- ý nghĩa: + Tuyên ngôn đảng cộng sản là họcthuyết về CNXH khoa học đầu tiên,đặt cơ sở cho sự ra đời của chủ nghĩa Mác+ Nó là thứ vũ khí đấu tranh chống g/c TS đưa phong trào công nhân đ
Trang 1Ngày soạn: 10/8/2013
Ngày dạy: 19/8/2013
Phần 1: LỊCH SỬ THẾ GIỚI
LỊCH SỬ THẾ GIỚI CẬN ĐẠI
Chương I: THỜI KỲ XÁC LẬP CỦA CHỦ NGHĨA TƯ BẢN
(GIỮA THẾ KỶ XVI- NỬA SAU THẾ KỶ XIX) Tiết 1 Bài 1: NHỮNG CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN ĐẦU TIÊN
I Mục tiêu bài học:
ơ[ 1 Kiến thức:
- Nguyên nhân, diễn biến, tính chất, ý nghĩa lịch sử của:
+ Cách mạng Hà Lan giữa TK XVI
+ Cách mạng Anh giữa TK XVII
- Các khái niệm cơ bản “CMTS”, “ giai cấp tư sản và vô sản”
2 Tư tưởng:
- Nhận thức đúng vai trò của giai cấp nông dân trong cuộc cách mạng
- Nhận thấy CNTB có mặt tiến bộ, song vẫn chỉ là chế độ bóc lột thay thế cho chế độphong kiến
3 Kỹ năng:
- Rèn kỹ năng sử dụng bản đồ thế giới, lược đồ cuộc nội chiến ở Anh …
- Độc lập giải quyết các vấn đề trong học tập
* Giới thiệu bài: Trong thời kỳ chế độ phong kiến suy tàn đã nảy sinh và bước
đầu phát triển nền sản xuất của CNTB, dẫn tới mâu thuẫn ngày càng tăng giữa giaicấp phong kiến, tư sản và các tầng lớp nông dân lao động Một cuộc cách mạng sẽ nổ
ra
Trang 2xuất mới ra đời ở Tây Âu?
- yêu cầu: Phải hiểu đủ 2 nội dung:
Kinh tế, xã hội
?Vào đầu thế kỉ XVI tình hình kinh tế
Tây Âu như thế nào?
-GV: Sự thay đổi về kinh tế đã kéo
theo sự thay đổi về xã hội
? Sự thay đổi về kinh tế đã kéo theo sự
thay đổi về xã hội như thế nào? Đ ó là
những giai cấp nào?
? Khi có hai giai cấp mới xuất hiện thì
xã hội có thêm những mâu thuẫn nào?
? Để giải quyết các mâu thuẫn này cần
phải làm gì?
Hoạt động 2
? Nguyên nhân làm bùng nổ cách
mạng Hà Lan?
Giáo viên: Tây Ban Nha vơ vét, bóc
lột, tăng thuế: sản xuất chỉ bằng 1/6 tư
bản nhưng phải nộp 40% thuế
? Vậy cách mạng Hà Lan diễn ra như
1 Một nền sản xuất mới ra đời
(Hướng dẫn học sinh đọc thêm)
* Kinh tế:
- Vào TK XVI, Tây Âu xuất hiện nềnsản xuất mới đó là nền sản xuất TBCN
* Xã hội:
- Xuất hiện hai giai cấp mới: Tư sản và
vô sản → kéo theo những mâu thuẫnmới
+ Chế độ phong kiến ›‹ nông dân+ Tư sản ›‹ vô sản
+ Tư sản ›‹ chế độ phong kiến
=> Đây chính là nguyên nhân các cuộccách mạng nổ ra
2 Cách mạng Hà Lan thế kỷ XVI.
- Nguyên nhân:
+ Kinh tế TBCN sớm phát triển nhưngthực dân Tây Ban Nha ngăn cản sự pháttriển này
+ Chính sách cai trị hà khắc của phongkiến Tây Ban Nha ngày càng làm tăngthêm mâu thuẫn dân tộc
* Diễn biến:
- T8 1566: Nông dân Nêđeclan nổi dậy
- 1581: 7 tỉnh Nêđeclan thành lập “cáctỉnh liên hiệp” ( Cộng hòa Hà Lan)
Trang 3-HS Thảo luận:
? Tại sao nói cách mạng tư sản Hà Lan
là cuộc cách mạng tư sản đầu tiên trên
thế giới?
- GV hướng dẫn hs trả lời:
Hoạt động 1
- GV đặt câu hỏi:Tình hình kinh tế ở
Anh TK XVII như thế nào?
+ Số đông địa chủ là quý tộc vừa và
nhỏ chuyển sang kinh doanh theo lối
Tư bản Họ đuổi tá điền, rào đất, biến
ruộng thành đông cỏ, thuê nhân công
nuôi cừu, lấy lông cung cấp cho thị
trường Họ trở thành Qúy tộc mới
+ nông dân trở nên nghèo khổ, bỏ lang
đi làm thuê, di cư sang nước ngoài
- HS thảo luận:
?Vì sao chủ nghĩa Tư bản phát triển
mạnh mà nông dân vẫn phải bỏ quê
trên thế giới dưới hình thức đấu tranhgiải phóng dân tộc
II Cách mạng tư sản Anh giữa TK XVII.
1 Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản ở
+ Ở nông thôn: Qúy tộc phong kiến( ràođất cướp ruộng) để biến thành đồng cỏthuê công nhân nuôi cừu lấy lông cungcấp cho thị trường
* Xã hội:
- Xuất hiện giai cấp mới, tầng lớp mới(quý tộc mới)
Trang 4hương đi nơi khác sinh sống?
? Xã hội Anh thế kỉ XVII tồn tại
những mâu thuẫn nào?
? Qua giai đoạn 1 cho biết tương quan
lực lượng giữa quân của nhà vua và
quốc hội? tại sao?
? Sự kiện mở đầu cho giai đoạn 2 là
- Cuộc đảo chính 12.1688 đã đưa nướcAnh từ chế độ cộng hoà → nền quânchủ lập hiến
3 ý nghĩa lịch sử của c¸ ch mạng tư sản Anh giữa TK XVII.
- Là cuộc nội chiến đánh đổ quan hệ sảnxuất phong kiến, mở đường cho quan hệsản xuất TBCN phát triển
- Đây là cuộc cách mạng không triệt để,chỉ đem lại quyền lợi cho quý tộc mới
và tư sản, quần chúng nông dân khôngđược hưởng gì
Trang 6Hoạt động của thầy và trò Nội dung
Hoạt động 1
- Học sinh đọc SGK
- GV giảng: Sau khi Cô Lôm Bô tìm ra
Châu Mĩ, nhiều nước Châu Âu lần lượt
chiếm và chia nhau châu lục mới này
làm thuộc địa, trong đó có Anh
- GV đặt câu hỏi:
?Thực dân Anh thành lập 13 bang
thuộc địa ở Bắc Mĩ vào thời gian nào?
- HS quan sát Hình 13: Lược đồ 13
thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ, xác định vị trí
của 13 thuộc địa
- GV giải thích: 13 thuộc địa năm ở
ven bờ Đại Tây Dương có tiềm năng
thiên nhiên dồi dào( đất đai màu mỡ,
khoáng sản phong phú ) Thực dân
Anh bắt đầu xâm lược từ TK XVI- TK
? Vì sao nhân dân các thuộc địa ở Bắc
Mĩ đầu tranh chống thực dân Anh?
1 Tình hình các thuộc địa Nguyên
nhân của chiến tranh.
