Hiện tượng giao thoa 1.Thí nghiệm Hai hòn bi ở hai đầu thanh phải đặt như thế nào đối với mặt nước?. Khi sóng ổn định trên mặt nước có những đường cong tập hợp của những điểm dao động vớ
Trang 1I Hiện tượng giao thoa
V Bài tập định tính Giáo viên : Nguyễn Xuân Sơn
Trường Văn Hóa 3
Kiểm tra bài cũ
Kiến thức cũ
Bài giảng
Trang 2I Hiện tượng giao thoa
Trang 3I Hiện tượng giao thoa
Trang 4I Hiện tượng giao thoa
Trang 5I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
4 Tính chất và ứng dụng III Bài tập
4 Tính chất và ứng dụng III Bài tập
IV Củng cố
V Bài tập định tính
I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
Trang 6I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
Trang 7I Hiện tượng giao thoa
Thanh kim loại mỏng P dùng làm nguồn dao động
Thanh nhẹ gắn hai hòn bi A , B ở hai đầu và gắn vào P
I Hiện tượng giao thoa
1.Thí nghiệm
Hai hòn bi ở hai đầu thanh phải đặt như thế nào đối với mặt nước ?
A , B chạm nhẹ vào mặt nước
Trang 8I Hiện tượng giao thoa
Trang 9I Hiện tượng giao thoa
Trang 10I Hiện tượng giao thoa
Trên mặt nước có hai sóng lan truyền từ A và B
Khi sóng ổn định trên mặt nước có những đường cong tập hợp của những điểm dao động với biên độ cực đại xen kẻ với những đường cong tập hợp của những điểm không dao động (biên độ cực tiểu ) Ta gọi là vân giao thoa
I Hiện tượng giao thoa
1.Thí nghiệm
2 Kết quả
Trang 11I Hiện tượng giao thoa
• Cùng pha ( hoặc độ lệch pha không đổi
theo thời gian )
Sóng của hai nguồn kết hợp tạo ra gọi là sóng kết hợp.
Trang 12I Hiện tượng giao thoa
Vậy thì trong thí nghiệm trên thì sóng do hai hòn bi A
và B tạo ra có phải là sóng kết hợp không ? Vì sao ? Phải Vì hai hòn bi không dao động độc lập nhau Chúng luôn dao động cùng tần số và cùng pha với thanh P
Trang 13I Hiện tượng giao thoa
b Hiện tượng giao thoa
Dùng nguồn kết hợp để tạo ra hai hệ thống lan truyền trên mặt nước theo những đường tròn đồng tâm Hệ hai sóng này trộn lẫn với nhau, tạo ra trên mẵt nước hai nhóm đường cong xen kẻ :
Nhóm 1 gồm các gợn lồi và lõm , tại đó các phần
tử nước dao động với biên độ cực đại
Nhóm 2 gồm mặt nước đứng yêntại đó các phần tử
nước không dao động
Hiện tượng này được gọi là hiện tượng giao thoa sóng.
I Hiện tượng giao thoa
1.Thí nghiệm
2 Kết quả
3 Giải thích
Trang 14I Hiện tượng giao thoa
Trang 15I Hiện tượng giao thoa
c Lý thuyết về giao thoa :
Giả sử phương trình dao động của sóng tại nguồn kết hợp A,B là
Sóng này truyền tới điểm M cách A , B đoạn d1 , d2 Xem rằng biên độ sóng không đổi
Phương trình dao động tại M do nguồn S1 , S2 truyền đến lần lượt là :
Trang 16I Hiện tượng giao thoa
Độ lệch pha của hai sóng thành phần là :
Biên độ dao động tổng hợp tại M cực đại khi hai sóng thành phần cùng pha :
Vậy những điểm dao động với biên độ cực đại nằm
I Hiện tượng giao thoa
1.Thí nghiệm
2 Kết quả
3 Giải thích
1.Thí nghiệm
Trang 17I Hiện tượng giao thoa
họ hyperbol nói trên.
