BÀI GIẢNG CHẤN THƯƠNG BỤNG

ĐỊNH NGHĨACHẤN THƯƠNG BỤNG KÍN: Là những chấn thương gây nên bởi những tác nhân là những vật tù, không làm mất tính liên tục của da thành bụng nhưng có thể gây tổn thương các tạng trong

CHẤN THƯƠNG

BỤNG

MỤC TIÊU

1 PHÂN BIỆT 2 HÌNH THÁI: CHẤN THƯƠNG BỤNG VÀ VẾT

THƯƠNG BỤNG.

2 NHẬN ĐỊNH CÁC TRIỆU CHỨNG CỦA THỦNG TẠNG RỖNG VÀ VỠ TẠNG ĐẶC

3 XỬ TRÍ ĐÚNG TRƯỚC 1 NẠN NHÂN NGHI NGỜ CTB VÀ VTB

GIẢI PHẨU BỤNG

Từ ngoài vào trong gồm có các thành phần sau:

1 DA

2 MỠ DƯỚI DA

3 CÂN CƠ THÀNH BỤNG

4 PHÚC MẠC

5 CÁC TẠNG TRONG Ổ BỤNG

Các tạng đặc

Các tạng rỗng

ĐỊNH NGHĨA

CHẤN THƯƠNG BỤNG KÍN:

Là những chấn thương gây nên bởi những tác nhân là những vật tù, không làm mất tính liên tục của da thành bụng nhưng có thể gây tổn thương các tạng trong ổ bụng

ĐỊNH NGHĨA

VẾT THƯƠNG BỤNG:

Gây nên bởi những vật sắc nhọn hoặc hoả khí làm mất tính liên tục da thành bụng và có thể gây thương tổn các tạng trong ổ bụng hoặc không.

Lưu ý các vết thương ngực và TSM cũng có thể gây vết thương thấu bụng

CÁC HÌNH THÁI TỔN THƯƠNG DO

CHẤN THƯƠNG BỤNG

1.Chấn thương bụng

đơn thuần

2.Chấn thương bụng

có tổn thương tạng

CÁC HÌNH THÁI TỔN THƯƠNG DO

VẾT THƯƠNG BỤNG

1.VẾT THƯƠNG THÀNH BỤNG

2 VẾT THƯƠNG THÂU BỤNG :

-ĐƠN THUẦN:

- THỦNG PHÚC MẠC

- PHÒI RUỘT- MẠC NỐI

-TỔN THƯƠNG TẠNG

(TẠNG ĐẶC,RỖNG)

CƠ CHẾ CHẤN THƯƠNG

1 CHẤN THƯƠNG BỤNG:

• TÁC ĐỘNG TRỰC TIẾP.

• TÁC ĐỘNG GIÁN TIẾP.

• TAI NẠN GIAO THÔNG, SINH HOẠT

2 VẾT THƯƠNG BỤNG:

• VẾT THƯƠNG DO DAO, ĐẠN( TRỰC TIẾP)

• TÁC ĐỘNG GIÁN TIẾP: QUA NGỰC, TSM

• TAI NẠN SINH HOẠT, CHIẾN TRANH

ĐẶC ĐIỂM THƯƠNG TỔN và LÂM SÀNG

Ở BỆNH NHÂN CTB KÍN

1 TỔN THƯƠNG TẠNG ĐẶC:

HỘI CHỨNG CHẢY MÁU TRONG (Lách, Gan,Thận )

2 TỔN THƯƠNG TẠNG RỖNG:

HỘI CHỨNG VIÊM PHÚC MẠC (R.non,R.già,Tá tràng)

3 THƯƠNG TỔN PHỐI HỢP:

-CTB(TĐ,TR)

-CTSN,CTCS,LỒNG NGỰC,TỨ CHI,XƯƠNG CHẬU)

-ĐA Chấn thương

LS: CHOÁNG NẶNG, CĐ KHÓ KHĂN

4.TRIỆU CHỨNG BỊ CHE LẤP BỞI RƯỢU, MA TÚY,

HỘI CHỨNG CHẢY MÁU TRONG

• NGUYÊN NHÂN: Vỡ tạng đặc (lách, gan thận) và rách mạch máu

HA, thần kinh)

– Đau khu trú vùng tạng chấn thương, dấu xây xát

– Phản ứng bụng khu trú

– Gõ đục vùng thấp, Khám TT: túi cùng căng đau

– Xét nghiệm

– Siêu âm, CT.

– Chọ dò ổ bụng

HỘI CHỨNG VIÊM PHÚC MẠC

– Choáng (thường nhẹ)

– M nhanh - HA hạ - da niêm mạc hồng

– Đau bụng

- Bụng co cứng, phản ứng thành bụng

- Mất vùng đục trước gan

- Chọc dò ố bụng ra dịch tiêu hóa Khám TT: Tiếng kêu Douglas

- X Quang

- Siêu Âm

XỬ LÝ CÁC TRƯỜNG HỢP

ĐẶC BIỆT

• DỊ VẬT XUYÊN VÀO BỤNG

• VẾT THƯƠNG PHÒI RUỘT

DỊ VẬT XUYÊN BỤNG

- Dao

- Vật sắc nhọn

- Thanh gỗ

THÁI ĐỘ XỬ TRÍ

• Không rút dị vật: gây chảy máu và tổn thương

thêm các tạng trong ổ bụng.

• Không sờ nắn bụng làm di chuyển đầu bên trong

dị vật.

• Không làm di chuyển dị vật: giữ bằng tay hoặc

bằng các phương tiện.

• Không nên để bệnh nhân nhìn thấy dị vật: hổ trợ

về mặt tinh thần

VẾT THƯƠNG PHÒI RUỘT

– Ruột non, Mạc nối, Ruột già

– Sốc: do ruột phòi nhiều, do chảy máu

– Nhiễm trùng

– Không tìm cách đẩy vào

– Không để ruột phòi ra thêm: dùng tô chén sạch úp lên, đắp gạc vô

trùng tẩm NaCl 0,9%

– Băng thun

TÓM LẠI

• Nhanh chóng khám và phát hiện những thương tổn

đe doạ tính mạng bệnh nhân.

• Nhanh chóng xử trí sốc chấn thương và những vấn

đề về hô hấp.

• Nhanh chóng vận chuyển nạn nhân đến cơ sở y tế

hoặc bệnh viện gần nhất.

• Ở cơ sở y tế có đủ phương tiện:

– Cáp cứu, hồi sức tích cực

– Nhanh chóng xác định chẩn đoán và xử trí đúng.