- Từ TK XVII - TK XVIII, Thực dânAnh thành lập 13 thuộc địa ở Bắc Mĩ
- Kinh tế ở Bắc Mĩ sớm phát triển theocon đường TBCN nhưng thực dân Anhkìm hãm sự phát triển này
=> Xã hội có ›‹ mới gay gắt: Nhân dânthuộc địa ›‹ với chính quốc → nguyênnhân làm bùng nổ chiến tranh
2 Diễn biến chiến tranh.
(Hướng dẫn học sinh đọc thêm)
- T12- 1773 Nhân dân Cảng Bottonném các thùng chè của Anh xuống biển
- 5.9- 26.10.1774 Hội nghị lục địa họp
- T4-1775 chiến tranh bùng nổ giữachính quốc và thuộc địa do Gioóc-giơ-oa-sinh-tơn chỉ huy
- 4.7.1776 “Tuyên ngôn độc lập” được
Trang 7? Khi một nhà nước mới ra đời, để
quản lý đất nước thì phải làm gì?
- HSđọc chữ nhỏ SGK
- HS Thảo luận:
? Em nhận xét gì về Hiến pháp 1787?
- Ý nghĩa của cuộc CMTS Mĩ?
? Tại sao lại là cuộc cách mạng không
triệt để?
- Vì chỉ có g/c Tư sản, chủ nô được
hưởng quyền lợi, còn đại đa số nhân
dân không được hưởng chút quyền lợi
3 Kết quả và ý nghĩa cuộc chiến tranh
giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ.
=> Là cuộc CMTS không triệt để
Trang 8- Nguyờn nhõn dẫn đến cuộc CMTS Phỏp.
- Những thắng lợi đầu tiờn trờn mặt trận tư tưởng và sự kiện tấn cụng phỏo đài Baxti
2 Tư tưởng.
- Giỏo dục học trũ cỏch nhỡn nhận đỏnh giỏ ý nghĩa cỏch mạng Phỏp
3 Kỹ năng:
-Rốn kỹ năng vẽ, sử dụng bản đồ, lập bảng niờn biểu
- Biết phõn tớch, so sỏnh cỏc sự kiện, liện hệ kiến thức đang học với cuộc sống
Giới thiệu bài:
Khỏc với cuộc cỏch mạng tư sản Nờđộclan, Anh, Mĩ mà cỏc em đó học,cuộc cỏch mạng tư sản Phỏp(1789-1794) được coi là cuộc Đại cỏch mạng tư sản Tại sao vậy Hụm nay chỳng ta sẽ tỡm hiểu bài 3
Hoạt động 1
- HS đọc SGK
? Em cú nhận xột gỡ về tỡnh hỡnh kinh tế
Phỏp trước cỏch mạng?
- GV nờu vấn đề: So với sự phỏt triển của
CNTB ở Anh thỡ sự phat triển của CNTB
Phỏp cú gỡ khỏc?
- HS thảo luận:
- y/c: + Anh : CNTB phỏt triển trong
nụng nghiệp mạnh hơn trong cụng
I Nước Phỏp trước cỏch mạng.
1 Tỡnh hỡnh kinh tế.
- Nụng nghiệp: Thụ sơ, lạc hậu
- Cụng thương nghiệp: đó phỏt triển songlại bị chế độ phong kiến cản trở
Trang 9+ Kinh tế lạc hậu( cụng cụ
lao động thụ sơ, ruộng đồng nứt nẻ, khụ
hạn, chuột bọ phả hoại ) Vỡ vậy
Cho học sinh vẽ sơ đồ
? Qua sơ đồ em cú nhận xột gỡ về tỡnh
hỡnh chớnh trị Phỏp trước cỏch mạng?
2 Tỡnh hỡnh chớnh trị- xó hội.
- Là nước quõn chủ chuyờn chế
- Xó hội phõn ra ba đẳng cấp: Tăng lữ,quý tộc và đẳng cấp thứ 3
=> Cỏc đẳng cấp cú quyền lợi và địa vịkhỏc nhau
+ cú mọi quyền + khụng phải đúng thuế 99%
Tư sản N.dõn Các tầng lớp nhân dânkhác
+ Không có quyền lợi + Phải đóng thuế
ĐẲNG CẤP THỨ 3
Trang 10Kết luận: Như vậy Tăng lữ, Qỳy tộc ><
với Đẳng cấp 3 Đõy chớnh là nguyờn
nhõn dẫn đến cỏch mạng Tư sản Phỏp Để
giải quyết >< này chỉ cú thể làm một
cuộc cỏch mạng giống nước Anh, song
CMTS Phỏp cần được thỳc đẩy mạnh mẽ
hơn nhờ cuộc đấu tranh quyết liệt của g/c
TS trờn lĩnh vực tư tưởng
Hoạt động 3
- HS đọc chữ nhỏ SGK và trả lời cõu hỏi
? Hóy kể tờn những tờn tuổi tiờu biểu trờn
mặt trận đấu tranh tư tưởng.?
? Nội dung chủ yếu trong tư tưởng của 3
ụng là gỡ?
? Cuộc đấu tranh của họ cú tỏc dụng như
thế nào đối với cỏch mạng?
- HS Thảo luận: Tại sao lại gọi là triết
học Ánh sỏng?
Hoạt động 4
? Hóy nờu những biểu hiện về sự khủng
hoảng của chế độ quõn chủ chuyờn chế?
3 Đấu tranh trờn mặt trận tư tưởng.
- Trào lưu tư tưởng triết học ỏnh sỏng vớinhững tờn tuổi tiờu biểu: Mụng te- xki- ơ,Vụnte, Rỳt- xơ…
=> Đả kớch vào chế độ quõn chủ chuyờnchế thỳc đẩy cỏch mạng nổ ra
- Cụng thương nghiệp đỡnh đốn sa sỳt
- Nhiều cuộc khởi nghĩa nụng dõn nổ ra
2 Mở đầu thắng lợi của cỏch mạng.
- 5.5.1789: Hội nghị 3 đẳng cấp họp ởVecxai, song quyền lợi của đẳng cấp thứ
ba khụng được thoả món
- 17.6.1789 Đẳng cấp thứ ba tự họp vàtuyờn bố Quốc hội lập hiến
Trang 11- HS quan sát tranh: Cuộc tấn công pháo
đài nhà tù Baxti
- GV hướng dẫn hs quan sát và miêu tả
sự kiện 14.7.1789.
? Tại sao nói cuộc tấn công pháo đài
Baxti dã mở đầu cho thắng lợi của CMTS
1 Kiến thức: Giúp học sinh nắm được:
+ Diễn biến cách mạng Pháp qua 3 giai đoạn, vai trò của quần chúng nhân dântrong cách mạng
- GV: SGK, giáo án, Tư liệu
- HS: SGK, Chuẩn bị bài trước
III Tiến trình dạy học
Trang 12Hoạt động của thầy và trò Nội dung
Hoạt động 1:
- HS đọc SGK, trả lời câu hỏi:
? Thắng lợi ngày 14/7/1789 đưa
Nhân quyền và Dân quyền”
? Nêu những điểm tiến bộ và hạn
chế trong “Tuyên ngôn Nhân
quyền và Dân quyền” của Pháp?
+ Tiến bộ: Đề cao quyền tự do,
quyền bình đẳng của con người
+ Hạn chế: chỉ phục vụ và bảo vệ
quyền lợi của giai cấp Tư sản,
nhân dân và nhà vua hầu như
không được hưởng chút quyền lợi
gì → Chỉ là sự lừa bịp của giai
cấp tư sản
? Vua Pháp đã có hành động gì?
- HS: cầu cứu Liên minh các nước
phong kiến Châu Âu Vì vậy:
- HS liên hệ với vua Việt nam
? Trước hành động của Đại tư sản
và nhà vua, nhân dân đã làm gì?
thiết lập nhưng nước Pháp lâm vào
tình thế vô cùng hiểm nghèo: bên
ngoài liên minh các nước phong
kiến bao vây và tấn công nước
III Sự phát triển của cách mạng.
