Công cụ viễn thám cho phép thu nhận thông tin về tiềm năng, hiện trạng các đối tượng trên địa bàn rộng, trong một thời gian ngắn. Công cụ GIS hỗ trợ đắc lực trong việc chiết tách, tổng hợp và lưu trữ thông tin chính xác, nhanh chóng, hiệu quả. Sự kết hợp hai công nghệ là giải pháp tốt nhất, đáp ứng yêu cầu thông tin đồng bộ, hiện thời của bộ bản đồ hiện trạng tài nguyên thiên nhiên phục vụ quy hoạch bảo vệ môi trường cấp tỉnh.Kỹ thuật xử lý ảnh số và GIS (Hệ thông tin Địa lý) có thể được coi là một trong các kỹ thuật chủ đạo của công nghệ Viễn thám hiện đại.
Trang 1BÀI BÁO CÁO MÔN: VIỄN THÁM ỨNG DỤNG
KHOA TÀI NGUYÊN – MÔI TRƯỜNG
NHÓM THỰC HIỆN: NHÓM 7
Trang 2CHỦ ĐỀ 7 :
ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI VÀ MÔI
TRƯỜNG
Trang 3•
GIỚI T HIỆU
2
•
ỨN
G D ỤN
G C ỦA V IỄN THÁ
M V
À G
IS TR ONG
QU ẢN
LÝ ĐẤ
T Đ AI
3
•
ỨN
G D ỤN
G C ỦA V IỄN THÁ
M V
À G
IS TR ONG
QU ẢN
LÝ MÔI
T RƯ ỜN G
4
•
KẾT LUẬN
Trang 41 GIỚI THIỆU
Công c vi n thám cho phép thu nh n thông tin vềề tiềềm năng, hi n tr ng các đôối tụ ễ ậ ệ ạ ượng trền đ a bàn ị
r ng, trong m t th i gian ngăốn Công c GIS h tr đăốc l c trong vi c chiềốt tách, t ng h p và l u tr ộ ộ ờ ụ ỗ ợ ự ệ ổ ợ ư ữthông tin chính xác, nhanh chóng, hi u qu S kềốt h p hai công ngh là gi i pháp tôốt nhấốt, đáp ng ệ ả ự ợ ệ ả ứyều cấều thông tin đôềng b , hi n th i c a b b n đôề hi n tr ng tài nguyền thiền nhiền ph c v quy ộ ệ ờ ủ ộ ả ệ ạ ụ ụ
ho ch b o v môi trạ ả ệ ường cấốp t nh.ỉ
K thu t x lý nh sôố và GIS (H thông tin Đ a lý) có th đỹ ậ ử ả ệ ị ể ược coi là m t trong các k thu t ch đ o ộ ỹ ậ ủ ạ
c a công ngh Vi n thám hi n đ i.ủ ệ ễ ệ ạ
Trang 51 GIỚI THIỆU
GIS hay h thông tin đ a lý đệ ị ược đ nh nghĩa là công c trền c s máy tính đ l p b n đôề và phấn tích ị ụ ơ ở ể ậ ả
nh ng hi n tữ ệ ượng đang tôền t i và nh ng s ki n x y ra trền trái đấốt ạ ữ ự ệ ả
GIS là m t công ngh tộ ệ ương đôối ti n ích đôối v i hấều hềốt các lĩnh v c Kh năng c a GIS có th đ m ệ ớ ự ả ủ ể ảnhi m đệ ược rấốt nhiềều ch c năng: ứ
Trang 61 GIỚI THIỆU
Ưu điểm của viễn thám:
Đ ph trùm không gian c a t li u bao gôềm các thông tin vềề tài nguyền, môi tr ộ ủ ủ ư ệ ườ ng trền di n tích l n c a trái đấốt gôềm c nh ng khu v c rấốt khó đềốn đ ệ ớ ủ ả ữ ự ượ c nh r ng ư ừ nguyền sinh, đấềm lấềy và h i đ o; ả ả
Có kh năng giám sát s biềốn đ i c a tài nguyền, môi tr ả ự ổ ủ ườ ng trái đấốt do chu kỳ quan trăốc l p và liền t c trền cùng m t đôối t ặ ụ ộ ượ ng trền m t đấốt c a các máy thu vi n thám ặ ủ ễ
Kh năng này cho phép công ngh vi n thám ghi l i đ ả ệ ễ ạ ượ c các biềốn đ i c a tài nguyền, ổ ủ môi tru ng giúp công tác giám sát, ki m kề tài nguyền thiền nhiền và môi tr ờ ể ườ ng;
Trang 71 GIỚI THIỆU
Ưu điểm của viễn thám:
S d ng các d i ph đ c bi t khác nhau đ quan trăốc các đôối t ử ụ ả ổ ặ ệ ể ượ ng (ghi nh n đôối ậ
t ượ ng), nh kh năng này mà t li u vi n thám đ ờ ả ư ệ ễ ượ ứ c ng d ng cho nhiềều m c đích, ụ ụ trong đó có nghiền c u vềề khí h u, nhi t đ c a trái đấốt; ứ ậ ệ ộ ủ
Cung cấốp nhanh các t li u nh sôố có đ phấn gi i cao và siều cao, là d li u c b n cho ư ệ ả ộ ả ữ ệ ơ ả
vi c thành l p và hi n ch nh h thôống b n đôề quôốc gia và h thôống CSDL đ a lý quôốc ệ ậ ệ ỉ ệ ả ệ ị gia.
