Dặn dò: - Học bài củ theo nội dung câu hỏi SGK - Su tầm chân dung các nhà phát kiến lớn địa lí - Làm các bài tập 1,2 -Tìm hiểu trớc bài 3 và trả lời các câu hỏi sau5. Củng cố: gọi HS trả
Trang 1- Sự ra đời của xã hụ̣i phong kiến ở Chõu Âu.
- Hình thành khái niợ̀m lãnh địa, đặc trưng cơ bản của lãnh địa
- Hiờ̉u biết mụ̣t sụ́ nét cơ bản vờ̀ thành thị trung đại
2 Về tư tưởng
Bồi dưỡng nhận thức cho HS vờ̀ sự phát triờ̉n hợp qui luật của XH loài người từ XHchiếm hữu nụ lợ̀ sang XHPK
3 Về kĩ năng
- Biết sử dụng bản đồ Chõu Âu đờ̉ xác định vị trớ các quụ́c gia
- Biết vận dụng PP đụ́i chiếu, so sánh đờ̉ thấy rừ chuyờ̉n biến từ XH chiếm hữu nụ lợ̀ sangXHPK
II Ph ơng Pháp:
Chất vấn, nêu vấn đề, trực quan, phân tích, kể chuyện, so sánh
III Chuẩn bị:
1 Giáo viên:
- Bản đồ Châu Âu thời phong kiến
- một số tranh ảnh mô tả hoạt động trong thành thị trung đaị
- T liệu về các lãnh địa phong kiến
- Giáo án, SGK, tài liệu liên quan
2 Học sinh:
- Vở soạn, vở ghi, sách bài tập, SGK
IV/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ
? Nhắc lại chơng trình lịch sử 6
Giới thiệu bài
LS xã hụ̣i loài người đã phát triờ̉n liờn tục qua nhiờ̀u giai đoạn Ở chương trình LS lớp 6 các em đã biết được nguồn gụ́c và sự phát triờ̉n của XH loài người núi chung và của dõn tụ̣c VN ta núi riờng trong thời
kỳ cổ đại, chỳng ta sẽ học tiếp 1 thời kì mới: thời trung đại Bài học đầu tiờn ta sẽ tìm hiờ̉u “ Sự hình thành và phát triờ̉n của XHPK ở Chõu Âu”
Trang 2Hoạt động 1: cá nhân/ cặp
- GV sử dụng bản đồ xác định cho HS rõ các
nước có chế độ PK ra đời sớm
- HS quan sát bản đồ.
? Em hãy nêu tên một số vương quốc mới?
HS: Anh, Pháp, Tây Ban Nha, Ý…
GV nêu những ý cơ bản : XH có sự thay đổi,
bộ máy NN của người Rôma sụp đổ, ruộng
đất của chủ nô đã được chia cho quí tộc, nông
dân công xã đã tạo nên những tầng lớp mới
? Lãnh chúa PK được hình thành từ tầng lớp
nào của XH cổ đại?
HS: Các quí tộc, tướng lĩnh quân đội được
cấp nhiều ruộng đất, họ trở nên giàu có, có
nhiều quyền thế
? Nông nô được hình thành từ tầng lớp nào?
HS: Nô lệ, nông dân công xã, bị mất ruộng
đất sống phụ thuộc lãnh chúa PK
? Quan hệ giữa lãnh chúa PK và nông nô như
thế nào?
HS: Nông nô phụ thuộc vào lãnh chúa PK
XHPK Châu Âu được hình thành
- Liên hệ thực tế, giáo dục HS: ngày nay
chúng ta sống trong một xã hội công bằng
-XHCN, không có cảnh nguời bóc lột người
1/ Sự hình thành xã hội phong kiến ở Châu Âu
- Cuối thế kỉ V, người Giecman xâmchiếm, tiêu diệt các quốc gia cổ đạiphương Tây, đã lập nên nhiềuvương quốc mới
- Trên lãnh thổ của Rôma, ngườiGiecman đã:
+ Chiếm ruộng đất của chủ nô.+ Phong tước vị cho các tướng lĩnh,quý tộc
- XH có nhiều biến đổi tạo nênnhững tầng lớp mới
+ Lãnh chúa PK: giàu có, có quyềnthế
+ Nông nô: nghèo khổ, phụ thuộcvào lãnh chúa
XHPK Châu Âu được hìnhthành
Hoạt động 2: cá nhân/ nhóm
Gọi HS đọc SGK trang 3
? Em hiểu thế nào là lãnh địa PK?
HS: Là vùng đất đai rộng lớn do quí tộc làm chủ…
Hướng dẫn HS quan sát H1 trang 4
? Em hãy quan sát và miêu tả nhận xét lãnh địa
PK?
HS: Có tường cao, hào sâu, đồ sộ, kiên cố, như là
một XH thu nhỏ
2/ Lãnh địa phong kiến
a Lãnh địa: Là khu đất rộng,trở thành vùng đất riêng củalãnh chúa, như một vương quốcthu nhỏ
b Tổ chức và hoạt động củalãnh địa
+ Lãnh địa bao gồm đất đai,dinh thự, kho tàng, hào sâu,đồng cỏ, đầm lầy
+ Nông nô nhận đất canh tác vànộp tô thuế
+ Lãnh chúa sống xa hoa khôngphải lao động
. Là đơn vị kinh tế, chính trịđộc lập mang tính tự cung, tựcấp đóng kín
Trang 3GV giảng mở rộng cỏc khỏi niệm:
+ Lónh địa: là mụ̣t khu đất rụ̣ng lớn, đứng đầu là
mụ̣t lãnh chỳa, cú quyờ̀n hành trong lãnh địa đú,
mỗi lãnh chỳa cú quyờ̀n lực như mụ̣t ụng vua Vua
thực chất là mụ̣t lãnh chỳa lớn XHPK phõn
quyờ̀n
+ Lónh chỳa: người đứng đầu cai quản lãnh địa.
+ Nụng nụ: thành phần cư dõn cơ bản bị thụ́ng trị
ở lãnh địa
? Đời sụ́ng trong lãnh địa ra sao?
HS: Lãnh chỳa sụ́ng xa hoa đầy đủ, thường tổ
chức tiợ̀c tựng, khụng phải lao đụ̣ng, nụng nụ sụ́ng
cực khổ, đúi nghốo bị đụ́i xử rất tàn nhẫn
- Chia nhúm cho HS thảo luận:
“ Em hãy nờu những mõu thuẫn giữa tầng lớp lãnh
chỳa và giai cấp nụng nụ? ”
- Đại diợ̀n nhúm trình bày
- Các nhúm khác nhận xét, bổ sung
- GV nhận xét, chụ́t ý
- Lưu ý thờm cho HS: nờ̀n kt trong lãnh địa mang
tớnh chất tự cấp tự tỳc, khụng chỉ đụ̣c lập vờ̀ kt mà
cũn cả vờ̀
chớnh trị, luật pháp, quõn sự
? Phân biệt sự khác nhau giữa xã hội cổ đại và xã hội
phong kiến?
HS: Xã hội cổ đại: Chủ nô và nô lệ - nh là công cụ biết nói
- Xã hội phong kiến: Lãnh chúa và nông nô - nộp tô thuế
Hoạt động 3: cá nhõn/ cặp
GV: Lãnh địa là đơn vị chớnh trị và kt cơ bản trong
XHPK phõn quyờ̀n ở Chõu Âu
HS dựa vào SGK giải thớch
? Thế nào là NNPK phõn quyờ̀n?
HS: Chế đụ̣ PK mà trong đú nhà vua chỉ cú danh
mà khụng cú thực quyờ̀n cai trị toàn quụ́c, quyờ̀n
lực bị phõn tán trong tay các lãnh chỳa ở các địa
3/ Sự xuất hiện cỏc thành thị trung đại
- Nguyờn nhõn ra đời:
+ Thời kì PK phõn quyờ̀n: cáclãnh địa dờ̀u đúng kớn, khụng
cú buụn bán trao đổi bờn ngoài
Trang 4Gọi HS đọc đoạn chữ nhỏ SGK/4
? Nguyờn nhõn xuất hiợ̀n thành thị trung đại?
HS: Do hàng hoá xuất hiợ̀n ngày càng nhiờ̀u, nhu
cầu trao đổi, lập ra các thành thị
? Những ai sụ́ng trong thành thị, họ làm nghờ̀ gì?
HS: Thợ thủ cụng, thương nhõn, họ SX buụn bán,
trao đổi hàng hoá với nhau
Hướng dẫn H2/ SGK 5
? Em hãy miờu tả cảnh hụ̣i chợ ở Đức?
HS: Khung cảnh sụi đụ̣ng của viợ̀c buụn bán
chứng tỏ nờ̀n kt hàng hoá đang phát triờ̉n, bờn
cạnh hụ̣i chợ là lõu đài, nhà thờ với kiến trỳc hiợ̀n
đại, đụ̣c đáo
GV nhấn mạnh: thành thị khụng chỉ là trung tõm
kt mà cũn là trung tõm văn hoá, khụng khớ dõn chủ
cũng thờ̉ hiợ̀n qua viợ̀c giao lưu hàng hoá
- Thảo luận cặp:
? Em hãy so sánh nờ̀n kt trong lãnh địa với thành
thị?
HS: Nờ̀n kt trong các thành thị là thủ CN, thương
nghiợ̀p, cú sự trao đổi, giao lưu
Nờ̀n kt trong lãnh địa là nụng nghiợ̀p tự cấp, tự
tỳc
? Thành thị ra đời cú ý nghĩa gì?
HS: Thỳc đẩy SX và buụn bán phát triờ̉n
GV: Thành thị là hình ảnh tương phản của lãnh
địa, sự phát triờ̉n của kt hàng hoá là mụ̣t nhõn tụ́
dẫn đến sự suy vong của XHPK
+ Từ cuụ́i thế kỉ XI do SX pháttriờ̉n, hàng hoá làm ra ngàycàng nhiờ̀u được buụn bán traođổi
+ Hình thành thị trấn, phát triờ̉nthành thành phụ́
Thành thị trung đại ra đời
- Hoạt đụ̣ng của thành thị: cưdõn chủ yếu là thợ thủ cụng,thương nhõn, họ lập ra phườnghụ̣i, thương hụ̣i
- Vai trũ: thỳc đẩy XHPK pháttriờ̉n
3 Củng cố:Gọi HS trả lời các câu hỏi
- Xã hội phong kiến ở Châu Âu đợc hình thành nh thế nào?
- Em hãy nêu đặc điểm chính của nền kinh tế lãnh địa?
- Vì sao thành thị trung đại xuất hiện? Nền kinh tế trong thành thị trung đại có gì khác vớinền kinh tế lãnh địa?
IV Dặn dò:
- Học bài theo nội dung câu hỏi SGK
- Làm các bài tập 2, 3 (Tr 4 + 5):- Tìm hiểu trớc bài 2, trả lời các câu hỏi sau:
? Nguyên nhân của các cuộc phát kiến địa lý
? Hệ quả của các cuộc phát kiến địa lý
? Quan hệ sản xuất TBCN ở Châu Âu đợc hình thành nh thế nào
6 đ i ờ̀ u ch ỉ nh
- -
BÀI 2 SỰ SUY VONG CỦA CHẾ ĐỘ PHONG KIẾN
VÀ SỰ HèNH THÀNH CHỦ NGHĨA TƯ BẢN Ở CHÂU ÂU
I/ MỤC TIấU BÀI HỌC
Tuần 1Tiờt 2
Trang 5- Rốn kĩ năng dựng bản đồ thế giới.
- Biết sử dụng khai thác tranh ảnh lịch sử
II Ph ơng pháp :
Phát vấn, nêu vấn đề, phân tích, trực quan, nhận xét, kể chuyện, thảo luận nhóm
III Chuẩn bị:
1 Giáo viên: - Bản đồ thế giới
- Tranh ảnh về những nhà phát kiến địa lí
- Tài liệu về các cuộc phát kiến địa lí
- Giáo án, SGK, tài liệu liên quan
2 Học sinh:
- Học bài cũ
- Vở soạn, vở ghi, vở bài tập, SGK
IV/HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
Kiểm tra bài cũ)
- XHPK Chõu Âu được hình thành như thế nào?
- So sánh kinh tế trong lãnh địa và trong thành thị?
Giới thiệu bài
Ở thế kỉ XV nờ̀n kinh tế hàng hoá phát triờ̉n, đõy là nguyờn nhõn thỳc đẩy người phương Tõy tiến hành các cuụ̣c phát kiến địa lớ làm cho giai cấp tư sản Chõu Âu giàu cú và thỳc đẩy mụ́i quan hợ̀ SX TBCN nhanh chúng ra đời.
Hoạt động 1 : cá nhõn/ nhúm
GV: Ở thế kỉ XV kt hàng hoá phát triờ̉n nờn các
thương nhõn Chõu Âu rất cần nhiờ̀u vàng bạc,
nguyờn liợ̀u, và thị trường mới
? Nguyờn nhõn nào dẫn đến các cuụ̣c PKĐL?
