú thích

+Hướng dẫn đọc(chú

ý nhấn mạnh các con

số ) > Đọc mẫu >HS

đọc -> Nhận xét

+Nêu xuất xứ

+Lưu ý chú thích 3

-HDHS nhận xét bố cục

(MB:…sáng mắt ra ;TB …

ô thứ 31 của bàn

cờ ;KB:còn lại)  Mạch

lạc ,chặt chẽ, theo vấn

đề, luận điểm

HĐ2:HDHS tìm hiểu chi

tiết

-Y/c HS đọc phần mờ bài

+Vấn đề chính tác giả

muốn đặt ra trong văn

bản là gì?

+Điều đó có thể tin

được không? ( Tích hợp

Năm mới chúc nhau-Tú

Xương)

- Điều gì làm tác giả

-Lắng nghe >đọc tiếp -Phát biểu

- Nêu vấn đề

- Trao đổi- tranh luận

-Đọc phần

MB -> trả lời câu hỏi -QS- phát biểu

- Phân tích – trình bày

-Suy nghĩ-trình bày

I Đọc-tìm hiểu chung

1/ Xuất xứ: Thái An-báo Giáo dục và Thời đại Chủ nhật , số 28, 1995

2/ Giải thích từ khó / Bố cục: (3

phần) :mạch lạc , chặt chẽ

II.Đọc-hiểu văn bản:

A Nội dung:

1/ Bài toán dân số -vấn đề đặt ra từ thời cổ đại

Cách nêu vấn đề hấp dẫn, gây chú ý

2/ Tốc độ gia tăng dân số hết sức nhanh chóng:

“sáng mắt ra”? (Bài

toán cổ về câu

chuyện nhà thông thái

kén rể )

- Câu chuyện về bài

toán gây ấn tượng

mạnh ở điểm nào?

-Sự tăng dân số trái

đất nếu theo cách tính

toán trên có gì độc

đáo, thú vị?(Theo bài

toán cổ thì 1995 dân

số Trái Đất đang ở ô

thứ 30 và hiện nay

khoảng ô thứ 34 (7 tỉ )

- QS đoạn 4:

+ Đưa ra khả năng sinh

đẻ của phụ nữ ở một

số nước tác giả muốn

nhấn mạnh điều gì và

có sức thuyết phục

không ?

- Em có nhận xét gì về

tình hình tăng dân số ở

VN hiện nay (về số

lượng, về giới tính)? Khi

nhận xét về khả năng

sinh con của phụ nữ thì

người viết chỉ nêu ở

châu Á và Châu Phi , vì

sao? (các châu lục có

dân số cao nhất, chậm

phát triển về kinh tế,

giáo dục các nước

nghèo)

- Liên hệ :Sự gia tăng

dân số có ảnh hưởng

gì tới tài nguyên , môi

trường ? (Toàn cầu, Việt

Nam)

+Bảng phụ minh họa số

liệu

-HD tìm hiểu đoạn kết

- Thảo luận, trình bày

- Nhận thức –phát biểu

- HS thảo luận

- Trao đổi , trình bày -QS , nhận thức

- Đọc đoạn kết -> nêu nội dung

- Trao đổi , nhận thức, ứng dụng

- Nhận xét , trình bày

-Khái quát – trình bày

- Câu chuyện cổ về hạt thóc trên bàn cờ đã làm sáng tỏ hiện tượng tốc độ gia tăng dân số vô cùng nhanh chóng của dân số thế giới -Ngày 31/10 /2011: thế giới 7 tỉ người

- Khả năng sinh con của phụ nữ ở nhiều nước lớn gấp 3,4 lần mức UBDS KHHGĐ thế giới kêu gọi

==> Thực trạng dân số thế giới và VN phát triển nhanh và mất cân đối > nguyên nhân dẫn đến nghèo nàn, lac hậu, kém phát triển mọi mặt

3/ Giải pháp :

Không có cách nào khác , phải hành động tự giác hạn chế sinh đẻ để làm giảm sự bùng nổ và gia tăng dân số

B Hình thức:

Sử dụng kết

+Phân tích đoạn kết

(Con đường tồn tại của

loài người là gì ?)

+ Trao đổi về giải pháp

( ý thức tự giác, công

nghệ xanh-sạch, giáo

dục …) GDHS

-Nhận xét hình thức

trình bày?

- HD nhận thức ý nghĩa

văn bản?

?Văn bản này đem lại

cho em những hiểu biết

gì?

HĐ5: HDHS luyện tập

-Tổ chức hoạt động

nhóm (mỗi nhóm 1 câu

)

- HS thảo luận -HĐ nhóm (Kĩ năng nhận xét, phân tích, quyết định, trình bày)

hợp các phương pháp thuyết minh; lập luận chặt chẽ;ngôn ngữ giàu sức thuyết phục

C Ý nghĩa văn

bản:

Văn bản nêu lên vấn đề thời sự của đời sống hiện đại: dân số và tương lai của dân tộc, nhân loại

==> Ghi nhớ

IV Luyện tập:

BT SGK

IV.Củng cố -–HD học ở nhà

1.Củng cố :

? Văn bản “Bài toán dân số “ đề cập vấn đề gì ? Em có

nhận xét gì về hình thức trình bày ?

