Trầm cảm và cô đơn dễ lây lan hơn bạn nghĩ
Tr m c m ầ ả được bi t ế đến nh là ch ng b nh tinh th n ph bi n và 40% ngư ứ ệ ầ ổ ế ười
trưởng thành s tr i nghi m s cô ẽ ả ệ ự đơn trong su t cu c ố ộ đờ ủi c a h H qu là,ọ ệ ả
kh n ng b n ang có ti p xúc m t thi t v i m t ngả ă ạ đ ế ậ ế ớ ộ ười ho c là tr m c m, ặ ầ ả
ho c cô ặ đơn, ho c c hai là khá cao Ngặ ả ười ta phát hi n th y c tr m c m và ệ ấ ả ầ ả
cô đơn d lây lan trong nh ng tình hu ng nh t nh, b n nên lo l ng nh th ễ ữ ố ấ đị ạ ắ ư ế nào khi b n cùng phòng, b n thân, thành viên gia ình ho c b n ạ ạ đ ặ ạ đờ ủi c a b n ạ ang b tr m c m ho c cô n, và b n có th th c hi n nh ng b c gì
b o v b n thân không b "nhi m" nh ng tình tr ng ó khi chúng ang làm ả ệ ả ị ễ ữ ạ đ đ
kh s m t ngổ ở ộ ười nào ó g n g i và thân yêu v i b n?đ ầ ũ ớ ạ
T i sao tr m c m có th lây lan ạ ầ ả ể
T t c chúng ta có nh ng thái ấ ả ữ độ khác nhau v cu c s ng và nh ng cách ề ộ ố ữ
ph n ng khác nhau trả ứ ước nh ng s ki n gây stress M t xu hữ ự ệ ộ ướng di n gi i ễ ả
nh ng s ki n m t cách tiêu c c, c m th y tuy t v ng ho c b t l c khi b n ữ ự ệ ộ ự ả ấ ệ ọ ặ ấ ự ạ
g p ph i nh ng thách th c, và nghi n ng m v nh ng s ki n tiêu c c và ặ ả ữ ứ ề ẫ ề ữ ự ệ ự
nh ng c m xúc có th làm b n d b t n thữ ả ể ạ ễ ị ổ ương h n trơ ước tr m c m.ầ ả
M t nghiên c u g n ây ánh giá v thái ộ ứ ầ đ đ ề độ và l i suy ngh c a nh ng sinh ố ĩ ủ ữ viên đạ ọi h c m i ớ đến trước khi h chuy n ọ ể đế ởn cùng nh ng ngữ ườ ại b n cùng phòng được phân ng u nhiên c a h và l p l i nh ng ánh giá 3 tháng trong ẫ ủ ọ ặ ạ ữ đ
h c kì 6 tháng và 6 tháng sau H phát hi n th y nh ng sinh viên không có l iọ ọ ệ ấ ữ ố suy ngh tiêu c c nh ng cùng phòng v i m t ngĩ ự ư ở ớ ộ ườ ại b n có l i suy ngh tiêu ố ĩ
c c, thự ường "nhi m" thái ễ độ tiêu c c c a b n cùng phòng c a h và có g p 2ự ủ ạ ủ ọ ấ
l n nh ng tri u ch ng c a tr m c m 6 tháng sau Nh ng k t qu ó là r t ầ ữ ệ ứ ủ ầ ả ở ữ ế ả đ ấ áng báo ng và r t quan tr ng, các nhà nghiên c u a ra gi thuy t r ng
hi u ng này có th không ch b gi i h n trong nh ng tình hu ng c a nh ng ệ ứ ể ỉ ị ớ ạ ữ ố ủ ữ
bi n chuy n l n trong cu c s ng.ế ể ớ ộ ố
Nói cách khác, khi b n dành nhi u th i gian v i m t ai ó có thái ạ ề ờ ớ ộ đ độ ố s ng tiêu
c c và bi quan (trong trự ường h p này là khi m t ngợ ộ ườ đi ang b tr m c m) thì ị ầ ả
nh ng nh n th c và suy ngh kém thích nghi c a h có th nh hữ ậ ứ ĩ ủ ọ ể ả ưởng đến
nh ng nh n th c và suy ngh c a b n theo th i gian, b n c ng tr nên d b ữ ậ ứ ĩ ủ ạ ờ ạ ũ ở ễ ị
t n thổ ương h n trơ ước tr m c m.ầ ả
T i sao cô ạ đơ n có th lây lan ể
Ngoài n i au c m xúc và bu n phi n mà ngỗ đ ả ồ ề ười cô đơn c m nh n, tình tr ng ả ậ ạ
cô đơn thu ng xuyên có m t tác ờ ộ động tàn phá lên s c kho th ch t c a ứ ẻ ể ấ ủ chúng ta Nó nh hả ưởng đến h tim m ch c ng nh h mi n d ch c a chúng ệ ạ ũ ư ệ ễ ị ủ
