Khái niệm: - Có hai loại huyết áp: Huyết áp tối đa huyết áp tâm thu: khi tim co bóp tống máu vào động mạch.. - Đo huyếp áp bằng: Huyết áp kế thuỷ ngân và ống nghe.. Hoặc huyết áp
Trang 1BàI 36: đo huyết áp
I Khái niệm:
- Có hai loại huyết áp:
Huyết áp tối đa (huyết áp tâm
thu): khi tim co bóp tống máu vào
động mạch
Huyết áp tối thiểu (huyết áp
tâm trơng): khi tim giãn đổ đầy máu
- Đo huyếp áp bằng:
Huyết áp kế thuỷ ngân và ống
nghe
Hoặc huyết áp kế đồng hồ và ống nghe
Hoặc huyết áp kế điện tử ( tự động )
- Đơn vị huyết áp: mmHg
- Khi ghi huyết áp 120/80 mmHg,
nghĩa là:
Huyết áp tối đa là 120 mmHg
Huyết áp tối thiểu là 80 mmHg.
− Những thay đổi huyết áp bình
th-ờng là do:
Hoạt động thể lực, cảm xúc
Tuổi, giới Thời gian trong ngày
Sử dụng các chất kích thích, tác dụng của 1 số thuốc
− Những thay đổi huyết áp bệnh lý là do:
Chấn thơng hay chảy máu trong gây mất nhiều máu làm huyết áp tụt
Sốc đợc biểu hiện bằng triệu chứng tụt huyết áp nghiêm trọng
Bất thờng về động mạch, nội tiết
Tăng huyết áp vô căn/
II Kỹ thuật đo huyết áp bằng huyết áp kế thuỷ ngân hoặc
đồng hồ:
Trang 2− Kỹ thuật này đòi hỏi phải đạt
độ chính xác và thành thạo
cao
− Các bớc đo huyết áp:
1 Không dùng các chất kích
thích, nghỉ ngơi trớc khi đo 10-15 phút (trong điều kiện bình thờng); tiến hành đo ngay trong tình huống nguy hiểm
2 Để bệnh nhân nằm hoặc
ngồi và thờng đo huyết áp ở cánh tay Đo huyết áp có thể
ở hai tay, nhng thông thờng nhất là đo ở tay trái
3 Quấn bao cao su sát vào cánh tay,
cách nếp gấp khuỷu tay 2cm Khóa van của quả bóng vào
4 Xác định vị trí động mạch
cánh tay: ở phía trong của nếp gấp khuỷu tay
5 Đeo ống nghe vào tai và đặt
loa ống nghe phía trên động mạch đã sờ thấy
6 Một tay giữ loa ống nghe áp
sát phía trên động mạch còn tay kia tiến hành bơm hơi vào bao cao su
7 Vừa bơm vừa nghe cho đến
khi cột thuỷ ngân (huyết áp thuỷ ngân) hoặc cái kim (huyết
áp đồng hồ) vợt lúc mất tiếng mạch đập 30 mmHg ( hoặc bơm cao lên luôn, khoảng 180 mmHg)
8 Mở van quả bóng 1 cách từ từ để áp lực trong bao cao su giảm xuống dần và chú ý nghe tiếng mạch đập:
Khi xuất hiện tiếng mạch đập đầu tiên đó là huyết áp tối đa
Trang 3 Tiếp tục chú ý nghe đến khi tiếng mạch đập thay
đổi cờng độ và âm sắc Đó là huyết áp tối thiểu
9 Sau đó mở toàn bộ van để hơi trong bao cao su thoát hết ra ngoài
Chú ý: Phối hợp cả 3 động tác: điều chỉnh van quả
bóng, quan sát chỉ số áp lực trên huyết áp kế và nghe tiếng mạch đập.
III Kết quả:
1- HA bình thờng: 100 < HA max < 135 và 60 < HA min < 85
2- HA giới hạn cao: 135 </= HA max < 139 và, hoặc 85 </= HA min < 89
3- Tăng HA (Đo nhiều lần, theo dõi trong 1 tháng):
HA max >= 140 và, hoặc HA min > 90
Tăng HA kịch phát: HA > 210/ 120
4- Tụt HA:
* HA tụt so với bình thờng 30 mmHg;
* Hoặc HA tụt dần sau nhiều lần đo liên tiếp (15-20 phút): 100/70 -> 90/60 -> 80/50 -> 70/40 ( hay gặp / mất máu, mất
dịch, sốc)
The end.