HS: Do SX phát triờ̉n nờn đã nảy sinh những nhu
cầu mới vờ̀ vàng bạc, nguyờn liợ̀u, thị trường…
? Các cuụ̣c PKĐL đã được thực hiợ̀n nhờ những
điờ̀u kiợ̀n nào?
HS: Do KHKT phát triờ̉n, đúng được tàu lớn, cú la
bàn…
Hướng dẫn hỡnh vẽ SGK/ 6
? Em hãy mụ tả tàu Caraven?
HS: Loại tàu cú bánh lái, 3 buồm và nhiờ̀u bẻ
chốo, các nhà thám hiờ̉m đã dựng tàu này đờ̉ vượt
đại dương đến các chõu lục
GV lưu ý khỏi niệm “phát kiến địa lớ”: đú là quá
trình tìm ra những con đường mới, những vựng đất
mới, những dõn tụ̣c mới của người Chõu Âu
1/ Những cuộc phỏt kiến lớn về địa
lý
- Nguyờn nhõn: do sản xuất phát triờ̉n,tiến bụ̣ vờ̀ kĩ thuật hàng hải: la bàn,hải đồ, kĩ thuật đúng tàu
Trang 6Cho HS quan sát H5 SGK.
? Kể tên các cuộc PKĐL lớn và nêu sơ lược về các
hành trình đó trên bản đồ?
HS: Có 3 cuộc PKĐL lớn
Năm 1487 Điaxơ vòng qua cực Nam Châu Phi
Năm 1498 Vaxcô Đơ Gama đến Ấn Độ
Năm 1492 Côlômbô tìm ra Châu Mĩ
Ngoài ra còn có đoàn thám hiểm của Magienlan từ
1519- 1522 đã đi vòng quanh Trái đất
GV mở rộng cung cấp thêm một số chi tiết về các
cuộc PKĐL, vừa giảng vừa sử dụng lược đồ để
giúp HS tái hiện con đường của các cuộc PKĐL
Chỉ rõ các vị trí mà các nhà thám hiểm đã phát
hiện ra qua những hành trình này Từ đó nêu kết
luận về việc mở rộng môi trường giao dịch trên thế
giới
- Chia nhóm cho HS thảo luận:
+ Các cuộc PKĐL đã đem lại kết quả gì?
+ Em hãy nêu mặt tiêu cực của các cuộc PKĐL?
+ Nó có tác động đến XH Châu Âu ra sao?
- HS đại diện trả lời
- Các nhóm bổ sung
- GV nhận xét, chốt ý:
+ Tìm ra những con đường mới
+ Là nguồn lợi cho giai cấp TS Châu Âu
+ Là cơ sở để mở rộng thị trường
Tuy nhiên nó cũng ảnh hưởng lớn đến sự biến đổi
của XH
? Các cuộc PKĐL có ý nghĩa gì?
HS: Là cuộc CM về KHKT, thúc đẩy thương
nghiệp phát triển
- Cuối thế kỉ XV đầu thế kỉ XVI,nhiều cuộc phát kiến địa lý lớn đượctiến hành:
+ B Điaxơ đến cực Nam châu Phi(1487)
+ Vaxcô đơ Gama đến Tây Nam ẤnĐộ (1498)
+ Côlômbô tìm ra châu Mĩ (1492).+ Magienlan đi vòng quanh Trái Đất(1519 - 1522)
- Ý nghĩa: thúc đẩy thương nghiệpphát triển, đem lại cho giai cấp tư sảnChâu Âu nguồn lợi khổng lồ
Hoạt động 2: cá nhân/ cặp
GV: sau các cuộc PKĐL quá trình tích luỹ nguyên
thuỷ TB được hình thành Đó là quá trình tạo ra một
số vốn đầu tiên và những người lao động làm thuê
? Các quí tộc và thương nhân đã làm gì để có nguồn
2/ Sự hình thành CNTB ở Châu Âu
- Sự ra đời của giai cấp tư sản: quýtộc và thương nhân trở nên giàu cónhờ cướp bóc của cải và tài nguyên ởcác nước thuộc địa Họ mở rộng sản
Trang 7vụ́n và nguồn lao đụ̣ng làm thuờ?
HS: Họ đã cướp tài nguyờn của các thuụ̣c địa, buụn
bán nụ lợ̀ da đen, đuổi nụng nụ
GV phõn tớch thờm vờ̀ hậu quả của quá trình này vờ̀ các mặt: kinh tế, chớnh trị, xã hụ̣i ? Nhờ cú nguồn vụ́n và nhõn cụng, quớ tụ̣c và thương nhõn Chõu Âu đã làm gì? HS: Lập xưởng SX, lập cụng ty thương mại, đồn điờ̀n rụ̣ng lớn
- Thảo luận cặp: ? Giai cấp tư sản và vụ sản được hình thành từ tầng lớp nào? HS: Tư sản bao gồm quớ tụ̣c, thương nhõn, chủ đồn điờ̀n Vụ sản gồm những người lao đụ̣ng làm thuờ bị búc lụ̣t thậm tợ̀ ? Quan hợ̀ SX TBCN được hình thành như thế nào? HS: Tư sản búc lụ̣t kiợ̀t quợ̀ vụ sản - Liờn hệ giỏo dục HS: nhờ những cuụ̣c phát kiến địa lý mà quá trình tớch lũy tư bản đã được hình thành, hình thức kinh doanh TBCN ra đời Đú là sự tiến bụ̣ của nờ̀n SX so với dưới chế đụ̣ phong kiến Kinh tế xã hụ̣i Tõy Âu cú sự biến đổi nhưng nú cũng cú phần hạn chế là những người lao đụ̣ng làm thuờ bị búc lụ̣t thậm tợ̀
- GV nhấn mạnh: nờ̀n SX mới TBCN ra đời ngay trong lũng XHPK xuất, búc lụ̣t sức lao đụ̣ng người làm thuờ - Giai cấp vụ sản: những người Nụng nụ bị tước đoạt ruụ̣ng đất, buụ̣c phải vào làm viợ̀c trong các xớ nghiợ̀p của tư sản Quan hợ̀ SX TBCN đã được hình thành 4 Củng cố: Gọi HS trả lời các câu hỏi:: - Kể tên các cuộc phát kiến địa lí (dựa vào lợc đồ) - Quan hệ sản xuất TBCN đợc hình thành nh thế nào? 5 Dặn dò: - Học bài củ theo nội dung câu hỏi SGK - Su tầm chân dung các nhà phát kiến lớn địa lí - Làm các bài tập 1,2 -Tìm hiểu trớc bài 3 và trả lời các câu hỏi sau ? Vì sao t sản chống quý tộc phong kiến ? Qua các tác phẩm của mình các tác giả văn hoá phục hng muốn nói lên điều gì Vì sao xuất hiện cải cach tôn giáo 6 Đ i ờ̀ u ch ỉ nh
BÀI 3 CUỘC ĐẤU TRANH CỦA GIAI CẤP TƯ SẢN CHỐNG PHONG KIẾN THỜI HẬU Kè TRUNG ĐẠI CỦA CHÂU ÂU I/ MỤC TIấU BÀI HỌC Ngày soạn: Ngày dạy:
Tuần 2 Tiờt 3
Trang 81/ Về kiến thức
Giỳp HS nắm những kiến thức cơ bản sau:
- Hiờ̉u được nguyờn nhõn, trình bày được khái niợ̀m, nụ̣i dung và ý nghĩa của phong tràovăn hoá Phục hưng
- Trình bày được phong trào Cải cách tụn giáo
2/ Về tư tưởng
Bồi dưỡng HS nhận thức sự phát triờ̉n hợp qui luật của XH loài người, vờ̀ vai trũ củagiai cấp TS, thấy được loài người đang đứng trước mụ̣t bước ngoặt lớn: sự sụp đổ của chếđụ̣ PK
1 Giáo viên: - Bản đồ thế giới
- Tranh ảnh về thời kì văn hoá phục hng
- T liệu về nhân vật lịch sử và danh nhân văn hoá tiêu biểu thời phục hng
- Giáo án, SGK, tài liệu liên quan
2 Học sinh:- Học bài củ, vở ghi, SGK, vở soạn, vở bài tập
IV/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
Kiểm tra bài cũ
- Nguyờn nhõn, kết quả của các cuụ̣c phát kiến địa lý?
- Quan hợ̀ SXTB ở Chõu Âu được hình thành như thế nào?
Giới thiệu bài
Giai cấp tư sản cú thế lực vờ̀ kinh tế nhưng khụng cú thế lực vờ̀ chớnh trị nờn họ đã đấu tranh đờ̉ giành địa vị XH và mở đầu bằng cuụ̣c đấu tranh trờn lĩnh vực văn hoá.
Hoạt động 1: cá nhõn/ cặp
GV: Chế đụ̣ PK Chõu Âu tồn tại khoảng 10 thế kỉ
đã kìm hãm sự phát triờ̉n của XH, do đú giai cấp tư
sản đấu tranh đờ̉ chụ́ng lại sự ràng buụ̣c của tư
tưởng PK
? Nguyờn nhõn xuất hiợ̀n phong trào?
HS: Giai cấp tư sản khụng cú địa vị chớnh trị nờn họ
đã đấu tranh
? Quờ hương của phong trào?
HS: Ở nước í, sau đú nhanh chúng lan sang các
nước khác
- Thảo luận cặp:
? Em hiờ̉u thế nào là “văn hoá Phục hưng” ?
HS: Là khụi phục lại các giá trị văn hoá của Hy
Lạp, Rụma cổ đại, sáng tạo nờ̀n văn hoá mới của
giai cấp tư sản
Gọi HS đọc đoạn chữ nhỏ SGK/8
? Thành tựu nổi bật của phong trào?
HS: Sự tiến bụ̣ vượt bậc của KHKT, phong phỳ vế
văn học, thành cụng các lĩnh vực nghợ̀ thuật
1/ Phong trào văn hoỏ Phục hưng (thế kỉ XIV- XVII)
- Nguyờn nhõn:
+ Chế đụ̣ PK kìm hãm sự phát triờ̉ncủa XH
+ Giai cấp tư sản cú quyờ̀n lực vờ̀ kinh
tế nhưng khụng cú quyờ̀n lực vờ̀ chớnhtrị
Trang 9? Kể tên một số nhà văn hoá tiêu biểu?
HS: Lêôna đơ Vanhxi, Rabơle, Đêcactơ…
GV giới thiệu thêm đôi nét cho HS nắm về tinh
thần lao động và khả năng sáng tạo độc lập của họ
Cho HS xem một số bức tranh.
- Liên hệ giáo dục HS: những nhà khoa học thiên
tài trong thời kì này với tinh thần lao động và khả
năng sáng tạo của họ đã mở đường cho sự phát
triển cao hơn của văn hóa Châu Âu và nhân loại
Nhiều thành tựu vẫn còn giá trị cho đến ngày nay…
- Chia nhóm cho HS thảo luận:
+ Qua các tác phẩm của mình, các tác giả thời Phục
hưng muốn nói lên điều gì?
+ Em hãy nêu nhận xét của mình đối với phong
trào Văn hóa Phục hưng?
- Đại diện nhóm trình bày
- Các nhóm nhận xét, bổ sung
- GV nhận xét, chốt ý:
+ Phê phán XHPK và Giáo hội
+ Đề cao giá trị con người
+ Mở đường cho sự phát triển của văn hoá nhân
loại
Có vai trò tích cực
? Vai trò tích cực của phong trào thể hiện ra sao?
HS: Phát động phong trào quần chúng đấu tranh
chống lại XHPK
Giáo dục HS về các thành tựu to lớn về phong
trào Văn hóa Phục hưng, luôn có ý thức trong việc
bảo vệ các di sản văn hóa, có óc thẩm mĩ, rèn thói
quen chiêm ngưỡng và sưu tầm các tác phẩm hội
họa nổi tiếng trong thòi kì này
- Nội dung:
+ Phê phán XHPK và Giáo hội
+ Đề cao giá trị con người
HS: Giáo hội tăng cường bóc lột nhân dân, cản trở
sự phát triển của giai cấp tư sản đang lên
? Nội dung tư tưởng cải cách của Luthơ?
HS: Phủ nhận vai trò của giáo hội, bãi bõ lễ nghi
phiền toái
? Giáo phái cải cách ra đời có tên gọi là gì?
HS: Đạo Tin lành do Canvanh sáng lập
GV: như vậy đạo Kitô bị phân thành 2 phái: Cựu
giáo và Tân giáo, luôn mâu thuẫn xung đột nhau
? Nó đã tác động trực tiếp đến XH Châu Âu như
thế nào?
2/ Phong trào Cải cách tôn giáo
- Nguyên nhân: sự thống trị về tưtưởng, giáo lí của chế độ phong kiến làlực cản đối với giai cấp tư sản
- Diễn biến:
+ Cải cách của Luthơ (Đức): lên ánnhững hành vi tham lam đồi bại củaGiáo hoàng, đòi bãi bỏ những thủ tục,
lễ nghi phiền toái
+ Cải cách của Canvanh ( Thụy Sĩ):chịu ảnh hưởng của Luthơ, hình thànhmột giáo phái mới gọi là đạo Tin lành
- Hệ quả: đạo Kitô bị chia thành 2phái: Cựu giáo, Tân giáo, mâu thuẫnvà xung đột, làm bùng lên cuộc chiến
Trang 10HS: Đã làm bựng lờn cuụ̣c đấu tranh rụ̣ng lớn ở
Đức, cuụ̣c đấu tranh vũ trang đầu tiờn của nụng dõn
dưới ngọn cờ của TS chụ́ng PK
? Hạn chế của phong trào?