ta đến m c nó l y i nhi u n m tu i th c a chúng ta theo ngh a en Do ó, ứ ấ đ ề ă ổ ọ ủ ĩ đ đ con người tr nên cô ở đơn nh th nào và li u s cô ư ế ệ ự đơn c a m t ngủ ộ ười có
th nh hể ả ưởng đến nh ng ngữ ườ ầi g n g i nh t v i h là r t quan tr ng.ũ ấ ớ ọ ấ ọ
M t nghiên c u khác g n ây xem xét v s lan truy n c a cô ộ ứ ầ đ ề ự ề ủ đơn trong
nh ng m ng lữ ạ ưới xã h i theo th i gian và phát hi n th y s cô ộ ờ ệ ấ ự đơn lan truy nề thông qua m t quá trình lây lan rõ ràng Ngộ ườ ừi t ng ti p xúc v i nh ng ngế ớ ữ ười
Trang 2cô đơn lúc b t ắ đầu nghiên c u có nhi u kh n ng tr nên cô ứ ề ả ă ở đơn vào cu i ố nghiên c u Các nhà nghiên c u th m chí còn phát hi n th y m t y u t ứ ứ ậ ệ ấ ộ ế ố độc
h i M t ngạ ộ ười càng g n g i v i m t ngầ ũ ớ ộ ười cô đơn, h càng thông báo là c mọ ả
th y cô ấ đơn h n v sau này Thêm n a, nh ng nh hơ ề ữ ữ ả ưởng c a s lây b nh ủ ự ệ
cô đơn lan truy n về ượt ra ngoài nh ng m i ti p xúc m c ữ ố ế ở ứ độ đầ đếu n toàn
m ng lạ ưới xã h i (Ý là b n bè c a b n bè c a ngộ ạ ủ ạ ủ ười cô đơn c ng d b lây ũ ễ ị
b nh cô ệ đơn)
Làm sao để tránh b "nhi m" tr m c m ho c cô ị ễ ầ ả ặ đơ n
Nh ng nghiên c u ó cho r ng b n có th b nh hữ ứ đ ằ ạ ể ị ả ưởng b i nh ng ngở ữ ười xung quanh b n và làm theo nh ng nh n th c và l i suy ngh tiêu c c c a ạ ữ ậ ứ ố ĩ ự ủ
h Tuy nhiên, tôi không có ý nói r ng b n nên tránh nh ng ngọ ằ ạ ữ ườ ại b n và
nh ng ngữ ười thân yêu n u h ang b tr m c m ho c cô ế ọ đ ị ầ ả ặ đơ Đn úng h n là, ơ hãy nh nh ng i u sau khi b n dành th i gian và ti p xúc v i h ớ ữ đ ề ạ ờ ế ớ ọ
1 Ý th c ứ đượ c nh ng nguy hi m ữ ể Hãy chú ý đến thái độ và nh ng l i suy ữ ố ngh c a nh ng ngĩ ủ ữ ười xung quanh b n Khi m t ai ó thân thi t v i b n có ạ ộ đ ế ớ ạ
m t l i suy ngh quá tiêu c c, hãy nh c b n thân là s tiêu c c c a h không ộ ố ĩ ự ắ ả ự ự ủ ọ
ph i là "s th t" M t ngả ự ậ ộ ườ đi ang b tr m c m có th xem nh ng s ki n s p ị ầ ả ể ữ ự ệ ắ
x y ra là t t ph i th t b i M t ngả ấ ả ấ ạ ộ ườ đi ang cô đơn có th có xu hể ướng miêu tả
v m i ngề ọ ười và nh ng ý nh c a h theo cách không tin tữ đị ủ ọ ưởng ho c tiêu ặ
c c Hãy c g ng "không ự ố ắ đồng tình" bên trong b n khi b n nghe nh ng i u ạ ạ ữ đ ề
nh v y Li u b n có nên nói ra s không ư ậ ệ ạ ự đồng tình c a b n v i ngủ ạ ớ ườ đi ó là
tu thu c b n khi không ph i lúc nào c ng c n thi t làm i u ó.ỳ ộ ở ạ ả ũ ầ ế đ ề đ
2 Nh n ra và s a ch a tính tiêu c c c a riêng b n ậ ử ữ ự ủ ạ S l c quan và tích ự ạ
c c có th ự ể được h c và luy n t p N u b n th y b n thân ang suy ngh tiêu ọ ệ ậ ế ạ ấ ả đ ĩ
c c và bi quan, hãy cân b ng nh ng ý ngh c a b n v i nh ng l i ngh h p ự ằ ữ ĩ ủ ạ ớ ữ ố ĩ ợ
lý, tích c c v cùng nh ng s ki n ó.ự ề ữ ự ệ đ
3 Tìm nh ng ng ữ ườ i có thái độ ố s ng tích c c và d g n ự ễ ầ N u b n th y ế ạ ấ mình ang s ng ho c c nh nh ng ngđ ố ặ ở ạ ữ ười có thái độ ố s ng tiêu c c, hãy xemự xét vi c cân b ng nh ng ngệ ằ ữ ườ ại b n c a b n và tìm ki m m t ai ó có thái ủ ạ ế ộ đ độ
s ng tích c c, l c quan và ố ự ạ đầy hy v ng.ọ