Tư tưởng hồ chí minh về đạo đức cán bộ

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA LUẬT VŨ THỊ DỊU TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ ĐẠO ĐỨC CÁN BỘ LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC... Thực trạng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cán bộ trong công t

Trang 1

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

KHOA LUẬT

VŨ THỊ DỊU

TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

VỀ ĐẠO ĐỨC CÁN BỘ

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

Trang 2

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

KHOA LUẬT

VŨ THỊ DỊU

TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

VỀ ĐẠO ĐỨC CÁN BỘ

Chuyên ngành: Lý luận và lịch sử nhà nước và pháp luật

Mã số: 60 38 01 01

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

Người hướng dẫn khoa học: TS ĐỖ ĐỨC MINH

Trang 3

MỤC LỤC

Trang

Trang phụ bìa

Lời cam đoan

Mục lục

Danh mục các chữ viết tắt

MỞ ĐẦU 3

ĐỨC CÁN BỘ Error! Bookmark not defined

1.1.1 Khái niệm cán bộ Error! Bookmark not defined

1.1.2 Khái niệm về đạo đức cán bộ Error! Bookmark not defined

1.1.3 Khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cán bộError! Bookmark not defined

1.1.4 Nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cán bộError! Bookmark not defined

1.2.1 Kế thừa giá trị tư tưởng đạo đức của dân tộcError! Bookmark not defined

1.2.2 Tiếp thu tinh hoa tư tưởng đạo đức của nhân loạiError! Bookmark not defined

1.2.3 Năng lực tư duy và trí tuệ của cá nhân Hồ Chí MinhError! Bookmark not defined

1.3.1 Đạo đức và pháp luật cùng có chức năng điều chỉnh các quan hệ xã hộiError! Bookmark not defined 1.3.2 Đạo đức hỗ trợ, song hành và bổ sung cho luật pháp Cụ thể làError! Bookmark not defined 1.3.3 Pháp luật góp phần bảo vệ, củng cố các giá trị đạo đức xã hộiError! Bookmark not defined

Tiểu kết chương 1 Error! Bookmark not defined

DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ ĐẠO ĐỨC CÁN BỘ Ở

VIỆT NAM HIỆN NAY Error! Bookmark not defined

2.1.1 Thực trạng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cán bộ trong công

tác cán bộ của Đảng Cộng sản Việt Nam Error! Bookmark not defined

Trang 4

2.1.2 Thực trạng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cán bộ trong công

tác cán bộ của Nhà nước Error! Bookmark not defined

2.1.3 Thực trạng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cán bộ trong

công tác cán bộ của một số tổ chức khác thuộc hệ thống chính trịError! Bookmark not defined

bộ ở việt nam hiện nay Error! Bookmark not defined

2.2.1 Giải pháp tổng thể Error! Bookmark not defined

2.2.2 Giải pháp cụ thể Error! Bookmark not defined

Tiểu kết chương 2 Error! Bookmark not defined

KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 9

Trang 5

MỞ ĐẦU

1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA LUẬN VĂN

Từ trước tới nay, ở Việt Nam và trên thế giới, sự thành công, thất bại của công việc, hoặc sự tồn vong, thịnh suy của mọi quốc gia, chế độ đều phụ thuộc rất lớn vào đội ngũ những người lãnh đạo, quản lý, vào hiền tài của quốc gia Cách đây hơn 500 năm, vua Lê Thánh Tông giao cho Thân Nhân Trung soạn một bài văn bia ở Văn Miếu (Thăng Long) để nói về ý nghĩa của khoa thi hội năm 1442 Trong văn bia có