2 Bước đầu nền cộng hoà (21.9- 2.6.1793)
- Phái Gi-rông-đanh lên nắm quyền
- 21.9.1792: Nền công hoà được xác lập
- 21.1.1793: Vua Lui I XVI bị xử tử
Trang 13Pháp, bên trong lực lượng phản
cách mạng chống phá
? Nhân dân Pari làm gì trước tình
trạng “ Tổ quốc lâm nguy”?
- HS: Bài trừ nội phản, kiên quyết
chống ngoại xâm
? Phái Gi-rông-đanh có thái độ
như thế nào trước tình trạng Tổ
quốc lâm nguy?
? Trước thái độ của phái
Gi-rông-đanh quần chúng nhân dân đã có
hành động gì?
- HS: Tiếp tục khởi nghĩa lật đổ
phái Gi-rông-đanh Vì vậy
? Phái Gi-rông-đanh bị lật đổ,
chính quyền thuộc về tay ai?
-Hoạt động 3:
GV: Kết quả cuộc khởi nghĩa
ngày 2/6/1793 đua tư sản vừa và
nhỏ lên cầm quyền do Rô-be-xpie
đứng đầu thiết lập nền chuyên
?Học sinh khá: Tại sao nói nền
- 1793 tình hình nước Pháp hỗn loạn, pháiGi-rông-đanh chỉ lo củng cố quyền lực
- 2.6.1793 Luật sư Rô be-Spie lãnh đạonhân dân đứng lên lật đổ phái Gi-rông-đanh
3 Chuyên chính dân chủ cách mạng
Giacôbanh (2.6.1793-27.7.1794).
- Phái Giacôbanh (những người dân chủ vàcách mạng) lên nắm quyền → nước Pháp từchế độ cộng hoà → nền chuyên chính dânchủ cách mạng
- Tiến hành trừng trị bọn phản cách mạng,giải quyết vấn đề ruộng đất, mức thuế,lương bổng, … cho nhân dân
Trang 14Chuyên chính dân chủ Giacôbanh
- Không giải quyết triệt để vấn đề ruộng đất
- Không hoàn toàn xoá bỏ chế độ phongkiến bóc lột
4 Củng cố:
- Cách mạng tư sản Pháp có mấy giai đoạn? giai đoạn nào là đỉnh cao nhất? vì sao?
5 Dặn dò:
- Học bài cũ, đọc trước bài mới
-Lập bảng niên biểu về các giai đoạn CMTS Pháp
Ngày soạn: Ngày giảng:
Tiết 5 Bài 3
CHỦ NGHĨA TƯ BẢN ĐƯỢC XÁC LẬP TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI.
I Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức:
- Nguyên nhân vì sao cách mạng công nghiệp lại diễn ra ở Anh
- Nội dung và hệ quả của nó
- Nguyên nhân vì sao CMTS tiếp tục bùng nổ ở châu Âu và lan sang Mĩ la tinh?
- Sự xác lập CNTB trên phạm vi thế giới
2 Tư tưởng:
- Có thái độ trân trọng những thành quả mà nhân dân lao động đã sáng tạo ra
- Vai trò to lớn trong phát triển kinh tế của CNTB II cũng biểu hiện rõ bản chất bóclột xâm chiếm của giai cấp tư sản
3 Kĩ năng:
Trang 15- Biết phân tích sản xuất để rút ra kết luận, nhận định
- Học sinh khá: Tại sao CMCN lại
diễn ra đầu tiên ở Anh? Và trong
nghành dệt?
+ Nước Anh đã hoàn thành cuộc
cách mạng Tư sản, nên chủ nghĩa
Tư bản phát triển mạnh ở Anh
+ Nghành dệt là nghành kinh tế
chủ yếu rất phát triển ở Anh
- HS quan sát H12,13 SGK và trả
lời câu hỏi
? Qua 2 bức tranh thì cách sản xuất
và năng xuất lao động khác nhau
như thế nào?
- HS thảo luận:
? Điều gi sẽ xảy ra trong nghành
dệt ở Anh khi máy kéo sợi Giên-ni
được sử dụng rộng rãi?
+ Thúc đẩy năng suất lao động
trong nghành dệt tăng nhanh, đòi
hỏi tiếp tục phải cải tiến, phát
1Cách mạng công nghiệp ở Anh.
- Từ những năm 60 (TK XVIII) máy mócđược phát minh và sử dụng trong ngành dệt
ở Anh
Trang 16? Kết quả cuộc CMCN ở Anh?
? Qua cuộc CMCN ở Anh, em hiểu
Ngườisáng chế
Tính năngcủa máy
1764 Máy kéo
sợi Gieni
GiêmHarilơ
Năng suấtsợi tăng lên
8 lần
1769 Máy kéo
sợi chạybằng sứcnước
Ác craitơ
Chạy bằngsức nước
1785 Máy dệt
Ét-mơn-các-rai
Năng suấttăng lên 40lần
1784 Máy hơi
nước
Giêm oát Nhà máy
có thể xâydựng ở bất
cứ đâu.Đầu
TKXIX
Tàu thuỷchạybằng máyhơi nước
Thay thếcho thuyềnbuồm
* Kết quả:
- Anh từ một nước nông nghiệp → nướccông nghiệp phát triển nhất thế giới, đượccoi là “công xưởng của thế giới”
- Xuất hiện hai giai cấp cơ bản: Tư sản và
vô sản => Tư sản ›‹ vô sản
Trang 174 Củng cố.
? Nêu những thành tựu của CMCN? Hệ quả của CMCN?
? Nguyên nhân các nước TBTDPT đẩy mạnh xâm chiếm thuộc địa?
- Học sinh biết sử dụng kênh hình SGK
- Biết phân tích sự kiện để rút ra kết luận, nhân định, liên hệ thực tế
* Gọi là Mĩ la tinh vì văn hoá và ngôn
ngữ ở khu vực này chịu ảnh hưởng
của văn hoá và ngôn ngữ hệ la tinh
Là thuôc địa của Tây Ban Nha và Bồ
Đào Nha, gọi Mĩ la tinh để phân biệt
với bắc Mĩ
? Nguyên nhân vì sao ở Mĩ la tinh một
loạt các quốc gia giành độc lập và
II CNTB được xác lập trên phạm vi thế giới.
Trang 18thành lập các quốc gia tư sản mới?
? Lên bảng và lập niên biểu về thời
gian ra đời của các quốc gia tư sản ở
Mĩ la tinh?
? Hình thức thống nhất đất nước ở
Đức và Italia khác nhau như thế nào?
+ Italia: thống nhất “từ dưới lên”
+ Đức: thống nhất “từ trên xuống”
? CMTS diễn ra ở Nga dưới hình thức
như thế nào?
? Vì sao nói cuộc đấu tranh thống nhất
ở Đức và Italia, Nga đều là CMTS?
? Vì sao các nước tư bản phương Tây
lại đẩy mạnh xâm lược thuộc địa ở
châu Á, châu Phi?
? Nêu một vài quốc gia ở châu Á là
thuộc địa của tư bản phương Tây?
GV yêu cầu học sinh xác định trên
lược đồ các nước ở châu Á, Phi trở
thành thuộc địa của các nước tư bản
* Ở Châu Âu:
- T7.1830: CMTS Pháp lại bùng nổ
- Italia (1859- 1870): 7 quốc gia ở bánđảo Italia đã thống nhất thành mộtvương quốc thống nhất “từ dưới lên”
- Đức (1864- 1871): Dưới sự lão đạocủa quý tộc quân phiệt Phổ 38 quốc gia
đã thống nhất → Đức → thống nhất “từtrên xuống”
- Nga (T2.1861): Nga hoàng tiến hànhcải cách giải phóng nông nô
=> đều là cuộc CMTS mở đường choCNTB phát triển
2 Sự xâm lược của TB phương Tây
đói với các nước Á, Phi.
