Giáo án Ngữ văn 9 *** Ngô Minh Lý *** Trờng THCS Tam Dị I Ngày soạn: Môpaxăng Ngày giảng: I/ Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh hiểu đợc Môpaxăng đã miêu tả sắc nét diễn biến tâm trạng của
Trang 1Giáo án Ngữ văn 9 *** Ngô Minh Lý *** Trờng THCS Tam Dị I
Ngày soạn: Môpaxăng
Ngày giảng:
I/ Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh hiểu đợc Môpaxăng đã miêu tả sắc nét diễn
biến tâm trạng của ba nhân vật chính trong văn bản này nh thế nào qua đó giáo dục cho học sinh lòng thơng yêu bè bạn, mở rộng ra là lòng thơng yêu con ngời
* Trọng tâm: Đọc hiểu văn bản
II/ Chuẩn bị: Giáo viên: Nội dung bài giảng
Học sinh: Học bài
III/ Tiến trình tổ chức các hoạt động
Gợi cho học sinh nhớ các tác phẩm văn
học Pháp
Giới thiệu nhà văn Môpaxăng và văn
bản Bố của Ximông
Hớng dẫn học sinh đọc
? Xác định từng phần của bài văn theo
diễn biến câu chuyện: Nỗi tuyệt vọng
của Ximông; Philíp gặp Ximông và nói
sẽ cho em một ông bố; Philíp đa
Ximông trở về nhà cho chị Blăngsôt và
nhận làm bố của em; Ximông đến trờng
nói với các bạn là có bố và tên là Philip
? Kể tên các nhân vật?
? Vì sao Ximông lại muốn nhảy xuống
sông cho chết đuối?
? Cảnh tợng ở bờ sông hiện ra nh thế
nào? Nó tác động gì đến Ximông? Gợi
xúc cảm gì ở ngời đọc?
? Sự xuất hiện của chú nhái lôi cuốn
Ximông vào trò chơi nh thế nào? Trò
chơi đó làm cho Ximông có tâm trạng
nh thế nào? Ximông đã cầu nguyện điều
gì? Theo em ai là ngời có lỗi trong
những đau khổ của Ximông? Theo em
có cách nào giải thoát cho Ximông khỏi
nỗi tuyệt vọng này?
HĐ1: Khởi động(5p) HĐ2: Đọc hiểu văn bản( 35p) I/ Đọc chú thích
1/ Đọc 2/ Bố cục sự việc
- Nỗi tuyệt vọng của Ximông: Từ đầu
đến khóc hoài
- Ximông gặp bác Philip: …một ông bố
- Bác Philip đa Ximông về nhà: …bỏ đi bỏ đi rất nhanh
- Ngày hôm sau ở trờng: … Còn lại
3/ Nhân vật:
- Có tên: Ximông, Philip, Blăngsôt
- Không tên: Thầy giáo, các bạn
II/ Phân tích 1/ Nhân vật Ximông
- Bỏ nhà ra bờ sông, định nhảy xuống sông cho chết đuối vì bạn học chế giễu
và bắt nạt không có bố Khóc nhiều
lần,nói không nên lời, bị ngắt quãng: Cô
độc, đau khổ, đáng thơng
- Chú nhái lôi cuốn Ximông quên nỗi
đau và bật cời.
- Nhớ nhà và buồn bã khóc, quỳ đọc kinh cầu nguyện nhng không đọc hết bài kinh, những cơn nức nở lại kéo đến
* Nỗi đau tinh thần không thể giải thoát
đến nỗi tuyệt vọng.