V i nh ng u đi m trền, công ngh vi n thám đang tr thành công ngh ch đ o cho ớ ữ ư ể ệ ễ ở ệ ủ ạ
qu n lý, giám sát tài nguyền thiền nhiền và môi tru ng n ả ờ ở ướ c ta hi n nay ệ
Trang 81 GIỚI THIỆU
Ư u đi m c a Gis: ể ủ
Là cách tiềốt ki m chi phí và th i gian nhấốt trong vi c l u tr sôố li uệ ờ ệ ư ữ ệ
Có th thu th p sôố li u v i sôố lể ậ ệ ớ ượng l nớ
Sôố li u l u tr có th đệ ư ữ ể ượ ậc c p nh t hoá m t cách d dàngậ ộ ễ
Chấốt lượng sôố li u đệ ược qu n lý, x lý và hi u ch nh tôốtả ử ệ ỉ
D dàng truy c p, phấn tích sôố li u t nhiềều ngu n và nhiềều lo i khác nhauễ ậ ệ ừ ổ ạ
T ng h p m t lấền đổ ợ ộ ược nhiềều lo i sôố li u khác nhau đ phấn tích và t o ra nhanh chóng m t l p sôố li u t ng ạ ệ ể ạ ộ ớ ệ ổ
h p m iợ ớ
V i nh ng u đi m trên, công ngh vi n thám ớ ữ ư ể ệ ễ và đang tr thành công ngh ch đ o cho qu n ở ệ ủ ạ ả
lý, giám sát tài nguyên thiên nhiên và môi tru ng n ờ ở ướ c ta hi n nay ệ
Trang 92 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
2.1 Trong lĩnh vực khảo cổ học:
Lĩnh vực này sử dụng ảnh viễn thám để khoanh vùng và nghiên cứu các yếu tố địa hình, địa mạo, tự nhiên có tác động đến
sự hình thành và phá hủy của di tích, mối quan hệ của di tích vớ ngoại cảnh
Hiện tại nghiên cứu quá trình thành tạo hủy hoại của di tích được xem là nhiệm vụ hàng đầu trong công tác khai quật
Trang 102 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
2.1 Trong lĩnh vực khảo cổ học:
Lĩnh vực này sử dụng ảnh viễn thám để khoanh vùng và nghiên cứu các yếu tố địa hình, địa mạo, tự nhiên có tác động đến
sự hình thành và phá hủy của di tích, mối quan hệ của di tích vớ ngoại cảnh
Hiện tại nghiên cứu quá trình thành tạo hủy hoại của di tích được xem là nhiệm vụ hàng đầu trong công tác khai quật
Trang 112 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
2.2 Trong lĩnh vực điều tra đất:
Để thống kê và thành lập bản đồ sự dụng đất, điều tra giám sát trạng thái mùa màng và thảm thực vật
Ứng dụng:
+ Xác định và phân loại các vùng thổ nhưỡng
+ Đánh giá mức độ thoái hóa đất, tác hại của xói mòn, quá trình muối hóa
Trang 122 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
2.3 Lĩnh vực địa chất:
Để đưa ra những lời giải đoán cho việc nghiên cứu thạch quyển dựa trên tư liệu viễn thám tập trung vào lớp vỏ trên cùng và tất cả các thông tin liên quan đến địa chất, địa mạo, thủy văn đều được xử lý
Ứng dụng:
+ Để phát hiện, xác định và lập bản đồ các yếu tố trên bề mặt và gần bề mặt trái đất
+ Phương pháp giải đoán định tính cung cấp thông tin và mô tả các đặc tính của địa hình
+ Phương pháp giải đoán định lượng bao gồm các phương pháp trắc địa cơ bản trên ảnh áp dụng cho các yếu tố đường nét, đo diện tích…