* Nguyên nhân:
- Do yêu cầu về thị trường nguồnnguyên liệu, nhân công để đáp ứng choquan hệ sản xuất TBCN ngày càng lớnmạnh
- Bản thân các nước Á, Phi có nền kinh
tế lạc hậu, kém phát triển, lại giàu tàinguyên thiên nhiên, dân số đông là thịtrường tiêu thụ rộng lớn
=> Các nước Á, Phi đều là thuộc địa phụthuộc của Thực dân phương Tây
4 Củng cố:
- Những sự kiện nào chứng tỏ CNTB được xác lập trên phạm vi thế giới?
5 Hướng dẫn về nhà
- Học bài cũ, làm bài tập trong vở bài tập
- Đọc trước bài mới
Trang 19Ngày soạn:
Ngày giảng:
Bài 4:
PHONG TRÀO CÔNG NHÂN
VÀ SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ NGHĨA MÁC.
Tiết 7 I PHONG TRÀO CÔNG NHÂN NỬA ĐẦU THẾ KỈ XIX.
I.Mục tiêu bài học:
- Kênh hình SGK Tranh tình cảnh lao động trẻ em trong các hầm mỏ ở Anh
- Tài liệu tham khảo
III Tiến trình dạy học
1.Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ
? Những sự kiện nào chứng tở CNTB đã thắng lợi trên phạm vi toàn thế giới? ? Vì sao các nước tư bản phương Tây lại đẩy mạnh xâm lược thuộc địa châu Á,châu Phi?
? Vì sao trong thời kỳ đấu tranh đầu
tiên công nhân lại đập phá máy móc?
? Sang đầu TK XIX công nhân đấu
tranh như thế nào?
I Phong trào công nhân nửa đầu TK XIX.
1 Phong trào đập phá máy móc và
bãi công.
- Tham lợi nhuận giai cấp tư sản bóclột công nhân tàn bạo
+ Làm việc từ 14-16 tiếng/ngày+ Điều kiện lao động tồi tệ
+ Đàn bà, trẻ em lao động nặng, lươngthấp
- Cuối TK XVIII, phong trào đập phámáy móc và đốt công xưởng nổ ra rầmrộ
- Đầu TK XIX công nhân đấu tranhbằng hình thức bãi công, đòi tăng
Trang 20? Để đoàn kết đấu tranh giai cấp công
nhân đã làm gì?
? Em có nhận xét gì về phong trào
công nhân thời kỳ này?
? Đầu thế kỷ XIX hình thức đấu tranh
của giai cấp công nhân có gì mới hơn
trước?
? Kể tên phong trào tiêu biểu ở Pháp,
Đức, Anh?
? Phong trào Hiến chương “ có những
hình thức đấu tranh tiêu biểu nào”?
? Nêu kết cục phong trào đấu tranh
của công nhân ở Anh, Pháp, Đức ?
? Nguyên nhân thất bại của các phong
trào đó?
? Phong trào công nhân thời kỳ này có
điểm gì khác phong trào công nhân
truớc đó?
lương, giảm giờ làm
- Thành lập “các công đoàn” để bảo vệquyền lợi của mình
=> Thời kỳ đầu do nhận thức còn hạnchế → công nhân đập phá máy móc →sau họ hiểu ra rằng kẻ thù chính của họ
là giai cấp tư sản vì vậy họ đấu tranhtrực tiếp chống lại giai cấp tư sản
2 Phong trào công nhân trong những
năm 1830-1840.
- Những năm 30-40 của TK XIX giaicấp công nhân tiến hành đấu tranhchính trị, trực tiếp chống lại giai cấp tưsản
* Ở Pháp:
- năm 1831: Công nhân dệt tơ thànhphố Liông khởi nghĩa đòi tăng lương,giảm giờ làm
* Kết quả phong trào
4 Củng cố.
? Vì sao trong thời kỳ đầu đấu tranh công nhân đập phá máy móc?
? Những phong trào đấu tranh tiêu biểu của cách mạng những năm 1830-1840
5 Hướng dẫn về nhà
- Về nhà học bài cũ, đọc trước phần II.
Trang 21Ngày soạn:
Ngày giảng:
Bài 4:
PHONG TRÀO CÔNG NHÂN
VÀ SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ NGHĨA MÁC.
Tiết 8 Hướng dẫn học sinh đọc thêm
II SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ NGHĨA MÁC.
I.Mục tiêu bài học:
- Kênh hình SGK Tranh tình cảnh lao động trẻ em trong các hầm mỏ ở Anh
- Tài liệu tham khảo
III Tiến trình dạy học
1.Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ : (KIỂM TRA 15 PHÚT)
? Vì sao trong thời kỳ đầu đấu tranh công nhân đập phá máy móc?
? Những phong trào đấu tranh tiêu biểu của cách mạng những năm 1830-1840
3 Bài mới.
* Họat động 1:
? Em biết gì về C.Mác và Ăng ghen
G: Chân dung gt? Em có suy nghĩ gì về
tình bạn giữa hai ông
< Tình bạn đẹp đẽ, cao cả, tình yêu
chân chính, vượt khó, giúp đỡ nhau
phục vụ cách mạng >
“Tôi kể bạn nghe chuyện
Tình yêu giữa Gienni và Mác
Họ yêu nhau không kể gì tuổi tác
Dù Gienni hơn Mác bốn mùa xuân”
? Em hãy nêu những điểm giống nhau
trong tư tưởng nổi bật giữa hai ông
- Hai ông nhận thức rõ bản chất củaCNTB và nỗi khổ của nhân dân
Cùng đứng về phía công nhân đấu
Trang 22* Họat động 2:
G: Trình bày theo SGK
? Đồng minh những người cộng sản ra
đời trong hoàn cảnh nào?
? Nội dung chính của tuyên ngôn?
? Câu kết của tuyên ngôn có ý nghĩa
gì?
? ý nghĩa lịch sử của tuyên ngôn?
G sơ kết chuyển ý
? Em hãy nhớ lại nguyên nhân thất bại
của phong trào công nhân đầu XIX?
< thiếu lí luận soi đường>
? Em có nhận xét gì về ý thức của công
nhân
G: Sử dụng H 29
Ngày 28-9-1864 200 đại biểu công
nhân tham dự mít tinh tại luân Đôn,
cùng nhiều nhà hoạt động cách mạng.C
Mác được mời dự và tham gia vào
đoàn chủ tịch Họ thông qua quyết định
thành lập hội liên hiệp lao động quốc
tế-QTI
H: Đọc chữ nhỏ SGK
? Quốc tế I được thành lập trong hoàn
cảnh nào?
? Hoạt động và vai trò của QT I?
G: Đấu tranh chống phái Lát San,
Bacunin, phái công nhân công đoàn
Cuộc đấu tranh quyết liệt của g/c cn
chống TS là kết quả tất yếu của việc
giải quyết mâu thuẫn giữa g/c TS và
VS trong thời đại phát triển của CNBT
tranh chống CNTB xây dựng một xãhội mới
+ Sự ra đời của đồng minh nhữngngười cộng sản
+ Vai trò to lớn của C mác Ăng ghen
- Nội dung:
2-1848 Tuyên ngôn Đảng CS
+ Khẳng định sự phát triển đfi lên của
xã hội loài người là do sự phát triển củasản xuất
+ Trong xã hội có G/c thì có đấu tranhg/c Đấu tranh g/c là động lực pháttriển của xã hội
+ G/c công nhân có sứ mệnh là ngườiđào mồ chôn CNTB
- ý nghĩa:
+ Tuyên ngôn đảng cộng sản là họcthuyết về CNXH khoa học đầu tiên,đặt
cơ sở cho sự ra đời của chủ nghĩa Mác+ Nó là thứ vũ khí đấu tranh chống g/c
TS đưa phong trào công nhân đi lên
3 Phong trào công nhân từ năm 1848 đến năm 1870.Quốc tế thứ nhất
* Phong trào công nhân từ 1848-1870
- Giai cấp công nhân đã tưởng thànhtrong đấu tranh, họ nhận thức rõ vai tròcủa g/c mình Tầm quan trọng của đoànkết QT và đi đến thành lập QT I
- Ngày 28-9-1864 QT I thành lập
Trang 23- Hoạt động.
