Ngữ văn 11, Tuần 17

Các hình thức kết cấu của văn bản thuyết minhA.. mục tiêu bài học Nắm đợc các hình thức kết cấu của văn bản thuyết minh.. GVH: Tìm các ý chính để tạo thành nội dung thuyết minh của từng

Các hình thức kết cấu của văn bản thuyết minh

A mục tiêu bài học

Nắm đợc các hình thức kết cấu của văn bản thuyết minh.

Xây dựng đợc kết cấu cho văn bảm phù hợp với đối tợng thuyế minh

B phơng tiện thực hiện

SGK, SGV.

- Thiết kế bài học.

c Tiến trìng dạy học

1 Kiểm tra bài cũ

2 Giới thiệu bài mới

GV : Cho H/S đọc SGK

GVH: Thế nào là văn bản

thuyết minh ? Theo em có

mấy kiểu thuyết minh ?

GV: Cho H/S đọc hai văn

bản SGK, có thể phân

nhóm để đọc.

GVH: Xác định đối tợng

và mục đích thuyết minh

của từng văn bản?

GVH: Tìm các ý chính để

tạo thành nội dung thuyết

minh của từng văn bản?

GVH: Anh (chị) phân tích

cách sắp xếp các ý trong

từng văn bản? Giải thích

cơ sở của cách sắp xếp

I Khái niệm:

1 Thế nào là văn bản thuyết minh

HSĐ&TL:

- Văn bản thuyết minh là văn bản nhằm giới thiệu, trình bày chính xác, khách quan về cấu tạo, tính chất, quan hệ, giá trị của một sự việc, hiện tợng một vấn đề thuộc tự nhiên, xã hội, con ngời

- Có nhiều loại văn bản thuyết minh Có loại chủ yếu trình bày, giới thiệu nh thuyết minh về một tác giả, tác phẩm, một danh lam thắng cảnh, một di tích lịch sử, một phơng pháp

Có loại thiên về miêu tả sự vật, hiện tợng với những hình ảnh sinh động giàu tính hình tợng

2 Kết cấu của văn bản thuyết minh

HSĐ&TL:

* Văn bản 1: giới thiệu Hội thổi cơm thi ở Đồng Vân thuộc

huyện Đan Phợng, Hà Tây

* Văn bản 2: Giới thiệu Bởi Phúc Trạch - Hà Tĩnh.

* Văn bản một các ý chính là:

+ Giới thiệu sơ qua làng Đồng Vân, Xã Đồng Tháp, Huyện

Đan Phợng, Tỉnh Hà Tây

+ Thông lệ làng mở hội trong đó có thổi cơm thi vào ngày rằm tháng giêng

+ Luật lệ và hình thức thi

+ Nội dung hội thi ( diễn bíên cuộc thi)

+ Đánh giá kết quả

+ ý nghĩa hội thi thổi cơm ở Đồng Văn

* Văn bản hai ý chính là:

+ Trên đất nớc ta có nhiều loại Bởi nổi tiếng: Đoan Hùng (Phú Thọ), Mê Linh ( Vĩnh Phúc), Long Thành (Đồng Nai), Phúc Trạch (Hà Tĩnh)

+ Miêu tả quả bởi Phúc Thạch (hình thể màu sắc bên ngoài ,mùi thơm của vỏ, vỏ mỏng)

+ Miêu tả hiện trạng (màu hồng đào, múi thì màu hồng khuyến rũ, tép bởi,vị không cay, không chua, không ngọt

đậm mà ngọt thanh)

+ ở Hà Tĩnh ngời ta biếu ngời ốm bằng bởi

+Thời kỳ chống Pháp, Mỹ thơng binh mới đợc u tiên

+

* Văn bản một: Các ý đã đợc sắp xếp theo trình tự thời gian, giới thiệu hội thi và thi một công việc cụ thể nên ngời

GVH: Từ cách trả lời trên

đây, hãy nêu thế nào là

kết cấu của văn bản

thuyết minh ?

GVH: Nếu phải thuyết

minh bài tỏ lòng của“tỏ lòng” của ” của

Phạm Ngũ lão thì chọn

hình thức kết cấu nào?

