Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.Quy trình trợ giúp người khuyết tật.
Trang 1LỜI MỞ ĐẦU
Công tác xã hội là một nghành, nghề mới ở Việt Nam Do vậy, nhận thức của mọi người về Công tác xã hội vẫn còn hạn chế Thứ nhất, nhiều người nhầm lẫn công tác xã hội với làm từ thiện, ban ơn, ban phát hoặc nhầm lẫn công tác xã hội với các hoạt động xã hội của các tổ chức, đoàn thể Thứ hai, vai trò và vị thế cũng như tính chất chuyên nghiệp của công tác xã hội ở Việt Nam chưa được khẳng định Do vậy, để phát triển công tác xã hội ở Việt Nam cần có sự quan tâm của Đảng và Nhà nước có
sự liên kết giữa các cơ sở đào tạo và cơ sở thực hành công tác xã hội chuyên nghiệp Bởi vid, công tác xã hội là một hệ thống liên kết các giá trị,lý thuyết và thực
hành.công tác xã hội là trung tâm, tổng hợp, kết nối và trực tiếp tham gia vào đảm bảo
an sinh xã hội
Giá trị của công tác xã hội dựa trên cở sở tôn trọng quyền lợi, bình đẳng, giá trị của mỗi cá nhân,nhóm và cộng đồng Giá trị được thể hiện trong các nguyên tắc hoạt động cũng như trong các quy điều đạo đức trong công tác xã hội
Công tác xã hội với người khuyết tật là hoạt động chuyên nghiệp của NVXH giúp đỡ các người khuyết tật tăng cường hay khôi phục các chức năng xã hội của họ, huy động nguồn lực, xác định những dịch vụ cần thiết để hộ trợ người khuyết tật, gia đình và cộng đồng triển khai hoạt động chăm sóc, trợ giúp họ một cách hiệu quả, vượt qua những rào cản, đảm bảo sự tham gia đầy đủ vào các hoạt động xã hội trên nền tảng sự công bằng như những người khác
PHẦN I: CƠ SỞ LÍ LUẬN
1 Đặt vấn đề:
“Trẻ em hôm nay, thế giới ngày mai” Đó là khẩu hiệu mà các quốc gia và các cộng đồng quốc tế hướng tới nhằm mục đích chăm sóc, bảo vệ và phát triển trong tương lai của mỗi quốc gia và nhân loại Thế nhưng,nhiều trẻ khi sinh ra phải chịu những thiệt thòi khi mang trong mình những dị tật bẩm sinh vĩnh viễn, không nghe được những âm thanh của cuộc sống, không được ríu rít trò chuyện với những bạn
Trang 2cùng trang lứa hay không được nhìn thấy ánh sáng của cuộc đời và cơ thể phát triển không giống các bạn,trí tuệ của các em không như người ta
Trong những năm gần đây, giáo dục trẻ em khuyết tật được xã hội quan tâm Luật người khuyết tật được ban hành là cơ sở pháp lý bảo quyền được cơ hội phát triển Chỉ đạo ngành giáo dục đã có những chuyển biến tích cực Cụ thể: Ban chỉ đạo giáo dục khuyết tật của bộ Giáo dục và Đào tạo được củng cố,hoàn thiện theo từng giai đoạn, đảmbảo cho việc quản lý Nhà nước về việc giáo dục khuyết tật ngày càng sâu sắc, chặt chẽ Các địa phương thành lập Ban chỉ đạo cấp thành phố,cấp tỉnh, cấp huyện có chuyên viên phụ trách, các cơ sở giáo dục có giáo viên cốt cán về giáo dục khuyết tật