HĐ3: Tổng kết HĐ4: Củng cố, dặn dò(1p):
Soạn tiếp bài Tuần 31
Tiết 152
Bố của Xi mông
Ngày soạn: Môpaxăng
Ngày giảng:
I/ Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh hiểu đợc Môpaxăng đã miêu tả sắc nét diễn
biến tâm trạng của ba nhân vật chính trong văn bản này nh thế nào qua đó giáo dục cho học sinh lòng thơng yêu bè bạn, mở rộng ra là lòng thơng yêu con ngời
* Trọng tâm: Đọc hiểu văn bản
II/ Chuẩn bị: Giáo viên: Nội dung bài giảng
Yêu ngời bao nhiêu – Yêu nghề bấy nhiêu
Trang 2Giáo án Ngữ văn 9 *** Ngô Minh Lý *** Trờng THCS Tam Dị I
Học sinh: Học bài
III/ Tiến trình tổ chức các hoạt động
Giới thiệu bài
GV nói qua về nhân vật Blăngsôt
? Qua hình ảnh ngôi nhà của chị
Blăngsôt, thái độ của chị đối với khách
và nỗi lòng của chị khi nghe con nói,
chứng minh chị là ngời nh thế nào?
? Nêu lên diễn biến tâm trạng của Philip
qua các giai đoạn: Khi gặp Ximông, trên
đờng đa Ximông về nhà, khi gặp
Blăngsôt, đối đáp với Ximông?
So sánh tâm trạng của ba nhân vật
HĐ1: Khởi động(5p) HĐ2: Đọc hiểu văn bản( 35p) I/ Đọc chú thích
II/ Phân tích 1/ Nhân vật Ximông 2/ Nhân vật Blăngsôt
- Ngôi nhà nhỏ quét vôi trắng hết sức sạch sẽ.
- Nghiêm nghị với đàn ông
- Đau đớn khi nghe con nói bị bạn đánh vì không có bố.
* Là ngời đức hạnh nhng bị lừa dối, tâm trạng ngợng ngùng đau khổ, quằn quại
hổ thẹn
3/ Nhân vật Philip
- Là một ngời thợ cao lớn, râu tóc đen, quăn, vẻ mặt nhân hậu.
-Ban đầu nghĩ có thể đùa cợt Blăngsôt – hiểu cô là ngời tốt, không đùa –
th-ơng Ximông, cảm mến Blăngsôt nói vui lòng làm bố Ximông
* Tâm trạng phức tạp, bất ngờ.
HĐ3: Tổng kết
Ghi nhớ/ 150
HĐ4: Củng cố, dặn dò(1p)
Nhắc ôn tập chuẩn bị cho giờ kiểm tra
Ngày soạn:
Ngày giảng:
I/ Mục tiêu cần đạt: Ôn tập, củng cố kiến thức những tác phẩm truyện hiện đại
Việt Nam đã học trong chơng trình Ngữ văn lớp 9 Củng cố những hiểu biết về thể loại truyện: Trần thuật, xây dựng nhân vật, cốt truyện và tình huống truyện Rèn luyện kĩ năng tổng hợp hệ thống hoá kiến thức.
* Trọng tâm: Luyện tập
II/ Chuẩn bị: Giáo viên: Nội dung bài giảng
Học sinh: Học bài
III/ Tiến trình tổ chức các hoạt động
Giới thiệu bài
GV kẻ bảng thống kê theo mẫu SGK
trên bảng, gọi học sinh nêu lần lợt
từng tác phẩm theo nội dung từng
cột GV sửa lại bổ sung.
HĐ1: Khởi động(1p) HĐ2: Đọc hiểu văn bản( 44p) 1/ Thống kê các tác phẩm truyện đã học
Yêu ngời bao nhiêu – Yêu nghề bấy nhiêu
Trang 3Giáo án Ngữ văn 9 *** Ngô Minh Lý *** Trờng THCS Tam Dị I
ST
Qua tâm trạng đau xót, tủi hổ của ông Hai ở nơi tản c khi nghe tin đồn làng mình theo giặc, truyện thể hiện tình yêu làng quê sâu sắc thống nhất với lòng yêu nớc và tinh thần kháng chiến của ngời nông dân
2
Lặng lẽ
Sa Pa
Nguyễn Thành
Cuộc gặp gỡ tình cờ của ông hoạ sĩ, cô kĩ s mới ra trờng với ngời thanh niên làm việc một mình tại trạm khí tợng trên núi cao Sa
Pa Qua đó, truyện ca ngợi những ngời lao
động thầm lặng, có cách sống đẹp, cống hiến sức mình cho đất nớc.