I Hiện tượng giao thoa
1.Thí nghiệm
2 Kết quả
3 Giải thích
Trang 18I Hiện tượng giao thoa
Trang 19I Hiện tượng giao thoa
có thể dùng tay để rung
Khi thay đổi dần độ rung ( f thay đổi ) đến một lúc nào
đó ta thấy dây có hình dạng ồn định
I Hiện tượng giao thoa
Trang 20I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
2 Kết quả
3 Giải thích
II Hiện tượng sóng dừng 1.Thí nghiệm
Trang 21I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
4 Tính chất và ứng dụng III Bài tập
4 Tính chất và ứng dụng III Bài tập
Trang 22I Hiện tượng giao thoa
Có những điểm trên dây không dao động (nút )
; hai nút liên tiếp cách nhau
I Hiện tượng giao thoa
Trang 23I Hiện tượng giao thoa
Các em hãy giải thích vì sao có sóng dừng trên dây ?
Trên dây có sự tổng hợp sóng tới từ A và sóng phản
xạ từ B truyền ngược lại Hai sóng này là hai sóng kết hợp nên có sự giao thoa sóng trên dây Vì vị trí các nút và các bụng không di chuyển trên dây nên được gọi là sóng dừng.
I Hiện tượng giao thoa
Trang 24I Hiện tượng giao thoa
Trang 25I Hiện tượng giao thoa
Trang 26I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
Trang 27I Hiện tượng giao thoa
Trang 28I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
I Hiện tượng giao thoa1.Thí nghiệm
1.Thí nghiệm
Trang 29I Hiện tượng giao thoa
Trang 30I Hiện tượng giao thoa
Trang 31I Hiện tượng giao thoa
Trang 32I Hiện tượng giao thoa
Trang 33I Hiện tượng giao thoa
d/ Hai sóng kết hợp gặp nhau sẽ gây ra hiện tượng giao thoa
Trang 34I Hiện tượng giao thoa
Trang 35I Hiện tượng giao thoa
Trang 36I Hiện tượng giao thoa
2 Định nghĩa hiện tượng giao thoa sóng
3 Quỹ tích các điểm M dao động với biên
độ cực đại , đứng yên ở giao thoa sóng ?
I Hiện tượng giao thoa
Trang 37I Hiện tượng giao thoa
Độ cao của âm do dây đàn phát ra phụ thuộc vào lực căng của dây và phụ thuộc vào khối lượng của một đơn vị độ dài của dây Khi lên dây đàn làm cho dây căng thêm , lực kéo các phần tử dây đàn tăng làm tần số dao động của dây đàn tăng Kết quả là độ cao của âm do nó phát ra cũng
Trang 38I Hiện tượng giao thoa
Tần số âm cơ bản do dây đàn phát ra tỉ lệ nghịch với độ dài của dây Thực vậy , khi phát âm cơ bản , trên dây đàn có sóng dừng với nửa bước sóng bằng độ dài của dây :
Vận tốc v không đổi khi ta nhấn phím đàn , như
I Hiện tượng giao thoa
Trang 39I Hiện tượng giao thoa
(độ cao ) hay âm sắc ? Hãy giải thích
I Hiện tượng giao thoa
Trang 40I Hiện tượng giao thoa
âm do dây đàn phát ra ) :
.Khi k = 1 , âm phát ra có tần số nhỏ nhất gọi là
âm cơ bản Với k = 2 , 3 , 4 , ta có các họa âm bậc 2 , 3 , 4 ,
Khi bật dây ở bất kỳ điểm nào , dây cũng phát ra
I Hiện tượng giao thoa
Trang 41I Hiện tượng giao thoa
Sóng dừng là kết quả của quá trình giao thoa giữa sóng tới và sóng phản xạ của nó Điểm đặc biệt của hiện tượng sóng dừng là trong khi hai sóng thành phần vẫn truyền đi theo hai hướng ngược nhau nhưng sóng tổng hợp vẫn dừng lại tại chỗ ,
nó bao gồm các nút sóng và các bụng sóng cố định trong không gian , chính vì vậy mà năng lượng đã không được truyền đi
I Hiện tượng giao thoa
Trang 42I Hiện tượng giao thoa