Và trường chuyên biệt Tương Lai là một trong những ngôi trường để giáo dục các trẻ khuyết tật Nơi đây đã gieo mầm cho nhiều trẻ ở thành phố Đà Nẵng nói riêng và khu vực miền Trung nói chung Đợt thực tập trong kì trước, chúng tôi đã được làm việc trong ngôi trường này và đã chọn cho mình một thân chủ để làm việc Tôi được phân vào chủ nhiệm với C1C nhưng tôi lại có cảm giác thân quen, gần gũi với cậu học sinh lớp bên cạnh Bởi lần đầu tiên gặp em, một ánh mắt hiền từ làm tôi thấy có cảm giác gì là lạ Theo lời của cô giáo chủ nhiệm của lớp tôi thực tế cho biết thì đó là một học sinh lớp C2, tên là Trần Anh Tài (2001) bị thiểu năng trí tuệ, chậm phát triển còn tất cả đều phát triển bình thường Trong quá trình thực tế ở trường, ngoài giờ làm việc với những học sinh trong lớp mà đã được phân chia thì tôi có tiếp xúc với Tài Và dưới đây là những kế hoạch mà tôi đã lập ra để giúp thân chủ của mình, đáp ứng được những nhu cầu của thân chủ
2 Mục tiêu:
a Cá nhân NVXH:
- Áp dụng được những kiến thức liên quan đến hành vi con người và môi trường
xã hội cũng như các phương pháp tiếp cận CTXH trong việc giúp đỡ cá nhân
- Thực hành các nguyên tắc,quy chuẩn đạo đức và các giá trị trong CTXH khi
làm việc với thân chủ
- Thực hiện các kĩ năng chuyên môn: thiết lập mối quan hệ, thu thập dữ liệu,
lắng nghe,thấu cảm,vấn đàm, đánh giá điểm mạnh của thân chủ, phân tích và nhận diện vấn đề
Trang 3- Tạo sự tự tin và khả năng làm việc với thân chủ.
- Nhận thức được mối quan hệ của NVXH với thân chủ.
- Tăng khả năng vấn đàm và tìm cách đối phó với thân chủ trong khi làm việc.
- Làm quen và kết hợp lý thuyết vào thực hành.
- Rèn luyện thái độ tích cực và luôn có động lực hướng đến học tập.
- Tôn trọng các nguyên tắc, giá trị,văn hóa và quy chuẩn đạo đức trong CTXH.
- Rút ra được bài học cho bản thân.
b Đối với thân chủ:
- Giúp thân chủ nhìn nhận được vấn đề của mình.
- Tạo cảm giác thoải mái, vui vẻ khi làm việc với NVXH.
- Tạo động lực, niềm tin để thân chủ có niềm tin vào cuộc sống.
- Giúp thân chủ ổn định tâm lý.
- Giúp cho thân chủ có nhiều mối quan hệ tốt.
- Tháo gỡ rào cản mặc cảm của thân chủ với mọi người xung quanh.
3 Phương pháp và kĩ thuật thu nhập dữ liệu:
Trong quá trình trợ giúp cũng như khi cùng thân chủ lấp kế hoạch, tôi đã thực hiện các phương pháp sau:
- Tạo mối quan hệ với các thân chủ và các thầy cô trong cơ sở.
- Chấp nhận thân chủ và giữ bí mật thông tin của thân chủ.
- Không phán xét và tôn trọng thông tin của cá nhân thân chủ.
- Thu nhập và tổng hợp thông tin tìm hiểu từ các thầy cô và gia đình thân chủ.
- Phân tích và đánh giá thông tin.
- Áp dụng phương pháp trong CTXH khi làm việc với thân chủ.