+ Đấu tranh chống các phái đối lập,đưa chủ nghĩa mác vào phong tràocông nhân
+ Thúc đẩy phong trào
- ý nghĩa Đẩy mạnh phong trào đấutranh
- Vai trò của Mác chuẩn bị cho sự thành lậpĐưa QTI đấu tranh chống sai lệchVận động công nhân Anh, Pháp bãicông thắng lợi
Kết hợp đấu tranh với lí luận
+ Nguyên nhân bùng nổ, diễn biến của công xã Pari
+ Thành tựu của công xã Pari
+ Công xã Pari là Nhà nước kiểu mới, khác hẳn nhà nước tư sản
- Bản đồ Pari và vùng ngoại ô
III Tiến trình dạy học
1 Tổ chức:
Trang 242 Kiểm tra bài cũ
? Phong trào đập phá máy móc và bãi công?
? Tại sao Pháp lại thất bại?
? Trước tình hình đó quần chúng nhân
dân đã có hành động gì?
? Trình bày những nét chính diễn biến
cuộc khởi nghĩa ngày 18.3.1871?
* Giáo viên dùng lược đồ trình bày
diễn biến
? Hãy nêu vai trò của quần chúng
nhân dân trong cuộc khởỉ nghĩa ngày
1 Hoàn cảnh ra đời của công xã.
- Năm 1870 chiến tranh Pháp- Phổ bùngnổ
→ Pháp thất bại
- 4.9.1870: Nhân dân pari khởi nghĩa lật
đổ chính quyền của Napôlêôn III , thànhlập “chính phủ vệ quốc”
- Khi quân phổ kéo vào nước Pháp vàbao vây Pa-ri, chính phu tư sản hèn nhátvội vàng đình chiến Trước tình hình đóquần chúng nhân dân một lần nữa lạiđứng lên bảo vệ tổ quốc
2 Cuộc khởi nghĩa ngày 18.3.1871 Sự
thành lập công xã.
- Mâu thuẫn giữa chính phủ tư sản vớinhân dân pari ngày càng cao, Chi-e ralệnh cho quân tước vũ khí của Qdquân
- 3h sáng 18.3.1871 Chi-e cho quânđánh úp đồi Mông-mác
- Nhân dân phản khác mãnh liệt, quânChi-e bị bao vây
- Bọn chỉ huy ra lệnh bắn vào nhân dânnhưng binh lính không tuân lệnh, họ ngả
về phía nhân dân tước vũ khí của chúng
=> Âm mưu chiếm đồi Mông-mác củachúng bị thất bại Nhân dân làm chủPari
* Ngày 26.3.1871
Nhân dân Pari tiến hành bầu cử Hôiđồng công xã theo nguyên tắc phổ thôngđầu phiếu
II Tổ chức bộ máy Nhà nước và chính sách của công xã Pari.
( Hướng dẫn đọc thêm SGK) III Nội chiến ở Pháp- ý nghĩa lịch sử của công xã pari.
( Hướng dẫn đọc thêm SGK)
4 Củng cố.
Trang 25* Cho HS làm một số câu hỏi Trắc nghiệm
Câu 1 Vì sao năm 1870 Pháp tuyên chiến với Phổ?
a Để giảm nhẹ các mâu thuẫn trong nước
b Để lấn chiếm biên giới lãnh thổ
c Để ngăn cản quá trình thống nhất nước Đức
b Bất bình trước thái độ ươn hèn của chính phủ tư sản khi Phổ tấn công
c Chống lại sự đầu hàng, phản bội lợi ích dân tộc của tư sản Pháp đẻ bảo vệ tổ quốc
d Chi-e cho quân đánh úp đồi Mông- mác
5 Hướng dẫn về nhà
- Về nhà học bài cũ, đọc trước bài mới
- Làm các bài tập trong vở bài tập
I Mục tiêu bài học:
- Giúp học sinh hiểu:
+ Các nước tư bản lớn chuyển lên giai đoạn Đế quốc chủ nghĩa
+ Tình hình và đặc điểm của từng nước đế quốc
+ Những điểm nổi bật của chủ nghĩa đế quốc
- Nâng cao nhận thức về chủ nghĩa đế quốc, đề cao cảnh giác cách mạng chống cácthế lực gây chiến, bảo vệ hoà bình
- Bồi dưỡng kỹ năng phân tích sự kiện lịch sử
II Chuẩn bị.
- Giáo án, SGK, sách giáo viên
- Lược đồ các nước đế quốc và thuộc địa nửa đầu TK XX
III.Tiến trình dạy học.
1 Tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ
?Công xã pari ra đời trong hoàn cảnh như thế nào?
3 Bài mới.
Trang 26Hoạt động thầy- trò
- Học sinh đọc
? Cuộc CMCN diễn ra đầu tiên ở
đâu? Và đưa tới kết quả gì?
? Vì sao công nghiệp Anh lại phát
triển chậm lại? (không chú ý phát
triển công nghiệp trong nước → chủ
yếu đầu tư vào thuộc địa)
? Vì sao Anh lại chỉ chú trọng đầu tư
và thuộc địa? (khai thác nguồn
nguyên liệu và nhân công)
? Em hiểu thế nào là “QCLH”? Liện
hệ với tình hình hiện nay ở Anh?
? Nét nổi bật trong chính sách đối
ngoại của Anh?
“ Đế quốc mà mặt trời không bao giờ
lặn”
- Học sinh đọc
? Nét nổi bật về tình hình kinh tế
Pháp cuối TK XIX?
- Do nghèo tài nguyên hơn các nước
tư bản khác nên Pháp chú ý nhiều
đến xuất khẩu tư bản hơn là xây
dựng, phát triển công nghiệp trong
- Pháp: Hầu hết đầu tư cho những
nước chậm tiến vay lấy lãi suất cao
- Dẫn đầu thế giới về xuất khẩu tư bản,thương mại và thuộc địa
- Đầu TK XX: Ra đời nhiều công ty độcquyền về công nghiệp và tài chính: 5ngân hàng lớn ở Luân Đôn → chuyểnlên chủ nghĩa đế quốc
* Chính trị
- Là nước quân chủ lập hiến với sự tồntại của hai Đảng: Đảng Tự do và ĐảngBảo thủ thay nhau cầm quyền
* Đối ngoại
- Đầy mạnh xâm lược thuộc địa
- Thuộc địa chiếm ¼ diện tích và ¼ dân
số thế giới => chủ nghĩa đế quốc Anh là
- Đầu TK XX: ngành đường sắt, khai
mỏ, thương mại phát triển
* Các công ty độc quyền ra đời và chiphối nền kinh tế Pháp=> chuyển sangCNĐQ
* Chính trị:
- Từ sau CM 4.9.1870 nền cộng hoà thứ
3 được thiết lập
- Đối nội: Đẩy mạnh đàn áp nhân dân
- Đối ngoại: Chạy đua vũ trang và xâmchiếm thuộc địa
Trang 27ở Pháp?
? Trong chính sách đối ngoại của
Pháp có điểm nào giống với nước
- Các nước tư bản lớn chuyển lên giai đoạn Đế quốc chủ nghĩa
- Tình hình và đặc điểm của nước Mĩ
- Những điểm nổi bật của chủ nghĩa đế quốc
2 Kiểm tra bài cũ
? Tình hình nước Anh cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX?