đoạn: “Hiền tài là nguyên khí quốc gia, nguyên khí thịnh thì đất nước mạnh và càng

lớn lao, nguyên khí suy thì nước yếu và càng xuống thấp Bởi vậy, các bậc vua tài giỏi đời xưa, chẳng có đời nào mà không chăm lo, nuôi dưỡng và đào tạo hiền tài, bồi đắp thêm nguyên khí” (Trong lịch sử nước ta đã có nhiều người hiền tài xuất hiền

như Mạc Đĩnh Chi, Nguyễn Bỉnh Khiêm, Trần Quốc Tuấn, Nguyễn Trãi, Giang Văn Minh, Tô Hiến Thành, Chu Văn An, Lê Quý Đôn, Nguyễn Huệ… ở thời đại chúng ta cũng đã có nhiều người hiền tài xuất hiện, điển hình là Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại – người đã lãnh đạo thành công sự nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc thoát khỏi ách

nô lệ của thực dân, phong kiến, giành lại chủ quyền độc lập, tự do cho đất nước và khẳng định tên tuổi Việt Nam trước toàn thế giới Ngoài ra còn có khá nhiều người hiền tài khác như: Kĩ sư Trần Đại Nghĩa, người chế tạo ra nhiều thứ vũ khí lợi hại cho kháng chiến Bác sĩ Phạm Ngọc Thạch, bác sĩ Tôn Thất Tùng, bác sĩ Đặng Văn Ngữ… đã bỏ ra bao công sức nghiên cứu, tìm tòi và chế tạo ra những thứ thuốc kháng sinh quý giá để cứu chữa cho thương binh, bộ đội trên chiến trường Nhà nông học Lương Định Của suốt đời trăn trở, nghiên cứu cải tạo ra những giống lúa mới có khả năng chống sâu rầy và cho năng suất cao để cải thiện cuộc sống nông dân, tăng nguồn lương thực tiếp tế cho chiến trường miền Nam đánh Mĩ…)

V.I.Lênin, người thầy của giai cấp vô sản đã viết: “Trong lịch sử, chưa hề có

giai cấp nào giành được quyền thống trị nếu không đào tạo được trong hàng ngũ của mình những lãnh tụ chính trị, những đại biểu tiên phong có đủ khả năng tổ chức và lãnh đạo phong trào” [42, tr.437]

Trang 6

Đối với cách mạng nước ta hiện nay, vấn đề xây dựng đội ngũ cán bộ có tầm quan trọng vừa mang tính khoa học vừa là yêu cầu của cuộc sống, vừa có tính cấp bách, vừa có tính cơ bản lâu dài Từ Đại hội lần thứ VII (6- 1991) trở đi Đảng ta đã nêu cao tư tưởng Hồ Chí Minh (TTHCM) và trong thực tế, TTHCM đã trở thành một tài sản tinh thần quý báu của Đảng và của cả dân tộc ta TTHCM đang soi đường cho cuộc đấu tranh của nhân dân ta giành thắng lợi Trong hệ thống các nội dung TTHCM, tư tưởng về cán bộ chiếm vị trí đặc biệt quan trọng Đó là một hệ thống các quan điểm về vị trí, vai trò, yêu cầu, phẩm chất và năng lực của cán bộ,

về công tác cán bộ với các khâu liên hoàn: Quy hoạch, tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng, huấn luyện, đánh giá, sử dụng cán bộ, về chính sách đối với cán bộ, Hồ Chí

Minh coi: “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc” [22, tr.269] “Công việc thành

công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém” [22, tr.273] “Vấn đề cán bộ là một vấn đề rất trọng yếu, rất cần kíp” [22, tr.274] Hồ Chí Minh khẳng định:

Cán bộ là cái dây chuyền của bộ máy Nếu dây chuyền không tốt, không chạy thì động cơ dù tốt, dù chạy, toàn bộ máy cũng tê liệt Cán bộ

là những người đem chính sách của Chính phủ, của Đoàn thể thi hành trong nhân dân, nếu cán bộ dở thì chính sách hay cũng không thể thực hiện được [25, tr.269]

Hiện nay, cách mạng Việt Nam đang đứng trước thời kỳ mới, thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa (CNH-HĐH) đất nước, phấn đấu để nước ta cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại Hơn lúc nào hết, chúng ta càng nhận thức đầy đủ, sâu sắc hơn ý nghĩa, tầm quan trọng và tính chất khó khăn, phức tạp của vấn đề cán bộ và đạo đức cán bộ (ĐĐCB)