+ Thành lập bản đồ địa chất; lập bản đồ phân bố khoáng sản; lập bản đồ phân bố nước ngầm; lập bản đồ địa mạo
Trang 132 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
2.4 Lĩnh vực nông – lâm nghiệp:
Phân loại cây trồng, quản lý và đánh giá năng suất thu hoạch
Thành lập bản đồ thích nghi đất cho từng loại cây trồng
+ Xác định vùng thiệt hại do sâu bệnh và thiên tai
+ Sử dụng khá tốt chỉ số NDVI trong việc giám sát lớp phủ rừng
+ Ảnh radar và ảnh quang học để xác định vị trí, diện tích khu vực bị khai thác bất hợp pháp
Trang 142 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
2.5 Lĩnh vực quản lý đất đai:
Để xác định vùng quy hoạch và việc phân bố sử dụng đất
Thành lập bản đồ địa chính phục vụ cho công tác quản lý
Bản đồ hiện trạng đất giúp phân loại đất và việc cải tạo đất phục vụ cho nhu cầu sử dụng
Ứng dụng:
+ Sử dụng ảnh viễn thám để thực hiện công tác quy hoạch các vùng đất có diện tích lớn để tiết kiệm nguồn chi phí + Dễ kiểm tra trong công tác quản lý đất của từng vùng
+ Dễ quản lý các vùng đất biến động
Trang 153 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
S d ng nh v tinh đ điềều tra, giám sát môi tr ử ụ ả ệ ể ườ ng
Ảnh v tinh đã đệ ược s d ng đ điềều tra và thành l p b n đôề các h sinh thái nh y c m nh : R ng ử ụ ể ậ ả ệ ạ ả ư ừ
ng p m n, đấốt ng p nậ ặ ậ ước (ph m vi c nạ ả ước), r n san hô (Qu ng Ninh, miềền Trung), các lo i habitat ạ ả ạ(đ o B ch Long Vĩ),… Các b n đôề r ng ng p m n đả ạ ả ừ ậ ặ ược thành l p t l 1: 100 000, ph trùm toàn ậ ở ỉ ệ ủ
d i ven bi n và t l l n h n cho t ng vùng B n đôề đấốt ng p nả ể ở ỉ ệ ớ ơ ừ ả ậ ước toàn quôốc được thành l p t l ậ ở ỉ ệ1: 250 000 Nh ng b n đôề này do Trung tấm Vi n thám - B Tài nguyền và Môi tr òng và m t sôố c ữ ả ễ ộ ư ộ ơquan khác th c hi n theo chự ệ ương trình c a C c B o v Môi trủ ụ ả ệ ường
Trang 163 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
3.1.S d ng nh v tinh đ điềều tra, giám sát môi tr ử ụ ả ệ ể ườ ng
Ảnh v tinh đa th i gian đã đệ ờ ượ ử ục s d ng nh m t công c h u hi u nhấốt đ kh o sát biềốn đ ng c a ư ộ ụ ữ ệ ể ả ộ ủnhiềều h p phấền môi trợ ường thiền nhiền, nh biềốn đ ng b bi n, lòng sông, biềốn đ ng r ng ng p m n, ư ộ ờ ể ộ ừ ậ ặ
di n biềốn r ng, biềốn đ ng l p ph m t đấốt và s d ng đấốt ( m t sôố vùng) M t trong nh ng b n đôề ễ ừ ộ ớ ủ ặ ử ụ ở ộ ộ ữ ả
đó là b b n đôề biềốn đ ng b bi n th i kì 1965 - 1995 t l 1: 100 000 ph trùm c d i ven bi n, do ộ ả ộ ờ ể ờ ỉ ệ ủ ả ả ểTrung tấm Vi n thám và Vi n nghiền c u Bi n Nha Trang th c hi n ễ ệ ứ ể ự ệ
Ảnh v tinh đã đệ ược m t sôố c quan s d ng th nghi m đ nghiền c u và theo dõi m t vài hi n ộ ơ ử ụ ử ệ ể ứ ộ ệ
