Quản lý rủi ro dự án

4 Bien soan va giang: Luu Truong Van, Ph.D candidate, PKNU, Busan, Korea Đánh giá tác hại của từng rủi ro đối với dự án của chúng ta Quản lý rủi ro dự án?. 5 Bien soan va giang: Luu Tru

Trang 1

Bien soan va giang: Luu Truong Van, Ph.D candidate, PKNU, Busan, Korea 1

Tài liệu lưu hành nội bộ dành cho học viên lớp

“Quản lý dự án xây dựng”

Biên soạn và giảng: Lưu Trường Văn, Ph.D

candidate, PKNU, Busan Korea

QUẢN LÝ RỦI RO DỰ ÁN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC MỞ TP.HCM

TRUNG TÂM CPA

Trang 2

2 Bien soan va giang: Luu Truong Van, Ph.D candidate

, PKNU, Busan, Korea

Trang 3

RỦI RO LÀ GÌ ?

 Sự không chắc chắn hoặc các mối nguy hiểm

 Các kết quả thực tế mà chệch hướng khỏi dự báo

 “Mất mát, thương tổn, sự bất lợi, sự hủy diệt/phá

hoại”

 Có thể xác định số lượng các rủi ro nhưng tính bất trắc thì không thể xác định

Trang 4

Đánh giá tác hại của từng rủi ro đối với

dự án của chúng ta

Quản lý rủi ro dự án?

Nhận

Đối phó

Trang 5

Mục đích của quản lý rủi ro?

 Tăng tối đa khả năng xảy ra các sự kiện

có tác động tích cực đến dự án (nắm bắt

cơ hội).

 Giảm thiểu khả năng xảy ra các sự kiện

có ảnh hưởng bất lợi đối với mục tiêu

của dự án (giảm thiếu nguy cơ)

(Nguồn: Bài giảng của Th.S Trần Trung Hải)

Trang 6

QUY TRÌNH QUẢN LÝ RỦI RO THEO

PMBOK

1- Lập kế hoạch quản lý rủi ro

2- Nhận dạng rủi ro

3- Phân tích định tính

4- Phân tích định lượng

5- Kế hoạch đối phó

6- Kiểm tra và kiểm soát rủi ro

Trang 7

1 LẬP KẾ HOẠCH QUẢN LÝ RỦI RO (1)

 Nội dung chính của kế hoạch quản lý rủi ro (Risk

Trang 8

Quá trình quản lý rủi ro phải được thực hiện nhiều

lần trong suốt dự án

Thực hiện quản lý rủi ro trong suốt thời gian của dự án, đặc biệt là tại các thời điểm sau:

- Trước khi thiết kế, thu mua và gọi thầu

- Sau giai đoạn chạy thử

Trang 9

dử liệu để thực hiện quản lý rủi ro

 Nhận diện rủi ro: sử dụng cở sở dử liệu rủi ro nội bộ, điều tra công nghiệp bên ngoài, phán

đoán chuyên gia và bản phân tích chi tiết WBS

Những lãnh vực chính bao gồm:

- Tiến độ

- Chi phí

- Yêu cầu kỹ thuật

- Sức khỏe và an toàn

Trang 10

2 NHẬN DẠNG RỦI RO (1)

Định dạng rủi ro

Nhận thức rủi

ro

Nhận dạng

rủi ro

Trang 11

NHẬN THỨC RỦI RO

 Ban quản lý dự án tự đánh giá: có hay chăng dự án mà họ đang quản

lý sẽ đối diện với các rủi ro

 Nếu câu trả lời là có, thì dự án của bạn sẽ có thể gặp rủi ro và bạn nên nhanh chóng thực hiện bước kế tiếp.

 Kinh nghiệm và trực giác là chìa khóa của bước này

 Phát triển RBS (Risk Breakdown Structure) để nhận đạng nguồn của rủi ro

Trang 12

Trang 13

Trang 14

ĐỊNH DẠNG RỦI RO

Ban quản lý dự án căn cứ vào:

 Kinh nghiệm QLDA

 Tính chất dự án

 Môi trường xung quanh dự án

 Các bên tham gia dự án

 Quy định của địa phương

 …

 Xác định các rủi ro mà dự án có thể gánh chịu

Trang 15

Trang 16

CHECKLIST

 Một danh mục của những rủi ro

 Bạn có thể tự xây dựng checklist từ:

 Các bài báo khoa học đã công bố

 Các sách về QLDA và quản lý rủi ro

 Cơ sở dữ liệu của công ty QLDA

 Ý kiến chuyên gia

Trang 17

2 NHẬN DẠNG RỦI RO (6) – Ví dụ checklist

Kiểu của rủi ro Nhà

thầu

Chủ đầu tư

Tư vấn

Điều kiện địa chất

Sự thay đổi của khối lượng

Khí hậu

Sai lầm về tài chánhSai lầm của thầu phụTai nạn tại công trường

Sự thiếu khả năng của

quản lýLạm phát

Sự trì hoãn trong công việc

Kiểm soát về môi trường

Đình côngMâu thuẩn trong tài liệu

thiết kế

Thiết kế có sai sót

Trang 18

2 NHẬN DẠNG RỦI RO (7) – Sơ đồ

Trang 19

2 NHẬN DẠNG RỦI RO (8) – Phỏng vấn

 Phỏng vấn các nhân vật chủ chốt của các bên tham gia dự án để luận

ra những rủi ro tiềm năng mà dự án có thể đối diện.