GVH: Nếu phải thuyết

minh một di tích một

thắng cảnh của đất nớc

thì anh (chị) giớ thiệu nội

dung nào, sắp xếp ra sao?

trình bày phải theo thời gian Sự việc ấy đợc diễn ra từ lúc nào ngời giới thiệu đã theo quá trình vận động của cuộc thi

mà lần lợt tả, trình bày

* Văn bản hai: Là sự kết hợp giữa nhiều yếu tố khác nhau.

+ Lúc đầu gới thiệu quả bởi Phúc Thạch theo trình tự từ hình dáng bên ngoài đến chất lợng bên trong

+ Sau đó giơí thiệu giá trị sử dụng bởi Phúc Trạch

 Ngời ốm

 Thơng bệnh binh

 Bộ đội qua làng

 Sang cả Hồng Kông , Pari

Phần này theo trật tự logic.

=> Kết cấu của văn bản thuyết minh là sự tổ chức, sắp xếp các thành tố của văn bản thành một đơn vị thống nhất hoàn chỉnh và phù hợp với mối quan hệ bên trong và bên ngoài với nhận thức bên ngoài với nhận thức con ngời.

II Luyện tập HSĐ&TL

HSPB: Chọn hình thức kết cấu hỗn hợp :

- Giới thiệu Phạm Ngũ Lão là một vị tớng, môn khách , cũng

là con rể Trần Quốc Tuấn Đã từng đánh đông ,dẹp bắc

Ca ngợi sức mạnh của quân dân đời Trần trong đó có Phạm Ngũ Lão

Phạm Ngũ Lão còn băn khoăn vì nợ công danh

+ So sánh với Gia Cát Lợng thì thấy xấu hổ vì mình cha làm

đợc là bao để đáp đền nợ nớc

Gợi ý học sinh làm

III Củng cố

- Tham khảo phần Ghi nhớ trong SGK.

Bài viết số 4

( Kiểm tra học kì I)

a Mục tiêu bài học

Giúp HS: + Qua kiểm tra, tập trung đánh giá các nội dung cơ bản

của cả ba phân môn trong SGK Ngữ Văn 10 tập I

+ Biết cách vận dụng những kiến thức và kĩ năng đã học

một cách tổng hợp và toàn diện để làm bài theo nội dung và cách

thức đánh giá mới.

B phơng pháp và tiến trình tổ chức dạy học

1, Tiến trình thực hiện

GV:

 GV Hớng dẫn HS cách ôn tập và lu ý hình thức kiểm tra

 Thảo luận trong tổ chuyên môn để thống nhất cách ra đề, nội dung

ra đề để đáp ứng nội dung chơng trình, phơng thức kiểm tra đánh giá và điều kiện, đặc điểm tình hình cụ thể của từng lớp

 Phân công ra đề ( cô Hải )

b Tổ chức cho HS làm bài

GV nhắc nhở HS về ý thức và thái độ làm bài; động viên khuyến khích

khả năng sáng tạo của các em Giải đáp thắc mắc nếu có

HS làm bài tự giác, không chép, copy bài bạn hoặc từ tài liệu, không

mất trật tự, không đợc tráo đề

c Thu bài

- GV cho HS thu bài theo bàn khi hết giờ

- Nhắc nhở, nhận xét ý thức làm bài của các em

HS:

 Ôn tập theo hớng dẫn của GV, làm quen với hình thức kiểm tra

 Thực hiện làm bài nghiêm túc trên lớp

 Tự đánh giá chất lợng bài làm để chuẩn bị nghe GV trả bài

3 Đề bài & Đáp án

( Có kèm theo Giáo án)

4 Thang điểm:

* Điểm 8,9: Bài làm đáp ứng khá tốt các yêu cầu của mỗi đề Có sáng tạo, cảm xúc Có thể còn mắc 1,2 lỗi diễn đạt nhỏ, không sai quá 2 lỗi chính tả

* Điểm 5,6,7: Đáp ứng đợc những yêu cầu cơ bản của đề Diễn đạt cha thật tốt, có thể còn mắc lỗi về chính tả nhng không phải những từ cơ bản Không sai kiến thức

* Điểm 3,4,2: Bài làm lan man sơ sài, có lỗi kiến thức cơ bản, cha

đáp ứng đợc những yêu cầu cơ bản Sai nhiều chính tả

* Điểm 0,1: Bài làm lạc đề hoặc bỏ giấy trắng