Giới thiệu chung về truyện cổ tíchKhái niệm: Là thể loại tự sự dân gian bằng văn xuôi, kể số phận của các kiểu nhân vật: người mồ côi, người lao động giỏi, người dũng sĩ, người thông min
Trang 1Chào Mừng Quí Thầy Cô
Gv d y: ạy:
Ph m H i Y n ạy: ải Yến ến
Đến Dự Giờ
Lớp 10C3
TRƯỜNG THTH CHU VĂN AN
Trang 2Tiết PPCT: 21 Giảng văn:
Trang 3I/ Giới thiệu chung về truyện cổ tích
Khái niệm:
Là thể loại tự sự dân gian bằng văn xuôi, kể số phận của các kiểu nhân vật: người mồ côi, người lao động giỏi, người dũng sĩ, người thông minh, chàng ngốc qua đó thể hiện quan niệm đạo đức, lí tưởng và ước
mơ của nhân dân về hạnh phúc và công lí xã hội
Phân loại:
+ Truyện cổ tích về loại vật + Truyện cổ tích sinh hoạt + Truyện cổ tích thần kì
Trang 4Vài nét đặc trưng của truyện cổ tích thần kì
- Có sự tham gia của các yếu tố thần kì: tiên, bụt, sự hoá thân, những vật có phép màu
- Kết cấu phổ biến: nhân vật chính trải qua những cuộc phiêu lưu hoặc hoạn nạn, thử thách cuối cùng đạt
được ý nguyện của mình (vua, hoàng hậu, có cuộc sống giàu có, hạnh phúc)
- Nội dung truyện cổ tích phản ánh
+ Mâu thuẫn trong gia đình
+ Mâu thuẫn xã hội
+ Mâu thuẫn gia đình và xã hội
- Thể hiện ước mơ của nhân dân lao động về hạnh
phúc gia đình, công bằng xã hội
Mâu thuẫn giữa cái tốt – cái xấu, cái thiện – cái ác
Trang 5Vài nét về truyện Tấm Cám
- Thuộc loại truyện cổ tích thần kì
- Kiểu truyện phổ biến ở nhiều dân tộc khác nhau
trên thế giới (có tới 564 kiểu truyện Tấm Cám)
- Bố cục: 2 phần
+ Phần 1: Từ đầu đến “Ở đâu ra mà đẹp thế”, Miêu
tả số phận bất hạnh của Tấm, nhưng Tấm luôn
được Bụt giúp đỡ
+ Phần 2: còn lại, miêu tả cuộc đấu tranh không
khoan nhượng để chống lại cái xấu, cái ác dành và giữ hạnh phúc
Trang 6Tóm tắt tác phẩm
Trang 7Chủ đề: Miêu tả cuộc đời bất hạnh và con đường dẫn đến hạnh phúc của Tấm Đồng thời thể hiện cuộc đấu tranh không khoan nhượng để dành và bảo vệ hạnh phúc của người lương thiện
Trang 8II/ Đọc - hiểu
Mời các em xem đoạn trích trong phim Tấm Cám
Trang 9Cuộc đời và số phận bất hạnh của Tấm
- Mẹ Tấm chết khi Tấm còn nhỏ tuổi
- Tấm ở với mẹ con gì ghẻ cay nghiệt
- Làm việc vất vả suốt ngày đêm: + Chăn trâu, cắt cỏ,
+ Xay lúa, giã gạo
-> Sống côi cút, thiếu người chăm sóc yêu thương.
II/ Đọc - hiểu
Trang 10Mẹ con Cám lừa giết
cá bống ăn thịt
Cám lừa Tấm rút
hết giỏ tép để
giành phần
thưởng chiếc yếm
đỏ
Không muốn cho Tấm đi xem hội đổ thóc lẫn gạo bắt nhặt
- Tấm hành hạ, luôn bị đối xử tàn nhẫn, thiếu công bằng
Trang 11
Mẹ con Cám không chỉ bóc lột về về vật chất, tinh thần mà còn nhẫn tâm giết chết Tấm giết cả kiếp hồi sinh của Tấm cướp đoạt hạnh phúc.
Bị bóp chết Bị chặt Bị đốt Sự trở về làm
người
Trang 12
Tổ 1:Theo dõi toàn
cốt truyện nổi bật
lên là mâu thuẫn
nào?
Tổ 2: Mâu thuẫn
nào là chủ yếu? vì
sao?
Tổ 3: Mâu thuẫn đó
khái quát thành
mâu thuẫn xã hội
về vấn đề gì?
Tổ 4:Tác giả dân
gian giải quyết mâu
thuẫn đó theo
hướng nào?
Gì ghẻ
><
Tấm ><
Thiện thắng ác
Con đường dẫn đến hạnh phúc
><
Trang 13Mời các em xem hình
ảnh
Tác giả dân
gian giải quyết
mẫu thuẫn theo
hướng thiện
thắng ác bằng
cách nào?
Trang 14Tấm - Cô gái mồ côi trở thành Hoàng hậu Hạnh phúc ấy chỉ có ở người hiền lành chăm chỉ -> thuận theo triết lí dân gian “ở hiền gặp lành”.
+ Mất cá bống
+ Không được đi hội
+ Đánh rơi chiếc giày
Bụt luôn xuất hiện an ủi, giúp đỡ
⇨ cho cá bống
⇨ cho hi vọng đổi đời
⇨ sai chim sẻ xuống giúp
⇨ gặp vua làm hoàng hậu
Trang 15Bài tập củng cố:
không tương ứng với nội dung ý nghĩa của câu nào sau đây?
A Lá lành đùm lá rách
B Ơn đền, oán trả
C Ở hiền gặp lành
D Ác giả, ác bào
2 Tại sao nhân vật Bụt lại không xuất hiện kể từ khi tấm vào cung?
A Bụt không thể xuất hiện nhiều lần
B Tấm không cần Bụt giúp đỡ nữa
C Tấm đã có sự bảo vệ của nhà vua
D Tấm phải tự đấu tranh để sinh tồn