 Thiết kế bảng câu hỏi

Trang 20

2 NHẬN DẠNG RỦI RO (9) – Các kỹ thuật khác

 Brainstorming: để nhận dạng SWOT (cơ hội/nguy cơ và điểm

mạnh/điểm yếu) của dự án

 Nghiên cứu những dự án tương tự đã hoàn thành, từ đó nhận ra

những rủi ro tiềm năng cho dự án của chúng ta

 Phân tích các giả định và các ràng buộc trong PROJECT CHARTER để luận ra những rủi ro tiềm năng mà dự án có thể đối diện

 Phán đoán của chuyên gia

Trang 21

3 Định tính rủi ro (1)

 Đây là giai đoạn định tính 2 thuộc tính chính của rủi ro:

khả năng xuất hiện (probablity) và tác động (impact)

 Thông thường, khả năng xuất hiện (probablity) được

chia ra 3 mức: thấp (low), trung bình (medium) và cao (high) Cũng có khi chia làm 3 mức: thấp, trung bình và cao

 Thông thường, tác động (probablity) được chia ra 4

mức: có thể bỏ qua (nil), thấp (low), trung bình (medium)

và nghiêm trọng (severe) Cũng có khi chia làm 3 mức: thấp, trung bình và cao.

 Tích hợp khả năng xuất hiện (probablity) và tác động

(probablity) thành 1 ma trận (các tài liệu English gọi là

PI matrix)

Trang 22

Ví dụ về định nghĩa mức độ khả năng xảy ra rủi ro

Không thể xảy ra nhưng có thể

nhận biết được Có khả năng

(Medium) Có thể xảy ra Khả năng cao

(High) Xảy ra thường xuyên

Trang 23

Có thể bỏ qua được (Nil) Không tăng chi phí, tiến độ trể không

đáng kể

phí, và làm trể một ít tiến độ dự án

Ảnh hưởng (Medium)

Trể nhiều và gia tăng chi phí

Ảnh hưởng cao (Severe)

Trể cực nhiều và gia tăng chi phí rất cao, không tuân thủ tiêu chuẩn kỹ thuật

Trang 24

Trang 25

Trang 26

Ý kiến chuyên gia / kinh nghiệm

Cơ sở dữ liệu của những dự án tương tự

đã hoàn thành

Dữ liệu thống kê được công bố

Tác động của

rủi ro

Trang 27

Ví dụ về định tính rủi ro

 Tên dự án: “Dự án triển khai chương trình phần mềm quản

lý doanh nghiệp”

 Phần mềm được doanh nghiệp mua đã có sẵn.

 Phần cứng và mạng đã được doanh nghiệp đầu tư đầy đủ

 Toàn thể nhân viên của doanh nghiệp có trình độ tin học phù hợp với phần mềm sẽ triển khai.

 Doanh nghiệp triển khai phần mềm là một doanh nghiệp ngành thương mại có 4 phòng nghiệp vụ, Ban giám đốc và 50 cửa hàng mua bán tại địa bàn Thành Phố Hồ Chí Minh.

 Khi triển khai thành công, phần mềm mới sẽ giúp cho doanh nghiệp giảm chi phí quản lý và nhân công, tăng độ tin cậy và tốc độ của số liệu báo cáo.

Trang 28

 Đưa những thay đổi đặc biệt phát sinh ra khỏi dự

án bằng các hợp đồng xử

lý riêng

 Doanh nghiệp không kịp

triển khai mua sắm, thiết

lập hệ thống máy tính và

đào tạo nhân sự theo

đúng yêu cầu (H)

 Có những thay đổi trong

qui định về quản lý doanh

nghiệp và hạch toán kế

toán (H)

phục

Trang 29

Ví dụ về định tính rủi ro

 Chấp nhận và cố gắng rút ngắn thời gian triển khai.

 Đưa những thay đổi đặc biệt phát sinh ra khỏi dự

án bằng các hợp đồng xử

lý riêng

 Đưa vấn đề thuế ra ngoài

dự toán chi phí của dự án.

 Thay đổi tự nhiên của hệ

 Những thay đổi về thuế có

liên quan đến hoạt động

triển khai phần mềm quản

lý kinh doanh (L)

phục

Trang 30

4 Định lượng rủi ro (1)

 Dùng phương pháp chấm điểm để xếp hạng rủi ro

 Thang điểm là tùy chọn, nhưng thông thường chọn thang điểm 10 hay 5.