- Áp dụng những kĩ năng trong CTXH với ngưới khuyết tật cũng như cách giao
tiếp đối với người khuyết tật
PHẦN II:NỘI DUNG
A GIỚI THIỆU VỀ CƠ SỞ CỦA THÂN CHỦ ĐANG HỌC TẬP
Trang 4Đà Nẵng là thành phố lớn của miền Trung và Tây nguyên Nhiều trẻ em được sinh
ra ở tỉnh Quảng Nam-Đà Nẵng cũ nói chung và TP-Đà Nẵng nói riêng đã chịu ảnh hưởng nặng nề của hậu quả chiến tranh để lại Những di chứng từ cuộc chiến sinh tồn,
đã ảnh hưởng đến bao thế hệ, làm cho lãnh đạo địa phương trăn trở, lo lắng cho tương lai của nhiều lớp trẻ bất hạnh và tật nguyền Đó là nguyên nhân, là nhu cầu bức thiết của QNĐN và tại thời điểm ngày 01/12/1994, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Nam-Đà Nẵng ra quyết định số 25/TCCB về việc thành lập trường Dạy Trẻ Khuyết Tật Tương Lai; tiền thân của Trường chuyên biệt Tương Lai ngày nay Sứ mệnh của trường là giúp trẻ khuyết tật được " Vui chơi - Học tậ p - Rèn luyện kỹ năng sống và học nghề " để từng bước hòa nhập cộng đồng
B HOẠCH ĐỊNH TIẾN TRÌNH TRỢ GIÚP
Thông tin cá nhân thân chủ.
Họ và tên : Trần Anh Tài
Phái tính : Nam
Ngày sinh : 21/03/2001
Nơi sinh : bệnh viện Đa Khoa Đà Nẵng
Hiện cư trú tại : 105/2 Thanh Long – Hải Châu – Đà Nẵng
Từ khi sinh ra cho đến giờ, Tài sống với bố mẹ trong một căn nhà nhỏ nhưng chất chứa nhiều niềm vui, đầy đủ sự yêu thương Tuy là một cuộc sống có phần khó khăn nhưng mỗi thành viên trong ngôi nhà nhỏ ấy vẫn đùm bọc, giúp đỡ nhau, động viên nhau mà sống Mới sinh ra, Tài vẫn là một đứa trẻ bình thường, vẫn vui chơi, vẫn
bò, vẫn đòi mẹ bế, vẫn bi bô tập nói như bao đứa trẻ khác Khi vào mẫu giáo, Tài có dấu hiệu về trí tuệ, không phát triển như các bạn Ở độ tuổi mẫu giáo, hầu hết các trẻ đều nhanh nhẹn,tiếp thu mọi thứ rất nhanh Là lúc trí tuệ các em phát triển một cách linh hoạt nhưng Tài thì không Tài cũng được dạy bảo như các bạn nhưng tất cả dường như rất khó đối với em, em không hề nhớ những gì cô dạy ngày hôm trước thậm chí cách vài giờ đồng hồ Em tiếp thu bài khá lâu, mặc dầu nghe tốt nhưng Tài không
Trang 5hiểu Về sau, gia đình có đưa em đi chữa ở một số nơi nhưng kết quả không mấy khả quan Bác sĩ bảo rằng Tài mắc chứng thiểu năng trí tuệ bẩm sinh Nguyên nhân là do khi mang thai Tài thì mẹ bị ốm và uống một lượng thuốc khá lớn Và một phần là khi mới sinh ra Tài hay mắc bệnh như ho, sốt xuất huyết phải thường xuyên vào bệnh viện nên mới dẫn ra tình trạng như thế Trong thời kì, Tài từ 1- 2 tuổi, bố mẹ thường xuyên
đi làm, ít quan tâm, chăm sóc đến em nên có lẽ đó cũng là một nguyên nhân không nhỏ Trong thời gian đó, Tài thiếu đi sự chiều chuông của bố mẹ, cả ngày chỉ gặp bố
mẹ được vài giờ, em được gửi cho bà ngoại, có khi chơi với những bạn gần nhà
Tài – một học sinh được gọi là nổi trội của lớp Em ít phát biểu xây dựng bài nhưng trong lớp lại phát ngôn lung tung Nhìn bề ngoài có vẻ ít nói, khó gần nhưng