Đứng trước tình hình quốc tế và trong nước có nhiều diễn biến phức tạp, chứa đựng cả thuận lợi và thách thức, nhiều vấn đề mới đặt ra đòi hỏi chúng ta phải triển khai chiến lược cán bộ đạt hiệu quả cao đáp ứng được đòi hỏi trước mắt, cấp bách và yêu cầu lâu dài của nhiệm vụ cách mạng Trước yêu cầu của sự nghiệp CNH-HĐH đất nước, đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt ở các cấp, ngoài những ưu điểm rất cơ bản, còn bộc lộ nhiều yếu kém, chưa ngang tầm với yêu cầu đòi hỏi của

Trang 7

thực tiễn Một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên bị suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, mắc bệnh độc đoán chuyên quyền, làm việc thiếu khoa học, vi phạm nghiêm trọng vấn đề dân chủ…

Vì vậy, để cùng cả nước thực hiện thắng lợi sự nghiệp CNH-HĐH, việc vận dụng TTHCM về ĐĐCB để nâng cao đội ngũ cán bộ trong nước là vấn đề có ý

nghĩa sâu sắc Đó là lý do tác giả chọn đề tài: “Tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức

cán bộ” để nghiên cứu làm luận văn Thạc sỹ của mình

2 TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI

Nâng cao phẩm chất đạo đức và năng lực chuyên môn nghiệp vụ đội ngũ cán bộ, công chức (CBCC) là đòi hỏi khách quan cấp bách trong giai đoạn hiện nay Để bảo đảm điều đó trước hết phải tạo ra được cơ sở pháp lý bằng cách hoàn thiện chế định pháp luật CBCC; Đảng và Nhà nước ta đã xác định cơ sở chính trị của tiến trình đó là chủ nghĩa Mác-Lênin và TTHCM Vì thế trong những năm gần đây đã có nhiều đề tài nghiên cứu TTHCM về đạo đức cán bộ và nghiên cứu vấn đề hoàn thiện pháp luật CBCC Liên quan tới nội dung nghiên cứu của luận văn này có một số công trình sau:

- Thành Duy: Tư tưởng Hồ Chí Minh và mối quan hệ giữa pháp luật và

đạo đức, đạo đức và lợi ích công dân, Tạp chí Nhà nước và pháp luật, số 3/1995

- GS.TS Hoàng Thị Kim Quế có các bài: Tìm hiểu tư tưởng Hồ Chí Minh về

kết hợp pháp luật và đạo đức, Tạp chí Nghiên cứu lập pháp, số 8/2002

- Lương Hồng Quang: Tư tưởng Hồ Chí Minh về kết hợp pháp luật và đạo

đức trong quản lý xã hội, Luận văn Thạc sỹ Luật học, Học viện CTQG Hồ Chí

Minh, 2002

- Trần Nghị: Tư tưởng Hồ Chí Minh về cán bộ và vận dụng trong hoàn thiện

pháp luật cán bộ, công chức tại Việt Nam hiện nay, Luận văn Thạc sỹ Luật học,

Học viện CTQG Hồ Chí Minh, 2003

- Tác phẩm "Luận cứ khoa học cho việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán

bộ trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước" do các

tác giả Nguyễn Phú Trọng và Trần Xuân Sầm (Đồng chủ biên), Nhà xuất bản (Nxb) Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2001

Trang 8

- Tác phẩm "Tư tưởng Hồ Chí Minh về cán bộ và công tác cán bộ" của tác

giả Bùi Đình Phong, Nxb Lao động, Hà Nội, 2002

- Tác phẩm "Cơ sở lý luận và thực tiễn xây dựng đội ngũ cán bộ, công

chức" các tác giả Thang Văn Phúc và Nguyễn Minh Phương (đồng chủ biên), Nxb

Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2005

- Luận án tiến sĩ Luật "Đổi mới và hoàn thiện pháp luật về công chức

nhà nước ở nước ta", tác giả Nguyễn Văn Tâm, Học viện Chính trị quốc gia

Hồ Chí Minh, 1997

- Luận văn thạc sỹ Luật “Xây dựng đạo đức mới cho cán bộ lãnh đạo, quản

lý trong điều kiện kinh tế thị trường ở nước ta hiện nay” tác giả Nguyễn Văn Quyết,

Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, 2000

- Luận văn Thạc sĩ Luật "Tư tưởng Hồ Chí Minh về pháp luật và vận dụng

trong sự nghiệp đổi mới ở Việt Nam", tác giả Trần Nghị, Học viện Chính trị quốc gia

Hồ Chí Minh, 2002

- Luận văn Thạc sĩ Luật "Hoàn thiện pháp luật về công chức hành chính

nhà nước ở Việt Nam hiện nay", tác giả Phạm Minh Triết, Học viện Chính trị quốc

gia Hồ Chí Minh, 2003

3 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU CỦA LUẬN VĂN

3.1 Đối tượng: Quan điểm của Hồ Chí Minh về đạo đức cán bộ

3.2 Phạm vi nghiên cứu: Luận văn nghiên cứu quan điểm của Chủ tịch Hồ

Chí Minh về đạo đức cán bộ từ đó luận giải cho việc vận dụng TTHCM về ĐĐCB trong hoàn thiện pháp luật CBCC ở nước ta trong giai đoạn hiện nay (2010-2020)

4 MỤC ĐÍCH VÀ NHIỆM VỤ CỦA LUẬN VĂN

4.1 Mục đích: Phân tích làm sáng tỏ những nội dung cơ bản trong TTHCM

về đạo đức cán bộ, đề xuất quan điểm, giải pháp vận dụng TTHCM về ĐĐCB ở nước

ta trong giai đoạn hiện nay

4.2 Nhiệm vụ

+ Luận giải những vấn đề lý luận chung về cán bộ và TTHCM về ĐĐCB;

Trang 9

phân tích, làm rõ nguồn gốc, quá trình hình thành TTHCM và làm rõ nội dung cơ bản của TTHCM về ĐĐCB

+ Phân tích thực trạng vận dụng TTHCM về ĐĐCB trong gian đoạn vừa qua + Đề xuất quan điểm và giải pháp tiếp tục vận dụng TTHCM về ĐĐCB ở nước ta trong giai đoạn hiện nay

5 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

5.1 Cơ sở lý luận

Luận văn được tiến hành trên cơ sở quan điểm lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin và TTHCM về ĐĐCB, về nhà nước và pháp luật cũng như những quan điểm

về vấn đề này trong các văn kiện, nghị quyết của Đảng Cộng sản Việt Nam

5.2 Phương pháp nghiên cứu

Để nghiên cứu luận văn này, tác giả sử dụng các phương pháp như: phương pháp lịch sử kết hợp với phương pháp logic; phương pháp phân tích - tổng hợp, so sánh, tổng kết thực tiễn

6 NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI VỀ KHOA HỌC CỦA LUẬN VĂN

Luận văn có những đóng góp mới về khoa học sau đây:

Một là, luận văn trình bày một cách tương đối có hệ thống nguồn gốc ra đời

và quá trình phát triển của TTHCM, những nội dung cơ bản trong TTHCM về ĐĐCB.Thông qua việc phân tích, luận văn góp phần khẳng định cùng với lý luận Mác-Lênin, TTHCM về ĐĐCB đóng vai trò nền tảng trong xây dựng và hoàn thiện ĐĐCB ở nước ta hiện nay

Hai là, luận văn chỉ ra yêu cầu khách quan của việc vận dụng TTHCM về

ĐĐCB ở nước ta hiện nay

Ba là, luận văn đề xuất quan điểm và giải pháp tiếp tục vận dụng TTHCM

trong xây dựng, hoàn thiện ĐĐCB hiện nay

7 Ý NGHĨA LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA LUẬN VĂN

- Luận văn góp phần cung cấp luận chứng về cơ sở lý luận và thực tiễn cho công tác xây dựng đội ngũ CBCC, viên chức của nước ta trong giai đoạn hiện nay

