thanh ngu

VD: Nước non lận đận một mìnhThân cò lên thác xuống ghềnh bấy nay.. - Thêm từ: Lên thác rồi lại xuống ghềnh.. - Thay đổi vị trí các từ: lên xuống thác ghềnh, xuống ghềnh lên thác… ⇒ “Lê

NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG

CÁC THẦY CÔ VỀ DỰ GIỜ MÔN NGỮ VĂN LỚP 7A

VD: Nước non lận đận một mình

Thân cò lên thác xuống ghềnh bấy nay.

- Thay đổi thác = bờ, ghềnh = ruộng

=> Lên bờ xuống ruộng.

- Thêm từ: Lên thác rồi lại xuống ghềnh.

- Thay đổi vị trí các từ: lên xuống thác ghềnh, xuống

ghềnh lên thác…

⇒ “Lên thác xuống ghềnh” là một thành ngữ

Chú ý: Tuy thành ngữ có cấu tạo cố định nhưng một số ít thành ngữ vẫn có thể có những biến đổi nhất định

Bài tập nhanh: Tìm biến thể của các thành ngữ sau:

1 Đứng núi này trông núi nọ

Đứng núi này trông núi khác

Đứng núi nọ trông núi kia

2 Ba chìm bảy nổi

Bảy nổi ba chìm

Năm chìm bảy nổi

3 Nước đổ lá khoai

Nước đổ đầu vịt

Nước đổ lá môn

Quan sát 2 nhóm thành ngữ sau:

Nhóm 1: a, Mưa to gió lớn.

b, Năm châu bốn biển.

Nhóm 2: c, Nhanh như chớp

d, Chuột sa chĩnh gạo.

c, Sử dụng biện pháp so sánh.

Ý nghĩa: hành động rất nhanh, rất chính xác.

d, Sử dụng biện pháp ẩn dụ.

Ý nghĩa: người ta bỗng nhiên được vào trường hợp hay môi trường có lợi.

Mưa to gió lớn Nhanh như chớp

Năm châu bốn bể Chuột sa chĩnh gạo

Bài tập nhanh: Sắp xếp các thành ngữ sau vào bảng phân

loại:

1 Bùn lầy nước đọng

2 Ruột để ngoài da

3 Khẩu Phật tâm xà

4 Mẹ góa con côi

Hiểu theo nghĩa đen Hiểu theo nghĩa chuyển

1 Bùn lầy nước đọng

4 Mẹ góa con côi

2 Ruột để ngoài da

3 Khẩu Phật tâm xà

1 Thân em vừa trắng lại vừa tròn

Bảy nổi ba chìm với nước non.

3 Anh đã nghĩ thương em như thế thì hay là anh đào giúp cho

em một cái ngách sang nhà anh, phòng khi tắt lửa tối đèn có đứa nào đến bắt nạt thì em chạy sang…

2 Tôn sư trọng đạo là một truyền thống đạo lý tốt đẹp của dân tộc ta

Chủ ngữ

Vị ngữ

Phụ ngữ

.

So sánh 2 cách nói sau:

1, Câu sử dụng thành ngữ:

Thân em vừa trắng lại vừa tròn

Bảy nổi ba chìm với nước non

Nước non lận đận một mình, Thân cò lên thác xuống ghềnh bấy nay

2, Câu không sử dụng thành ngữ:

Thân em vừa trắng lại vừa tròn,

Lênh đênh, trôi nổi với nước non

Nước non lận đận một mình, Thân cò gian nan, vất vả gặp nhiều nguy hiểm bấy nay

2 Ghi nhớ: SGK

* Bài tập 1:

Tìm và giải thích nghĩa

của thành ngữ:

a Đến ngày lễ Tiên Vương Các lang mang sơn hào hải vị, nem công chả phượng tới, chẳng thiếu thứ gì (Bánh chưng, bánh giầy)

b Một hôm, có người hàng rượu tên là

Lí Thông đi qua đó Thấy Thạch Sanh gánh về một gánh củi lớn, hắn nghĩ bụng: “ Người này khỏe như voi Nó về

ở cùng thì lợi biết bao nhiêu” Lí Thông lân la gợi chuyện, rồi gạ cùng Thạch Sanh kết nghĩa anh em Sớm mồ côi cha mẹ, tứ cố vô thân, nay có người săn sóc đến mình, Thạch Sanh cảm

động, vui vẻ nhận lời (Thạch Sanh)

c Chốc đà mười mấy năm trời,

Còn ra khi đã da mồi tóc sương

(Truyện Kiều)

a - Sơn hào hải vị:

những món ăn ngon,

quý hiếm được lấy từ

trên rừng,dưới biển.

phượng: những món ăn

ngon, quý được trình

bày đẹp.

b Khỏe như voi: rất

khỏe.

- Tứ cố vô thân: mồ

côi, không có ai thân

thiết, ruột thịt.

c Da mồi tóc sương:

chỉ người già, tóc đã

bạc, gia đã nổi đồi mồi.

 Sự gian xảo, giả tạo, giả vờ tốt

bụng, nhân từ của những kẻ xấu.

SJC 9999

Rừng vàng biển bạc

 Rừng và biển biển đem lại và biển đem lại nguồn tài nguyên vô cùng quý báu.

Ném tiền qua cửa sổ

Tiêu pha lãng phí, hoang tàn, ngông cuồng.

 Nói về những kẻ vô trách nhiệm

trước những việc làm của mình.

 Sinh nở bình an, mẹ con đều

 Chỉ hành vi lừa đảo, bịp bợm, dối trá

Củng cố: Sơ đồ tư duy

Dặn dò

• Học thuộc ghi nhớ SGK

• Hoàn thiện các bài tập còn lại.

• Chuẩn bị bài Viết bài tập làm văn số 3.

CẢM ƠN CÁC THẦY CÔ

VÀ CÁC EM