em là trẻ khuyết tật mà, đôi khi lại mặc cảm Những ai đã thân quen với em rồi, em không ngại khi bắt chuyện, em biết quan tâm đến cảm xúc và thái độ của người khác Tài mang một vẻ bề ngoài cao to, mang dáng dấp của người quản lý, người có uy quyền Nhìn Tài nghiêm nghị lắm Bởi vậy, Tài là anh cả của lớp, là lớp trưởng của lớp Tình hình học tập của em ổn hơn các bạn trong lớp Tài học toán tốt hơn Tiếng Việt, có lẽ vì thế mà em thích học Toán Tài tính toán được, nhanh nhưng đôi khi lại bất cẩn Còn tiếng Việt, Tài chưa nhận diện được hết các âm trong bảng chữ cái Em chỉ mới nhận diện được một số âm cơ bản, chưa đánh vần được Viết chữ thì Tài viết được nhưng có khi không thẳng hàng, có chữ to chữ nhỏ, đôi khi lại thừa nét thiếu nét Phần lớn là do Tài không tập trung chú ý nghe cô giáo giảng bài Âm nhạc: dường như
em không thích hát, không có hứng thú khi tập hát Em chỉ ngồi vỗ tay khi thầy giáo bắt hát Hầu như em không nhớ tên các bài cũng như lời bài hát đã được học Thậm chí bài hát thầy mới dạy cho em, em vẫn quên Em chỉ thuộc mỗi bài “Mẹ đi vắng”, bài hát đi theo năm tháng của Tài Cứ mỗi lần sinh hoạt hay thầy giáo gọi lên hát thì Tài cũng chỉ hát bài đó Dường như bài hát có chút gì ảnh hưởng đến em, có chút gì
đó gọi là thói quen Tài đã trải qua nên Tài nhớ rất rõ lời bài hát đó Thể dục: môn học gọi là lợi thế của Tài với thân hình to khỏe, cao ráo Nhưng tính Tài chậm chạp nên có
vẻ em phản ứng hơi chậm Khả năng phối hợp giữa tay và chân của em còn kém Em cũng rất tích cực trong giờ học, cố gắng vận động và ghi nhớ những động tác mà thầy
đã dạy Kĩ năng tự phục vụ: Tài không nhớ các bài giảng của cô nhưng khi cô nhắc các bước thực hiện được Các bài giảng của cô dường như là những việc hằng ngày
Trang 6mà Tài vẫn thường hay làm đã được bố mẹ hướng dẫn nên rất dễ dàng đối với em Em tiếp thu bài giảng của cô rất nhanh lại hay quên Vẽ - mĩ thuật: Tài biết cách chọn màu, phân biệt được màu sắc Em vẽ được những họa tiết đơn giản như bông hoa, ngôi nhà, ông mặt trời Trong giờ học, em chăm chú nghe cô giáo giảng bài Em quan sát tỉ mỉ từng nét vẽ của cô giáo rồi cẩn thận trong từng nét vẽ Tin: Tài nhận biết được các hình ảnh trong máy tính Biết cách điều khiển con trỏ theo ý muốn của mình, làm được thao tát mở và tắt các thanh cửa sổ Hiểu và làm được các yêu cầu của thầy giáo nhưng hơi chậm Trí nhớ của Tài kém nên các bài học ở lớp hầu như Tài rất hay nhanh quên Bài nào có ấn tượng nhiều với em thì em còn nhớ được lâu Nhưng Tài lại nhớ rất rõ những ai đã từng tiếp xúc hay trò chuyện với em Tài rất thụ động trong việc phát biểu ý kiến
Tình trạng thể chất của thân chủ:
- Cân nặng: 64 kg
- Chiều cao: 1m58
- Tình trạng sức khỏe của thân chủ dường như bình thường, không có khuyết tật
gì ở bên ngoài Khi phát hiện em mắc chứng kém phát triển trí tuệ thì ba mẹ cũng đưa em đến bệnh viện và đi nhiều nơi để chữa trị nhưng cũng không khả quan Hầu như cơ thể em phát triển bình thường như các bạn cùng trang lứa Móng tay và móng chân của em “cùn”, không có; tóc thì bạc vì mang nhóm máu xấu Khi chuyển trời, thì em lại ho vì có bệnh viêm phổi kèm theo khi phát hiện bệnh