3 Chiếc lợc
ngà
Nguyễn Quang
Câu chuyện éo le, cảm động về hai cha con: ông Sáu và bé Thu trong lần ông về thăm nhà và ở khu căn cứ Qua đó, truyện
ca ngợi tình cha con thắm thiết trong hoàn cảnh chiến tranh.
4 Bến quê Nguyễn Minh
Châu
Trong tập
Bến quê (1985 )
Qua những cảm xúc và suy ngẫm của nhân vật Nhĩ vào lúc cuối đời trên giờng bệnh, truyện thức tỉnh mọi ngời sự trân trọng những giá trị và vẻ đẹp bình dị, gần gũi của cuộc sống, quê hơng
5 Những ngôi sao xa
xôi
Lê Minh
Cuộc sống, chiến đấu của ba cô gái thanh niên xung phong trên một cao điểm ở tuyến đờng Trờng Sơn trong những năm chiến tranh chống
Mĩ cứu nớc Truyện làm nổi bật tâm hồn trong sáng giàu mơ mộng tinh thần dũng cảm cuộc sống chiến đấu đầy gian khổ, hi sinh nhng rất hồn nhiên, lạc quan của họ
? Các tác phẩm truyện sau Cách mạng
tháng Tám 1945 trong bảng thống kê đã
phản ánh đợc những nét gì về đất nớc và
con ngời Việt Nam ở giai đoạn đó?
? Hình ảnh các thế hệ con ngời Việt
Nam yêu nớc trong hai cuộc kháng
chiến chống Pháp và chống Mĩ đã đợc
miêu tả qua những nhân vật nào?
Hãy nêu những nét phẩm chất chung
của các nhân vật ấy và nét tính cách nổi
bật ở các nhân vật
2/ Hình ảnh đời sống và con ngời Việt Nam
đợc phản ánh trong truyện
- Đời sống xã hội con ngời Việt Nam trong thời kì lịch sử:
+ Kháng chiến chống Pháp: Làng
+ Kháng chiến chống Mĩ: Chiếc lợc ngà, Lặng
lẽ Sa Pa, Những ngôi sao xa xôi +Sau 1975: Bến quê
- Hình ảnh con ngời Việt Nam:
+ Ông Hai: Tình yêu làng thật đặc biệt, nhng phải đặt trong tình yêu nớc và tinh thần kháng chiến
+ Ngời thanh niên trong truyện ngắn Lặng lẽ
Sa Pa: Yêu thích và hiểu ý nghĩa công việc thầm lặng, một mình trên đỉnh núi cao, có những suy nghĩ và tình cảm tốt đẹp, trong sáng
về công việc và đối với mọi ngời + Bé Thu: Tính tình cứng cỏi, tình cảm nồng nàn, thắm thiết với ngời cha
+ Ông Sáu: Tình cha con sâu nặng, tha thiết trong hoàn cảnh éo le và xa cách của chiến tranh
+ Ba cô gái thanh niên xung phong: Tinh thần Yêu ngời bao nhiêu – Yêu nghề bấy nhiêu
Trang 4Giáo án Ngữ văn 9 *** Ngô Minh Lý *** Trờng THCS Tam Dị I
? Trong số các nhân vật của những tác
phẩm truyện đợc học ở lớp 9, em có ấn
tợng sâu sắc với những nhân vật nào?
Nêu cảm nghĩ của em về một nhân vật
? Các tác phẩm truyện đã đợc trần thuật
theo các ngôi kể nào? Những truyện nào
có nhân vật kể trực tiếp xuất hiện? Cách
trần thuật này có u thế nh thế nào?
? ở những truyện nào tác giả sáng tạo
đ-ợc tình huống truyện đặc sắc?