tượng thiền tai nh ng p l t, cháy r ng, tai biềốn đ a chấốt Bền c nh đó, nh v tinh đã đư ậ ụ ừ ị ạ ả ệ ược s d ng ử ụ
đ kh o sát và thành l p b n đôề nh y c m môi trể ả ậ ả ạ ả ường d i ven bi n v i m c đích phòng chôống dấều ả ể ớ ụtràn
Trang 173 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
3.2.Sử dụng ảnh vệ tinh trong quản lý biến đổi môi trường:
Ở nước ta, do nhu cầu sử dụng đất đai không hợp lý dẫn đến thoái hóa đất, cân bằng sinh thái nhiều nơi bị phá
vỡ, ô nhiếm môi trường ngày càng gia tăng, thiên tai ngày càng trầm trọng…Các hiện tượng này thường xuyên xảy ra trên phạm vi rộng và bao gồm cả vùng sâu, vùng xa, biển đảo…diễn ra không theo quy luật nhất định Với các đặc điểm trên chỉ có công nghệ viễn thám mới có thể đáp ứng được một phần các yêu cầu về giám sát môi trường và thiên tai
• Ứng dụng:
Ưu thế của công nghệ viễn thám là sử dụng rất hiệu quả trong việc đo lường và giám sát với các biến đổi về môi trường
Với ảnh vệ tinh quang học: Aster, NOAA-AVHRR, ảnh của RADASAT, thường được đo lường và giám sát, bảo
vệ môi trường và phòng chống thiên tai
Trang 183 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
3.3 S d ng nh v tinh đ điềều tra, giám sát tài nguyền n ử ụ ả ệ ể ướ c
T góc đ ch c năng và nhi m v c a B Tài nguyền và Môi trừ ộ ứ ệ ụ ủ ộ ường, khái ni m tài nguyền nệ ước bao hàm nước m t ặ
và nước ngấềm Đ ph c v các m c đích qu n lí và khai thác tài nguyền nể ụ ụ ụ ả ước ph i điềều tra và giám sát s phấn bôố ả ựcác đôối tượng th y văn và các nguôền nủ ước ngấềm, khôối lượng và chấốt lượng cũng nh di n biềốn theo mùa, theo th i ư ễ ờgian c a chúng, các hi n tủ ệ ượng thu văn có liền quan nh lũ l t, nhi m m n, biềốn đ ng lòng sông, lòng hôề,…ỷ ư ụ ễ ặ ộ
Ngày nay, ảnh vệ tinh có thể đem lại nhiều thông tin trực tiếp và gián tiếp về các nguồn nước mặt cũng như nước ngầm Các thông tin về chất lượng nước và về nước ngầm cũng cần được nghiên cứu áp dụng, khai thác từ ảnh vệ tinh Khả năng sử dụng ảnh vệ tinh để điều tra, giám sát tài nguyên nước là một phương pháp cho kết quả nhanh và kịp thời nhất
Trang 193 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
3.3 S d ng nh v tinh đ điềều tra, giám sát tài nguyền n ử ụ ả ệ ể ướ c
nh v tinh đ c s d ng chuyền cho m c đích ki m kề các nguôền n c m t, qua công tác hi n ch nh
b n đôề đ a hình, nh v tinh là tài li u chính dùng đ c p nh t m ng lả ị ả ệ ệ ể ậ ậ ạ ưới th y văn bao gôềm sông, suôối, ủkềnh mương, các hôề ch a nứ ước và hôề, đấềm, ao nh v tinh đã đả ệ ược m t sôố c quan s d ng đ kh o sát, ộ ơ ử ụ ể ảthành l p b n đôề biềốn đ ng lòng sông các t l khác nhau, t 1: 100 000 đềốn 1: 25 000 cho h thôống ậ ả ộ ở ỉ ệ ừ ệsông C u Long, m t sôố sông miềền Trung và sông Hôềng Phấền l n nh ng b n đôề này do Trung tấm Vi n ử ộ ở ớ ữ ả ễthám - B Tài nguyền và Môi trộ ường l p Ngoài ra, nh v tinh đã đậ ả ệ ược m t sôố đ n v thu c Trung tấm ộ ơ ị ộKhoa h c t nhiền và Công ngh Quôốc gia và Trung tấm Vi n thám - B Tài nguyền và Môi trọ ự ệ ễ ộ ường s ử
