CHUYÊN ĐỀ CSSK VỊ THÀNH NIÊN

Khái niệm vị thành niên VTN và những thay đổi tâm sinh lý tuổi dậy thì II .Tình bạn / tình yêu / tình dục / xâm hại tình dục ở VTN /các bệnh lây qua đường tình dục.. ĐẶC ĐIỂM CỦA TUỔI

NỘI DUNG CHĂM SÓC SKSS VỊ THÀNH NIÊN

I Khái niệm vị thành niên (VTN) và những thay

đổi tâm sinh lý tuổi dậy thì

II Tình bạn / tình yêu / tình dục / xâm hại tình dục ở

VTN /các bệnh lây qua đường tình dục.

III Mang thai /nạo phá thai/các biện pháp tránh thai

phù hợp với VTN

KHÁI NIỆM VỊ THÀNH NIÊN

VTN là những người trong độ tuổi 10-19 tuổi nghĩa là trong độ tuổi thiếu nhi và trước tuổi trưởng thành(Quy định của tổ chức y tế thế giới)

-Tuổi vị thành niên chia làm ba giai đoạn:

GĐ đầu tuổi VTN: từ 10-13 tuổi (VTN sớm) GĐ sau tuổi VTN: từ 14-16 tuổi (VTN giữa) GĐ cuối tuổi VTN:từ 17-19 tuổi (VTN muộn)

ĐẶC ĐIỂM CỦA TUỔI VTN

1-Thay đổi về sinh lý của tuổi dậy thì:

-xuất tinh lần đầu tiên về đêm

gọi là mộng tinh.(tinh hoàn

phát triển ,dương vật lớn

nhanh)

-Vóc dáng thiếu nữ mềm mại,xương chậu phát triển nhanh,hai vú nhô ra

-Lông mu và lông nách mọc nhiều

-Xuất hiện mụn trứng cá

-Xuất hiện kinh nguyệt lần đầu tiên thể hiên sự bắt đầu của hệ sinh dục

VAI TRỊ CỦA ESTROGEN

• Phát triển cơ quan sinh

dục nữ

• Phát triển các đặc trưng

sinh dục nữ

• Tham gia vµo chu kú

kinh nguyƯt vµ qu¸ tr×nh

2- Những thay đổi về tâm lý:

ĐẶC ĐIỂM CỦA TUỔI VTN

-Vị thành niên là tuổi yêu cái đẹp, yêu cái mới, thích cái vui,

đêm nằm tự hỏi mình yêu ai,làm nghề gì, sống như thế nào?

-Các em luôn có xu hướng vươn lên làm người lớn, nhưng còn non trẻ thất thường về tâm lý

-Là tuổi trí tuệ liên tục phát triển, học được nhiều điều , tích luỹ được nhiều kiến thức Tuy nhiên còn phụ thuộc vào sự nỗ lực

và tập trung của các em

-Các em có tính tự lập ,không muốn phụ vào cha mẹ ,và chịu ảnh hưởng của bạn bè Luôn có nhu cầu giao tiếp,chuẩn bị

bước vào yêu đương (tình yêu khác giới)

“Đừng vẽ đường cho Hươu chạy ”có nên

không ?

*Kết quả điều tra cho thấy ở Việt Nam có 18,64 %

dân số là VTN trong đó :

-Tỉ lệ VTN có thai và sinh đẻ bằng 5,7% số lượng người

mang thai và sinh đẻ chung của cả nước

-Hàng năm có ít nhất khoảng 300.000 em gái dưới 18 tuỏi

mang thai

- Số tử vong,gặp rủi ro trong quá trình mang thai ở VTN

cao

-Số nhiễm khuẩn đường sinh sản, bệnh truyền nhiễm qua

đường sinh dục,HIV/AIDS ngày một tăng

-Hiện nay VTN nhiều em là đối tượng mại dâm ,hoặc bản

thân bị lạm dụng/ xâm hại tình dục

* Nhà trường,gia đình ,xã hội cần có trách nhiệm giáo dục

vấn đề SKSS cho VTN “Thà vẽ đường cho Hươu chạy

còn hơn lạc đường ”

TÌNH BẠN /TÌNH YÊU/ TÌNH DỤC

1- Tình bạn là gì?

-Là một loại tình cảm gắn bó hai hoặc một nhóm người vì hợp nhau về tính tình,giống nhau về sở thích,có chung một quan niệm sống,lý tưởng , ước mơ

-Tình bạn có vai trò lớn trong cuộc đời mỗi người (có bạn cùng giới ,bạn khác giới,….)

2-Tình yêu tuổi VTN ?