3 Bài mới
Trang 28Hoạt động thầy- trò
? Những biểu hiện nào chứng tỏ kinh
tế Đức phát triển rất nhanh?
? Tại sao kinh tế Đức lại phát triển
nhanh như vậy? Nguyên nhân nào là
+ Thống nhất thị trường trong nước
? Các công ty độc quyền Đức ra đời
trong điều kiện kinh tế như thế nào?
? Nét nổi bật về tình hình chính trị
Đức?
? Vì sao nói CNĐQ Đức là quân
phiệt hiếu chiến?
* Đức “như con hổ đói đến bàn tiệc
muộn”
- Học sinh đọc
? Hãy cho biết những nét nổi bật về
kinh tế Mĩ cuối TK XIX?
? Nguyên nhân của sự phát triển nền
kinh tế Mĩ? Trong các nguyên nhân
đó thì nguyên nhân nào là cơ bản
nhất?
+ Tài nguyên thiên nhiên phong phú
+ Ứng dụng khoa học kỹ thuật vào
sản xuất
+ Lợi dụng sự đầu tư của châu Âu và
điều kiện hoà bình của đất nước
? Trong sự phát triển của nền kinh tế
Mĩ, các em thấy có điểm nào giống
với các nước đế quốc Anh, Pháp,
- Cuối TK XIX hình thành các công tyđộc quyền chi phối nền kinh tế Đức
=> Chuyển sang CNĐQ
* Chính trị:
- Nhà nước Đức là Nhà nước chuyênchế với sự thống trị của địa chủ và tưsản độc quyền
4 Mĩ.
* Kinh tế:
- Công nghiệp:
+ Từ vị trí thứ 4 (sau Anh, Pháp, Đức)nhảy vọt lên đứng đầu thế giới
+ Năm 1894: Sản phẩm công nghiệpgấp đôi Anh và bằng ½ các nước tây Âugộp lại
- Cuối TK XIX- đầu TK XX: Xuất hiệncác công ty độc quyền khổng lồ có ảnhhưởng tới kinh tế- chính trị
=> Mĩ được coi là “Đế quốc của nhữngông vua công nghiệp”
=> Chuyển sang CNĐQ
- Nông nghiệp trở thành nguồn cung cấplương thực- thực phẩm cho châu Âu
Trang 29của Mĩ? Chế độ chớnh trị này giống
với cỏc nước đế quốc nào đó được
học?
? Chớnh sỏch đối ngoại của Mĩ như
thế nào? Chớnh sỏch này cú điểm nào
tương đồng với cỏc nước Anh, Phỏp,
* Đối ngoại:
- Cuối TK XIX + Bành chướng ở khu vực Thỏi bỡnhduơng
+ Gõy chiến tranh với Tõy Ban Nha
+ Can thiệp vào khu vực Trung và NamMĩ
=> Giới cầm quyền Mĩ cũng thể hiệntớnh thực dõn tham lam thuộc địa nhưcỏc nước đế quốc chõu Âu
THứ HAI
I Mục tiờu bài học: Qua bài học này HS nắm được
1/ Kiến thức:
- Cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX chủ nghĩa tư bản chuyển mạnh mẽ sang
giai đoạn CNĐQ Mâu thuẫn gay gắt giữa tư sản và vô sản đã dẫn đến phong
trào công nhân phát triển > Quốc tế thứ hai được thành lập Vai trò của Ăng
- ghen
2/ Kỹ năng:
- Tìm hiểu những nét cơ bản về khái niệm “ CN cơ hội” “Cách mạng dân chủ
tư sản kiểu mới”
- Biết phân tích các sự kiện cơ bản của bài bằng các thao tác tư duy lịch sử
3/ Thái độ :
Trang 30- Nhận thức đúng cuộc đấu tranh giai cấp giữa vô sản và t sản là vì quyền tự
do, vì sự tiến bộ xã hội
- Giáo dục tinh thần cách mạng tinh thần quốc tế vô sản
II
Chuẩn bị:
1/ Giáo viên: + Bản đồ đế quốc Nga cuối thế kỷ XIX- đầu thế kỷ XX
+ Tranh ảnh, t liệu về cuộc đấu tranh của công nhân: Si-ca-gô
2/ Học sinh: + Sgk + vở soạn bài
III
Tiến trỡnh dạy hoc
1/ ổn định lớp: (1p)
2/ Kiểm tra bài cũ: (5p)
- Chuyển biến quan trọng nhất của các nước đế quốc trong đời sống kinh tế
cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX
- Hãy cho biết quyền lực của các công ty độc quyền
3/ Bài mới:
Vào bài: “ Sau thất bại của công xã Pari” 1871 phong trào công nhân t/g
tiếp tục phát triển hay tạm lắng sự phát triển của phong trào đã đặt ra yêu cầu
gì cho sự thành lập và hoạt động của Quốc tế thứ hai? Chúng ta giải quyết vấn
đề này qua tiết học hôm nay
Hoat động của thầy và trũ
* Hoạt động 1: (18p)
GV: Mời HS đọc mục I sgk thống kê 3
phong trào công nhân tiêu biểu
ở Anh, Phi, Đức
- Em có nhận xét gì về phong trào đấu
tranh của nhân dân cuối thế kỷ XIX?
HS: Nhận xét về SL, Quy mô, Tình chất
GV: So Với phong trào công nhân trước
công xã Pari cuối thế kỷ XIX phong trào
HS: Dựa vào sgk trả lời
GV: Kết quả to lớn nhất mà phong trào
công nhân cuối thế kỷ XIX đã đạt được?
HS: Dựa vào sgk trả lời
Sự hình thành các tổ chức chính quyền
lập của giai cấp công nhân ở các nước
GV: Vì sao ngày 1-5 trở thành ngày Quốc
tế lao động?
+ Ngày 1-5 trở thành
ngày Quốc tế lao động là để thể hiện sự
đoàn kết, biểu dương lực lượng, sức mạnh
Kỷ XIX :
- Cuối thế kỷ XIX phong trào công nhân
cuối thế kỷ XIX phát triển rộng rãi ở nhiều nước: Anh, Pháp, Mỹ… đấu tranh quyết liệt chống giai cấp tư sản
- Sự thành lập các tổ chức chính trị độc lập:
+ 1875 Đảng xã hội dân chủ Đức + 1879 Đảng công nhân Pháp + 1883 nhóm giải phóng lao động người Nga ra đời
- Tính chất quyết liệt: Đòi quyền lợi về kinh tế, chính trị
Quốc tế lao động là để thể hiện sự đoàn kết, biểu dương lực lượng, sức mạnh của g/c vô sản quốc tế
2/ QUốC Tế THứ HAI (1889- 1914):
- Sự phát triển của phong trào công nhân cuối thế kỷ XIX
- Cần có một tổ chức quốc tế mới lãnh
Trang 31GV: Quốc tế thứ hai thành lập và có
những hoạt động ntn?
HS: Dựa vào sgk nêu sự thành lập Quốc
tế thứ hai và những hoạt động chủ yếu
của Quốc tế thứ hai
GV:ăng – ghen đóng góp công lao và vai
trò gì cho sự thành lập quốc tế thứ hai?
HS: Dựa vào sgk trả lời
GV: Khẳng định vai trò của ăng-ghen
- Sự thành lập Quốc tế thứ hai có ý nghĩa
gì?
HS: Trả lời theo sgk
GV: Khẳng định ghi bảng
GV: Vì sao tổ chức thứ hai tan rã?