Chuẩn bị giờ sau kiểm tra
dũng cảm không sợ hi sinh khi làm nhiệm vụ hết sức nguy hiểm; tình cảm trong sáng, hồn nhiên, lạc quan trong hoàn cảnh chiến đấu ác liệt
3/ Nêu cảm nghĩ về nhân vật 4/ Đặc điểm nghệ thuật của các truyện
- Phơng thức trần thuật: ngôi thứ nhất, nhân vật chính
- Tình huống truyện: Làng, chiếc lợc ngà, bến quê
HĐ3: Luyện tập HĐ4: Củng cố, dặn dò(1p)
Tuần 31
Tiết 154 Tổng kết về ngữ pháp
Ngày soạn:
Ngày giảng:
I/ Mục tiêu cần đạt:
Giúp học sinh hệ thống hoá các kiến thức đã học từ lớp 6 đến lớp 9 về từ loại, cụm
từ, thành phần câu, các kiểu câu
* Trọng tâm: Luyện tập
II/ Chuẩn bị: Giáo viên: Nội dung bài giảng
Học sinh: Học bài
III/ Tiến trình tổ chức các hoạt động
Hoạt động của thầy và trò Nội dung hoạt động
Giới thiệu bài
Kết hợp lí thuyết và bài tập
Giáo viên hớng dẫn học sinh làm
bài tập
ôn tập về câu đơn
Hớng dẫn học sinh làm bài tập 1
Nhắc lại kiến thức thế nào là câu
đơn?
? Câu đặc biệt là câu nh thế nào?
Xác định câu đặc biệt?
? Thế nào là câu ghép? Tìm câu
ghép và chỉ ra các kiểu quan hệ về
nghĩa giữa các vế câu trong những
câu ghép vừa tìm đợc?
? Xác định quan hệ về nghĩa giữa
các vế trong câu ghép ở bài tập 3
HĐ1: Khởi động( 1p) HĐ2: Hình thành kiến thức mới( 43p) D/ Các kiểu câu
I/ Câu đơn
Bài 1:
a/ CN: nghệ sĩ; VN: ghi lại cái đã có rồi; muốn nói một điều gì mới mẻ
b/ CN: lời gửi …cho nhân loại; VN: phức tạp hơn, phong phú hơn, sâu sắc hơn
c/ CN: nghệ thuật; VN: là tiếng nói của tình cảm d/ CN: tác phẩm; VN: là kết tinh…sáng tác; là sợi dây …trong lòng
e/ CN: anh; VN: thứ sáu và cũng tên Sáu Bài 2: Câu đặc biệt
a/ Có tiếng nói léo xéo ở gian trên Tiếng mụ chủ… b/ Một anh thanh niên hai mơi bảy tuổi!
c/ Những ngọn điện … thần tiên Hoa trong công viên Những quả bóng …góc phố Tiếng rao … đội trên đầu…Chao ôi, có thể là tất cả những cái đó
II/ Câu ghép
Bài 1,2 a/ Anh gửi vào tác …chung quanh( QH BS) b/ Nhng vì bom…Nho bị choáng( QHNN) c/ Ông lão vừa nói…hả hê cả lòng(QHBS) d/ Còn nhà hoạ sĩ và cô gái…kì lạ(QHNN) e/ Để ngời con gái khỏi…cho cô gái(QHMĐ) Bài 3: Quan hệ về nghĩa giữa các vế câu trong câu ghép
a/ Quan hệ tơng phản b/ Quan hệ bổ sung Yêu ngời bao nhiêu – Yêu nghề bấy nhiêu
Trang 5Giáo án Ngữ văn 9 *** Ngô Minh Lý *** Trờng THCS Tam Dị I
? Tạo câu ghép có kiểu quan hệ
mới trên cơ sở các câu có sẵn?
? Nêu các cách biến đổi câu? Tìm
câu rút gọn trong đoạn trích?
? Tìm câu vốn là bộ phận của câu
đứng trớc đợc tách ra? Tác giả làm
vậy để làm gì?
? Nêu cách biến đổi câu chủ động
sang câu bị động? Làm bài tập 3
? Tìm câu nghi vấn trong đoạn
trích? Chúng có đợc dùng để hỏi
không?
? Tìm câu cầu khiến trong đoạn
trích? Chúng đợc dùng để làm gì?