-Là một loại tinh cảm đặc biệt giữa nam và nữ thúc đẩy hai

người khác giới đi đến hoà nhập với nhau về tâm hồn,thể xác

và cả cuộc đời

-Tình yêu ở VTN bồng bột không bền chắc,lãng mạn,dễ chểnh mảng học hành

-Nếu biết tôn trọng giữ gìn “tình yêu đầu”sẽ là một kỉ niệm đẹp trong cuộc đời,trái lại có thể dẫn tới quan hệ tình dục

TÌNH BẠN /TÌNH YÊU/ TÌNH DỤC

3- Tình dục là gì?

-Là một nhu cầu tự nhiên của con người (bao gồm các hoạt

động tạo cảm xúc,từ nụ hôn,các cử chi âu yếm ,vuốt ve đến những kích thích mạnh mẽ của nam và nữ,mang lại cho nhau khoái cảm.),bắt đầu từ khi bước vào tuổi dậy thì và là bản năng duy trì nòi giống

4-Tình dục lành mạnh ?

-Là tình dục có sự kiểm soát, được biểu hiện phù hợp với văn hoá và có kiến thức về SKSS.Biết kiềm chế và giữ gìn cho nhau

5-Tình dục không an toàn ?

-Là tình dục dẫn dến xa đà và mang thai/mắc bệnh, ảnh hưởng lớn đến thể chất, tâm lý tinh thần của VTN

6-Xâm hại tình dục?

CÁC BỆNH LÂY QUA ĐƯỜNG TÌNH DỤC

TRIỆU CHỨNG

däc d ¬ng vËt)

c¸c vÕt loÐt, môn n íc, ®au r¸t dÔ ch¶y m¸u, ch¶y n íc

• V« sinh.

NGUY CƠ

Trichomonas

Chlamydia

TÌNH HUỐNG

Lam và Hùng là học sinh THPT,Lam yêu Hùng.Hùng thường ép Lam quan hệ tình dục với lý lẽ “đây là cử chỉ duy nhất để

chứng tỏ tình yêu chân thực của lam”

Lam thích cái gọi là quan niệm “hiện đại” này về tình yêu nhưng

Lam đáp “có chứ ạ” ! Nhưng thầy giáo dạy sinh còn quá

trẻ,Thầy ấy ngượng khi phải nói đến “vấn đề tế nhi này”

Sau một đêm không ngủ vì lo lắng ,Lam quyết định giãi bày tâm

sự với mẹ cô Nhưng đến lúc cuối cùng ,cô oà lên khóc và bỏ chạy …

Ph¸ thai ë tuæi VTN

T×nh h×nh ph¸ thai tuæi VTN trªn thÕ giíi:

+ T¹i Mü 20% sè ca ph¸ thai d íi 19 tuæi.

+ T¹i Anh phô n÷ trÎ ph¸ thai lµ 8,3%.

+ Tû lÖ ph¸ thai d íi 19 tuæi t¹i Singapore tõ 1,8% n¨m

2-Hậu quả mang thai ở VTN:

cảm,kinh tế ,xã hội như :

-Khiến cô gái phải nghỉ học ,nghỉ việc ,ngừng các hoạt động Điều này ảnh hưởng đến cuộc sống hiện tại và tương lai của cô

-Cô có thể bị gia đình ,và cộng đồng lên án

-Có thể gặp nhiều biến chứng khi sinh nở như:khó sinh, đẻ non, băng huyết sau khi sinh có thể dẫn tới tử vong.

- Nạo phá thai có thể để lại hậu quả vô sinh.

III Mang thai /nạo phá thai/các biện pháp

tránh thai phù hợp với VTN

CÁC BIỆN PHÁP TRÁNH THAI Ở VTN

1-Biện pháp truyền thống (hiệu quả tránh thai không cao) :

ngày là thời điểm dễ dàng cho thụ thai Và ngoài thời gian này là những ngày tương đối an toàn trong một

TỔNG KẾT VÀ BÀI HỌC KINH NGHIỆM

*Để phù hợp với quan niệm sống của người phương đông, và để phòng tránh được của các bệnh lây qua đường tình dục,HIV/AIDS và tránh hậu qủa

của việc mang thai ngoài ý muốn VTN chưa nên quan hệ tình dục.

*Vì ở tuổi này các em chưa thật sự hoàn chỉnh về cơ thể, chưa trưởng thành về tâm lý ,chưa đủ điều

kiện ,kinh nghiệm và kĩ năng sống.

*Mỗi em hãy tận dụng thời gian để học tập ,vui chơi

lai tốt đẹp cho mình và cho đất nước.