HS: Trả lời dựa vào sgk
GV: Giải thích ăng -ghen mất là tổ thất
rất lớn cho Quốc tế thứ hai -> khuynh
hướng cơ hội trong quốc tế thứ nhất thắng
thế nội bộ Quốc tế bị phân hoá, tan rã các
nghị quyết của Quốc tế không còn hiệu
lực 1914 chiến tranh t/g thứ nhất bùng nổ
> Quốc tế thứ hai tan rã
đạo phong trào công nhân
- 14-7-1889 quốc tế thứ hai đợc thành lập
ở Pari dới sự chủ trì của ăng - ghen
- ý nghĩa:
+ Khôi phục tổ chức quốc tế của phong
trào công nhân, tiếp tục sự nghiệp đấu tranh cho thắng lợi của chủ nghĩa Mác
+ Thúc đẩy phong trào công nhân quốc
tế đấu tranh hợp pháp đòi cãi thiện đời sống, tiền lương ngày lao động
- 1914 Quốc tế thứ hai tan rã
-4/
Củng cố.
- GV nhấn mạnh laị vai trũ của Quốc tế hai
- Vỡ sao tổ chức này tan ró?
PHONG TRÀO CễNG NHÂN QUỐC TẾ
CUỐI THẾ KỶ XIX- ĐẦU THẾ KỶ XX
Trang 32- Giúp học sinh biết kính trọng, yêu quy những nhân vật lịch sử Biết công lao to lớncủa Lê nin đối với phong trào
3 Kỹ năng
- Rèn luyện kỹ năng phân tích, đánh giá sự kiện lịch sử
II.Chuẩn bị.
- Tài liệu, tranh ảnh có liên quan
III Tiến trình dạy học
1 Lê nin và việc thành lập Đảng vô
sản kiểu mới ở Nga.
- Năm 1903 thành lập Đảng công nhân
Xã hội dân chủ Nga và soạn thảo cươnglĩnh chính trị
=> Lê nin và Đảng công nhân xã hộidân chủ Nga trở thành lực lượng lãnhđạo phong trào cách mạng ở Nga
- 9.1.1905, 14 vạn công nhân Pê-tếc-bua
đã đưa yêu sách lên nhà vua
- T5.1905, nông dân nhiều vùng nổi dậy
- T6.1905, thủy thủ trên chiến hạm
Trang 33ten-kin khởi nghĩa.
- T2.1905 Khởi nghĩa vũ trang bùng nổ
- Làm suy yếu chế độ Nga hoàng và làbước chuẩn bị cho cuộc cách mạng xãhội chủ nghĩa sẽ diễn ra vào năm 1917
- Ảnh hưởng đến phong trào giải phóngdân tộc ở các nước thuộc địa và phụthuộc
4 Củng cố.
? Nguyên nhân cuộc cách mạng 1905- 1907?
? Ý nghĩa lịch sử, bài học kinh nghiệm cách mạng 1905- 1907
5 Hướng dẫn về nhà:
- Về nhà học bài và ôn tập lại những kiến thức đã học
- Chuẩn bị bài “ Sự phát triển của kĩ thuật khoa học, văn học và nghệ thuật thế kỉ
- Sau thắng lợi của CMTS, giai cấp tư sản tiến hành cuộc CMCN làm thay đổi toàn
bộ nền kinh tế xã hội, CNTB chỉ có thể thắng thế hoàn toàn chế độ phong kiến khi nóthúc đẩy sự phát triển nhanh hơn cả lực lượng sản xuất, làm tăng năng suất lao động
và đặc biệt là ứng dụng của khoa học kỹ thuật vào sản xuất
Trang 34- Sự ra đời của học thuyết tiến hoá của Đác Uyn cùng Triết học Duy vật của Mác vàĂng ghen.
- GV: Nghiên cứu kĩ bài dạy, SGK, thiết kế bài giảng, giáo án điện tử
III Tiến trình dạy học
1 Tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ
? Trình bày nguyên nhân? Diễn biến, ý nghĩa lịch sử Nguyên nhân thất bại của
chủ yếu của kỹ thuật TK
XVIII-XIX? Theo mẫu: Lĩnh vực, thành
tựu
Tích hợp môi trường:
Những thành tựu về kĩ thuật đem
lại những kết quả như thế nào tới
con người và môi trường sống?
Tích cực: Kinh tế xã hội ngày càng
phát triển, đời sống con người nâng
cao
Tiêu cực: Nguồn tài nguyên thiên
nhiên bị cạn kiệt, ô nhiễm môi
trường làm ảnh hưởng cuộc sống con
người, bệnh dịch gia tăng, tuổi thọ
giảm, kìm hãm sự phát triển chung
của xã hội
Nội dung
I Những thành tựu chủ yếu về kỹ thuật.
Côngnghiệp
- Kỹ thuật luyện kim, chếtạo máy móc (máy hơinước) máy chế tạo công cụGiao
thôngvận tải
- Đóng tàu thuỷ chạy bằngđộng cơ hơi nước
- Chế tạo xe lửa chạy trênđường sắt
- Phát minh máy điện tín
- Sáng chế bảng chữ cáicho điện tín
Nôngnghiệp
Trang 35+ Giúp con người hiểu biết thêm về
thế giới vật chất xung quanh.
+ Được ứng dụng trong sản xuất và
đời sống xã hội tạo ra khối lượng
của cải vật chất khổng lồ cho xã
? Em hãy cho biết vai trò của KHXH
đối với đời sống xã hội loài người
trong các TK XVIII- TK XIX?
+ Giải thích rõ quy luật vận động của
thế giới → thúc đẩy xã hội phát triển
+ Đấu tranh xoá bỏ ý thức hệ phong
kiến, đề xướng những tư tưởng tiến
II Những tiến bộ về KHKT và KHXH.
1 Khoa học tự nhiên.
Lĩnh vực Tác giả Thành tựuToán học - Niu tơn
(Anh)
Phép tính viphân, tíchphân
Hoá học -
Men-đê-lê-ép
Bảng hệ thốngtuần hoàn cácnguyên tố hoáhọc
Vật lý(TKXVIII)
- nô-xốp(Nga)
Lô-mô Niu tơn(Anh)
- Định luậtbảo toàn vậtchất và nănglượng
- Thuyết vạnvật hấp dẫn.Sinh học - Pooc-
kên-giờ(1873)
- Đác Uyn(1859)
- Bí mật của
sự phát triểncủa thực vật
và đời sống
mô động vật
- Thuyết tiếnhoá và ditruyền
2 Khoa học xã hội.
Phoi-ơ-bách, ghen (Đức)
Hê-Chủ nghĩa duy vật
và phép biệnchứng
Xmít và Ri-các-đô(Anh)
Kinh tế chính trịhọc tư sản
Xanh-xi-mông,Phu-ri-ê (Pháp),Ô-oen (Anh)
CNXH khôngtưởng
Mác- Ăng ghen(Đức)
CNXHKH
Trang 364 Củng cố.
? Hãy cho biết những tiến bộ về khoa học tự nhiên và khoa học xã hội?
? Vai trò của khoa học tự nhiên và khoa học xã hội trong các TK XVIII- TK XX?
5 Hướng dẫn về nhà:
- Học nội dung bài cũ
- Chuẩn bị bài 9: Ấn Độ thế kỉ XVIII- đầu thế kỉ XX
+ Sự xâm lược và chính sách thống trị của Anh
+ Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Ấn Độ
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Chương III CHÂU Á THẾ KỶ XVIII- ĐẦU THẾ KỶ XX.