HS: Giai cấp tư sản khụng thờ̉ xoá bỏ tụn giáo mà
chỉ làm cho nú thay đổi
tranh nụng dõn Đức
4 Củng cố: Gọi HS trả lời các câu hỏi sau:
- Vì sao xuất hiện phong trào văn hoá phục hng?
- ý nghĩa của phong trào cải cách tôn giáo?
5 Dặn dò:
- Học bài củ theo nội dung câu hỏi SGK
- Làm các bài tập 1,2 ở SBT
- Tìm hiểu trớc nội dung bài 4 và trả lời các câu hỏi sau:
? Sự xác lập của chế độ phong kiến ở Trung Quốc
6 Đ i ờ̀ u ch ỉ nh
- -
BÀI 4 TRUNG QUỐC THỜI PHONG KIẾN
I/ MỤC TIấU BÀI HỌC
1/ Về kiến thức
Giỳp HS nắm được những nụ̣i dung chớnh sau:
- Biết được nét nổi bật của tình hình chớnh trị Trung Quụ́c thời phong kiến: sự hình thànhXHPK, tổ chức bụ̣ máy NN
- Những nét chủ yếu vờ̀ tình hình kinh tế Trung Quụ́c qua các triờ̀u đại phong kiến
2/ Về tư tưởng
Giỳp HS hiờ̉u được Trung Quụ́c là mụ̣t quụ́c gia phong kiến điờ̉n hình ở phương Đụng,đồng thời là mụ̣t láng giờ̀ng của VN, ảnh hưởng khụng nhỏ tới quá trình phát triờ̉n
3/ Về kĩ năng
- Biết lập bảng niờn biờ̉u thứ thế các triờ̀u đại Trung Quụ́c
- Biết sử dụng PPLS đờ̉ phõn tớch và hiờ̉u những giá trị của các chớnh sách XH của cáctriờ̀u đại
II Ph ơng pháp :
Phát vấn, nêu vấn đề, trực quan, phân tích, thảo luận nhóm
III Chuẩn bị:
1 Giáo viên: -Bản đồ Trung Quốc thời phong kiến
- Tranh ảnh một số công trình kiến trúc thời phong kiến
-Giáo án, SGK, tài liệu liên quan
2 Học sinh: - học bài củ
- Vở ghi, vở soạn, vở bài tập, SGK
IV/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
Kiểm tra bài cũ
- Nguyờn nhõn xuất hiợ̀n phong trào văn húa Phục hưng? Tư tưởng của phong trào?
- Thực chất của phong trào Văn húa Phục hưng và Cải cách tụn giáo là gì?
Giới thiệu bài
Là mụ̣t quụ́c gia ra đời sớm và phát triờ̉n rất nhanh, Trung Quụ́c đã đạt được nhiờ̀u thành tựu rực rỡ trờn mọi lĩnh vực, khác với các nước Chõu Âu, thời phong kiến ở Trung Quụ́c bắt đầu sớm và kết thỳc muụ̣n hơn.
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tuần 2 Tiết 4
Trang 11Hoạt động của GV và HS Nội dung kiến thức
Hoạt động 1: cá nhân/ nhóm
? Thời Xuân thu chiến quốc sản xuất có tiến bộ
gì?
HS: Công cụ bằng sắt ra đời, diện tích gieo trồng
được
mở rộng
- Chia nhóm cho HS thảo luận:
+ Những tiến bộ trong sản xuất đã tác động đến
XH Trung Quốc như thế nào?
+ Nó làm cho XH có sự thay đổi ra sao? Em hãy
nhận xét?
- Đại diện nhóm trình bày
- Các nhóm nhận xét, bổ sung
- GV nhận xét, chốt ý: giai cấp địa chủ xuất
hiện, nông dân bị phân hoá
? Giai cấp địa chủ được hình thành như thế nào?
HS: Quan lại, nông dân giàu có, có nhiều ruộng
đất, quyền lực
? Nông dân tá điền được hình thành như thế nào?
HS: Nông dân mất ruộng đất, phải thuê ruộng
của địa chủ gọi là nông dân lĩnh canh hay nông
dân tá điền, phải nộp tô thuế
- GV kết luận quan hệ SX đã được hình thành.
- Liên hệ bài cũ XHPK Châu Âu để thấy được
giai cấp cơ bản của XHPK phương Đông và
Quan hệ SXPK đã được hình thành
Hoạt động 2: cá nhân/ cặp
Giảng: Thống nhất đất nước là yêu cầu khách
quan để chấm dứt thời kì chiến tranh loạn lạc kéo
dài ở Trung Quốc, tạo điều kiện cho chế độ
phong kiến được xác lập, Tần Thuỷ Hoàng đã
thống nhất đất nước, thiết lập XHPK
Hướng dẫn bảng niên biểu LSTQ SGK/11
? Em hãy trình bày những nét chính trong chính
sách cai trị của nhà Tần?
HS: Chia đất nước, cử người cai quản, gây chiến
tranh
- Gọi HS đọc đoạn chữ nhỏ SGK
? Kể tên một số công trình mà Tần Thuỷ Hoàng
bắt nhân dân làm? Miêu tả H8 SGK?
HS: Vạn lý trường thành, Cung A phòng, Lăng
Li Sơn Các bức tượng rất giống người thật, số
lượng lớn, thể hiện uy quyền
GV: Các chính sách hà khắc tàn bạo đã khiến
2/ XH Trung Quốc thời Tần – Hán (9’)
- Thời Tần: Chia đất nước thành quậnhuyện, trực tiếp cử quan lại đến caitrị,ban hành chế độ đo lường, tiền tệ…
Trang 12nụng dõn nổi dậy lật đổ nhà Tần lập ra nhà Hán.
? Các chớnh sách của nhà Hán?
HS: Giảm thuế, xoá bỏ pháp luật hà khắc dưới
thời Tần, khuyến khớch sản xuất nụng nghiợ̀p
- Thảo luận cặp:
? Em hãy so sánh chớnh sách cai trị của nhà Hán
và nhà Tần? Nhận xét?
HS: Trình bày
GV nhận xột, bổ sung: các chớnh sách của nhà
Hán đã giỳp cho kt phát triờ̉n, trật tự XH được ổn
định
- Liờn hệ, giáo dục HS: Vạn lý trường thành là
mụ̣t bức tường dài hơn 6352km, được xõy dựng
từ thế kỉ V TCN đến thế kỉ XVI đờ̉ bảo vợ̀ Trung
Quụ́c thoát khỏi sự tấn cụng của người Mụng
Cổ.Năm 1983 được UNESCO cụng nhận là Di
sản văn húa thế giới…
? Vờ̀ đụ́i ngoại, nhà Hán làm gì?
HS: Tiến hành nhiờ̀u cuụ̣c chiến tranh xõm lược,
thụn tớnh các nước phương Nam
- Thời Hán: xoá bỏ chế đụ̣ pháp luật hàkhắc dưới thời Tần, giảm tụ thuế, khuyếnkhớch SX…
Hoạt động 3: cá nhõn
? Em hãy nờu chớnh sách đụ́i nụ̣i của nhà
Đường?
HS: Ban hành nhiờ̀u chớnh sách đỳng đắn, cử
người cai quản ở các địa phương, mở khoa
thi
? Em hiờ̉u thế nào là chế đụ̣ quõn điờ̀n?
HS: Lấy ruụ̣ng cụng và ruụ̣ng bỏ hoang chia
cho nụng dõn theo định kì, và phải nụ̣p thuế
cho nhà nước
? Chớnh sách này cú tác dụng như thế nào?
HS: Kinh tế phát triờ̉n, đất nước phồn vinh
? Chớnh sách đụ́i ngoại cú gì mới?
HS: Vẫn giụ́ng như các triờ̀u đại trước, tiến
hành xõm lược các nước xung quanh
? Sự thịnh vượng của TQ dưới thời Đường
được biờ̉u hiợ̀n như thế nào?
HS: Trình bày theo SGK
GV nhấn mạnh lại vì sao nhà Đường phát
triờ̉n, liờn hợ̀ so sánh với các triờ̀u đại trước
33/ / Sự thịnh vượng của Trung Quốc dưới thời Đường
- Bụ̣ máy NN được củng cụ́ và hoànthiợ̀n:
+ Cử người thõn tớn đi cai quản các địaphương
+ Mở khoa thi
-Thực hiợ̀n chế đụ̣ quõn điờ̀n
-Tiến hành chiến tranh xõm lược
3 Củng cố: gọi HS trả lời các câu hỏi:
- Xã hội phong kiến ở Trung Quốc đợc hình thành nh thế nào?
- Sự thịnh vợng của Trung Quốc dới thời Đờng đợc biểu hiện ở những mặt nào?
IV Dặn dò:
- Về nhà học bài theo nội dung câu hỏi SGK
- Làm các bài tập ở SBT
Trang 13- Tìm hiểu trớc các mục 4, 5, 6 và trả lời các câu hỏi sau:
? Chính sách cai trị của nhà Tống và nhà Nguyên có điểm gì khác nhau Vì sao có sự khác nhau đó
6 Đ i ờ̀ u ch ỉ nh
-
BÀI 4 TRUNG QUỐC THỜI PHONG KIẾN (TT)
I/ MỤC TIấU BÀI HỌC
1/ Về kiến thức
Giỳp HS nắm được:
- Chớnh sách cai trị của Trung Quụ́c thời Tụ́ng- Nguyờn
- Sự suy yếu của Trung Quụ́c thời Minh- Thanh
- Những thành tựu tiờu biờ̉u nhất vờ̀ văn húa của Trung Quụ́c thời kì phong kiến
2/ Về tư tưởng
Giỳp HS hiờ̉u Trung Quụ́c là mụ̣t nước láng giờ̀ng gần gũi cú quan hợ̀ và ảnh hưởng khụng nhỏ đến quá trình phát triờ̉n của VN
3/ Vể kĩ năng
Vận dụng PPLS đờ̉ phõn tớch và hiờ̉u các chớnh sách XH của mỗi triờ̀u đại cũng như thành tựu vờ̀ văn hoá
II Ph ơng pháp :
Phát vấn, nêu vấn đề, thảo luận nhóm, Trực quan, phân tích, biên niên
Tuần 3 Tiờt 5
Trang 14III Chuẩn bị:
1 Giáo viên: -Bản đồ Trung Quốc thời phong kiến
- Tranh ảnh một số công trình kiến trúc thời phong kiến
-Giáo án, SGK, tài liệu liên quan
2 Học sinh: - học bài củ
- Vở ghi, vở soạn, vở bài tập, SGK
IV/ Tiến trỡnh dạy học
1.Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ)
- XHPK Trung Quụ́c hình thành như thế nào?
- Mụ̣t sụ́ nét vờ̀ Trung Quụ́c thời Tần, Hán, Đường?
3 Bài mới
Giới thiệu bài XKPK TQ hình thành và phát triờ̉n thịnh vượng dưới thời Đường, nhưng
sau đú TQ lõm vào chia cắt hơn nửa thế kỉ, vậy đến thời Tụ́ng, Minh, Thanh, Nguyờn tìnhhình ra sao Hụm nay chỳng ta cựng tìm hiờ̉u qua bài 4 tiếp theo
Hoạt động 1: cá nhõn/ nhúm
Giảng: sau thời Đường TQ rơi vào tình trạng
chia cắt hơn nửa thế kỉ, nhà Tụ́ng thụ́ng nhất
đất nước nhưng khụng cũn thịnh vượng như
trước
? Nhà Tụ́ng đã thi hành chớnh sách gì?
HS: Xoá bỏ thuế, sưu dịch nặng nờ̀, mở mang
các cụng trình, cụng nghiợ̀p phát triờ̉n
? Các chớnh sách này cú tác dụng gì?
HS: Ổn định đời sụ́ng nhõn dõn sau nhiờ̀u
năm chiến tranh, loạn lạc
? Nhiờ̀u phát minh quan trọng ra đời trong
thời gian này, đú là gì?
HS: La bàn, thuụ́c sỳng, nghờ̀ in…
- Sử dụng bản đồ nờu túm lược sự hình thành
đế quụ́c Mụng Cổ
- Xỏc định vị trớ đất nước Mụng Cổ cho HS
nắm
- Chia nhúm cho HS thảo luận:
+ Vì sao trong chớnh sách cai trị của nhà Tụ́ng
và nhà Nguyờn lại cú sự khác nhau ?
+ Các chớnh sách này làm cho XH Trung
Quụ́c thời gian này như thế nào?
