BÀI THỰC TẾ CHUYÊN MÔN

Thư viện là một bộ sưu tập có tổ chức các loại sách, ấn phẩm định kỳhoặc các tài liệu khác và nhân viên phục vụ có trách nhiệm tổ chức cho bạn đọc sử dụng các tài liệu đó nhằm mục đích t

LỜI MỞ ĐẦU

Tri thức luôn đồng hành cùng chúng ta trên mỗi bước đường thành công,

ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng như trong mọi thời đại Kiến thức, thông tinluôn được quan tâm rất nhiều Thư viện trường THCS Kim Đồng là nơi cungcấp thông tin, kiến thức, tài liệu đáp ứng yêu cầu cần thiết trong hoạt động họctập và giảng dạy của học sinh và giáo viên trong toàn trường

Để đáp ứng nhu cầu học tập và tự đánh giá lại chính mình, được sự giớithiệu của khoa Khoa học cơ bản – Trường Đại học Khoa học – Đại học TháiNguyên và sự chấp thuận của cán bộ trường THCS Kim Đồng – Thành phố HạLong – Tỉnh Quảng Ninh, em được về thực tế chuyên môn tại thư viện trườngTHCS Kim Đồng – Thành phố Hạ Long – Tỉnh Quảng Ninh từ ngày 28.7.2016đến ngày 15.8.2016

Thực tế chuyên môn có một vị trí hết sức quan trọng trong quá trình đàotạo Đây là giai đoạn không thể thiếu trong quá trình học tập nhằm gắn liền nhàtrường với xã hội, lý thuyết với thực tiễn giúp sinh viên củng cố lại những kiếnthức đã học, biết vận dụng kiến thức ấy vào thực tiễn Đồng thời tạo điều kiện

để sinh viên làm quen với những công việc thực tế, tiếp thu những kinh nghiệmlàm cho sinh viên càng thêm yêu ngành nghề của mình hơn

Bước vào môi trường mới với nhiều khó khăn vì còn bỡ ngỡ, chưa làmquen được với công việc Sau một thời gian được sự giúp đỡ, quan tâm của cán

bộ trường THCS Kim Đồng, các thầy cô giáo nên em đã làm việc tiến bộ và cóhiệu quả hơn

Bài báo cáo là những kiến thức mà em thu được sau gần 3 tuần thực tếtại thư viện trường THCS Kim Đồng – Thành phố Hạ Long – Tỉnh QuảngNinh Trong quá trình thực tế và hoàn thành bài báo cáo mặc dù em đã cố gắngnhưng do thời gian và vốn kiến thức còn hạn chế nên không thể tránh khỏinhững thiếu sót Mong nhận được những góp ý chân thành của Quý Thầy, cô

để bài báo cáo của em được hoàn chỉnh hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

CHƯƠNG 1:

GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ ĐƠN VỊ THỰC TẾ

1.1 QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN

1.1.1 Khái quát về trường THCS Kim Đồng

Trường Trung học cơ sở Kim Đồng thành lập từ năm 1964 Trường nằmtrên đồi cao thuộc địa phận tổ 3, khu 3, phường Trần Hưng Đạo, thành phố HạLong

Ban đầu trường được mang tên “Trường phổ thông cấp I Lao động”, nơihọc tập của con em những người thợ mỏ Năm 1974, trường được sáp nhập với

bộ phận cấp II của trường phổ thông cấp II Phan Thị Khương và được đổithành “Trường phổ thông cấp I, II Lao động” Do yêu cầu phát triển giáo dục,kiện toàn quy mô trường lớp, năm 1978 trường được đổi tên là “Trường PTCSKim Đồng” Năm 2000, khối cấp I được tách thành trường riêng mang tên

“Trường Tiểu học Trần Hưng Đạo”, khối cấp II ở lại sáp nhập với khối cấp IIcủa trường PTCS Võ Thị Sáu trở thành “Trường THCS Kim Đồng” như tên gọingày nay

Hiện nay, trường có 4 khối, 22 lớp học với hơn 1000 học sinh Trường

có 52 cán bộ giáo viên, có trình độ Cao đẳng, Đại học, Thạc sĩ Có 4 nhân viênlàm công tác văn phòng Trong nhiều năm qua Trường THCS Kim Đồng luônluôn thực hiện chủ trương đổi mới giáo dục và nâng cao chất lượng đào tạo

Từ 2000 đến nay đội ngũ giáo viên không ngừng lớn mạnh và phát triển.