Tiết 15 Bài 9: ẤN ĐỘ THẾ KỶ XVIII- ĐẦU THẾ KỶ XX
I Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức:
- Học sinh hiểu sự thống trị tàn bạo của thực dân Anh ở Ấn Độ cuối TK XVIII- đầu
TK XX, là nguyên nhân thúc đẩy phong trào đấu tranh ở nước này ngày càng pháttriển
- Vai trò của giai cấp tư sản Ấn Độ, đặc biệt là Đảng Quốc Đại trong phong trào giảiphóng dân tộc, tinh thần đấu tranh anh dũng của nhân dân, công nhân, binh sĩ, điểnhình là khởi nghĩa Xipay …
- Bản đồ “ Phong trào cách mạng ở Ấn Độ cuối TK XVIII- đầu TK XX”
III Tiến trình dạy học
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ: ? Những tiến bộ chủ yếu về kĩ thuật?
Trang 373 Bài mới.
Hoạt động thầy- trò
? Em hãy nhắc lại ›‹ chủ yếu giữa
các nước đế quốc già với các nước
đế quốc trẻ là gì? ›‹ được giải quyết
bằng cách nào?
? Nêu quá trình xâm lược của Anh
đối với Ấn Độ?
Tích hợp môi trường:
? Chính sách cai trị của đế quốc
Anh đã để lại những hậu quả gì
cho Ấn Độ?
TL: Quần chúng nhân dân bị bần
cùng hoá, nông dân mất đất, thủ
công suy sụp, nền văn hoá dân tộc
bị huỷ hoài, môi trường sống bị ô
? Nguyên nhân, diễn biến, ý nghĩa
của khởi nghĩa Xipay?
? Đảng Quốc Đại ra đời trong hoàn
cảnh nào? Mục tiêu hoạt động của
Đảng Quốc Đại?
Nội dung
I Sự xâm nhập và chính sách thống trị của Anh.
- Đầu TK XVIII, Anh đã gạt được Pháp,hoàn thành cuộc chinh phục và đặt áchthống trị lên Ấn Độ
- Thực dân Anh thi hành chính sách thâmđộc “ chia để trị” cộng với chính sách “Ngu dân” và bóc lột kinh tế tàn bạo
* Phong trào đấu tranh chống thực dânAnh nổ ra quyết liệt
II Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Ấn Độ.
1 Khởi nghĩa Xipay (1857- 1859).
- 60.000 lính Xipay và nhân dân khởinghĩa vũ trang
- Duy trì được 2 năm thì bị đàn áp
- Tiêu biểu cho tinh thần bất khuất củanhân dân Ấn Độ chống chủa nghĩa thựcdân và giải phóng dân tộc
2 Đảng Quốc Đại và hoạt động.
- Năm 1885, Đảng Quốc dân đại hội(Đảng Quốc Đại) thành lập
Trang 38* Học sinh khá:
? Bản chất của giai cấp tư sản là bóc
lột, vậy vì sao giai cấp tư sản Ấn Độ
lại đứng về phía nhân dân chống
lên một đợt đấu tranh trong cả nước
→ công nhân Bombay với khẩu
hiệu “Hãy trả lời mỗi năm tù của
Ti-lắc bằng một ngày tổng bãi công”
- Trong quấn trình đấu tranh phân hoáthành 2 phái: - Phái “Ôn hoà”
Phái “Cấp tiến”
3 Khởi nghĩa Bombay.
- T7.1908: Công nhân Bombay bãi côngchính trị, thành lập các đơn vị chiến đấuchống lại quân đội Anh → thất bại
* Ý nghĩa:
4 Củng cố.
? Nêu những hậu quả của sự thống trị của Anh ở Ấn Độ?
5 Hướng dẫn về nhà:
- Học nội dung bài và làm bài tập
- Chuẩn bị bài 10 “ Trung Quốc giữa thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX”
+ Nguyên nhân nào khiến Trung Quốc bị các nước đế quốc xâu xé\
+ Diễn biến, kết quả, ý nghĩa của cách mạng Tân Hợi
+ Vào cuối TK XIX- đầu TK XX, do chính quyền Mãn Thanh suy yếu, hèn nhát đã bị
Đế quốc xâu xé, trở thành nửa thuộc địa, nửa phong kiến
+ Các phong trào đấu tranh chống Đế quốc, phong kiến diễn ra sôi nổi, tiêu biểu làcuộc vận động Duy Tân, phong trào Nghĩa Hoà Đoàn, Cách mạng Tân Hợi- Ý nghĩalịch sử
2 Tư tưởng:
- Có thái độ phê phán triều đình Phong kiến Mãn Thanh trong việc để mất TrungQuốc thành “Miếng mồi” cho các nước đế quốc
3 Kĩ năng:
- Biết nhận xét, đánh giá trách nhiệm của triều đình phong kiến Mãn Thanh
- Biết sử dụng biểu đồ TQ, trình bày các sự kiện tiêu biểu của các phong trào
II Chuẩn bị
GV: Sử dụng giáo án điện tử để giảng dạy
HS: Nghiên cứu bài trước khi đến lớp, làm bài tập
Trang 39III Tiến trình dạy học:
* Giáo viên treo lược đồ Trung
Quốc trước sự xâm lược của các
nước đế quốc
? Vì sao nhiều nước đế quốc lại xâu
xé Trung Quốc?
Tích hợp môi trường
? Em hãy cho biết trên bản đồ
những khu vực xâm chiếm của các
nước đế quốc?
* Giáo viên: giải thích H.42
? Trước tình hình đó nhân dân
Trung Quốc phải làm gì?
? Trong bối cảnh đất nước bị xâu
xé, giai cấp tư sản Trung Quốc đã
làm gì?
? Trình bày những hiểu biết của em
về Tông Trung Sơn?
? Học thuyết Tam dân đề cập đến
? Vì sao các phong trào đấu tranh
của nhân dân Trung Quốc cuối TK
- Trong những năm 1840-1842, thực dânAnh gây ra cuộc chiến tranh thuốc phiện,
mở đầu quá trình xâm lược Trung Quốc
- Tiếp đó các nước đế quốc Âu- Mĩ tranhnhau xâm chiếm đất nước này
=> Trung Quốc ngày càng lệ thuộc và cácnước đế quốc
II Phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cuối TK XIX- đầu TK XX.
( Hướng dẫn Hs lập niên biểu)
III Cách mạng Tân Hợi 1911.
- T8.1905: Tôn Trung Sơn thành lập TrungQuốc đồng minh hội và đề ra “học thuyếtTam dân” nhằm:
- Năm 1912: Cách mạng Tân Hợi kết thúc
* Ý nghĩa cách mạng Tân Hợi:
- Lật đổ chế độ quân chủ chuyên chế, thiếtlập chế độ cộng hoà
- Tạo điều kiện thuận lợi cho chủ nghĩa tưbản phát triển
- Ảnh hưởng lớn đến phong trào giảiphóng dân tộc ở Châu Á …
=> Tuy nhiên, cũng còn có những hạn chế
Trang 40XIX- đầu TK XX lần lượt thất bại? (Sách giáo khoa)
- Những phong trào tiêu biểu ở các nước Đông Nam Á: Indônêsia, Philippin,Campuchia, Lào, Việt Nam, …
2 Tư tưởng:
- Nhận thức đúng về thời kỳ phát triển sôi động của phong trào giải phóng dân tộcchống chủ nghĩa đế quốc, chủ nghĩa thực dân Có tinh thần đoàn kết, ủng hộ cuộc đấutranh vì độc lập tự do và tiến bộ của các nước trong khu vực
3 Kĩ năng:
- Biết sử dụng lược đồ Đông Nam Á, phân biệt những nét chung, riêng của các nướcĐông Nam Á
II Chuẩn bị:
- GV: Nghiên cứu kĩ giáo án, SGK, Sư dụng giáo án điện tử trong dạy học
- HS: Chuẩn bị bài cũ và đọc trước bài mới
III Tiến trình dạy học:
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ:
? Diễn biến? Kết quả? Ý nghĩa lịch sử của cách mạng Tân Hợi?
3 Bài mới: