Nh ng khác bi t là tinh t và khó nghe.
Trang 1Sử dụng đại từ tôi thường xuyên là một dấu hiệu
của trầm cảm hoặc địa vị xã hội thấp
S d ng ử ụ đạ ừi t tôi thường xuyên là m t d u hi u c a tr m c m ho c a v xãộ ấ ệ ủ ầ ả ặ đị ị
h i th pộ ấ
Chúng ta th ườ ng cho r ng nh ng ng ằ ữ ườ i s d ng t "tôi" là thích khoe ử ụ ừ
khoang ho c t mãn Trong th c t , h có th b tr m c m ho c d ặ ự ự ế ọ ể ị ầ ả ặ ở ướ i cùng c a thang b c xã h i c a h ủ ậ ộ ủ ọ
Trong nh ng n m 1990, nhà tâm lý James Pennebaker, hi n nay ữ ă ệ ở đạ ọi h c University of Texas Austin, ã phát tri n m t chở đ ể ộ ương trình máy tính đếm
c nh ng t nào ó trong nhi u v n b n - bao g m nh ng b n sao cu c
h i ngh , nh ng cu c th o lu n trong chat room, nh ng tin nh n gi a nh ng ộ ị ữ ộ ả ậ ữ ắ ữ ữ
người yêu nhau và th Khi nói ơ đến nh ng bài th , ông ữ ơ đưa ra gi thuy t là ả ế
nh ng bài th ữ ơ được vi t b i nh ng ngế ở ữ ười sau này t t s bao g m nhi u t ự ử ẽ ồ ề ừ
nh "ch t" h n nh ng bài th khác Th t b t ng , i u ó không úng Thay ư ế ơ ữ ơ ậ ấ ờ đ ề đ đ vào ó,đ t mà nh ng ng ừ ữ ườ i b tr m c m a thích là t "tôi" ị ầ ả ư ừ
Người có a v xã h i th p h n c ng có xu hđị ị ộ ấ ơ ũ ướng s d ng t "tôi" Trong ử ụ ừ
th c t , khi Pennebaker và nhóm c a ông phân tích nh ng b n sao trong ự ế ủ ữ ả quân đội, h có th d oán v c p b c c a ngọ ể ự đ ề ấ ậ ủ ười nói b i t n s c a t "tôi" ở ầ ố ủ ừ
Nh ng ngữ ườ ở ấi c p cao h n c a h th ng c p b c trong công ty mà tôi t ng ơ ủ ệ ố ấ ậ ừ làm vi c thệ ường có nhi u bài phát bi u dài - h ch c ch n ang òi h i s ề ể ọ ắ ắ đ đ ỏ ự chú ý - nh ng h không nói v b n thân h m t cách rõ ràng, s d ng t ư ọ ề ả ọ ộ ử ụ ừ
"tôi" Thay vào ó, h kh ng nh nh ng quan i m ho c k nh ng câu đ ọ ẳ đị ữ đ ể ặ ể ữ chuy n.ệ
Trang 2N u b n chú ý ế ạ đến nh ng t "nh ng" và "không" và "không bao gi ", ngữ ừ ư ờ ười nói có th l y i ni m vui c a b n Tuy nhiên, i u này có th là m t d u hi u ể ấ đ ề ủ ạ đ ề ể ộ ấ ệ
c a s trung th c, nghiên c u c a Pennebaker phát hi n th y Nh ng k nói ủ ự ự ứ ủ ệ ấ ữ ẻ
d i có nh ng câu nói chung chung mà không có ố ữ đạ ừi t và có th tránh nghe ể
có v ẻ đầy s c thuy t ph c Gi s b n ang tìm ngứ ế ụ ả ử ạ đ ười thu m t kho n ti n l nộ ả ề ớ trên m t web v h i ngh tr c tuy n phim khiêu dâm Ngộ ề ộ ị ự ế ười nào nói r ng ằ
"Người có hi u bi t thì bi t nhi u h n vi c ch thu ti n m c cao vào các h i ể ế ế ề ơ ệ ỉ ề ở ứ ộ
th o sex tr c tuy n" thì ít áng tin h n ngả ự ế đ ơ ười nói "Tôi không có h ng thú v i ứ ớ
h i th o sex tr c tuy n và s không bao gi thu phí nh ng th ó!"ộ ả ự ế ẽ ờ ữ ứ đ
Hãy c n th n khi rút ra nh ng k t lu n v ngẩ ậ ữ ế ậ ề ười khác d a vào s l n b n ự ố ầ ạ nghe t "tôi" ho c "nh ng" Nh ng khác bi t là tinh t và khó nghe Theo ừ ặ ư ữ ệ ế Pennebaker, t "tôi" có th c u thành 6.5% c a các t ừ ể ấ ủ ừ được dùng b i m t ở ộ
ngườ đi ang b tr m c m, ị ầ ả đố ậi l p v i 4% ớ đố ới v i m t ngộ ười không b tr m c m.ị ầ ả
B n c n m t chạ ầ ộ ương trình máy tính để phân bi t.ệ
M t cách mà b n có th ng d ng nghiên c u c a Pennebaker là giám sát ộ ạ ể ứ ụ ứ ủ
vi c s d ng t "tôi" c a b n Chúng ta bi t r ng vi c chúng ta hành x nh ệ ử ụ ừ ủ ạ ế ằ ệ ử ư
th nào nh hế ả ưởng đến tâm tr ng c a riêng chúng ta M m cạ ủ ỉ ười - ngay c ả
n u b n không th y thích cế ạ ấ ười - và b n có th th c s c m th y t t h n Do ạ ể ự ự ả ấ ố ơ ó
đ n u b n ang c m th y chán n n, th t v ng, thì vi c c g ng s ế ạ đ ả ấ ả ấ ọ ệ ố ắ ử
d ng t "tôi" ít th ụ ừ ườ ng xuyên có th là m t ý t ể ộ ưở ng hay - nó s bu c ẽ ộ
b n d ch chuy n s chú ý c a b n ra kh i b n thân b n ạ ị ể ự ủ ạ ỏ ả ạ
B n có th c n khám phá nh ng nguyên nhân c a tâm tr ng suy nhạ ể ầ ữ ủ ạ ược c a ủ
b n Pennebaker nói r ng, vi t lách có th làm b n vạ ằ ế ể ạ ượt qua m t th i i m ộ ờ đ ể
t i t - nh ng chìa khoá là b n không vi t cho ngồ ệ ư ạ ế ười khác, ch vi t cho b n ỉ ế ả thân b n M c tiêu là hoàn toàn trung th c, ch không ph i là vi t hay.ạ ụ ự ứ ả ế
Trên website c a ông, Pennebaker khuyên b n ch n m t th i i m và m t ủ ạ ọ ộ ờ đ ể ộ
n i mà b n s không b làm gián o n, sau khi làm vi c ho c trơ ạ ẽ ị đ ạ ệ ặ ước khi i đ
ng Vi t trong 15 phút m t ngày trong ít nh t 3 ngày Vi t liên t c, và ủ ế ộ ấ ế ụ đừng lo
l ng v ng pháp ho c vi t úng chính t B n có th l p i l p l i v b n ắ ề ữ ặ ế đ ả ạ ể ặ đ ặ ạ ề ả thân b n trong 15 phút B n có th dùng máy vi tính ho c vi t b ng tay; và ạ ạ ể ặ ế ằ nói vào máy thu âm B n có th vi t v m t v n ạ ể ế ề ộ ấ đề ho c b t kì i u gì xu t ặ ấ đ ề ấ
hi n trong ệ đầu b n trong 3 ngày.ạ
Trong nghiên c u c a ông, ông ứ ủ đưa cho m i ngọ ười nh ng ch d n ó: Trong ữ ỉ ẫ đ
4 ngày t i, tôi mu n các b n vi t v nh ng c m xúc và suy ngh sâu xa c a ớ ố ạ ế ề ữ ả ĩ ủ
b n v kinh nghi m làm b n khó ch u nh t trong cu c ạ ề ệ ạ ị ấ ộ đờ ại b n Hãy khám phá
nh ng ý ngh và c m xúc c a b n v nó Trong bài vi t c a b n, b n có th ữ ĩ ả ủ ạ ề ế ủ ạ ạ ể
g n kinh nhi m này v i th i th u c a b n, m i quan h c a b n v i b m , ắ ệ ớ ờ ơ ấ ủ ạ ố ệ ủ ạ ớ ố ẹ
ngườ ạ ừi b n t ng yêu ho c ang yêu, ho c ngay c ngh nghi p c a b n Kinhặ đ ặ ả ề ệ ủ ạ nghi m này có liên quan nh th nào ệ ư ế đến con người mà b n s thích tr ạ ẽ ở thành, con ngườ ạ ừi b n t ng là trong quá kh , ho c con ngứ ặ ườ ại b n hi n ang ệ đ
Trang 3Nhi u ngề ười ch a t ng có m t kinh nghi m sang ch n tâm lý nào nh ng t t ư ừ ộ ệ ấ ư ấ
c chúng ta t ng có nh ng xung ả ừ ữ đột ho c stress l n trong cu c ặ ớ ộ đờ ủi c a chúng ta và b n có th vi t v chúng B n có th vi t v v n ạ ể ế ề ạ ể ế ề ấ đề ươ t ng t ự
h ng ngày ho c m t lo t nh ng v n ằ ặ ộ ạ ữ ấ đề khác nhau Dù b n ch n vi t v b t kìạ ọ ế ề ấ
i u gì thì i u quan tr ng là b n th c s c i m và khám phá nh ng c m
xúc và suy ngh r t sâu xa c a b n.ĩ ấ ủ ạ