Đứng trước những yêu cầu về đổi mới giáo dục của xã hội, Ban giám hiệu nhàtrường không những đã xác định được vai trò định hướng của đội ngũ cán bộquản lí nhà trường mà còn vận dụng linh hoạt, sáng tạo trong các biện phápthực hiện, phù hợp với thực tiễn nhằm đưa các mục tiêu trong Chỉ thị, Nghịquyết của Đảng, các yêu cầu cụ thể của ngành giáo dục trở thành hiện thực mộtcách hiệu quả Dưới sự lãnh đạo của Chi bộ Đảng và Ban giám hiệu nhàtrường, đội ngũ giáo viên không ngừng phấn đấu, tự học, tự bồi dưỡng để nângcao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, tích cực ứng dụng các phần mềm công

nghệ thông tin và các phương pháp giảng dạy mới để nâng cao chất lượng giáodục

Là nơi cung cấp kiến thức phổ thông căn bản, cùng với 15 trường THCStrong thành phố, trường THCS Kim Đồng đã góp phần không nhỏ trong việcnâng cao dân trí, bồi dưỡng nhân tài, đào tạo nguồn nhân lực cho thành phố HạLong, tỉnh Quảng Ninh và toàn quốc

Đặc biệt, nhà trường rất tự hào là cái nôi đào tạo nhiều thầy cô giáo giỏi,nhiều cán bộ quản lí giỏi cho các trường trong thành phố, cán bộ lãnh đạo chủchốt trong ngành giáo dục thành phố Hạ Long

Nhiều thầy giáo, cô giáo đã trở thành cán bộ quản lí giáo dục đóng gópmột phần không nhỏ trong sự nghiệp giáo dục của thành phố Nhìn lại chặngđường nửa thế kỉ đã qua, vượt lên những khó khăn, thử thách, trường THCSKim Đồng đã khẳng định vị thế của mình trong ngành giáo dục, trở thành địachỉ tin cậy của cha mẹ học sinh khi lựa chọn nơi đào tạo con em mình thànhnhững công dân tương lai biết học, biết làm, biết chung sống và biết làm người.Trong thời gian tới, với những dự định lớn lao và niềm tin vững chắc, thầy vàtrò nhà trường nhất định sẽ hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị của mình trongviệc rèn đức, luyện tài, góp phần đào tạo thế hệ trẻ thành phố Hạ Long vữngbước trưởng thành, nối gót cha anh dựng xây thành phố vùng mỏ thịnh vượng,văn minh và hiện đại

1.1.2 Quá trình hình thành và phát triển Thư viện Trường THCS Kim Đồng

1.1.2.1 Sơ lược về thư viện nhà trường

Thư viện được ra đời cách đây 15 năm trên cơ sở đáp ứng nhu cầu nghiêncứu giảng dạy của giáo viên và học tập của học sinh trong trường Trong thờigian đầu, cơ cấu tổ chức của Thư viện còn đơn giản, số lượng tài liệu cũng cònrất hạn chế cả về nội dung lẫn thể loại Kho sách chỉ có khoảng vài nghìn cuốngồm sách giáo khoa, giáo trình và một số tài liệu tham khảo cùng với 100 tạpchí tiếng Việt Thư viện cũng chỉ có một phòng đọc Do chưa được quan tâmđúng mức về việc đầu tư xây dựng, tu sửa và nâng cấp cho Thư viện nên bộ

phận phục vụ còn đơn giản cho giáo viên và học sinh các khoá với hai hìnhthức phục vụ là mượn về nhà hoặc đọc tại chỗ

Đi cùng với sự phát triển của nhà trường, được sự quan tâm, chỉ đạo hiệnnay nhà trường có cán bộ chuyên trách thư viện có trình độ chuyên môn cùngvới cơ sở vật chất và trang thiết bị, phương tiện hoạt động tương đối tiên tiếnthư viện ngày càng đáp ứng được nhu cầu học tập, giảng dạy và nghiên cứu củanhà trường