- Tài không thích một cái gì cụ thể Em thích được đi học, thích ngắm cô giáo,
thích giúp đỡ cô giáo cũng như mọi người xung quanh Em cũng ham học hỏi,
em thích những thứ lạ mắt, thích ngắm những cái đẹp Thích được ai đó khen, thích được tuyên dương Tài thích học Tin trên máy tính, thích được thầy giáo cho chơi game trên máy tính Thích được ba mẹ dẫn đi chơi,ở nhà em thích phụ
mẹ nấu ăn.Và đặc biệt là rất thích nghe ai đó hát Em còn thích ăn chay Thói quen của em là ngồi học hay rung đùi, hay phát ngôn bừa bãi trong giờ học Thường xuyên không tập trung trong giờ học, hay nhìn đâu đó, không hề chú ý đến lời cô giáo giảng Tài hay nhìn lén ai đó, nếu bị phát hiện thì em chỉ cười
Trang 7và có một ánh mắt khác thường Em có vẻ ngại khi ai đó xem em làm bài, em thường che bài lại không cho ai nhìn Em còn có thói quen hay giả dọng của người khác
Thân chủ ý thức được mình là ai, mình mặc chứng bệnh gì Em có đôi lúc tự ti, mặc cảm trước đám đông khi nhắc đến bệnh của mình Nhưng đôi khi lại tự tin trước đám đông, phát ngôn những câu nói khiến người khác cười nhưng cũng có lúc gây khó chịu cho người nghe
Bây giờ thì Tài vẫn chưa theo một tôn giáo nào nhưng lại có ước nguyện là khi rời trường Tương Lai thì lại thích vào chùa ở
Thông tin môi trường thân chủ
Họ và tên cha: Trần Ngọc Thắng
Nghề nghiệp: thợ nề
Họ và tên mẹ: Hồ Thị Tuyết Sâm
Nghề nghiệp: nội trợ và lao công ở bệnh viện
Anh (chị) em ruột: Trần Anh Hiếu 9 tuổi
Học sinh trường: tiểu học Lý Tự Trọng
Các thành viên trong gia đình Tài rất yêu thương em, quan tâm đến tình trạng sức khỏe cũng như học tập của em Vốn dĩ là Tài mắc chứng chậm phát triển nhưng trong gia đình Tài vẫn được xem như một đứa trẻ bình thường cũng hoạt bát, lanh lợi Tài vẫn giữ được chức vụ làm đứa con trai đầu của ba mẹ và vẫn làm anh hai của em
Em vẫn được tôn trọng về mọi mặt Cuộc sống gia đình có khó khăn nhưng các thành viên hết mực yêu thương nhau, đùm bọc lấy nhau để mà vươn lên Cũng nhờ đó mà Tài có đủ động lực, đủ niềm tin để vươn lên trong cuộc sống Giúp Tài không có mặc cảm với mọi người Gia đình đã tạo cho Tài một chút gì đó gọi là “cơ hội” để tiếp đi tiếp con đường con lại của mình Gia đình đã cố gắng bù đắp những gì có thể cho em, không bỏ rơi em, ủng hộ em để đứng vững, đối mặt với cuộc sống đầy trắc trở này Có thể nói gia đình là tia nắng ấm áp nhất đối với cuộc đời Tài Vì khi phát hiện bệnh của
Trang 8Tài thì ba mẹ cũng phần nào biết được nguyên nhân từ đâu nên từ khi đó ba mẹ em để
ý đến em và coi trọng việc chăm sóc con cái hơn Một phần nguyên nhân dẫn đến bệnh của Tài là do ba mẹ thường không thường xuyên ở bên Tài để chăm sóc, Tài thiếu thốn tình thương, thiếu sự ôm ấp, chìu chuộng của bố mẹ và không được tiếp xúc hay chơi với các bạn cũng trang lứa Từ đó ba mẹ đã đặc biệt chú ý đến sức khỏe của em nhiều hơn và có cơ hội được chăm sóc cho Tài Tài vẫn giữ được chức là anh
