ngu-van-7-diep-ngu

- Nghĩa của thành ngữ có thể bắt nguồn trực tiếp từ nghĩa đen của các từ tạo nên nó nhưng thường thông qua một phép chuyển nghĩa như ẩn dụ, so sánh.. Tìm hiểu ví dụ: Đọc và chỉ ra những

TIẾNG VIỆT

KIỂM TRA BÀI CŨ

Thế nào là thành ngữ?

Sử dụng thành ngữ như thế nào? Cho hai ví dụ về

thành ngữ

- Thành ngữ là loại cụm từ có cấu tạo cố định, biểu thị một ý nghĩa hoàn chỉnh

- Nghĩa của thành ngữ có thể bắt nguồn trực tiếp từ

nghĩa đen của các từ tạo nên nó nhưng thường thông qua một phép chuyển nghĩa như ẩn dụ, so sánh

- Thành ngữ có thể làm chủ ngữ, vị ngữ trong câu hay trong cụm danh từ, cụm động từ …

- Thành ngữ ngắn gọn, hàm súc, có tính hình tượng, tính biểu cảm cao

Tiết 55: ĐIỆP NGỮ

I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ

1 Tìm hiểu ví dụ:

Đọc và chỉ ra những từ ngữ được lặp lại trong hai đoạn thơ sau:

Trên đường hành quân xa Cháu chiến đấu hôm nay Dừng chân bên xóm nhỏ Vì lòng yêu Tổ quốc

Tiếng gà ai nhảy ổ: Vì xóm làng thân thuộc

“Cục … cục tác cục ta” Bà ơi, cũng vì bà

Nghe xao động nắng trưa Vì tiếng gà cục tác

Nghe bàn chân đỡ mỏi Ổ trúng hồng tuổi thơ

Nghe gọi về tuổi thơ

*

====

====

====

==

==

==

==

? Vậy em hiểu thế

nào là phép điệp ngữ

và điệp ngữ?

- Lặp lại từ ngữ hoặc cả câu để làm nổi bật ý, gây cảm xúc mạnh gọi là phép điệp ngữ

- Từ ngữ được lặp lại gọi là điệp ngữ

Tiết 55: ĐIỆP NGỮ

I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ

1 Tìm hiểu ví dụ:

2 Ghi nhớ:

Khi nói hoặc viết, người ta có thể dùng biện pháp lặp lại từ ngữ (hoặc cả câu) để làm nổi bật ý, gây cảm xúc mạnh gọi là phép điệp ngữ; từ ngữ được lặp lại gọi là điệp ngữ

Bài tập vận dụng:

? Nhận xét về cách lặp từ trong hai ví dụ sau:

a Nhớ ai ra ngẩn vào ngơ

Nhớ ai, ai nhớ, bây giờ nhớ ai

b Con bò đang gặm cỏ Con bò chợt ngẩng đầu lên Con bò rống ò ò

Tiết 55: ĐIỆP NGỮ

II Các dạng điệp ngữ

dụng trong khổ thơ đầu bài thơ

“Tiếng gà trưa”?

a Chỉ ra điệp ngữ trong các ví dụ sau và nhận xét: Anh đã tìm em rất lâu, rất lâu

Cô gái ở Thạch Kim Thạch Nhọn

Khăn xanh, khăn xanh phơi đầy lán sớm

Sách giấy mở tung trắng cả rừng chiều

( … )

Chuyện kể thừ nỗi nhớ sâu xa

Thương em, thương em, thương em biết mấy

b Cùng trông lại mà cùng chẳng thấy

Thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu

Ngàn dâu xanh ngắt một màu

Lòng chàng ý thiếp ai sầu hơn ai?

*

===== ====

======= =======

======= ======= =======

=== =======

=======

Tiết 55: ĐIỆP NGỮ

II Các dạng điệp ngữ

1 Tìm hiểu ví dụ:

nêu các dạng điệp ngữ?

Điệp ngữ có nhiều dạng: Điệp ngữ cách quãng, điệp ngữ nối tiếp, điệp ngữ chuyển tiếp (điệp ngữ Vòng)

Tiết 55: ĐIỆP NGỮ

II Các dạng điệp ngữ

III Luyện tập:

và cho biết tác giả muốn nhấn mạnh điều gì?

Một dân tộc đã gan góc chống lại ách nô lệ của thực dân Pháp hơn tám mươi năm nay, một dân tộc đã gan góc đứng về phe Đồng minh chống phát xít mấy

năm nay, dân tộc đó phải được tự do! Dân tộc đó phải được độc lập!

(Hồ Chí Minh)

Bài tập 1:

Người ta đi cấy lấy công, Tôi nay đi cấy còn trông nhiều bề

Trông trời, trông đất, trông mây, Trông mưa, trông gió, trông ngày, trông đêm,

Trông cho chân cứng đá mềm, Trời êm, biển lặng mới yên tấm lòng

==== ==== ====

==== ==== ==== ====

====

Bài tập 2: Tìm điệp ngữ trong đoạn văn sau và nói rõ đấy là những điệp ngữ gì?

Vậy mà giờ đây, anh em tôi sắp phải xa nhau

Có thể sẽ xa nhau mãi mãi Lạy trời đây chỉ là một giấc

mơ Một giấc mơ thôi

 Điệp ngữ:

- “Xa nhau” : điệp ngữ cách quãng

- Một giác mơ”: Điệp ngữ chuyển tiếp (điệp ngữ vòng)

Bài tập 3:

a.Theo em trong đoạn văn sau đây, việc lặp đi lặp lại một số từ ngữ có tác dụng biểu cảm hay không?

Phía sau nhà em có một mảnh vườn Mảnh vườn ở phía sau nhà em, em trồng rất nhiều loài hoa Em trồng hoa cúc Em trồng hoa thược dược Em trồng hoa đồng tiền Em trồng hoa hồng Em trồng cả hoa lay ơn nữa Ngày phụ nữ quốc tế, em hái hoa sau vườn nhà em tặng

mẹ em Em hái hoa tặng chị em

b THẢO LUẬN NHÓM:

? Hãy chữa lại đoạn văn trên cho tốt hơn?

 Chữa lại:

Phía sau nhà em có một mảnh vườn Ở đó em trồng rất nhiều loài hoa: Hoa hồng, hoa cúc, hoa thược dược, hoa đồng tiền và cả hoa lay ơn nữa Ngày quốc

tế phụ nữ, em ra vườn hái hoa tặng mẹ và tặng chị em

Bài tập về nhà:

- Học kĩ bài học để nắm điệp ngữ và tác dụng của

điệp ngữ

- Làm bài tập 4

- Chuẩn bị tiết 56: Luyện nói: Phát biểu cảm nghĩ về tác phẩm văn học