Thư viện của trường có các máy tính được kết nối Internet làm cho hoạtđộng của thư viện trở nên khoa học và có chiều sâu Công tác phục vụ cũngngày càng đáp ứng được nhu cầu tìm kiếm thông tin của độc giả Cán bộ thưviện luôn gương mẫu, tổ chức tốt các phong trào thi đua, làm việc với tinh thần

tự giác, ý thức trách nhiệm, tinh thần thái độ phục vụ tốt

Để nâng cao chất lượng phục vụ, thư viện luôn tìm cách đổi mới phươngthức phục vụ bạn đọc bằng cách mở rộng và tăng cường các hình thức phục vụngày đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của bạn đọc

Với nguồn lực thông tin phong phú đáp ứng được gần hết nhu cầu của độingũ cán bộ giáo viên và học sinh trong trường Thư viện Trường THCS KimĐồng đã khẳng định được vị trí, vai trò của trường mình trước nhiệm vụ đổimới giáo dục - đào tạo trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước

1.1.2.2 Vốn tài liệu của thư viện

Vốn tài liệu của thư viện hiện là hơn 4300 đầu sách gồm có: Sách giáokhoa - sách sách giáo viên – Thiết kế bài soạn từ lớp 6 đến lớp 9, sách giáokhoa cơ bản và nâng cao từ lớp 6 đến lớp 9 hết sức phong phú, đa dạng và đềuđảm bảo chất lượng Sách tham khảo các môn Toán, Ngữ văn, Tiếng anh, Sinh,

Lý, Hóa, Sử, Địa, Tin học,… Các em học sinh có thể dễ dàng tìm mượncác loại sách thuộc nhiều lĩnh vực như: Toán học, Hóa học, Vật lí, Ngoại ngữ,Văn học, Sử học, Địa lí, Sinh học, Nghệ thuật,… Ngoài ra còn có các tài liệunghe nhìn, báo, truyện, tạp chí

Số lượng tài liệu của thư viện thường xuyên được bổ sung và tăng thêmhằng năm nhằm đáp ứng nhu cầu học tập và giảng dạy của học sinh và giáoviên trong trường

1.1.2.3 Hoạt động của thư viện

1.2 CHỨC NĂNG, NHIỆM VỤ VÀ CƠ CẤU TỔ CHỨC CỦA THƯ VIỆN TRƯỜNG THCS KIM ĐỒNG.

Thư viện là một bộ sưu tập có tổ chức các loại sách, ấn phẩm định kỳhoặc các tài liệu khác và nhân viên phục vụ có trách nhiệm tổ chức cho bạn đọc

sử dụng các tài liệu đó nhằm mục đích thông tin, nghiên cứu, văn hoá, giáo dụchoặc giải trí Với vai trò là Thư viện trường THCS, Thư viện Trường THCSKim Đồng ra đời nhằm thực hiện các nhiệm vụ, chức năng sau:

1.2.1 Chức năng

Thư viện chuyên thực hiện chức năng giáo dục, tham gia vào việc giảngdạy, học tập của thầy, trò; nâng cao trình độ chuyên môn cho cán bộ, giáo viên

và học sinh trong trường

Với chức năng thông tin Thư viện luôn đáp ứng nhu cầu tin của bạn đọctrong trường

Ngoài chức năng giáo dục và thông tin Thư viện Trường còn là trungtâm văn hoá, giải trí cung cấp kiến thức xã hội và nâng cao tầm hiểu biết củađộc giả

1.2.2 Nhiệm vụ

Tổ chức phục vụ cho các đối tượng bạn đọc sử dụng vốn tài liệu thưviện; bố trí thời gian phục vụ phù hợp với điều kiện làm việc và học tập củagiáo viên và học sinh trong trường; đẩy mạnh các hoạt động phục vụ tài liệu

ngoài Thư viện nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho người sử dụng; không đặt ranhững quy định làm hạn chế quyền sử dụng thư viện của người đọc.