cả trong nhà Vẫn được em trai gọi là anh, Hiếu cũng rất yêu thương Tài Hiếu không giờ làm Tài bị tổn thương khi biết anh mình bị như vậy Tài cũng tỏ ra nghiêm khắc,
có quyền lực đối với em trai mình Tài rất hay đánh Hiếu khi Hiếu không vâng lời ba
mẹ hay là nghịch phá gì trong nhà Tài vẫn được coi trọng, vẫn giữ được vai trò của mình trong gia đình Trong gia đình, Tài cái gì cũng được ưu ái và được phần nhiều nhưng Tài lại nhường cho em trai Tài thương em trai nhiều lắm, biết che chở cho em, biết giúp đỡ Hiếu khi Hiếu khó khăn
Môi trường sống xung quanh thân chủ khá tốt, em rất dễ gần, rất hòa đồng với mọi người xung quanh Hàng xóm cũng rất mến em vì em tính em rất hiền, ngoan ngoãn, biết vâng lời người lớn Các thầy cô giáo trong trường cũng thương yêu em, xem em như một đứa con của mình Vì em biết giúp đỡ thầy cô giáo, biết nhận lỗi và sửa lỗi Em còn là một học sinh ngoan của trường, biết phấn đấu trong học tập Thầy
cô quan tâm đến em nhiều hơn các bạn khác Em chủ động trong việc giao tiếp với bạn bè Em luôn giúp đỡ bạn bè trong lớp cũng như ngoài lớp Bạn bè cũng rất quí
em Môi trường gia đình là chỗ dựa vững chắc, đó là nơi là đặt niềm tin nhiều nhất Tài cho biết mọi người xung quanh em đều thương yêu em, quan tâm, giúp đỡ em Các dịch vụ y tế, bảo hiểm xã hội cũng trợ cấp miễn phí cho em mỗi khi ốm đau Em được chính quyền địa phương cấp bảo hiểm miễn phí hằng năm và mỗi tháng được trợ cấp 200000 nghìn đồng mỗi tháng
Sơ đồ phả hệ của thân chủ:
nội
Ông
Trang 9Ghi chú:
: con trai : con gái : quan hệ thân thiết :quan hệ bình thường, tốt
: kết hôn
Giải thích:
Qua sơ đồ phả hệ của thân chủ cho chúng ta thấy thân chủ có ít mối quan hệ Giữa thân chủ và mẹ có mối quan hệ mật thiết, có sự tác động hai chiều gần gũi Mẹ
là người yêu thương và hiểu em nhất, mẹ luôn động viên em vượt qua mọi hoàn cảnh
cố gắng học tập tốt Mẹ là luôn chỉ bảo cho em học hành và chăm sóc cho em nhiều nhất, mẹ luôn khuyên răn nhẹ nhàng và động viên an ủi em – điều này chứng tỏ giữa
mẹ và thân chủ có mối quan hệ tốt đẹp Ba cũng vậy, cũng luôn đứng phía sau để cỗ
Em trai Thân chủ
Trang 10vũ động viên Tài Ba thì ít nói nhưng vẫn dõi theo từng bước chân của em, cũng
thường tâm sự với em, quan tâm và yêu thương em Ba và Tài cũng có quan hệ mật
thiết với nhau Những người có ảnh hưởng và có mối quan hệ tốt đẹp nữa là em trai,
gia đình nội, ngoại, chú và cậu của em Những người này cũng rất quan tâm đến em,
chăm sóc và yêu thương em Tuy ông bà nội và ông bà ngoại ở xa nhưng lâu lâu ba
mẹ vẫn đưa em về thăm ông bà cũng như bác và cậu
Sơ đồ sinh thái:
Ghi chú:
baba
Tài
(14 tuổi, chứng chậm phát triển trí tuệ) Ba
Mẹ
Em trai(9 tuổi)
Họ nội
Họ ngoại
Hàng xóm
Bạn bè Chính quyền địa phương
Bảo hiểm xã hội
Trường học
Y tế Chính sách xã hội
Vui chơi, giải trí