Nhưng giữa việc nêu ý kiến bình luận hàng ngày và sủ dụng thao tác bình luận trong bài văn nghị luận có sự khác nhau như thế nào.. Điểm khác của thao tác lập luận bình luận so với các th
Trang 1Trước hết, xin mời thày cô và các em
hãy cùng nghe một bản nhạc
Trang 3Xem một bức tranh
Trang 4Nghe một câu chuyện
“ Một hôm, có hai ông cháu nọ dắt con lừa đi chợ
Nghe vậy hai ông cháu không biết làm thế nào, đành cõng con lừa ra chợ!”
Trang 5Chẳng hạn, trước bức ảnh này
các bạn đã từng có ý kiến:
1.Đây là cảnh sông nước đêm trăng thơ mộng ?
2 Một vẻ đẹp hư ảo, mong manh ?
-3 Có gì như hư vô, gai gợn…?
4 Ta nhớ đến bài thơ Đây thôn Vĩ Dạ của Hàn Mặc Tử…
Trước mỗi bản nhạc, bức tranh hay câu chuyện
đó, mỗi người đều có thể có những ý kiến nhận
xét của riêng mình.
Trang 6
Như vậy, bình luận là một hoạt động thường thấy
trong đời sống hàng ngày, rất gần gũi với mỗi chúng
ta Một bộ phim mới xem, một trận bóng đá mới tổ
chức, một chiếc áo mới mặc của bạn bè tất cả đều
có thể trở thành đề tài để chúng ta bình luận.
Nhưng giữa việc nêu ý kiến bình luận hàng ngày và sủ dụng thao tác bình luận trong bài văn nghị luận có sự khác nhau như thế nào? Bài học ngày hôm nay, chúng
ta sẽ cùng trao đổi
Trang 7Tiết 100 – Làm văn
Thao tác l p lu n bình lu n ập luận bình luận ập luận bình luận ập luận bình luận
Trang 8* Nhắc lại kiến thức cũ :
1.Trong chương trình làm văn lớp 10, em đã
được học những thao tác lập luận nào ?
2.Chương trình làm văn 11, chúng ta đã tiếp
tục học và ôn lại thao tác lập luận nào trong văn nghị luận?
3 Điểm khác của thao tác lập luận bình luận so với các thao tác khác?
Trang 9 @/ Mục tiêu của bài học :sgk
@/ Nội dung bài học :
Trang 10a/ Văn b n bàn v v n đ gì trong ản bàn về vấn đề gì trong ề vấn đề gì trong ấn đề gì trong ề vấn đề gì trong
xã h i? ội?
b/ Tác gi hi u và đánh giá ý nghĩa ản bàn về vấn đề gì trong ểu và đánh giá ý nghĩa
th i gian nhàn r i nh th nào? ời gian nhàn rỗi như thế nào? ỗi như thế nào? ư thế nào? ế nào?
c/ Th i gian nhàn r i liên quan đ n ời gian nhàn rỗi như thế nào? ỗi như thế nào? ế nào?
nh ng v n đ gì trong xã h i? ững vấn đề gì trong xã hội? ấn đề gì trong ề vấn đề gì trong ội?
d/ Tác gi có nh ng đ ngh gì đ i ản bàn về vấn đề gì trong ững vấn đề gì trong xã hội? ề vấn đề gì trong ị gì đối ối
v i xã h ới xã h ội và m i ng ọi người? ư thế nào?ời gian nhàn rỗi như thế nào? i?
A/Tìm hiểu chung
1 Ngữ liệu 1 SGK tr 94
Trang 11- Đoạn văn bàn về ý nghĩa của thời gian nhàn rỗi Luận
điểm ấy được làm sáng tỏ bằng cách:
- Dùng phép so sánh tương phản giữa ấn tượng chủ quan
của mọi người về hai tiếng“nhàn rỗi”và cách đánh giá của tác giả
- Khẳng định thời gian nhàn rỗi là cực kì quí báu giúp con
người phát triển năng lực, cá tính, văn hoá .