- Luận văn có thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo để nghiên cứu, giảng

Trang 10

dạy về nhà nước pháp luật, TTHCM, về vấn đề xây dựng đội ngũ cán bộ ở nước ta trong giai đoạn hiện nay

8 KẾT CẤU CỦA LUẬN VĂN

Ngoài phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được chia làm 2 chương

Chương 1: Cơ sở lý luận của tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cán bộ Chương 2: Thực trạng vận dụng và giải pháp tiếp tục vận dụng tư tưởng Hồ

Chí Minh về đạo đức cán bộ ở Việt Nam hiện nay

Trang 11

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Bộ Giáo dục và đào tạo (2009), Giáo trình tư tưởng Hồ Chí Minh, Nxb Chính

trị Quốc gia

2 Bộ Kế hoạch và Đầu tƣ (2014), Kết quả rà soát của Bộ Kế hoạch và Đầu tư

được công bố hồi tháng 8-2014, Hà Nội

3 Bộ tƣ pháp (2014), Báo cáo tại Hội nghị tổng kết công tác tư pháp năm 2014

và triển khai nhiệm vụ năm 2015, Hà Nội

4 Đảng Cộng sản Việt Nam (1996), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc khóa

VIII, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội

5 Đảng Cộng sản Việt Nam (1997), Văn kiện Hội nghị Ban chấp hành Trung

ương lần thứ ba khóa VIII, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội

ương lần thứ năm khóa VIII, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội

8 Đảng Cộng sản Việt Nam (2006), Văn kiện Đại hội toàn quốc lần thứ X, Nxb

Chính trị quốc gia, Hà Nội

9 Đảng Cộng sản Việt Nam (2009), Kết luận của Hội nghị lần thứ 9 Ban Chấp

hành Trung ương khóa X về tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Chiến lược cán bộ từ nay đến năm 2020, Hà Nội

10 Nguyễn Trọng Điều (2005), "Về đánh giá, quy hoạch và luân chuyển cán bộ

lãnh đạo, quản lý hiện nay", Tạp chí Cộng sản, (20), tr.12-16, tr.13

11 Nguyễn Văn Động (2014), Giáo trình lý luận chung về nhà nước và pháp luật

(dùng cho đào tạo đại học luật và trên đại học luật), Nxb Đại học quốc gia Hà Nội

12 Vũ Đình Hoè (2001), Pháp quyền Nhân nghĩa Hồ Chí Minh, Nxb Văn hóa

Thông tin, Hà Nội

Trang 12

13 Khoa Luật - Đại học Quốc gia Hà Nội (2005), Giáo trình lý luận chung về nhà

nước và pháp luật, Nxb Chính trị Quốc gia Hà Nội

14 Hồ Chí Minh (1995), Toàn tập, Tập 5, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội

16 Hồ Chí Minh (1996), Toàn tập, Tập 4 Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội

20 Hồ Chí Minh (2000), Toàn tập, Tập 6, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội

27 Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 5, Sđd

28 Học viện chính trị Quốc gia (2000), Giáo trình đạo đức học, Nxb Chính trị

Quốc gia, Hà Nội

29 Học viện CTQG Hồ Chí Minh, Khoa Triết học (2000), Giáo trình Đạo đức

học (Dùng cho hệ Cử nhân chính trị), Nxb CTQG, Hà Nội

30 Hội đồng Trung ương chỉ đạo biên soạn giáo trình Quốc gia các bộ môn khoa

học Mac – Lenin, tư tưởng Hồ Chí Minh (2003), Giáo trình tư tưởng Hồ Chí

Minh, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội

31 Thang Văn Phúc - Nguyễn Xuân Phương (đồng chủ biên) (2005), Cơ sở lý

luận và thực tiễn xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, Nxb Chính trị quốc

gia, Hà Nội

32 Vũ Thị Phụng (2007), Giáo trình lịch sử nhà nước và pháp luật Việt Nam,

Nxb Đại học Quốc gia Hà Nội

Định dạng
Số trang	13
Dung lượng	319,14 KB