- Đại diợ̀n nhúm trình bày
- Các nhúm nhận xét, bổ sung
- GV nhận xét, chụ́t ý
- Nhấn mạnh: Nhà Nguyờn là ngoại bang nờn
trong chớnh sách cai trị cú sự khác biợ̀t, nhõn
dõn TQ đã nhiờ̀u lần nổi dậy
- Liờn hệ, giỏo dục: nhõn dõn Trung Quụ́c
nhiờ̀u lần nổi dậy chụ́ng lại nhà Nguyờn nờn
sụp đổ là đờ̀u khụng thờ̉ tránh khỏi Viợ̀t Nam
4/ Trung Quốc thời Tống- Nguyờn
- Thời Tụ́ng: miễn giảm thuế, sưu dịch,mở mang thuỷ lợi, phát triờ̉n thủ cụngnghiợ̀p, cú nhiờ̀u phát minh
- Thời Nguyờn: thi hành nhiờ̀u biợ̀npháp đụ́i xử phõn biợ̀t giữa người Mụng
Cổ và người Hán
Trang 15ta là một đất nước có nhiều dân tộc sinh sống
nhưng luôn sát cánh bên nhau trong quá trình
dựng nước và giữ nước…
HS: 1368 nhà Nguyên bị lật đổ, nhà Minh
thành lập, Lý Tự Thành lật đổ nhà Minh,
quân Mãn Thanh từ phương bắc tràn xuống
lập ra nhà Thanh
? Sự suy yếu của TQ cuối thời Minh- Thanh
được biểu hiện như thế nào?
HS: Vua quan ăn chơi sa đoạ, đục khoét nhân
dân, bắt nhân dân nộp tô thuế nặng nề
? Sự xuất hiện mầm mống kinh tế TBCN thể
hiện ở những điểm nào?
HS: Xuất hiện nhiều xưởng dệt, làm đồ sứ,
chuyên môn hoá cao, thuê nhiều công nhân
- GV mở rộng thêm các ý: những biểu hiện
của nền kinh tế TBCN dưới triều Minh
Thanh, các chính sách bóc lột của chúng
5/ Trung Quốc thời Minh- Thanh)
- Chu Nguyên Chương lập ra nhà Minh
- Lý Tự Thành lật đổ nhà Minh
- Năm 1644 nhà Thanh được thành lập
- Mầm mống kinh tế TBCN xuất hiện
Hoạt động 3: cá nhân
Giảng: Trong suốt hàng nghìn năm lịch sử,
văn hoá TQ đã đạt được nhiều thành tựu rực
rỡ và có ảnh hưởng đến các nước láng giềng
- GV mở rộng về tư tưởng Nho giáo cho HS
nắm: Khổng tử là người sang lập ra Nho giáo
và trở thành hệ tư tưởng chính thống của giai
cấp thống trị trung Quốc ba cương lĩnh cơ
bản của nho giáo gọi chung là tam cương
(Đạo vua- tôi, đạo cha –con, đạo vợ- chồng)
6/ Văn hoá, khoa học kỹ thuật Trung Quốc thời phong kiến )
- Tư tưởng Nho giáo
- Văn học: xuất hiện nhiều nhà thơ nổitiếng như Lý Bạch, Đỗ Phủ, những bộtiểu thuyết nổi tiếng như Tam quốcdiễn nghĩa, Tây du kí
- Sử học: Sử kí, Hán thư, Đường thư,Minh sử
- Nghệ thuật kiến trúc, điêu khắc độcđáo như Cố cung, những bức tượngPhật
Trang 16? Kờ̉ tờn các cụng trình kiến trỳc lớn? Quan
sát và nhận xét ”Cụ́ cung”?
HS: Vạn lý trường thành, lăng tẩm Cụ́ cung
rụ̣ng lớn, kiến trỳc hài hoà, đẹp
? Những phát minh lớn trong thời kì này?
HS: Phát minh ra giấy viết, nghờ̀ in, la bàn,
thuụ́c sỳng…
? Em cú nhận xét gì vờ̀ trình đụ̣ sản xuất gụ́m
qua H10 SGK?
HS: Đạt đến đỉnh cao, nét vẽ điờu luyợ̀n
- GV nờu kết luận chung
- Giáo dục các em ý thức giữ gìn vờ̀ các thành
tựu văn húa của Trung Quụ́c cũng như của
nước ta
3 C ủ ng cố : gọi HS trả lời các câu hỏi sau:
- Trình bày những thay đổi của xã hội Trung Quốc cuối thời Minh - Thanh?
- Văn hoá, khoa học - kĩ thuật Trung Quốc thời phong kiến có những thành tựu gì?
4 Dăn dò:
- Về nhà học bài theo nội dung câu hỏi SGK
- Làm các bài tập còn lại ở SBT
- Tìm hiểu trớc nội dung của bài 5 và trả lời các câu hỏi sau:
? Các tiểu vơng quốc đầu tiên đã đợc hình thành từ bao giờ và ở những khu vực nào trên
1 kiến thức: Giúp HS hiểu:
- Các giai đoạn lớn của lịch sử ấn Độ từ thời cổ đại đến thế kỉ X
- Những chính sách cai trị của các vơng triều và những biểu hiện sự phát triển thịnh đạtcủa ấn Độ thời phong kiến
Trang 17- Giáo dục cho HS thấy đợc Ấn Độ là một trong những trung tâm văn minh của nhân loại
ảnh hởng sâu rộng tới sự phát triển của nhiều dân tộc ở Đông nam á
II Ph ơng Pháp :
- Phát vấn, nêu vấn đề, phân tích, thảo luận nhóm, trực quan
III Chuẩn bị:
1 Giáo viên: - Bản đồ ấn Độ - Đông nam á
- Một số tranh ảnh công trình kiễn trúc Ấn Độ, Đông Nam á
- Tài liệu về đất nớc ấn độ
- Giáo án, SGK, tài liệu liên quan
2 Học sinh: - Học thuộc bài củ
- Vở soạn, vở ghi, SGK, vở bài tập
IV Tiến trình lên lớp:
1 ổn điịnh:
2 Kiểm tra bài c ũ
? Sự khác nhau về chính sách cai trị của nhà Tống và nhà Nguyên, vì sao
? Trình bày những thành tựu về văn hoá, khoa học-kĩ thuật Trung Quốc thời phong kiến
Hoạt động của Giáo viên & Học sinh Nội dung kiến thức
Hoạt động 1: 1 Những trang sử đầu tiên: 1 Những trang sử đầu tiên:
Giảm tải
b hoạt đông 2: 2 ấn Độ thời phong kiến:
GV giới thiợ̀u quá trình hình thành và phát triờ̉n của
XHPK Ấn Đụ̣ và các vương triờ̀u tiờu biờ̉u.
? Kờ̉ tờn mụ̣t sụ́ vương triờ̀u tiờu biờ̉u?
HS: Vương triờ̀u Gupta, Vương triờ̀u Hồi giáo Đờli,
Vương triờ̀u Ấn Đụ̣ Mụgụn.
- Nhấn mạnh: vương triờ̀u Gupta là thời kì phát
triờ̉n nhất của Ấn Đụ̣.
? Sự phát triờ̉n của Ấn Đụ̣ dưới thời Gupta được thờ̉
hiợ̀n ra sao?
HS: Sử dụng cụng cụ lao đụ̣ng bằng sắt, đỳc tượng
đồng, dợ̀t vải
? Do đõu vương triờ̀u Gupta bị sụp đổ?
HS: Đầu TK XII người Thổ Nhĩ Kì tiờu diợ̀t Bắc Ấn,
Gupta bị lật đổ.
? Người Hồi giáo đã thi hành chớnh sách cai trị như
thế nào đụ́i với Ấn Đụ̣?
HS: Chiếm ruụ̣ng đất, cấm đạo Hinđu, gõy mõu
thuẫn dõn tụ̣c sõu sắc.
- GV: Đầu TK XVI người Mụng Cổ tấn cụng Ấn
Đụ̣, lập nờn vưong triờ̀u mới là Ấn Đụ̣ Mụgụn.
2/ Ấn Độ thời phong kiến (22’) a/ Vương triều Gupta (TK IV- VI):
- Ấn Đụ̣ trở thành mụ̣t quụ́c gia phong kiến hựng mạnh Cụng cụ sắt được sử dụng rụ̣ng rãi, kinh tế- xã hụ̣i và văn húa phát triờ̉n.
- Đầu thế kỉ VI vương triờ̀u Gupta diợ̀t vong Ấn Đụ̣ bị nước ngoài xõm chiếm.
b/ Vương triều Hồi giỏo Đờli (TK XVI):
- Thế kỉ XII, Ấn Đụ̣ bị Thổ Nhĩ Kì xõm lược, lập ra triờ̀u đại Hồi giáo Đờli, chiếm ruụ̣ng đất, cấm đạo Hinđu.
c/ Vương triều Ấn Độ Mụgụn (TK giữa TK XIX):
XVI Thế kỉ XVI, người Mụng Cổ chiếm Ấn Đụ̣ lập vương triờ̀u Mụgụn, xoá bỏ sự kì thị tụn giáo, khụi phục kinh tế, phát triờ̉n văn hoá.
Trang 18- Chia nhúm cho HS thảo luận:
+ Chớnh sách cai trị của người Hồi giáo và người
Mụng Cổ trờn đất nước Ấn Đụ̣ cú gì khác?
+ Theo em đất nước Ấn Đụ̣ giai đoạn này ra sao?
- Đại diợ̀n nhúm trình bày.
- Các nhúm nhận xét, bổ sung.
- GV nhận xét, chụ́t ý.
? Vương triờ̀u Ấn Đụ̣ Mụgụn tồn tại đến thời gian
nào?
HS: Đến giữa TK XIX bị thực dõn Anh xõm lược và
trở thành thuụ̣c địa của Anh.
- Giữa thế kỉ XIX Ấn Đụ̣ trở thành thuụ̣c địa của Anh.
Giảng: Ấn Đụ̣ cú nờ̀n văn minh lõu đời, là mụ̣t trong
những trung tõm lớn của loài người.
? Chữ viết đầu tiờn của người Ấn Đụ̣ là gì? Dựng đờ̉
làm gì?
HS: Chữ Phạn, dựng đờ̉ sáng tác văn học, thơ ca, sử
thi, các bụ̣ kinh nổi tiếng.
? Em hãy kờ̉ các bụ̣ kinh nổi tiếng?
HS: Kinh Vờđa, kinh Phật.
GV giới thiợ̀u đụi nét vờ̀ 2 bụ̣ sử thi nổi tiếng
Mahabharata, Ramayana, kịch của Kalidasa.
? Nghợ̀ thuật kiến trỳc cú gì nổi bật?
HS: Kiến trỳc Hinđu tháp nhọn, nhiờ̀u tầng, trang trớ
phự điờu Kiến trỳc Phật giáo chựa, tháp như hình
bát ỳp.
- Liờn hệ, giáo dục HS: đờ̀n Taj Mahal là mụ̣t trong
những kỳ quan mới của thế giới, đước xõy dựng từ
1631- 1648 bởi vua Sagiahan vị vua thứ 5 của
vương triờ̀u Mụgụn
- Sử dụng hỡnh ảnh chựa tháp cho HS xem
- Giỏo dục ý thức bảo vợ̀ các thành tựu văn húa.
3/ Văn hoỏ Ấn Độ (12’)
- Chữ Phạn là chữ viết của người Ấn Đụ̣.
- Tụn giáo: đạo bà La mụn, đạo Hinđu.
- Văn học: sử thi, kịch, thơ
- Kiến trỳc: với những cụng trình kiến trỳc đờ̀n thờ, ngụi chựa đụ̣c đáo
4 Củng cố: Goi HS lên bảng trả lời:
- Lập niên biểu các giai đoạn phát triển lịc sử lớn của ấn Độ?
- Trình bày những thành tựu lớn về văn hoá mà ngời ấn Độ đạt đợc?
Trang 19? ĐNA gồm những nớc nào, có những điều kiện tự nhiên ra sao?
? Các giai đoạn phát triển lịch sử lớn của khu vực ĐNA
6 Rỳt kinh nghiệm
-
BÀI 6 CÁC QUỐC GIA PHONG KIẾN ĐễNG NAM Á I/ MỤC TIấU BÀI HỌC 1/ Về kiến thức Giới thiợ̀u mụ̣t cách khái quát nhất đờ̉ HS biết: - Khu vực ĐNA hiợ̀n nay bao gồm các nước nào, vị trớ của các nước này, điờ̉m tương đồng đờ̉ tạo thành mụ̣t khu vực riờng biợ̀t - Các giai đoạn LS lớn của khu vực 2/ Về tư tưởng Giỳp HS nhận biết quá trình phát triờ̉n LS, tớnh chất tương đồng, sự gắn bú lõu đời của các dõn tụ̣c ĐNA 3/ Về kĩ năng Biết sử dụng bản đồ hành chánh ĐNA đờ̉ xác định vị trớ các vương quụ́c cổ và phong kiến II Ph ơng pháp : Phát vấn, trực quan, hoạt động nhóm, phân tích,
III Chuẩn bị:
1 Giáo viên: -Bản đồ hành chính khu vực ĐNA
- Tranh ảnh một số công trình kiến trúc văn hoá ĐNA
- Tài liệu về các nớc ĐNA
- Giáo án, sgk và tài liệu liên quan
2 Học sinh: - Học bài cũ
- Vở soạn, vở ghi, vở bài tập, sgk
IV/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ
- Hoàn thành bảng niờn biờ̉u vờ̀ Ấn Đụ̣?