Phát triển vốn tài liệu phù hợp với tính chất, nhiệm vụ và đối tượng phục

vụ của Thư viện Thực hiện theo định kỳ việc thanh lọc ra khỏi kho các loại tàiliệu không còn giá trị sử dụng, tài liệu hư nát không thể phục hồi

Thực hiện công tác nghiệp vụ: xử lý thông tin, biên soạn các ấn phẩmthông tin khoa học, phân loại, mô tả ấn phẩm, dán mã, làm phích, xếp phích…

Lưu giữ, bảo quản vốn tài liệu như: sách, báo, tạp chí; phương tiện,trang thiết bị, cơ sở vật chất và các tài sản khác của Thư viện

Phổ biến rộng rãi, kịp thời vốn tài liệu Thư viện bằng các hình thứcthông tin thư mục; hướng dẫn tra cứu và các hình thức thông tin tuyên truyềnkhác, phát huy triệt để nội dung vốn tài liệu có trong Thư viện phục vụ nhiệm

vụ giáo dục và đào tạo của Nhà trường

Hướng dẫn cho tất cả học sinh mới vào Trường cách tra cứu thông tin

Tổ chức cho cán bộ thư viên đi tập huấn về chuyên môn, nghiệp vụ thưviện; tạo điều kiện cho cán bộ Thư viện nâng cao trình độ nghiệp vụ, chuyênmôn

Xác định rõ chức năng, nhiệm vụ trên đây trong hoạt động thông tin,Thư viện Trường THCS Kim Đồng đang cố gắng thực hiện tốt những nhiệm vụđặt ra để đưa Thư viện ngày càng phát triển hơn

1.3 TỔ CHỨC CÔNG TÁC CHUYÊN MÔN NGHIỆP VỤ

Tổ chức công tác thông tin thư viện là nhằm thiết lập một cơ cấu tổ chứcthích hợp cho sự tồn taị và phát triển; lập kế hoạch, đào tạo cán bộ và hướngdẫn nghiệp vụ Công tác tổ chức thông tin thư viện là tổ chức hai nhóm côngviệc: công tác kỹ thuật nghiệp vụ và công tác phục vụ người dùng tin với cácnhiệm vụ như: tổ chức định mức lao động, tổ chức phân công lao động hợp lý

tổ chức công tác phục vụ người dùng tin, quy trình kỹ thuật thông tin thư viện

tổ chức đào tạo và chỉ đạo nghiệp vụ…

1.4 TỔ CHỨC QUẢN LÝ VÀ PHỤC VỤ BẠN ĐỌC

1.4.1 Cơ cấu tổ chức quản lý thư viện

Một thư viện muốn hoạt động tốt cần phải có một cơ cấu tổ chức tốt.Ban điều hành Thư viện bao gồm có 1 Hiệu Trưởng và 1 phó Hiệu Trưởng trựctiếp chịu trách nhiệm và điều hành chung mọi hoạt động của Thư viện đồngthời chịu trách nhiệm trước Phòng giáo dục đào tạo về việc thực hiện chứcnăng và nhiệm vụ của Thư viện đã được Đảng uỷ và cấp phòng giáo dục giaophó

Dưới Ban điều hành của Thư viện có 01 nhân viên làm tất cả các côngtác thư viện như: bổ sung, phân loại, xếp giá, lưu trữ và bảo quản vốn tài liệu,

Cơ cấu tổ chức của Thư viện Trường THCS Kim có 01 nhân viên phụtrách Thư viện dưới sự quản lý của 01 đồng chí Phó Hiệu trưởng Chịu tráchnhiệm việc phát triển vốn tài liệu, số lượng tài liệu bổ sung hay loại bỏ, đầu tưtrang thiết bị và các hoạt động khác, phục vụ bạn đọc Với 01 nhân viên cótrình độ chuyên môn, nghiệp vụ chuyên thực hiện các hoạt động hỗ trợ chocông tác phục vụ bạn đọc như bổ sung tài liệu, xử lý tài liệu, phân loại tài liệu,làm phích, xếp phích, làm số đăng ký cá biệt, làm thẻ cho học sinh… Bên cạch