Trang 31

ST

T Mô tả rủi ro

Khả năng xuất hiện Tác động Xếp hạng rủi ro

Bên gánh chịu chủ yếu

1

Doanh nghiệp không

kịp triển khai mua sắm, thiết lập hệ thống máy tính và đào tạo nhân sự theo đúng yêu cầu 5 3 15 Chủ dự án

2

Thay đổi tự nhiên của

hệ thống quản lý doanh nghiệp qua thời gian (L) 3 3 9

Bên cung cấp phần mềm

Trang 32

4 Định lượng rủi ro (3) – ma trận định lượng rủi ro

Trang 33

 Các công cụ khác để định lượng những rủi ro đặc thù:

 Phương pháp EMV (Expected Monetary

Value): là trường hợp đặc biệt của PP cây

Trang 34

4 Định lượng rủi ro (5) – Phương pháp EMV

P.A 1: Lập một nhà máy có quy mô lớn để s.xuất

sản phẩm

P.A 2: Lập một nhà máy có quy mô nhỏ để s.xuất

sản phẩm

P.A 2: Không làm gì cả

Mô hình Max EMV(i)

Phương án Thị trường tốt Thị trường xấu EMV

Nhà máy lớn 200.000 -180.000

Nhà máy nhỏ 100.000 -20.000

Không làm gì 0 0

Xác xuất 50% 50%

Trang 35

4 Định lượng rủi ro (5) – Phương pháp EMV

P.A 2: Không làm gì cả

Mô hình Max EMV(i)

Phương án Thị trường tốt Thị trường xấu EMV

Nhà máy lớn 200.000 -180.000

Nhà máy nhỏ 100.000 -20.000

Không làm gì 0 0

Xác xuất 50% 50%

10.000 40.000

0

Trang 36

4 Định lượng rủi ro (5) – Bài tập Phương pháp EMV

 Một công ty xây dựng đang xem xét 4 phương án trang

bị cơ giới là: mua một trạm trộn bê tông, mua một cần trục tháp, mua một máy đào đất, và mua một máy gia công cốt thép tự động Tiền lời thu được

trong năm (sau khi đã trừ chi phí khấu hao) của mỗi loại thiết bị phụ thuộc vào khả năng trúng thầu dự án xây dựng khu trung tâm thương mại như sau:

 Hãy vẽ cây quyết định, giúp giám đốc công ty chọn phương án đầu tư có tiền lời kỳ vọng lớn nhất

Các phương á n Xá c suất trúng thầu (0,4) Xá c suất không trúng thầu (0,6)

Trạm trộn bê tông 40.000 -10.000Cần trục tháp 25.000 4.000Máy đào đất 15.000 8.000Máy gia công cốt thép 12.000 12.000

Trang 37

Trang 38

5 Đối phó rủi ro (2)

 Cân nhắc thái độ đối với rủi ro để đưa ra các phương thức phù hợp

 Thông thường, có 3 phương thức đối phó rủi ro:

Trang 39

5 Đối phó rủi ro (3) - 3 phương thức chính để đối

ro bằng việc mua bảo hiểm

3

Chấp nhận:

Chấp nhận các hậu quả bằng 2 cách:

• Chủ động: kế hoạch dự phòng nếu rủi ro xảy ra

• Thụ động: chấp nhận giảm lợi nhuận nếu dự án chậm trể

Trang 40

5 Đối phó rủi ro (4) – Ví dụ về các phương thức để đối phó

rủi ro

 Phòng tránh: Thay vì chọn 1 nhà thầu mới với kinh

nghiệm kém, bạn có thể chọn nhà thầu có uy tính và tin cậy Tất nhiên giá cả sẽ cao hơn Đó chính là “sự đánh đổi”.

 Giảm nhẹ: Tại những công trường với áp lực nghiêm

ngặt về tiến độ, sự giao hàng chậm trể của nhà thầu

cung ứng vật liệu có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng Có 2 nhà cung cấp vật liệu với giả cả ngang nhau, nhưng 1 nhà cung cấp thì có lương tồn kho lớn và thành tích nổi trội về cung ứng vật tư đúng hạn Lựa chọn 1

nhà cung cấp vật liệu với thành tích quá khứ tốt, đáng tin cậy là giải pháp để giảm nhẹ rủi ro

 Chấp nhận: Dự án nhà máy lọc dầu Dung Quất

Trang 41

5 Đối phó rủi ro (5) - Ví dụ về các phương thức để đối phó rủi

ro

 Các cách thức khác để ứng phó rủi ro:

 Chuyển giao: Bạn có thể dùng hợp đồng giá

cố định (fixed-price contract) để chuyển giao rủi ro về vượt chi phí dự án cho nhà thầu.



Trang 42

5 Kiểm soát rủi ro

 Các hành động để làm mất tác hại

 Cập nhật RMP

 Định kỳ trong suốt quá trình quản lý dự án

Trang 43

Bài tập

 Hãy đánh giá khả năng đơn vị của bạn trong quản lý rủi ro?

 Trong trường hợp khả năng kém, hãy chỉ ra những gì bạn có thể làm

để cải thiện cách thức quản lý rủi ro dự án của cơ quan của bạn

Trang 44

Bien soan va giang: Luu Truong Van, Ph.D candidate, PKNU, Busan, Korea 44

Định dạng
Số trang	44
Dung lượng	1,08 MB