2 Hướng dẫn học bài :

- Đọc lại văn bản, xem lại bài học, làm bài tập

- Chuẩn bị Vào nhà ngục Quảng Đông (Tìm hiểu văn học yêu nước )

- Tiết 51 Dấu ngoặc đơn và dấu hai chấm

Tiếng Việt

DẤU NGOẶC ĐƠN VÀ DẤU HAI CHẤM

I Mục tiêu cần đạt :Gíup HS

-Kiến thức: Công dụng của dấu ngoặc đơn, dấu hai chấm

- Kĩ năng:Sử dụng dấu ngoặc đơn và dấu hai chấm

Sửa lỗi về dấu ngoặc đơn và dấu hai chấm

- Thái độ : Có ý thức dùng dấu câu phù hợp với công dụng khi trình bày văn bản

Tuần

13

Tiết 51

Tuần

13

Tiết 51

ND:

Lớp:81,2,10,11 ND:

Lớp:81,2,10,11

II Chuẩn bị của GV-HS :

-GV :+Bài soạn +Bảnh phụ ghi ngữ liệu

-HS :+Đọc bài, trả lời các câu hỏi

III Tổ chức hoạt động D-H :

1 Ổn định lớp:

2 Kiểm tra bài cũ :( Kiểm tra 15 phút )

3 Bài mới :

HĐ1:HD HS tìm hiểu công

dụng của dấu ngoặc

đơn :

-Yêu cầu HS đọc mục I

- Tổ chức hS thảo luận

nhóm

- Định hướng: a/đánh

dấuphần giải thích

b/đánh dấu phần thuyết

minh c/đánh dấu phần

bổ sung thêm thông tin

về năm sanh, năm mất

không thuộc phần

nghĩa cơ bản

*Giảng :Dấu ( ? ) :tỏ ý

hoài nghi; dấu ( ! )Tỏ ý

mỉa mai

-HD HS chốt nội dung

kiến

-Y/C HS cho ví dụ

HĐ2 :HD HS tìm hiểu công

dụng của dấu hai chấm

-Nêu yêu cầu ở mục II

-HDHS trả lời (+Dùng để

đánh dấu( báo trước )

:a/lời đối thoại b/lời dẫn

trực tiếp c/phần giải

thích lí do …)

-Nêu công dụng của

dấu hai chấm?

 chốt nội dung kiến

thức

-Y/c HS nêu ví dụ

-Đọc ngữ liệu

-HS hoạt động nhóm –trình bày

- Quan sát bảng phụ

- Trình bày , ghi chép

- Cho ví dụ -Đọc ngữ liệu mụcII -Trao đổi cùng bàn -Trình bày -Phát biểu

-Lên bảng viết

- Đọc-ø xđ yêu cầu -HĐ cá nhân -HĐ nhóm

I Các đơn vị kiến thức :

1/ Công dụng của dấu ngoặc đơn:

Dùng để đánh dấu phần chú thích (giải thích, thuyết minh, bổ sung)

*Vd: Hồ Chí Minh(1890-1969) là

vị lãnh tụ vĩ đại của dân tọc Việt nam, là danh nhân văn hóa thế giới đánh dấu phần bổ sung thêm

2/ Công dụng dấu hai chấm :

Dấu hai chấm : dùng để đánh dấu (báo trước) phần giải thích, thuyết minh cho một phần trước nó hoặc đánh dấu (báo trước ) lời dẫn trực tiếp (dùng với dấu ngoặc kép) hay lời đối thoại (dùng với dấu gạch ngang) VD:Người xưa thường nói: “Một

HĐ3 HD HS luyệ n tập

-BT1, 2

BT3 ,4 :Tổ chức HS thảo

luận nhóm

3/Gợi :Được.Nhưng phần

sau dấu hc chấm không

được nhấn mạnh

4/Gợi: Được Nhưng phần

trong dnđ không thuộc

phần nghĩa cơ bản

-Không.Vì trong trường

hợp này vế sau không

thể coi là phần c/thích

Bt 5:HS trình bày (lưu ý

cách dùng)

Trao đổi đôi

miếng khi đói bằng gói khi no.”

II Luyện tập :

1 G/t công dụng dấu nđ

2 G/tcông dụng dấu hc

3, 4 Nhận xét – trả lời câu hỏi:

5 Sai Vì: dnđ phải dùng thành cặp, và phần trong dnđ không phải là bộ phận của câu

IV.Củng cố- HD học bài:

1.Củng cố : Nhắc lại công dụng của dấu ngoặc đơn và

dấu hai chấm

2.Hướng dẫn học bài

-Học bài Vân dụng viết văn bản -Chuẩn bị Dấu ngoặc kép

- Tiết 51 Đề văn thuyết minh cách làm bài văn thuyết minh

Tập làm văn

ĐỀ VĂN THUYẾT MINH CÁCH LÀM BÀI VĂN THUYẾT MINH

I Mục tiêu cần đạt :

-Kiến thức: Đề văn thuyết minh Yêu cầu cần đạt khi làm bài văn thuyết minh Cách quan sát, tích lũy tri thức và vận dụng các phương pháp để làm bài văn thuyết minh

- Kĩ năng: Xác định yêu cầu của một đề văn thuyết

minh.Quan sát nắm đặc điểm cấu tạo, nguyên lí vận hành, công dụng, …của đối tượng cần thuyết minh Tìm ý, lập dàn

ý, tạo lập một văn bản thuyết minh

II Chuẩn bị của GV-HS :

- GV: Bài soạn - Bảng phụ ghi ngữ liệu

- HS :Học thuộc phương pháp thuyết minh - Chuẩn bị các bài tập sgk

III Tổ chức hoạt động D-H :

1 Ổn định lớp :

10

ND:

9/11/10

ND:

9/11/10

Tuần

13

Tiết 52

Tuần

13

Tiết 52

ND:

Lớp:81,2,10,11 ND:

Lớp:81,2,10,11