- Ấn Đụ̣ thời phomg kiến trải qua các triờ̀u đại nào?
3 Bài mới
Giới thiệu bài )
ĐNA được coi là mụ̣t khu vực cú bờ̀ dày văn hoá LS lõu đời, ngay từ các thế kỉ đầu CN, các quụ́c gia đầu tiờn bắt đầu xuất hiợ̀n Trải qua hàng nghìn năm LS, các quụ́c gia cú nhiờ̀u biến chuyờ̉n Trong bài hụm nay chỳng ta sẽ tìm hiờ̉u sự hình thành và phát triờ̉n của khu vực ĐNA thời phong kiến.
Hoạt động 1: cá nhõn/ nhúm
Giảng: các nước ĐNA đờ̀u cú điờ̉m tương đồng
vờ̀ mặt tự nhiờn, quá trình phát triờ̉n LS, văn
hoá tạo nờn mụ̣t khu vực riờng biợ̀t, khác với
các nước trờn thế giới
? Khu vực bao gồm những nước nào?
HS: VN, Lào, Campuchia, Thái Lan,
Mianma…
1/ Sự hỡnh thành cỏc vương quốc cổ
ở ĐNA (14’)
* Điều kiện tự nhiên:
- Đụng Nam Á là mụ̣t khu vực rụ̣ng lớn, hiợ̀n nay gồm 11 nước
- chịu ảnh hởng của gió mùa mùa khô và mùa ma
Tuần 4 Tiờt 7
Trang 20- GV lưu ý: Đụng Timo được thành lập từ
tháng 5/2002
- Sử dụng bản đồ ĐNA.
? Xác định vị trớ các nước trờn bản đồ?
HS: Lờn xác định
? Khu vực này cú nét chung vờ̀ ĐKTN là gì?
HS: Chịu ảnh hưởng của giú mựa tạo nờn 2
mựa tương đụ́i rừ rợ̀t…
- Lưu ý: giú mựa khụng chỉ ảnh hưởng đến
SXNN mà cũn ảnh hưởng lớn đến cảnh quan
đụ̣ng thực vật, đời sụ́ng kt, phong tục tập
quán…
- Chia nhúm cho HS thảo luận:
+ Em hãy cho biết những điờ̀u kiợ̀n tự nhiờn
của vựng Đụng Nam Á?
+ Những thuận lợi và khú khăn ảnh hưởng đến
sự phát triờ̉n nụng nghiợ̀p của vựng ĐNA?”
- Đại diợ̀n nhúm trình bày
- Các nhúm nhận xét, bổ sung
- GV nhận xét, chụ́t ý
- Mở rộng: ngay từ thời đồ đá người ta đã tìm
thấy dấu vết cư trỳ của con người ở hầu hết các
nước trong khu vực…
? Các quụ́c gia cổ xuất hiợ̀n từ bao giờ ở ĐNA?
HS: Từ những TK đầu sau cụng nguyờn
? Hãy nờu tờn mụ̣t sụ́ quụ́c gia cổ?
HS: Champa, Phự Nam…
? Xác định các quụ́c gia đú trờn bản đồ?
HS: Lờn xác định
- Giỏo dục HS vờ̀ tinh thần đoàn kết giữa các
dõn tụ̣c trong khu vực, những mụ́i quan hợ̀ vờ̀
kinh tế, văn húa của các dõn tụ̣c trong khu vực
đã cú từ lõu đời
- Khớ hậu nhiợ̀t đới ẩm, mưa nhiờ̀uthuận lợi cho viợ̀c trồng lỳa nước và cácloại rau, củ, quả
* Sự hình thành các vơng quốc cổ:
- Đến những thế kỉ đầu cụng nguyờn,
cư dõn ở đõy biết sử dụng cụng cụ sắt.Chớnh thời kì này các quụ́c gia đầu tiờnở Đụng Nám Á xuất hiợ̀n
- trong khoảng 10 thế kỉ đầu và sau CN,các vơng quốc cổ đợc hình thành
Hoạt động 2: cá nhõn
Giảng: các quụ́c gia phong kiến cũng trải qua
các giai đoạn hình thành, phát triờ̉n, suy vong
Các quá trình đú diễn ra trong thời gian khác
nhau…
- Sử dụng bản đồ nờu và xác định vị trớ mụ̣t sụ́
quụ́c gia tiờu biờ̉u
- Gọi HS đọc đoạn chữ nhỏ SGK.
? Trong thời gian này các quụ́c gia nào xuất
hiợ̀n?
HS: Inđụnờsia, Campuchia, Mianma…
? Sự di cư của người Thái đã dẫn đến điờ̀u gì?
2/ Sự hỡnh thành và phỏt triển của cỏc quốc gia phong kiến ĐNA (20’)
- Thế kỉ X- XVIII là thời kì phát triờ̉nthịnh vượng:
+ Quá trình mở rụ̣ng, thụ́ng nhất lãnhthổ và đạt nhiờ̀u thành tựu văn húa
- Mụ̣t sụ́ quụ́c gia xuất hiợ̀n như:Mụgiụpahit (Inđụnờsia), Đại Viợ̀t,Chămpa, Ăngco
- Đầu thế kỉ XIII, do bị Mụng Cổ tấncụng, người Thái di cư xuụ́ng phớa
Trang 21HS:Do người Mụng Cổ tấn cụng, người Thái di
cư ồ ạt xuụ́ng phớa nam lập nờn vương quụ́c
Sukhụthay(Thái Lan), Lạnxạng (Lào)
? Từ nửa sau thế kỉ XVIII, các quụ́c gia rơi vào
tình trạng gì?
HS: Đờ̀u bước vào giai đoạn suy thoái, mặc dự
XHPK vẫn tồn tại cho đến khi trở thành thuụ̣c
địa của các nước phuơng Tõy
- GV lưu ý: trừ Thái Lan khụng trở thành thuụ̣c
địa
- Liờn hệ giỏo dục: ASEAN được thành lập từ
năm 1967, mở rụ̣ng hợp tác quan hợ̀ song
phương, đa phương với nhiờ̀u tổ chức và nhiờ̀u
quụ́c gia trờn thế giới vì mục đớch bảo vợ̀ hũa
bình ổn định và phát triờ̉n bờ̀n vững…
- Giới thiệu sơ lược vờ̀ mụ̣t sụ́ cụng trình kiến
trỳc tiờu biờ̉u: đờ̀n Ăngco, đờ̀n Bụrụbuđua, tháp
Pagan, tháp Chăm
- Nhận xột H12, 13 SGK. Hình vòm,kiểu bát úp, có tháp nhọn, đồ sộ, nhiều hình ảnh sinh động, chịu ảnh hởng kiến trúc ấn Độ nam, lập vương quụ́c Sukhụthay, mụ̣t bụ̣ phận khác lập vương quụ́c LạnXạng - Từ nửa sau thế kỉ XVIII, các quụ́c gia bước vào giai đoạn suy yếu Giữa thế kỉ XIX trở thành thuụ̣c địa của các nước phương Tõy 4 Củng cố: gọi HS trả lời các câu hỏi - Trình bày điều kiện tự nhiên và những yếu tố hình nên các vơng quốc cổ ở khu vực ĐNA? - Kể tên một vơng quốc phong kiến ĐNA tiêu biểu và một số công trình kiến trúc đặc sắc? 5 Dặn dò: - Học bài theo nội dung câu hỏi sgk - Làm các bài tập ở sách bài tập - Soạn trớc bài mới và trả lời câu hỏi sau: ? Lập niên biểu các giai đoạn lịch sử lớn của Cămpuchia và Lào 6 Rỳt kinh nghiệm
-
BÀI 6 CÁC QUỐC GIA PHONG KIẾN ĐễNG NAM Á (TT)
I/ MỤC TIấU BÀI HỌC
1/ Về kiến thức
Cho học sinh nắm được:
- Vị trớ của Lào, Campuchia
- Các giai đoạn phát triờ̉n của 2 nước từ hình thành, thịnh vượng, suy vong
2/ Về tư tưởng
Giáo dục các em lũng trõn trọng, giữ gìn truyờ̀n thụ́ng đoàn kết giữa 3 nước VN, Lào, Campuchia
3/ Về kĩ năng
Tuần 4 Tiờt 8
Trang 22- Biết xác định vị trớ các nước trờn bản đồ.
- Biết xác định các giai đoạn LS bằng PP lập biờ̉u đồ
II Ph ơng pháp :
Phát vấn, trực quan, nêu vấn đề, đàm thoại, phân tích, hoạt động nhóm
III Chuẩn bị:
1 Giáo viên: - Bản đồ hành chính các nớc ĐNA
- Một số tranh ảnh về đất nớc Lào, Cămpuchia
- Giáo án, sgk, tài liệu liên quan
- Lịch sử Lào, Cămpuchia
2 Học sinh: - Học bài cũ
- Vở soạn, vở ghi, vở bài tập, sgk
IV/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ
- Vị trớ, tờn gọi, đặc điờ̉m chung mụ̣t sụ́ nước trong khu vực Đụng Nam Á?
3 Bài mới
Giới thiệu bài
Sau khi đã học khái quát vờ̀ các nước ĐNA, chỳng ta sẽ tìm hiờ̉u mụ̣t sụ́ nước tiờu biờ̉u trong khu vực Như vậy những nước nào trong khu vực tiếp giáp với VN Hụm nay sẽ tìm hiờ̉u rừ qua bài tiếp theo.
Hoạt động của Giáo viên & Học sinh Nội dung kiến thức
Hoạt động 1: cá nhõn/ nhúm
- GV: Campuchia là mụ̣t trong những nước cú
LS lõu đời và phát triờ̉n nhất ĐNA thời cổ
trung đại
? Em hãy xác định vị trớ của Campuchia trờn
bản đồ?
HS: Lờn bảng xác định.(kết hợp lược đồ SGK)
? Thời tiờ̀n sử, đất nước Campuchia ra sao?
HS: Cú mụ̣t bụ̣ phận dõn cư cổ sinh sụ́ng, cư
dõn này đã xõy dựng nờn nước Phự Nam tồn
tại từ TK I- IV
? Người Khơme họ cú cuụ̣c sụ́ng như thế nào?
HS: Giỏi săn bắn, đào ao, đắp bờ, khắc bia
bằng chữ Phạn
? Thế kỉ VI vương quụ́c nào đã được hình
thành?
HS: Vương quụ́c Chõn Lạp
- Giảng mở rộng: người Khơme là mụ̣t bụ̣
phận của cư dõn cổ ĐNA, giai đoạn Chõn Lạp
tồn tại đến cuụ́i TKVIII thì bị người Giava đến
xõm chiếm và thụ́ng trị cho đến năm 802
- Chia nhúm cho HS thảo luận:
+ Tại sao thời kì phát triờ̉n của Campuchia
được gọi là thời kì Ăngco?
+ Sự phát triờ̉n của Campuchia trong thời kì
này thờ̉ hiợ̀n ra sao?
- Các nhúm trình bày
- Nhận xét, bổ sung
- GV nhận xét, chụ́t ý
3/ Vương quốc Campuchia
- Thời kì Chõn Lạp: Thời tiờ̀n sử,trờn đất Campuchia đã cú ngườisinh sụ́ng Trong quá trình xuất hiợ̀n
NN, tụ̣c người Khơme được hìnhthành Thế kỉ VI, vưong quụ́c ChõnLạp hình thành
- Thời kì Ăngco ( TK IX- XV)làthời kì phát triờ̉n nhất:
+ Nụng nghiợ̀p phát triờ̉n
+ Lãnh thổ mở rụ̣ng
+ Văn húa đụ̣c đáo, tiờu biờ̉u là kiếntrỳc đờ̀n tháp như Ăngco Vát,Ăngco Thơm
- Sau thời kì Ăngco, Campuchiabước vào giai đoạn suy yếu Năm
1863 bị Pháp xõm lược
Trang 23- Giải thích “Ăngco”: có nghĩa là kinh đô, có
nhiều đền tháp, kinh đô của Campuchia, một
địa điểm của vùng Xiêm Riệp ngày nay
- Gọi HS đọc đoạn chữ nhỏ, hướng dẫn H14.
? Em có nhận xét gì về khu đền Ăngco Vát?
HS: Qui mô đồ sộ, kiến trúc độc đáo, thể hiện
óc thẩm mĩ và trình độ kiến trúc cao của người
Campuchia
? Sau thời kì Ăngco, tình hình Campuchia ra
sao?
HS: Bước vào giai đoạn suy yếu kéo dài cho
đến khi thực dân Pháp xâm lược vào năm
1863
? Như vậy LS Campuchia từ khi thành lập đến
1863 có thể chia làm mấy giai đoạn lớn?