Hớng dẫn học sinh làm bài tập 3
c/ Quan hệ điều kiện – giả thiết Bài 4:
Vì quả bom tung lên và nổ trên không, (nên) hầm
của Nho bị sập( Nguyên nhân)
Nếu quả bom tung lên và nổ trên không thì hầm của
Nho bị sập( Điều kiện)
Quả bom nổ khá gần, nhng hầm của Nho không bị
sập( Tơng phản)
Hầm của Nho không bị sập, tuy quả bom nổ khá
gần( Nhợng bộ)
III/ Biến đổi câu
Bài 1: Câu rút gọn
- Quen rồi
- Ngày nào ít: ba lần Bài 2: Câu vốn là một bộ phận của câu đứng trớc đợc tách ra
a/ Và làm việc có khi suốt đêm b/ Thờng xuyên
c/ Một dấu hiệu chẳng lành Tác giả tách câu nh vậyđể nhấn mạnh nội dung của
bộ phận đợc tách ra Bài 3: Tạo câu bị động từ các câu cho sẵn
a/ Đồ gốm đợc ngời thợ thủ công làm ra khá sớm b/ Một cây cầu lớn sẽ đợc tỉnh ta bắc qua tại khúc
sông này
c/ Những ngôi đền ấy đã đợc ngời ta dựng lên từ
hàng trăm năm trớc
IV/ Các kiểu câu ứng với mục đích giao tiếp khác nhau
Bài 1:
- Ba con, sao con không nhận?( dùng để hỏi)
- Sao con biết là không phải? ( dùng để hỏi) Bài 2:
a/ ở nhà trông em nhá! ( dùng để ra lệnh)
Đừng có đi đâu đấy ( dùng để ra lệnh) b/ Thì má cứ kêu đi( dùng để yêu cầu) Vô ăn cơm! ( dùng để mời)
Câu cơm chín rồi là câu trần thuật đợc dùng làm câu
cầu khiến Bài 3: Câu nói của anh Sáu trong đoạn trích có hình thức câu nghi vấn Nó đợc dùng để bộc lộ cảm xúc,
điều này đợc xác nhận trong câu đứng trớc của tác
giả giận quá và không kịp suy nghĩ, anh vung tay
đánh vào mông nó và hét lên
HĐ 3: Luyện tập( kết hợp HĐ2) HĐ4: Củng cố, dặn dò( 1p )
Chuẩn bị cho bài kiểm tra Tuần 31
Tiết 155 Kiểm tra văn
Ngày soạn:
Ngày giảng:
I/ Mục tiêu cần đạt: Kiểm tra đánh giá kiến thức của học sinh về các tác phẩm truyện
hiện đại Việt Nam trong chơng trình lớp 9
Học sinh đợc rèn luyện thêm kĩ năng phân tích tác phẩm truyện và kĩ năng làm văn
Yêu ngời bao nhiêu – Yêu nghề bấy nhiêu
Trang 6Giáo án Ngữ văn 9 *** Ngô Minh Lý *** Trờng THCS Tam Dị I
* Trọng tâm: Làm bài
II/ Chuẩn bị: Giáo viên: Nội dung bài giảng
Học sinh: Học bài
III/ Tiến trình tổ chức các hoạt động
Đề bài:
Câu 1: Điền tên tác giả, ngôi kể cho đúng với từng tác phẩm truyện hoặc đoạn trích trong bảng sau( 3 đ)
Tên tác phẩm( đoạn trích) Tác giả Ngôi kể
Làng Lặng lẽ Sa Pa
Chiếc lợc ngà
Bến quê
Những ngôi sao xa xôi
Câu 2: Phân tích nhân vật ông Hai trong truyện Làng của Kim Lân( 7 đ)
Đáp án:
Câu 1:
Tên tác phẩm( đoạn trích) Tác giả Ngôi kể
Câu 2: Phân tích làm nổi rõ đặc điểm nhân vật ông Hai là tình yêu làng gắn liền với tình