d ng đ thành l p b n đôề ng p l t đôềng băềng sông C u Long và m t sôố t nh miềền Trung nh v tinh ụ ể ậ ả ậ ụ ử ộ ỉ ả ệ
hi n nay có kh năng s d ng đ điềều tra giám sát chấốt lệ ả ử ụ ể ượng nước nh đ m n, m c đ ô nhi m do chấốt ư ộ ặ ứ ộ ễ
th i công nghi p và đ điềều tra, qu n lí t ng h p các l u v c sông.ả ệ ể ả ổ ợ ư ự
Trang 203 ỨNG DỤNG CỦA VIỄN THÁM VÀ GIS TRONG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
3.3 S d ng nh v tinh đ điềều tra, giám sát tài nguyền n ử ụ ả ệ ể ướ c
Vềề m t nặ ước ngấềm, các nhà đ a chấốt - thu văn đã tiềốn hành m t sôố th nghi m s d ng nh v tinh kềốt h p v i ị ỷ ộ ử ệ ử ụ ả ệ ợ ớcác phương pháp truyềền thôống đ điềều tra, thành l p b n đôề nể ậ ả ước ngấềm M t trong nh ng công trình đấều tiền vềề ộ ữ
m t này nặ ở ước ta là b n đôề nả ước ngấềm Tấy Nguyền t l 1: 250 000 đỉ ệ ược thành l p trong khuôn kh chậ ổ ương trình điềều tra t ng h p vùng Tấy Nguyền.ổ ợ
Trang 213 KẾT LUẬN
Nhu cấều vềề ng d ng công ngh vi n thám và Gis c a n ứ ụ ệ ễ ủ ướ c ta giai đo n t i là rấốt l n và ạ ớ ớ cấốp bách Sau h n 40 năm tiềốp c n và phát tri n công ngh vi n thám, nhiềều ngành ơ ậ ể ệ ễ ở
n ướ c ta đã có tiềềm l c công ngh nhấốt đ nh cho phép m ra ng d ng trền qui mô l n ự ệ ị ở ứ ụ ớ
đ đáp ng các nhu cấều th c ti n Tuy nhiền, còn m t sôố ngành có ý nghĩa quan tr ng ể ứ ự ễ ộ ọ đôối v i nềền kinh tềố và an ninh - quôốc phòng và có nhu cấều cấốp bách vềề ng d ng công ớ ứ ụ ngh vi n thám ệ ễ
Ứ ng d ng và phát tri n vi n thám và Gis cấền m r ng trong nhiềều lĩnh v c h n n a ụ ể ễ ở ộ ự ơ ữ
nh : qu n lý thôống nhấốt bi n - h i đ o; khí t ư ả ể ả ả ượ ng - thu văn; điềều tra qu n lý tài ỷ ả nguyền r ng; đo đ c - b n đôề; thu s n; giám sát và gi m nh thiền tai; giám sát và ừ ạ ả ỷ ả ả ẹ
b o v môi tr ả ệ ườ ng; nghiền c u khoa h c; quy ho ch đô th và thiềốt kềố các công trình ứ ọ ạ ị kinh tềố - kĩ thu t l n; ph c v các nhi m v an ninh - quôốc phòng ậ ớ ụ ụ ệ ụ
Trang 22 TÀI LIỆU THAM KHẢO:
1. http://
www.diahai.com.vn/tin-tuc/thong-tin-cong-nghe/322-ung-dung-cong-nghe-vien-tham-de-giam-sat-tai-nguyen-va-moi-truong-o-viet-nam.html
2. http://hoithaoqtmt.cem.gov.vn/Portals/0/tailieuhoinghi/lan5/3.%
20CEID_Ung%20dung%20CN%20vien%20tham_19.6.2014.pdf
3. http://text.123doc.org/document/2720262-ung-dung-vien-tham-trong-nganh-quan-ly-dat-dai-dai-hoc-lam-nghiep.htm
Trang 23C M N THẦềY VÀ CÁC B N ĐÃ CHÚ Ý LẮẮNG NGHE! Ả Ơ Ạ
CHÚC H C TỐẮT VÀ THÀNH CỐNG! Ọ