HS: 4 giai đoạn
Từ thế kỉ I- IV: Phù Nam, từ thế kỉ VI- IX:
Chân Lạp từ thế kỉ IX- XV: Ăngco, từ thế kỉ
XV-1863: suy yếu
- Liên hệ, giáo dục HS về sự tương đồng về
diều kiện tự nhiên của 2 nước Tinh thần tôn
trọng các thành tựu văn hóa của nhân dân nước
bạn, phát triển và giao lưu văn hóa
giữa 2 dân tộc
- Liên hệ cụ thể về sự hợp tác thân thiện giữa
2 dân tộc Việt- Khmer ở địa phương
Hoạt động 2: cá nhân
- Gọi HS đọc SGK/21
? LS Lào có những mốc quan trọng nào?
HS: Trước TK XIII có người ĐNA cổ sinh
sống gọi là người Lào Thơng, sang TK XIII
người Thái di cư đến gọi là người Lào Lùm
? Các bộ tộc này sinh sống như thế nào?
HS: Họ sống trong các mường cổ, chủ yếu
trồng lúa nương, săn bắn, làm nghề thủ công…
? Nước Lạn Xạng ra đời trong hoàn cảnh nào?
HS: Năm 1353, một tộc trưởng người Lào đã
thống nhất các bộ lạc, lập nên nước Lạn Xạng
? Em hãy nêu các chính sách về đối nội, đối
ngoại của vương quốc Lạn Xạng ?
HS: Chia các mường, đặt quan cai trị, xây
dựng quân đội, giữ mối quan hệ hòa hiếu
nhưng kiên quyết chống xâm lược
? Nguyên nhân nào dẫn đến sự suy yếu của
nước Lạn Xạng?
HS: Do sự tranh chấp quyền lực trong hoàng
tộc, vương quốc Thái Lan xâm lược
- Hướng dẫn hình vẽ SGK/21
4/ Vương quốc Lào
- Chủ nhân đầu tiên là người LàoThơng
- Sang thế kỉ XIII, người Thái di cưđến gọi là người Lào Lùm
- Giữa thế kỉ XIV, các bộ tộc Làothống nhất thành một nước riênggọi là Lạn Xạng
- Thịnh vượng trong các thế kỉ XVII
XV Đối ngoại: giữ quan hệ hòa hiếuvới Đại Việt, Campuchia, kiênquyết đấu tranh chống xâm lược
- Thế kỉ XVIII suy yếu, cuối thế kỉXIX bị Pháp đô hộ
Trang 24- GV: “Thạt luổng” cú nghĩa là tháp lớn.
? Nhận xét vờ̀ kiến trỳc Thạt Luổng?
HS: Uy nghi, đồ sụ̣, cú kiến trỳc nhiờ̀u tầng, cú
1 tháp chớnh và nhiờ̀u tháp phụ nhỏ ở xung
quanh, khụng cầu kì, phức tạp như các cụng
trình của Campuchia
- Liờn hệ, giáo dục HS: cũng giụ́ng như nước
Campuchia, Lào cựng nằm trờn bán đảo Đụng
Dương, cú chung đường biờn giới với Viợ̀t
Nam, bằng những quụ́c lụ̣ 7,8,9 qua các cửa
khẩu Cầu Treo, Lao Bảo, viợ̀c giao lưu buụn
bán giữa 2 nước rất thuận lợi
- Giỏo dục HS trõn trọng và gìn giữ các thành
tựu văn húa của nước bạn
4 Củng cố: gọi HS trả lời những câu hỏi sau:
- Lập niên biểu các giai đoạn phát triển chính của lịch sử Lào và Cămpuchia đến giữa thế
- Soạn trớc bài 7 vào vở soạn và trả lời câu hỏi
? So sánh sự giống và khác nhau giữa xã hội phong kiến phơng Đông với phơng Tây
6 Rỳt kinh nghiợ̀m
Trang 25
BÀI 7 NHỮNG NÉT CHUNG VỀ XÃ HỘI PHONG KIẾN
I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC
1/ Về kiến thức
- Trình bày được những nét chính về cơ sở kinh tế xã hội của XHPK
- Biết được đặc điểm của Nhà nước quân chủ Sự khác biệt giữa NNPK phương đông vàphương tây
- Vë so¹n, vë ghi, vë bµi tËp, sgk
IV/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ
- Các giai đoạn phát triển của lịch sử Campuchia và Lào?
3 Bài mới
Giới thiệu bài
Tuần 5 Tiêt 9
Trang 26Như ta đã thấy XHPK là XH tiếp theo sau của XH cổ đại, nó được hình thành trên sựtồn tại của XH cổ đại Nhưng ta lại biết rằng, quá trình suy vong của XH cổ đại phươngĐông và Tây không giống nhau, vì thế sự hình thành XHPK ở 2 khu vực này cũng có sựkhác biệt.
Hoạt động 1: cá nhân
? Em hãy so sánh cơ sở kinh tế của XHPK
phương Đông và Tây?
HS: Giống nhau là đều sống bằng nông nghiệp
là chủ yếu Khác nhau là phương Đông bó hẹp
trong công xã nông thôn, phương Tây khép kín
trong lãnh địa phong kiến.
? Các giai cấp cơ bản?
HS: Phương Đông là địa chủ và nông dân lĩnh
canh, phương Tây là lãnh chúa PK và nông nô.
? Hình thức bóc lột chủ yếu?
HS: Đều bằng tô thuế.
GV nhấn mạnh: chế độ tô thuế rất nặng nề.
? Nền kinh tế phương Đông và Tây còn khác
biệt ở điểm nào?
HS: Ở Châu Âu từ sau thế kỉ XI thành thị trung
đại xuất hiện, kinh tế công thương nghiệp phát
XHPK phương Tây
Cơ sở
kt
NN khép kín trong công xã
nông thôn
NN khép kín trong lãnh địa phong kiến Giai
cấp cơ bản
Địa chủ
Nông dân lĩnh canh
Lãnh chùa phong kiến Nông nô Hình
thức bóc lột
Địa tô Địa tô
Hoạt động 2: cá nhân/ cặp
? Thế nào là NN quân chủ?
HS: Là thể chế NN do vua đứng đầu.
- Thảo luận cặp :
? Chế độ quân chủ ở Châu Âu và phương Đông
có gì khác biệt ?
HS: Phương Đông sự chuyên chế có từ thời cổ
đại, sang chế độ PK vua tăng thêm quyền lực
Châu Âu quyền lực của vua lúc đầu còn hạn
chế trong lãnh địa phong kiến, đến thế kỉ XV
mới tập trung trong tay nhà vua.
- Cho HS nhắc lại thế nào là phong kiến tập
quyền, phong kiến phân quyền.
GV kết luận : như vậy nhà nước ở phương
Đông và Tây tuy khác nhau về tính chất nhưng
3/ Nhà nước phong kiến (15’)
- Thể chế nhà nước do Vua đứng đầu gọi là nhà nước quân chủ.
- Phương tây : nhà nước phong kiến phân quyền.
- Phương đông : nhà nước phong kiến tập quyền.
Trang 27đờ̀u cú tờn gọi chung là NN quõn chủ
4 Củng cố: Gọi HS trả lời các câu hỏi sau:
- Lập bảng so sánh chế độ phong kiến PĐ và châu Âu
- Mối quan hệ giữa các giai cấp trong XHPK
5 Dặn dò:
- Về nhà học bài theo nội dung câu hỏi sgk
- Làm các bài tập ở sách bài tập của bài 7
- Tiết sau chữa bài tập lich sử:
+ Xem lại toàn bộ kiến thức từ bài 1 đến bài 7
+ Hoàn thành tất cả các bài tập ở sách bài tập và các bài tập GV ra trong từng tiết dạy
6 Rỳt kinh nghiệm
- -
- Biết trõn trọng và gìn giữ các thành tựu mà chỳng ta đã cú
- Giáo dục tinh thần đoàn kết giữa các dõn tụ̣c trong khu vực
1 Giáo viên: sách bài tập, sgk, sách bài tập nâng cao, giáo án
2 Học sinh: - Hoàn thành các bài tập từ bài 1 đến bài 7
- Đánh dấu một số bài tập không hiểu
Trang 28- Nêu nhiệm vụ của tiết học, thông qua việc hoàn thành các phiếu học tập để hệ thốnghóa kiến thức đã học, hình thành các kĩ năng học tập.
- Chia lớp thành 4 nhóm, phân công công việc cụ thể của từng nhóm Cử đại diện lênbáo cáo
- Các nhóm nhận xét, bổ sung GV nhận xét, chốt ý
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
1/ Hãy nêu cuộc hành trình của các nhà phát kiến địa lý theo yêu cầu sau đây, sau
đó trình bày trên lược đồ:
Thòi gian Các nhà phát kiến địa lý Những nơi họ đến
2/ Các cuộc phát kiến địa lý có tác động như thế nào đến xã hội châu Âu ?
3/ Quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa ở châu Âu được hình thành như thế nào ?
4/ Cuộc đấu tranh giữa giai cấp tư sản và giai cấp quý tộc phong kiến được biểu
hiện qua phong trào nào ? Nội dung và ý nghĩa của phong trào đó ?
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3
1/ Lập bảng niên biểu về tiến trình phát triển của lịch sử Trung Quốc qua các triều đạitheo mẫu sau :
Thời Hán
Tần-ThờiĐường
ThờiTống-Nguyên
ThờiMinh-ThanhNiên đại
Tên quốc gia duy nhất ở Đông Nam Á không là thuộc địa của đế quốc?
Tên của một quốc gia nổi tiếng là Xứ sở chùa Vàng có thủ đô là Yagun?
4 Củng cố
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
1/ Xã hội phong kiến ở châu Âu được hình thành như thế nào ? Nêu các giai cấp
chính trong xã hội ? Hãy miêu tả đời sống trong lãnh địa phong kiến ?
2/ Đặc điểm của quá trình phát triển xã hội phong kiến phương Đông là gì ?
3/ Thế nào là chế độ quân chủ ?
4/ Cơ sở kinh tế xã hội của xã hội phong kiến phương Đông và châu Âu ?
Trang 295 Dặn dũ
- Hoàn thành tất cả các bài tập GV đã hớng dẫn
- Tìm hiểu trớc bài 8:+ Su tầm tranh ảnh thời vua Đinh - tiền Lê+ Tìm đọc t liệu lịch sử 7trang 56 -58? Nhận xét về cách thức tổ chức nhà nớc thời Ngô? Tình hình đất nớc cuốithời Ngô
6 Rỳt kinh nghiệm
- -
CHƯƠNG I BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP THỜI NGễ, ĐINH, TIỀN Lấ
(THẾ KỈ X) BÀI 8 NƯỚC TA BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP
- Tài liệu thời Ngô - Đinh - Tiền Lê
- Giáo án, SGK, tài liệu liên quan
2 Học sinh: -Học bài cũ
- Vở soạn, vở ghi, vở bài tập, sgk
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ
- So sánh vờ̀ XHPK phương Đụng và phương Tõy?
- Thờ̉ chế nhà nước ở phương Đụng và phương Tõy?
3 Bài mới
Giới thiệu bài
Trận chiến đấu quyết liợ̀t ở sụng Bạch Đằng năm 938 đã đánh bại hoàn toàn cuụ̣c tiếnquõn của kẻ thự phương Bắc Thắng lợi đú đã khẳng định được quyờ̀n tự chủ của nhõn
Tuần 6 Tiờt 11
Trang 30dân ta, mở ra một thời kì mới cho LS dân tộc ta : thời kì độc lập lâu dài tự chủ và pháttriển của đất nước.
Hoạt động 1: cá nhân/nhóm
GV nhắc lại một số sự kiện chính của giai
đoạn LS trước đó
? Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 có ý
nghĩa gì ?
HS: Đánh bại hoàn toàn âm mưu xâm lược
của Nam Hán, nền độc lập được giữ vững
- Nhấn mạnh : Ngô Quyền quyết định bãi
bỏ chức Tiết độ sứ, thiết lập một triều đình
mới ở trung ương, khẳng định ông quyết
tâm xây dựng một quốc gia độc lập
? Em hãy nêu cách tổ chức chính quyền thời
Ngô ?
HS: Vua đứng đầu triều đình nắm mọi
quyền hành, đặt ra chức quan văn võ
- Hướng dẫn HS vẽ sơ đồ.
? Nhận xét về tổ chức nhà nước thời Ngô ?
HS: Còn đơn giản, sơ sài nhưng bước đầu
đã thể hiện ý thức độc lập tự chủ
- Chia nhóm cho HS thảo luận :
+ Nhận xét của em về những việc làm của
Ngô Quyền đối với đất nước ?
- Đại diện nhóm trình bày
- Các nhóm nhận xét, bổ sung
- GV hướng dẫn HS phân tích rõ vấn đề.
- Liên hệ giáo dục HS : Ngô Quyền với
chiến thắng Bạch Đằng 938 đã mở ra 1 thời
kì mới cho đất nước, thời kì độc lập tự chủ
lâu dài và phát triển Ngày nay để tưởng
nhớ công ơn của ông, ở mỗi miền trên đất
nước ta đều có những công trình như trường
học, đường xá đều vinh dự mang tên ông
1/ Ngô Quyền dựng nền độc lập
- Năm 939 Ngô Quyền lên ngôi Vua, đóng
đô ở Cổ Loa
- Xây dựng bộ máy nhà nước
VUA
Thứ sử các châu
Trang 31Hoạt động 2 : cá nhân
? Sau khi Ngô Quyền mất, tình hình đất
nước ra sao ?
HS: Đất nước rối loạn, các phe phái tranh
giành quyền lực, Dương Tam Kha cướp
ngôi
- GV: Năm 965 Ngô Xương Văn chết, cuộc
tranh chấp giữa các phe phái càng diễn ra
quyết liệt, loạn 12 sứ quân
? Sứ quân là gì ?
HS: Là các thế lực cát cứ phong kiến nổi
dậy ở các địa phương chiếm lĩnh một vùng
đất
- Mở rộng : Các sứ quân chia cắt đất nước
là hậu quả của chính sách chia rẽ thâm độc
mà chính quyền đô hộ đã thực hiện vào
những năm ngắn ngủi của buổi đầu độc lập
chưa được khắc phục, tạo điều kiện cho giặc
ngoại xâm
2/ Tình hình đất nước cuối thời Ngô
- Sau khi Ngô Quyền mất năm 944, đấtnước rối loạn, nội bộ mâu thuẫn
- Các thế lực cát cứ ở địa phương nổi dậytranh giành quyền lực Loạn 12 sứ quân
Hoạt động 3: cá nhân/ cặp
? Loạn 12 sứ quân đã ảnh hưởng như thế
nào đối với đất nước ?
HS: Đời sống nhân dân khổ cực, kinh tế suy
yếu, nhà Tống âm mưu xâm lược
? Trước tình hình trên nhân dân ta cần phải
làm gì ?
HS: Cần phải có người đứng ra lãnh đạo
nhân dân ta kháng chiến đó là Đinh Bộ
Lĩnh
- Giới thiệu đôi nét về ông Từ bé Đinh Bộ
Lĩnh đã tỏ ra là người có khả năng chỉ huy, ông
cùng các bạn chăn trâu lấy bông lau làm cờ bày trận
đánh nhau Và trong đám bạn đó, có Đinh Điền ,
Nguyễn Bặc , Lưu Cơ và Trịnh Tú , những người sau
này cùng Đinh Bộ Lĩnh tạo nên sự nghiệp.
? Hãy nêu sự chuẩn bị cho cuộc kháng chiến
của Đinh Bộ Lĩnh ?
HS: Tổ chức lực lượng, rèn vũ khí, xây
dựng căn cứ ở Hoa Lư
- GV trình bày sự thống nhất đất nước của
ông trên lược đồ
- Giáo dục HS : Đất nước đã giành được
độc lập song lại bị chia cắt bởi các thế lực
cát cứ phong kiến, như vậy thống nhất đất
nước là yêu cầu cấp bách, và chính Đinh Bộ
3/ Đinh Bộ Lĩnh thống nhất đất nước
- Loạn 12 sứ quân làm cho đời sống nhândân khổ cực, kinh tế suy yếu Nhà Tống
âm mưu xâm lược
- Đinh Bộ Lĩnh đánh bại các sứ quân thốngnhất đất nước vào năm 967
Trang 32Lĩnh nhận sứ mạng thiờng liờng to lớn này,
ụng đã thụ́ng nhất đất nước đáp ứng nguyợ̀n
vọng to lớn của nhõn dõn, phát triờ̉n đất
nước vững mạnh
? Vì sao ụng đã dẹp loạn được 12 sứ quõn ?
HS: Được nhõn dõn hết lũng ủng hụ̣
- Thảo luận cặp:
? Viợ̀c thụ́ng nhất đất nước cú ý nghĩa gì ?
HS: Lập lại hũa bình, tạo điờ̀u kiợ̀n cho
cụng cuụ̣c xõy dựng đất nước sau này, tạo
sức mạnh cần thiết khi cú kẻ thự xõm lược
4 Củng cố: gọi HS trả lời câu hỏi
- Tình hình đất nớc cuối thời Ngô có gì thay đổi?
- Trình bày loạn 12 sứ quân
5 Dặn dò:
-Học bài theo nội dung câu hỏi sgk
- Làm các bài tập ở sách bài tập
-Soạn trớc bài mới: Nớc Đại Cồ Việt thời Đinh - Tiền Lê
- ? Việc vua Đinh không dùng niên hiệu của TQ nói lên điều gì
- ? Vì sao các tớng lĩnh lại suy tôn Lê Hoàn lên làm vua
- ? ý nghĩa của cuộc kháng chiến chống Tống
6 Rỳt kinh nghiệm
- - - -
BÀI 9 NƯỚC ĐẠI CỒ VIỆT THỜI ĐINH- TIỀN Lấ
I/ TèNH HèNH CHÍNH TRỊ- QUÂN SỰ
I/ MỤC TIấU BÀI HỌC
1/ Về kiến thức
Giỳp HS nắm được những điờ̉m chớnh sau đõy :
- Thời Đinh- Tiờ̀n Lờ bụ̣ máy nhà nước đã được xõy dựng tương đụ́i hoàn chỉnh khụngcũn đơn giản như thời Ngụ Quyờ̀n
- Nhà Tụ́ng đem quõn xõm lược nhưng đã bị nhõn dõn ta đánh bại
- Rốn kĩ năng vẽ sơ đồ, vẽ biờ̉u đồ, sử dụng bản đồ
- Trả lời cõu hỏi kết hợp xác định trờn lược đồ
II Ph ơng pháp :
Phát vấn, nêu vấn đề, trực quan, thảo luận nhóm, phân tích, tờng thuật
III Chuẩn bị:
1 Giáo viên: - Lợc đồ kháng chiến chống quân xâm lợc Tống lần 1.
- Tranh ảnh về di tích đền thờ vua Đinh - Tiền Lê
Tuần 6 Tiờt 12
Trang 33- Tµi liÖu liªn quan, gi¸o ¸n, sgk.
2 Häc sinh:
-Häc bµi cñ
- Vë so¹n, vë ghi, vë bµi tËp, sgk
IV/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ
- Vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước thời Ngô và nêu nhận xét?
- Tình hình đất nước sau khi Ngô Quyền mất?
3 Bài mới
Giới thiệu bài
Sau khi dẹp yên 12 sứ quân, đất nước yên bình thống nhất, Đinh Bộ Lĩnh lên ngôi vua, đặt tên nước là Đại Cồ Việt bắt tay vào công cuộc xây dựng đất nước nhằm hoàn thiện hơn bộ máy nhà nước, củng cố nền độc lập tự chủ.
Hoạt động dạy và học
Hoạt động 1: cá nhân/cặp
? Việc ông đặt tên nước là Đại Cồ Việt có ý nghĩa
như thế nào ?
HS: Là nước Việt lớn ý là sánh ngang hàng với đất
nước Trung Quốc
Nội dung kiến thức 1/ Nhà Đinh xây dựng đất nước
- Năm 968 Đinh Bộ Lĩnh lênngôi Vua, đặt tên nước là Đại CồViệt, đóng đô ở Hoa Lư ,
? Vì sao lại chọn đóng đô ở Hoa Lư ?
HS: Đây là quê hương của ông, nhiều đồi núi, thuận
tiện cho việc phòng thủ đất nước
- Gọi HS đọc SGK/28 miêu tả về vùng đất này
- Sử dụng lược đồ xác định vùng đất này cho HS
nắm
- Thảo luận cặp :
? Việc nhà Đinh đặt tên nước mà không dùng niên
hiệu của hoàng đế Trung Quốc nói lên điều gì ?
HS: Một lần nữa khẳng định nền độc lập không còn
phải phụ thuộc
- GV giải thích khái niệm: đế, vương.
+ “ Vương”: tước hiệu của Vua (dùng cho nước
nhỏ, chư hầu)
+ “Đế”: là tước hiệu của Vua nước lớn mạnh, có
nhiều nước thuần phục (chẳng hạn Trung Quốc sau
khi thống nhất thì xưng đế)
? Sau đó ông làm những công việc gì đối với đất
Trang 34HS: Phong vương cho các con, ban chức tước, đúc
tiền, xử phạt kẻ phạm tội
- GV: như vậy so với thời Ngô, ĐBL đã thể hiện
một bước tiến lớn trong việc xây dựng đất nước độc
lập, khẳng định chủ quyền quốc gia
- Nhấn mạnh lại những việc làm của ĐBL Nhưng
ý thức bang giao với Trung Quốc vẫn rất quan
trọng
HS: Quan sát h 18 Taị sao nhân dân lại lập đền thờ
vua Đinh?
Dể tưởng nhớ tới công ơn của ông vì ông có nhiều
công lao xây dựng và bảo vệ đất nước ta
Hoạt động 2: cá nhân/ nhóm
? Nhà Tiền Lê thành lập trong hoàn cảnh
nào?
HS: Sau khi ĐBL bị giết, nội bộ nhà Đinh
lục đục, nhà Tống lăm le xâm lược
? Em hãy giới thiệu sơ lược về Lê Hoàn?
HS: Là người tài giỏi, mưu lược, có chí
lớn, được lòng người qui phục
? Việc thái hậu Dương Vân Nga trao áo
bào cho Lê Hoàn nói lên điều gì?
HS: Đây là việc làm đúng đắn và sáng
suốt, bà không vì ích kỉ vì quyền lợi của
dòng họ mà trên hết là vận mệnh của cả
dân tộc
- Liên hệ, giáo dục HS: Qua việc làm của
thái hậu Dương Vân Nga cho chúng ta
thấy 1 hành động cao đẹp của bà, sẵn
sàng hy sinh quyền lợi của dòng họ, vượt
lên quan niệm của chế độ phong kiến để
bảo vệ lợi ích của cả dân tộc, thật đáng để
tự hào
- Chia nhóm cho HS thảo luận:
+ Chính quyền thời Tiền Lê được tổ chức
như thế nào?
+ Em hãy trình bày bằng sơ đồ?”
- Các nhóm trình bày
- Nhóm khác nhận xét, bổ sung
- GV nhận xét, chốt ý.
? Em hãy so sánh nhà Tiền Lê với nhà
Đinh?
HS: Bộ máy NN được tổ chức chặt chẽ
hơn, trung ương vua nắm mọi quyền
hành, giúp việc cá các quan, chia địa
phuơng thành lộ, phủ
? Cách tổ chức về quân đội?
2/ Tổ chức chính quyền thời Tiền Lê
- Năm 979 Đinh Tiên Hoàng bị giết LêHoàn được suy tôn lên làm vua
3/ Cuộc kháng chiến chống Tống của
Lê Hoàn
- Năm 981 quân Tống chia làm 2 đường
do Hầu Nhân Bảo chỉ huy tiến vào nướcta:
Trang 35HS: Gồm 10 đạo, chia làm 2 bụ̣ phận cấm
quõn và quõn địa phương
Hoạt động 3: cá nhõn
- Giảng: cuụ́i 979 nụ̣i bụ̣ nhà Đinh lục
đục, vì tranh giành quyờ̀n lợi, nhà Tụ́ng
nhõn cơ hụ̣i này đem quõn xõm lược nước
ta
Qua H 19 em cú nhận xét gì vờ̀ toàn cảnh
cụ́ đụ Hoa Lư?
Đõy là địa hình đồi nỳi xung quanh ở
giữa là đất trũng
- GV sử dụng lược đồ đờ̉ tường thuật
cuụ̣c kháng chiến đú
- Liờn hệ kiến thức cũ: Lờ Hoàn chọn
sụng Bạch Đằng đờ̉ chặn quõn xõm lược
là kế thừa tài quõn sự của Ngụ Quyờ̀n
? Em hãy tường thuật lại diễn biến cuụ̣c
kháng chiến (kết hợp lược đồ)?
HS: Năm 981, quõn Tụ́ng do Hầu Nhõn
Bảo chỉ huy tiến vào nước ta theo 2
đường, Lờ Hoàn trực tiếp chỉ huy cho
đúng cọc trờn sụng Bạch Đằng
? í nghĩa của cuụ̣c kháng chiến chụ́ng
Tụ́ng?
HS: Khụng chỉ thờ̉ hiợ̀n quyết tõm chụ́ng
ngoại xõm của nhõn dõn ta mà cũn chứng
tỏ mụ̣t bước phát triờ̉n của đất nước và
khả năng bảo vợ̀ đụ̣c lập dõn tụ̣c
- Liờn hệ, giáo dục HS: Khi nhắc đến thời
kì này thì đõy là thời kì đầu mà nhà nước
ta nờn cần phải bảo vợ̀ và chỳng ta cần tự
hào vờ̀ điờ̀u đú
+ Đường bụ̣: theo đường Lạng Sơn
+ Đường thủy: theo đường sụng BạchĐằng
- Lờ Hoàn trực tiếp chỉ huy, chọn sụngBạch Đằng làm nơi quyết chiến
- Nhiờ̀u trận chiến diễn ra trờn sụng BạchĐằng, trờn bụ̣ quõn ta chặn đánh quyếtliợ̀t Quõn Tụ́ng đại bại
4 Củng cố: Gọi HS lên trả lời các câu hỏi sau:
-Trình bày sơ đồ bộ máy chính quyền thời tiền Lê?
- Tờng thuật diễn biến, ý nghĩa lịch sử cuộc kháng chiến chống Tống của Lê Hoàn?
5 Dặn dò.
- HS về nhà học bài theo nội dung câu hỏi sgk
- Làm các bài tập ở sách bài tập
- Soạn trớc bài mới vào vở soạn và trả lời các câu hỏi sau:
? Tình hình kinh tế - Văn hoá nớc ta thời Đinh - tiền Lê
? Su tầm các bức tranh nói về văn hoá thời Đinh - tiền Lê
- - - - -
Trang 36nghiệm -Tuần 7- Tiết 13 BÀI 9 NƯỚC ĐẠI CỒ VIỆT THỜI ĐINH- TIỀN LÊ (TT)
II/ SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ VÀ VĂN HÓA
I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC
1/ Về kiến thức
- Thời Đinh- Tiền Lê đã bước đầu xây dựng nền kinh tế tự chủ và phát triển
- Cho HS thấy được sự phân hóa các tầng lớp trong XH (nhưng chưa sâu sắc)
- Làng xã vẫn là nơi sinh hoạt chủ yếu của người dân
2/ Về tư tưởng
Giáo dục lòng tự hào dân tộc, tự chủ trong xây dựng kinh tế, quý trọng truyền thốngvăn hóa dân tộc
3/ Về kĩ năng
Rèn kĩ năng lập sơ đồ, vẽ biểu đồ
II/ CHUẨN B Ị
GV ;-Tranh ảnh di tích các công trình văn hóa,kiến trúc thời Đinh- Tiền Lê.
-Tư liệu thành văn về các triều đại Đinh-Tiền Lê
HS : ChuÈn bÞ theo sù híng dÉn cña GV
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ
- Hãy mô tả chính quyền Trung ương và địa phương thời Tiền Lê?
- Trình bày diễn biến cuộc kháng chiến chống Tống năm 981?
3 Bài mới Giới thiệu bài
Cuộc kháng chiến chống Tống thắng lợi đã đánh bại được âm mưu xâm lược của kẻ thù, khẳng định quyền tự chủ của đất nước, củng cố độc lập, thống nhất quốc gia Đó cũng là cơ sở cho việc xây dựng một nền kinh tế, văn hóa buổi đầu độc lập
Hoạt động 1: cá nhân
- Giảng: thời Đinh- Tiền Lê, ruộng đất
thuộc sở hữu của làng xã, nhân dân trong
làng xã theo tập tục được chia ruộng đất cho
nhau để SX
? Khi nhận ruộng đất, họ phải có nghĩa vụ gì
đối với nhà nước?
HS: Nộp thuế, đi lính, đào đường
? Nông nghiệp có bước phát triển ra sao?
Em hãy nhận xét?
HS: Khai khẩn đất hoang được mở rộng,
đào vét kênh ngòi NN rất chú trọng, đưa
ra nhiều biện pháp để nông nghiệp ổn định
và phát triển
? Việc cày ruộng tịch điền của Vua có ý
1/ Bước đầu xây dựng nền kinh tế tự
ch ủ)
a/ Nông nghiệp
- Quyền sở hữu ruộng đất là của làngxã, theo tập tục chia nhau cày cấy, nộpthuế, đi lính, lao dịch cho nhà vua
- Đào kênh, khai khẩn đất hoang
- Trồng dâu, nuôi tằm
Trang 37nghĩa gì?
HS: Vua quan tâm đến SX, tự mình làm
gương cho nhân dân
? Sự phát triển của thủ công nghiệp thể hiện
ra sao?
HS: Các xưởng thủ công như đúc tiền, rèn
vũ khí, may mặc được thành lập
- GV mở rộng: nguyên nhân sự phát triển
của thủ công nghiệp là do đất nước được
độc lập, các người thợ thủ công giỏi không
bị bắt sang Trung Quốc, do bản tính cần cù,
kinh nghiệm sản xuất từ rất lâu đời của nhân
dân ta truyền lại
? Em hãy miêu tả kinh đô Hoa Lư để thấy
sự phát triển của nước ta thời Tiền Lê?
HS: Cột dát vàng, bạc, có nhiều điện đài,
qui mô cung điện hoành tráng
? Thương nghiệp có sự phát triển như thế
nào?
HS: Nhiều trung tâm buôn bán hình thành,
quan hệ Việt- Tống được thành lập, nhân
dân 2 nước được mua bán trao đổi lẫn nhau
- Liên hệ, giáo dục HS: ý thức gìn giữ và
tôn tạo các di tích lịch sử ở Hoa Lư Tinh
thần ý thức trong lao động, luôn cần cù
hăng say trong lao động, tăng diên tích sử
dụng đất qua việc khẩn hoang, chú trọng
thủy lợi
GDMT
b/ Thủ công nghiệp
- Xây dựng xưởng thủ công nhà nước
- Phát triển các nghề thủ công trongnhân dân
- Chia nhóm cho HS thảo luận:
+ Em hãy vẽ sơ đồ các tầng lớp trong xã
? XH có những tầng lớp nào? Hãy kể tên?
HS: Gồm 2 tầng lớp thống trị và bị trị
+ Thống trị: Vua, quan văn võ, các nhà sư
+ Bị trị: Nông dân, thợ thủ công, thương
nhân
- GV: thành phần chủ yếu trong xã hội là
2/ Đời sống xã hội và văn hóa
a/ Xã hội Giai cấp thống trị
Giai cấp bị trị
Giai cấp bị
Vua Quan văn, Quan Võ, Nhà sư
Nông dân, Thợ thủ công, Thương nhân, Địa chủ
Nô tỳ
Trang 38nụng dõn, đú là những người tự do, cày
ruụ̣ng cụng làng xã,quyờ̀n lợi của họ gắn với
làng với nước
? Đời sụ́ng văn húa cú gì thay đổi?
HS: Giáo dục chưa phát triờ̉n, đạo Phật
được truyờ̀n bá rụ̣ng rãi
? Tại sao thời Đinh- Tiờ̀n Lờ đạo Phật được
trọng dụng?( HSG)
HS: Vì nhà sư là những người cú học, giỏi
chữ Hán, là những người thầy giáo đầu tiờn
ở địa phương, là cụ́ vấn, ngoại giao đắc lực
của nhà vua
- GV minh họa bằng cõu chuyợ̀n tiếp đún sứ
thần nhà Tụ́ng của nhà sư Đỗ Thuận
? Những sinh hoạt văn húa truyờ̀n thụ́ng của
nhõn dõn ta ở địa phương?
HS: Ca hát, nhảy mỳa, đua thuyờ̀n, đấu
vật
- Nhấn mạnh: vào các ngày vui, Vua cũng
thớch đi chõn đất, tay cầm xiờn lụ̣i ao đõm cá
Sự phõn biợ̀t sang hốn, Vua tụi chưa cú
khoảng cách lớn
- Liờn hệ, giáo dục HS: Những hình thức
sinh hoạt văn húa vẫn cũn lưu truyờ̀n cho
đến ngày nay, thường tổ chức trong các lễ
hụ̣i ở khắp mọi nơi trờn đất nước ta đờ̉
người dõn vui chơi sau những tháng ngày
lao đụ̣ng vất vả
Quan sát H20 đờ̀n thờ vua Lờ em thấy cú gì
đặc biợ̀t?
Nằm trong cụm di tớch lịch sử của Hoa Lư
Bờn trong chớnh cung đặt tượng vua Lờ Đại
Hành ngồi trờn ngai vàng Đờ̉ tưởng nhớ tới
ụng nhõn dõn trong vựng mở hụ̣i ngày 10
tháng 3
b/ Văn húa
- Giáo dục chưa phát triờ̉n
- Đạo Phật được truyờ̀n bá rụ̣ng rãi
- Chựa là nơi học hành, tế lễ, vui chơi
- Nghợ̀ thuật: ca hát, nhảy mỳa, đuathuyờ̀n, đấu vật
4 Củng cố
- Nguyờn nhõn nào cho nờ̀n kinh tế Đinh- Tiờ̀n Lờ phát triờ̉n?
- Đời sụ́ng xã hụ̣i và văn húa cú gì thay đổi?
5 Dặn dũ
- Học bài
- Xem bài mới: “Nhà Lý đẩy mạnh cụng cuụ̣c xõy dựng đất nước”
- Về nhà học bài theo nội dung câu hỏi sgk
- Làm các bài tập từ bài tập 7 đến bài tập 11
- Soạn trớc bài 10 và trả lời các câu hỏi sau:
? Tại sao nhà Lý lại dời đô về Thăng Long
? Tại sao nhà Lý lại giao những chức vụ quan trọng cho ngời thân
? Vẽ sơ đò bộ máy nhà nớc thời Lý
6 Rỳt kinh nghiợ̀m
Trang 39- - - -
CHƯƠNG 2 NƯỚC ĐẠI VIỆT THỜI LÝ (THẾ KỈ XI- XII)
BÀI 10 NHÀ LÝ ĐẨY MẠNH CÔNG CUỘC
- Giáo dục lòng tự hào là con dân đất Việt
- Trân trọng và bảo vệ các thành tựu mà ông cha ta đã lưu giữ đến ngày nay
3/ Về kĩ năng
Rèn kĩ năng lập biểu bảng, hệ thống các sự kiện trong bài học
II ChuÈn bÞ
GV :-Bản đồ Việt Nam
-Sơ đồ bộ máy nhà nước bỏ trống
HS : ChuÈn bÞ theo sù híng dÉn cña GV
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1 Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ
- Em hãy điểm lại tình hình kinh tế thời Đinh Tiền Lê?
- Xã hội thời Đinh Tiền Lê có các tầng lớp nào?
3 Bài mới: Giới thiệu bài
Đất nước ta thời Đinh- Tiền Lê đã phát triển mọi mặt, nhưng khi Lê Hoàn mất thì mâu thuẫn nội bộ trong triều đã nảy sinh và trong hoàn cảnh nào thì nhà Lý được thành lập? Hôm nay chúng ta sẽ cùng tìm hiểu qua bài học hôm nay.
Hoạt động 1: cá nhân/ nhóm
- Giảng: sau khi Lê Hoàn mất tháng
10/1005 thái tử Long Việt lên ngôi đuợc 3
ngày thì Long Đĩnh tự lập lên làm vua Đây
là một ông vua rất tàn bạo mà mọi người
trong triều ngoài nội ai cũng oán ghét, đó là
một trong những nguyên nhân làm cho nhà
Lê mau chóng sụp đổ
? Tại sao triều thần lại tôn Lý Công Uẩn lên
làm vua?
HS: Vì đây là người có tài, có uy tín, đạo
đức được mọi người quí trọng
? Sau khi lên làm vua ông đã làm gì?
HS: Năm 1010 Lý Công Uẩn cho dời đô về
Đại La đổi tên thành Thăng Long
Trang 40? Tại sao nhà Lý lại dời đô về Thăng Long?
HS: Có vị trí, địa thế thuận lợi, là nơi hội tụ
của bốn phương
- Sử dụng bản đồ chỉ vị trí Hoa Lư và
Thăng Long cho HS xem
- Đọc đoạn chữ nhỏ SGK: “Chiếu dời đô”.
? Em hãy miêu tả kinh thành Thăng Long?
HS: Dựa vào SGK để trình bày
- Chia nhóm cho HS thảo luận:
+ Em hãy vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước thời
Lý?
+ Nhận xét nhà nước thời Lý?
- Đại diện nhóm trình bày
- Các nhóm nhận xét, bổ sung
- GV chốt ý, hướng dẫn treo sơ đồ cùng HS
phân tích
? Tổ chức ở trung ương?
HS: Vua là người nắm mọi quyền hành,
giúp việc có các quan đại thần…
? Ở địa phương tổ chức chính quyền ra sao?
HS: Chia cả nước làm 24 lộ phủ, dưới là
huyện, hương ,xã
? Tại sao nhà Lý lại giao các chức vụ quan
trọng cho những người thân cận nắm giữ?
HS: Vì không sợ họ phản bội
? Những biểu hiện chứng tỏ nhà Lý luôn
quan tâm đến đời sống nhân dân?
HS: Cho đặt chuông trước điện ai có oan ức
gì thì vua xét xử
- GV nhấn mạnh: nhà Lý luôn quan tâm
đến đời sống nhân dân, luôn coi dân là gốc
rễ lâu bền của đất nước
- Liên hệ, giáo dục: từ ngày
01/10/2010-10/10/2010 cả nước đã tổ chức trọng thể
“Đại lễ 1000 năm Thăng Long- Hà Nội” với
nhiều hoạt động sôi nổi như :
+ Mở cửa khu khảo cổ Hoàng thành Thăng
Long
+ Phát lộ những di tích dưới Hoàng thành
Thăng Long
+ Lần đầu tiên giới thiệu Bảo vật Hoàng
cung: mũ vàng triều Nguyễn (TK XIX)
- Năm 1054 đổi tên nước là Đại Việt
- Chính quyền Trung ương:
- Chính quyền địa phương:
Vua Quan đại thần
Các quan văn Các quan võ
Lộ, phủ
Huyện