yêu nớc, đặt tình yêu nớc lên trên tình yêu làng Qua đó làm nổi rõ đặc điểm chung của ngời dân Việt Nam thời kháng chiến chống Pháp Họ sẵn sàng hi sinh tất cả để làm nên cuộc kháng chiến thắnglợi Họ rõ ràng trong tình cảm, không vì tình cảm riêng t,cá nhân gói gọn trong luỹ tre làng quê mà làm ảnh hởng tới lợi ích chung của cả dân tộc Ông Hai mang trong mình nét riêng cá nhân ông đó là tính hay khoe làng của ông nhng đó lại là nét riêng biệt đáng yêu thể hiện tình yêu quê hơng đất nớc không gì có thể thay đổi Truyện ca ngợi những con ngời đúng với nghĩa của nó: Yêu làng là yêu nớc,yêu nớc là yêu làng
đề kiểm tra ngữ văn 9
Tuần 31Tiết155
Ngày kiểm tra:21/4/2007 Ngời ra đề: Ngô Minh Lý
Lớp đợc kiểm tra: Khối 9
Đề bài:
Câu 1: Điền tên tác giả, ngôi kể cho đúng với từng tác phẩm truyện hoặc đoạn trích trong bảng sau( 3 đ)
Tên tác phẩm( đoạn trích) Tác giả Ngôi kể
Làng Lặng lẽ Sa Pa
Chiếc lợc ngà
Bến quê
Những ngôi sao xa xôi
Câu 2: Phân tích nhân vật ông Hai trong truyện Làng của Kim Lân( 7 đ)
Đáp án:
Câu 1:
Yêu ngời bao nhiêu – Yêu nghề bấy nhiêu
Trang 7Giáo án Ngữ văn 9 *** Ngô Minh Lý *** Trờng THCS Tam Dị I
Tên tác phẩm( đoạn trích) Tác giả Ngôi kể
Câu 2: Phân tích làm nổi rõ đặc điểm nhân vật ông Hai là tình yêu làng gắn liền với tình
yêu nớc, đặt tình yêu nớc lên trên tình yêu làng Qua đó làm nổi rõ đặc điểm chung của ngời dân Việt Nam thời kháng chiến chống Pháp Họ sẵn sàng hi sinh tất cả để làm nên cuộc kháng chiến thắnglợi Họ rõ ràng trong tình cảm, không vì tình cảm riêng t,cá nhân gói gọn trong luỹ tre làng quê mà làm ảnh hởng tới lợi ích chung của cả dân tộc Ông Hai mang trong mình nét riêng cá nhân ông đó là tính hay khoe làng của ông nhng đó lại là nét riêng biệt đáng yêu thể hiện tình yêu quê hơng đất nớc không gì có thể thay đổi Truyện ca ngợi những con ngời đúng với nghĩa của nó: Yêu làng là yêu nớc,yêu nớc là yêu làng
Ngời duyệt đề đề kiểm tra ngữ văn 9 Tuần 32 Tiết157 Ngày kiểm tra:23/4/2007 Ngời ra đề: Ngô Minh Lý Lớp đợc kiểm tra:Khối 9 Câu 1: Tìm khởi ngữ trong câu sau và viết lại thành câu không có khởi ngữ(2 đ) Còn mắt tôi thì các anh lái xe bảo: Cô có cái nhìn sao mà xa xăm!“ Cô có cái nhìn sao mà xa xăm!” ” Câu2: Chỉ ra thành phần biệt lập trong những câu sau(3 đ) a/ Thật đấy, chuyến này không đợc độc lập thì chết cả đi chứ sống làm gì cho nó nhục b/ Nguyễn Du, đại thi hào dân tộc Việt Nam, là tác giả của Truyện Kiều. Câu 3: Xác định thành phần câu(3 đ) Sau một hồi trống thúc vang dội cả lòng tôi, mấy ngời học trò cũ đến sắp hàng dới hiên rồi đi vào lớp Câu 4: Điền từ thích hợp về khả năng kết hợp của từ loại( 2đ) a/ Những, các, một + …………
b/ Hãy, đã, vừa +………
c/ Rất, hơi, quá +………
Ngời duyệt đề
Yêu ngời bao nhiêu – Yêu nghề bấy nhiêu
Trang 8Gi¸o ¸n Ng÷ v¨n 9 *** Ng« Minh Lý *** Trêng THCS Tam DÞ I
Yªu ngêi bao nhiªu – Yªu nghÒ bÊy nhiªu