đó còn phải xem xét các loại tài liệu mới mà các Nhà xuất bản gửi đến để chọn

ra các tài liệu thích hợp cần bổ sung

Tất cả các hoạt động trên đều nhằm mục đích thực hiện tốt công tácphục vụ bạn đọc Công tác này được thực hiện trong 2 phòng lớn, một phòngdùng làm kho tài liệu và phục vụ bạn đọc có thể mượn và đọc tại chỗ, mộtphòng có hệ thống máy tính được kết nối mạng internet giúp bạn đọc có thể tìmkiếm thông tin, tài liệu trên mạng Phòng tài liệu gồm các loại báo, tạp chí vàcác loại sách tham khảo được phục vụ tại chỗ cho nhu cầu tin và giảng dạy củacán bộ giáo viên Với mô hình cơ cấu tổ chức trên, Thư viện Trường THCSKim Đồng đã thực hiện tốt công tác phục vụ bạn đọc Song, số lượng nhân viênThư viện bị hạn chế so với quy mô của Trường nên ngoài giờ hành chính nhânviên Thư viện còn phải làm thêm ngoài giờ để hoàn thiện công tác nghiệp vụđưa Thư viện Trường trở thành một trong những thư viện hiện đại

1.4.2 Công tác phục vụ bạn đọc

Thư viện trường học góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy của giáoviên, bồi dưỡng kiến thức cơ bản về khoa học thư viện và xây dựng thói quen

tự học, tự nghiên cứu cho học sinh, tạo cơ sở từng bước thay đổi phương phápdạy và học Đồng thời, thư viện tham gia tích cực vào việc bồi dưỡng tư tưởngchính trị và xây dựng nếp sống văn hóa mới cho các thành viên nhà trường

Đứng trước sự phát triển như vũ bảo của công nghệ thông tin, nào làgames, chat , với nhiều trò chơi ngày càng da dạng, phong phú, hấp dẫn đãlôi cuốn giới trẻ vào tham gia rất nhiều Vì vậy việc ham mê đọc sách đọc, báocủa các em ngày càng hạn chế

Trong nhiều năm qua, thư viện trường THCS Kim Đồng đã luôn đổimới công tác phục vụ bạn đọc nhằm mục đích lôi cuốn bạn đọc đến với thưviện ngày càng đông hơn, song việc ham muôn đọc sách của bạn đọc vẫn chưađạt hiệu quả cao

Bạn đọc là một bộ phận không thể thiếu trong các yếu tố tạo thành thưviện Vốn tài liệu chỉ thực sự phát huy được giá trị khi nó được bạn đọc sửdụng Phục vụ bạn đọc là mục tiêu cuối cùng của bất bật kỳ một thư viện nào.Hoạt động của thư viện nhằm thu hút, tuyên truyền giới thiệu và đưa ra phục vụcác dạng tài liệu, giúp đỡ người tới thư viện trong việc lựa chọn và sử dụng tàiliệu một cách thích hợp Công tác này được tiến hành bởi sự kết hợp các quátrình liên quan chặt chẽ với nhau của việc phục vụ đọc, mượn tài liệu, phục vụthông tin tra cứu

Thư viện là nơi tập trung đầy đủ sách, có khả năng và phương tiện đểphục vụ tốt nhất, tiết kiệm nhất những yêu cầu, những thắc mắc của giáo viên,học sinh trong việc dạy và học Để nâng cao chất lượng giảng dạy thầy phảihọc, đọc Để nâng cao chất lượng học và bổ sung kiến thức trò phải đọc Vì vậycông tác tuyên truyền thu hút bạn đọc phải gắn liền với việc dạy và học Phảilấy mục tiêu đào tạo và nhiệm vụ năm học của nhà trường làm mục tiêu vànhiệm vụ của thư viện nhà trường

Vậy Để thu hút bạn đọc đến với thư viện ngày càng đông cần đảm bảocác nội dung công tác phục vụ bạn đọc:

- Nghiên cứu nhu cầu, hứng thú đọc

- Hướng dẫn bạn đọc sử dụng thư viện

- Tổ chức phục vụ bạn đọc trong và ngoài thư viện

- Tuyên truyền giới thiệu các loại hình tài liệu

- Hướng dẫn cách tra cứu tài liệu

- Hướng dẫn phương pháp đọc sách

- Phục vụ thông tin theo yêu cầu bạn đọc

1.5 CHIẾN LƯỢC VÀ PHƯƠNG HƯỚNG PHÁT TRIỂN CỦA ĐƠN VỊ TRONG TƯƠNG LAI

1.5.1 Chiến lược phát triển

Để đáp ứng được nhu cầu phát triển và quy mô đào tạo của nhà trường;thỏa mãn nhu cầu và khả năng khai thác thông tin, tài liệu của người dùng tin,trường THCS Kim Đồng xây dựng chiến lược phát triển thư viện với nhữngmục tiêu cơ bản như sau:

Xây dựng và phát triển thư viện trường thành một thư viện hiện đại, ứngdụng công nghệ thông tin và truyền thông trong tổ chức hoạt động nhằm phục

vụ hiệu quả nhất nhu cầu học tập, nghiên cứu và triển khai ứng dụng công nghệcủa mọi đối tượng người dùng tin, có cơ sở hạ tầng, trang thiết bị hiện đại,công nghệ tiên tiến và cung cấp các dịch vụ đa dạng nhằm mang đến cho ngườidùng tin những điều kiện tốt nhất trong quá trình học tập, tại trường Pháttriển nguồn lực thông tin của thư viện theo hướng phong phú về chủng loại, đadạng về nội dung, phù hợp với chương trình đào tạo của nhà trường

1.5.2 Định hướng

Phát triển và tinh lọc dịch vụ, lấy bạn đọc làm trung tâm, qua đó lồngghép các hoạt động của thư viện hòa chung với môi trường học tập và giảngdạy của học sinh và giáo viên

Duy trì một môi trường thuận lợi cho học tập, giảng dạy, thể hiện, thựcthi nhiệm vụ và mang tính tương tác

Hợp tác và chia sẻ nguồn lực với giáo viên nhằm phát triển công nghệgiảng dạy

Cán bộ thư viện cần giao tiếp cởi mở và trung thực, khẳng định được vaitrò và tầm quan trọng của Thư viện. Tiếp cận với tất cả các cộng đồng ngườidùng, chia sẻ thông tin và thu thập ý kiến của bạn đọc về quyết định có ảnhhưởng đến sự thành công của Thư viện

CHƯƠNG 2:

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ NỘI DUNG CÔNG VIỆC

THỰC HIỆN TẠI ĐƠN VỊ THỰC TẾ

Tổ chức nghiên cứu bạn đọc, phục vụ họ tại thư viện và ngoài thư viện;công tác tuyên truyền, giới thiệu tài liệu, công tác thông tin – thư mục

Sự hoạt động của một thư viện được tóm tắt như sau:

* Nhập nguồn sách mới:

Khi sách mới về, sách được phân loại theo nhiều loại sách của thư viện.Sau khi phân loại, mỗi loại sách kèm theo phiếu phân loại chuyên về cách khosao cho hợp với cơ cấu của thư viện Mỗi cuốn sách khi chia về các kho đều códán mã gồm ngôn ngữ, khổ cỡ, ký hiệu sách theo môn loại và số thứ tự của đầusách

* Quá trình làm thẻ

Quá trình làm thẻ được lập theo lớp, mỗi học sinh nộp một tấm ảnh 3x4

và lệ phí cho mỗi lần làm thẻ là 5000đ Nếu học sinh bị mất thẻ thì lệ phí khôngthay đổi nhưng phải làm đơn báo mất, sau một tháng thư viện sẽ giải quyết

* Quá trình mượn trả sách

Khi bạn đọc có nhu cầu mượn sách phải đưa thẻ và phiếu yêu cầu chonhân viện thư viện, nhân viên thư viện xem thẻ và phiếu yêu cầu có hợp lệkhông Nếu đúng bạn đọc sẽ được những yêu cầu của mình và nhân viên thưviện đưa phiếu lưu của bạn để ghi những thông tin cần thiết như tên sách tácgiả, năm xuất bản, ngày mượn,…

Khi bạn đọc trả sách, nhân viên thư viện sẽ kiểm tra có đúng ngày trảkhông, tình trạng của sách trước và sau khi mượn như thế nào, nếu không có gìthì nhận sách và nhập sách vào kho, gạch tên sách mà bạn đọc đã mượn trênphiếu lưu và ký tên xác nhận của nhận viên thư viện là đã trả sách Nếu trảmuộn hơn so với quy định thì phải đóng phí nộp phạt, số tiền phạt tùy theo sốngày quá hạn và giá tiền trên sách Đối với quá trình mất sách thì bạn đọc phảibáo cho người quản lý để kiểm tra thẻ và mã sách đã mất, nhân viên thư viện sẽbáo cho bạn đọc loại sách và đơn giá Đối với bạn đọc thì thực hiện một tronghai biện pháp:

Ngoài các công việc trên thư viện còn có những công việc: Báo cáo tìnhtrạng mượn, đọc của độc giả, báo cáo tình trạng sách từ đó có những hướngquản lý để phục vụ theo yêu cầu của bạn đọc Hằng năm phải thống kê các đầusách mà độc giả mượn nhiều và phải tìm kiếm, bổ sung sách theo yêu cầu củađọc giả

2.2 CÁC CÔNG VIỆC ĐƯỢC THỰC HIỆN TẠI ĐƠN VỊ THỰC TẾ

Quá trình thực tế chuyên môn tại thư viện trường THCS Kim Đồng trongkhoảng thời gian gần 3 tuần Được sự quan tâm, giúp đỡ của Ban giám hiệunhà trường, nhân viên phụ trách công tác thư viện tại trường và nhận được sựhướng dẫn của cô giáo Trịnh Thị Hiên em đã thực hiện được một số công việcnhư sau:

- Tiếp nhận tài liệu mới (bổ sung tài liệu)

- Đăng ký tổng quát

- Đăng ký cá biệt

- Phân loại tài liệu

- Mô tả tài liệu

2.3.1 Bổ sung tài liệu

Vì được thực tế tại thư viện vào thời gian cuối hè nên em được thực hiệncông việc đầu tiên là tiếp nhận tài liệu mới Tài liệu được nhập vào thư việntheo nhiều nguồn khác nhau Khi nhập vào thư viện nhất thiết phải có chứng từhoặc biên bản kèm theo (hoá đơn, biên bản chuyển giao, …) Ngoài nhữngchứng từ hoặc biên bản xác nhận số lượng tài liệu và sồ tiền, phải kèm theomột danh mục tài liệu

Khi nhận tài liệu em phải kiểm tra thực tế tài liệu so với danh mục Nếuphát hiện tài liệu thiếu hoặc hư hỏng thì phải lập biên bản Khi nhập lô tài liệu

có hoá đơn, tài liệu mà không có danh mục kèm theo: Thư viện cần lập mộtdanh mục tài liệu và số tiền cũng như số lượng tài liệu cho phù hợp với hoáđơn kèm theo Nếu có sự khác biệt cũng phải lập biên bản nêu sự chênh lệch vềtên tài liệu, số lượng và giá tiền

Đối với những tài liệu nhận được mà không có hoá đơn, chứng từ phảilập biên bản, trên những chứng từ, biên bản đã kiểm tra, người nhận phải ký tên

và đóng dấu thư viện vào Những hóa đơn chứng từ này được lưu giữ cẩn thậntrong thư viện

2.3.2 Đăng ký tổng quát

chuyên môn, phân chia tài liệu và thời gian xử lý sau đó vào sổ đăng kí tổngquát

Việc đăng ký tài liệu phải được thực hiện một cách thường xuyên và kịpthời với những nguyên tắc thống nhất được thực hiện có tính bắt buộc trong tất

cả các thư viện Nếu không tài liệu sẽ không thể đưa ra phục vụ cho người sử

dụng hoặc nếu đưa ra phục vụ những tài liệu chưa đăng ký, chưa xử lý kỹ thuậtthì dễ dàng bị mất mà không thể thu hồi được

Đăng ký tổng quát (ĐKTQ): là đăng ký từng lô, từng đợt nhập tài liệuvào thư viện có một chứng từ kèm theo vào sổ Qua sổ đăng ký tổng quát cóthể cung cấp những thông tin khái quát của tài liệu như khối lượng tài liệu,khối lượng chung, khối lượng riêng cho từng lãnh vực, từng ngôn ngữ