- Nó là thước đo để đánh giá mức sống của mỗi người,
đánh giá đời sống của xã hội biết sử dụng thời gian ấy một cách hữu ích là một vấn đề lớn
- Trở lại hiện trạng : sự chăm lo của xã hội đối với thời
gian nhàn rỗi của mỗi người còn chậm, còn sơ sài
- Khẳng định: thời gian nhàn rỗi là thời gian của văn hóa
và phát triển Nhiệm vụ của mọi người và toàn xã hội
là phải chăm lo thời gian nhàn rỗi của mỗi người
Trang 12Thời gian nhàn rỗi để mỗi người
sống cuộc sống riêng của mình…
Trang 13Nh ận xét về cách lập luận của tác giả:
- Các lý lẽ bình luận được tổ chức, sắp xếp thật rõ ràng, hợp lý, có sức thuyết phục :
- Sáu đoạn văn nhỏ, mỗi đoạn văn tương đương với một ý
- Cách lựa chọn kiểu bình luận của tác giả: kiểu so sánh, phân tích, giải thích,chứng minh … để làm rõ vấn đề
- Cuối cùng, từ kết quả bình luận, tác giả lại trở về luận điểm ban đầu, nhưng ở một tầm nhận thức sâu sắc, mới
mẻ hơn và ở mức khái quát cao hơn.
=> Đoạn văn là một đoạn lập
luận bình luận khá điển hình
Trang 14 *Từ việc tìm hiểu các ngữ liệu trên, em hãy cho
biết : Thế nào là lập luận bình luận?
2/ Khái niệm, mục đích và tác dụng của thao tác lập luận bình luận:
a Khái niệm:( SGK tr 93)
Bình luận là bàn bạc, đánh giá về sự đúng sai,hay
dở, lợi hại của một hiện tượng đời sống.
Trang 15b/ Mục đích của lập luận bình luận:
- Bày tỏ nhận thức và đánh giá của mỗi người trước một sự việc, hiện tượng nào đó trong đời sống
C/ Tác dụng:
Khẳng định cái đúng, cái hay, cái thật; phê bình cái sai, cái dở, lên án cái xấu, cái ác nhằm làm cho xã hội ngày càng tiến bộ.
Trang 16B/ Cách thực hiện thao tác lập luận bình luận
- Bước 1 : Xác định đối tượng
- Bước 2: Giới thiệu đối tượng bình luận.
- Bước 3 : Đề xuất ý kiến bình luận:
+ Phân tích đối tượng một cách cụ thể.
+ Nhìn nhận đối tượng từ nhiều quan hệ.
luận của mình
Trang 17 Lưu ý:
Sự bình luận của mỗi người thường có tính chất chủ quan , không phải bao gìơ cũng
đúng và có sức thuyết phục Muốn bình luận
có ích phải tôn trọng sự thật , có lý tưởng tiến
bộ, có tư tưởng dân chủ và nhân văn.
Ngay cả khi dã nắm vững các thao tác lập
luận bình luận, cũng chưa phải ta đã có ngay một văn bản bình luận có giá trị Các thao tác khác có thể chỉ là con đường để đi đến ý kiến, còn bình luận là phải đề xuất được các ý kiến Muốn ý kiến của mình có sức thuyết phục,
phải rèn luyện nhiều năng lực khác nữa.
Trang 18 D/ Luyện tập :
1/ Ph ân biệt sự giống và khác nhau giữa thao tác lập luận bình luận với bình luận trong lời nói thường ngày ( tổ 2 )
2/ Bài tập vận dụng:
Trở lại câu chuyện về hai ông cháu dắt lừa đi chợ Hãy bình luận
về mức độ sâu sắc ? Thú vị ? Hoặc giàu ý nghĩa của câu
Trang 19 - Bài tập 1 :
1 Sự giống nhau của các hình thức bình luận:
2 Sự khác nhau :
+ Bình luận trong lời nói đời thường có thể khen
chê tùy ý kiến chủ quan của mỗi người
+ Trong bài văn nghị luận, bình luận đòi hỏi phải
thực hiện các bước đi chặt chẽ thì bình luạn mới có giá trị.
+ Trong bài văn nghị luận , bình luận phải phục vụ cho lập luận, nhằm làm sáng rõ ý kiến, nhận định
của người làm văn trước vấn đề hay hiện tượng được đưa ra bàn luận
Trang 20cách sử dụng kiểu phân tích, so sánh với cách lập luận chặt chẽ, giàu cảm xúc …
4 Từ đó, văn bản kết luận : Con người cần phải
có lòng cao thượng,biết vui với thành công của người khác…
Trang 21 * Hướng dẫn học và chuẩn bị bài :
-Xem lại cách sử dụng thao tác lập luận bình luận
từ các ngữ liệu. nắm vững mục đích và quy trình thực hiện thao tác lập luận bình luận; chủ động
làm các bài tập phần luyện tập trang 139, 140
- Tiết sau thực hành về thao tác lập luận bình luận
*Yêu cầu :
+ Nắm vững lý thuyết bài học.
+ Cá nhân chuẩn bị bài tập ở nhà.
+ Các nhóm các tổ chuẩn bị bảng phụ để làm bài theo nhóm trên lớp.