Tác dụng của đăng ký tổng quát: Thông qua đăng ký tổng quát có thểkịp thời nắm bắt toàn bộ tình hình của các kho tài liệu gồm: Nhập tài liệu vàothư viện, xuất tài liệu khỏi thư viện và tình hình biến động của kho tài liệu,phân phối tài liệu cho các kho, … Tổ chức – sắp xếp vốn tài liệu Đăng ký tổngquát tiện lợi cho việc biên soạn những bảng thống kê, tàng trữ tài liệu, kiểm tranguyên nhân xáo sổ, tạo điều kiện nâng cao chất lượng của công xây dựng vốntài liệu và công tác bảo quản

Phương pháp đăng ký tổng quát Căn cứ vào chúng từ ghi lại số lượngchung của từng lô tài liệu nhập vào thư viện Số lượng tài liệu theo từng mônloại Căn cứ vào chứng từ xuất kho để ghi tổng tài liệu xuất khỏi thư viện Tàiliệu xuất kho thống kê theo môn loại, theo nguyên nhân, theo ngôn ngữ,…Cuối mỗi quí, mỗi năm sẽ tổng kết phần nhập để nắm thực trạng kho tài liệu.Các chứng từ nhập xuất tài liệu phải được lưu lại theo thứ tự nhập xuất trong sổđăng ký tổng quát

Đơn vị đăng ký tổng quát là những chứng từ, tài liệu nhập vào thư viện

- Tài liệu mua phải có hoá đơn, tài liệu được tặng hoặc tài trợ phải có chứng từcủa nơi tặng, tài trợ Nếu có lô tài liệu nhập vào thư viện chưa hoặc không cóchứng từ, phải lập biên bản để làm chứng từ cho việc đăng ký tổng quát

Cách ghi vào sổ ĐKTQ: Sổ ĐKTQ chung cho toàn thư viện: Toàn bộ tàiliệu nhập xuất của thư viện phải được ghi đầy vào Sổ ĐKTQ chung cho toànthư viện trong đó có ghi lại sự phân phối cho các kho, các nguồn bổ sung, loạihình tài liệu, ngôn ngữ, … Tổ chức – sắp xếp vốn tài liệu

Nội dung sổ ĐKTQ của toàn thư viện gồm:

Cột 1 Ngày vào sổ: Ngày ghi bằng số Ả Rập, tháng ghi bằng số La Mã

Cột 2 Số thứ tự Nếu nguồn tài liệu nhập ít có thể ghi liên tục Nếu tàiliệu nhập nhiều có thể mỗi năm hoặc vài năm quay lại 1 lần bắt đầu bằng số 1.

Số thứ tự trong sổ ĐKTQ gọi là số đăng ký tổng quát Số này được ghi vào hoáđơn, chứng từ nhập lô tài liệu Để tránh trùng nhau giữa số ĐKTQ và số ghivào chứng từ Số ĐKTQ ghi vào chứng từ kèm theo năm nhập của chứng từ

Cột 3 Tổng số Cột này được chia làm 2: cột ghi số lượng nhan đề vàcột ghi số lượng bản tài liệu nhập vào thư viện

Cột 4 Giá tiền Phải ghi đầy đủ

Cột 5 Nguồn bổ sung: được chia ra nhiều cột nhỏ, mỗi cột là một nguồn

bổ sung (Mua, trao đổi, tặng, sao chụp, khác)

Cột 6 Loại hình tài liệu: Có nhiều cột nhỏ phân rõ các loại hình tài liệu(Sách, luận án, tranh, bản nhạc, bản đồ, khác)

Cột 7 Ngôn ngữ tài liệu: Có nhiều cột nhỏ, mỗi cột là một ngôn ngữcủa tài liệu nhập

Cột 8: Phân phối các kho Mỗi cột là một kho của thư viện Trong mỗikho được chia ra 2 phần, một phần ghi số lượng nhan đề nhập, một phần ghi sốlượng bản tài liệu nhập vào kho

Trong phần II của sổ ĐKTQ ghi lại số liệu xuất

Phần III Tình hình kho tài liệu hàng quý, hàng năm Cho biết hiện trạngcủa kho tài liệu theo từng thời điểm Mỗi quý, mỗi năm phải sơ kết các phầnnhập, xuất; sau đó ghi vào phần III Sự chênh lệch giữa phần nhập và phần xuất

sẽ chỉ rõ hiện trạng tài liệu thực tế trong thư viện