Hiện nay, sự phát triển của Công nghệ Thông tin ở nước ta đang bước vào thời kì mới với việc triển khai rộng rãi các ứng dụng tin học cho các tổ chức và xã hội. Không ai còn nghi ngờ gì về vai trò của Công nghệ Thông tin trong đời sống, trong khoa học kỹ thuật, kinh doanh, cũng như trong mọi mặt của xã hội, ngay cả đối với một cá nhân. Tuy nhiên trong thời điểm hiện tại, Công nghệ Thông tin mới chỉ bước đầu được ứng dụng trong đời sống nói chung và giáo dục nói riêng. Việc sử dụng tài liệu điện tử trong dạy và học chưa thực sự phổ biến, chưa mang lại hiệu quả cao thì những quyển sách, giáo trình … vẫn có vai trò vô cùng quan trọng. Đối với những rạp chiếu phim trên cả nước, việc quản lý một hệ thống rạp chiếu phim với hàng ngàn lượt khác xem phim và quản lý việc đặt vé online là vô cùng phức tạp. Vì vậy chúng em đã nhận nghiên cứu đề tài: “Xây dựng chương trình quản lý rạp chiếu phim”
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP HÀ NỘI
KHOA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN
-BÁO CÁO BÀI TẬP LỚN
MÔN LẬP TRÌNH ỨNG DỤNG CSDL TRÊN WIN
Họ và tên sinh viên:
1 Lưu Tiến Đại
- Khảo sát về công tác quản lý thư rạp chiếu phim
- Phân tích thiết kê hệ thống thông tin trong việc quản lý rạp chiếu
- Viết chương trình đáp ứng được các yêu cầu của hệ thống
• Nội dung công việc cần thực hiện:
- Phân tích thiết kế hệ thống
- Xây Dựng Chương Trình bằng ngôn ngữ C#
- Viết báo cáo
• Yêu cầu về báo cáo:
- Nội dung và hình thức: Theo mẫu quy định
Trang 2
LỜI NÓI ĐẦU
Hiện nay, sự phát triển của Công nghệ Thông tin ở nước ta đang bước vào thời
kì mới với việc triển khai rộng rãi các ứng dụng tin học cho các tổ chức và xã hội.Không ai còn nghi ngờ gì về vai trò của Công nghệ Thông tin trong đời sống, trongkhoa học kỹ thuật, kinh doanh, cũng như trong mọi mặt của xã hội, ngay cả đối vớimột cá nhân
Tuy nhiên trong thời điểm hiện tại, Công nghệ Thông tin mới chỉ bước đầu đượcứng dụng trong đời sống nói chung và giáo dục nói riêng Việc sử dụng tài liệu điện tửtrong dạy và học chưa thực sự phổ biến, chưa mang lại hiệu quả cao thì những quyểnsách, giáo trình … vẫn có vai trò vô cùng quan trọng Đối với những rạp chiếu phimtrên cả nước, việc quản lý một hệ thống rạp chiếu phim với hàng ngàn lượt khác xemphim và quản lý việc đặt vé online là vô cùng phức tạp Vì vậy chúng em đã nhậnnghiên cứu đề tài:
“Xây dựng chương trình quản lý rạp chiếu phim”
Chúng em xin chân thành cảm ơn Cô giáo Th.s Đặng Quỳnh Nga, và các thầy
cô trong khoa Công nghệ Thông tin Trường Đại học Công Ngiệp Hà Nội đã giúpchúng em hoàn thành đề tài này
Hà Nội, ngày 11 tháng 01 năm 2016
Trang 3PHẦN 1
CƠ SỞ LÝ THUYẾT
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CƠ SỞ DỮ LIỆU QUAN HỆ
I KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ CƠ SỞ DỮ LIỆU QUAN HỆ.
Cơ sở dữ liệu (CSDL) là nguồn cung cấp thông tin cho hệ thống thông tin trênmáy tính, trong đó các dữ liệu được lưu trữ một cách có cấu trúc theo một quy địnhnào đó nhằm giảm thiểu sự dư thừa và đảm bảo toàn vẹn dữ liệu
Hệ quản trị cơ sở dữ liệu là hệ các chương trình để có thể xử lý, thay đổi dữ liệu.Theo nghĩa này, hệ quản trị CSDL có nhiệm vụ rất quan trọng như là một bộ diễn dịchvới ngôn ngữ bậc cao nhằm giúp người sử dụng có thể dùng được hệ thống mà ít nhiềukhông cần quan tâm đến thuật toán chi tiết hoặc biểu diễn dữ liệu trong máy tính
Trong lịch sử phát triển của CSDL, có 3 mô hình CSDL chính thường được sửdụng, đó là:
- Mô hình phân cấp: Mô hình dữ liệu là một cây, trong đó các nút biểu diễn các
tập thực thể, giữa các nút con và nút cha được liên hệ theo một mối quan hệ xác định
- Mô hình mạng: Mô hình được biểu diễn là một đồ thụ có hướng Mô hình
mạng cũng gần giống như mô hình cây, đó là một nút cha có thể có nhiều nút con,nhưng khác là một nút con không chỉ có một nút cha mà có thể có nhiều nút cha Dovậy việc truy nhập thông tin mềm dẻo hơn
- Mô hình quan hệ: Mô hình này dựa trên cơ sở lý thuyết tập hợp của các quan
hệ Các dữ liệu được chuyển vào bảng hai chiều, mỗi bảng gồm các hàng và các cột,mỗi hàng xác định một bản ghi, mỗi cột xác định một trường dữ liệu Các bảng có thểmóc nối với nhau để thực hiện các mối quan hệ
Trong ba loại mô hình trên thì mô hình quan hệ được nhiều người quan tâm hơn
cả, bởi nó có tính độc lập dữ liệu rất cao, lại dễ dàng sử dụng và được hình thức hóatoán học tốt
Trang 4II MÔ HÌNH CƠ SỞ DỮ LIỆU QUAN HỆ
1 Các phép tính trên CSDL quan hệ.
Các phép tính cơ bản thay đổi một CSDL là: chèn (insert), loại bỏ (delete) vàthay đổi (change) Trong mô hình CSDL quan hệ, các phép tính này được áp dụng chotừng bộ của các quan hệ lưu trữ trong máy
Gọi tập {C1, , Cp} ⊆ { A1, , An} là tập các thuộc tính mà tại đó các giá trị của
bộ cần thay đổi, khi đó phép thay đổi có dạng r = r \ t ∪ t’
III.LÝ THUYẾT VỀ CHUẨN HÓA CÁC QUAN HỆ
Do việc cập nhật dữ liệu (chèn, loại bỏ, thay đổi) gây nên những dị thường chonên các quan hệ cần được biến đổi thành dạng phù hợp Quan hệ được chuẩn hóa làquan hệ trong đó mỗi miền của một thuộc tính chỉ chứa những giá trị nguyên tố tức làkhông phân nhỏ được nữa và do đó mỗi giá trị trong quan hệ cũng là nguyên tố Mộtquan hệ được chuẩn hóa có thể thành một hoặc nhiều quan hệ chuẩn hóa khác vàkhông làm mất mát thông tin
Trước khi nghiên cứu các dạng chuẩn, ta xét một số khái niệm cần thiết
1 Các khái niệm
- Thuộc tính khóa: Cho một lược đồ quan hệ R trên tập thuộc tính
U={A1, ,An} Thuộc tính AЄ U được gọi là thuộc tính khóa nếu A là thành phần thuộcmột khóa nào đó của R, ngược lại A là thuộc tính không khóa
- Phụ thuộc hàm: Cho R là mọt lược đồ quan hệ trên tập thuộc tính
U={A1, ,An} và X, Y là tập con của U Nói rằng X → Y (X xác định hàm Y hay Y
Trang 5phụ thuộc hàm vào X) nếu r là một quan hệ xác định trên R(U) sao cho bất kỳ hai bột1,t2 Є r mà
nếu t1[X] = t2[X] thì t1[Y] = t2[Y]
Nói cách khác, phụ thuộc hàm có nghĩa là với mọi giá trị của khóa tại mọi thờiđiềm được xét, chỉ có một giá trị cho từng thuộc tính khác trong quan hệ
- Phụ thuộc hàm đầy đủ: Y là phụ thuộc hàm đầy đủ vào X nếu Y là phụ thuộc
hàm vào X nhưng không phụ thuộc vào bất kì một tập hợp con thực sự nào của X
2 Các dạng chuẩn
Năm 1970, khi đề xuất mô hình CSDL quan hệ, trong lý thuyết ban đầu CoddE.F đưa ra ba dạng chuẩn của quan hệ Đó là: dạng chuẩn thứ nhất (First Normal Form– 1NF), dạng chuẩn thứ hai (2NF), dạng chuẩn thứ ba (3NF) Ngoài ba dạng chuẩn trêntrong lý thuyết chuẩn hóa còn có một số dạng chuẩn khác, tuy nhiên chúng không sửdụng rộng rãi nên ta không xét ở đây
- Dạng chuẩn thứ nhất (First Normal Form – 1NF):
Một lược đồ quan hệ R được gọi là ở dạng chuẩn thứ nhất khi và chỉ khi toàn bộcác miền có mặt trong R đều chỉ chứa các giá trị nguyên tố, tức là các giá trị đơn
- Dạng chuẩn thứ hai (2NF):
Lược đồ R ở dạng chuẩn hai nếu nó ở dạng chuẩn một và nếu mỗi thuộc tínhkhông khóa của R là phụ thuộc hàm đầy đủ vào khóa chính, không phụ thuộc hàm vàomột phần của khóa
- Dạng chuẩn thứ ba (3NF):
Lược đồ quan hệ R là ở dạng chuẩn ba nếu nó là dạng chuẩn hai và mỗi thuộctính không khóa của R không phụ thuộc hàm bắc cầu vào khóa chính Hay nói cáchkhác, các thuộc tính không khóa không phụ thuộc hàm vào bất kỳ phần tử không phảikhóa nào
Trang 6CHƯƠNG 2 KHÁI QUÁT VỀ PHÂN TÍCH THIẾT KẾ HỆ THỐNG
THÔNG TIN QUẢN LÝ
I HỆ THỐNG THÔNG TIN QUẢN LÝ
1 Khái niệm cơ bản về hệ thông tin.
Hệ thông tin được tạo ra từ phần cứng, phần mềm, con người, thủ tục và dữ liệucung cấp khả năng xử lý dữ liệu và thông tin mà con người cần để làm quyết định chotốt hơn, có đủ căn cứ hơn
Có bốn loại hình hệ thông tin phổ biến, đó là: Hệ thông tin xử lý dữ liệu, Hệthông tin quản lý, Hệ trợ giúp quyết định và Hệ chuyên gia
2 Khả năng của hệ thông tin.
- Đưa vào: Khả năng đưa vào của hệ thông tin có thể chấp nhận: dữ liệu gốc, câuhỏi, trả lời cho lời nhắc, lệnh, thông báo cho người sử dụng hệ thống và thay đổi
- Xử lý: Khả năng xử lý của hệ thông tin bao gồm: sắp xếp, cập nhật dữ liệutrong bộ nhớ, tổng lược, lựa chọn và thao tác
- Lưu trữ: Khả năng lưu trữ của hệ thông tin cho phép chúng lưu trữ cả dữ liệu,văn bản, hình ảnh và các thông tin số hóa khác để có thể dễ dàng gọi lại cho xử lý vềsau
- Đưa ra: Khả năng đưa ra của hệ thông tin cho phép tạo ra cái ra nhiều khuôndạng: sao cứng, sao mềm, hay điều khiển
3 Hệ thông tin quản lý
a Định nghĩa
Thật khó có thể định nghĩa chính xác và thống nhất thế nào là một hệ thông tinquản lý Tuy nhiên, có một định nghĩa về hệ thống thông tin quản lý được dùng kháphổ biến, đó là:
Trang 7- Hệ thống thông tin quản lý là một cấu trúc hợp nhất các cơ sở dữ liệu và dòngthông tin làm tối ưu cho việc thu nhập, truyền, và trình bày thông tin thông qua tổ chứcnhiều cấp có các nhóm thành phần thực hiện nhiều nhiệm vụ để hoàn thành một mụctiêu thống nhất.
b Đặc trưng của các hệ thông tin quản lý
- Hỗ trợ cho chức năng xử lý dữ liệu trong giao dịch và lưu trữ
- Dùng cơ sở dữ liệu hợp nhất và hỗ trợ cho nhiều lĩnh vực chức năng
- Cung cấp cho các nhà quản lý các cấp tác nghiệp, sách lược, chiến lược khảnăng dễ dàng thâm nhập các thông tin theo thời gian
- Đủ mềm dẻo và có thể thích ứng với những thay đổi về nhu câu thông tin của
tổ chức
- Cung cấp lớp vỏ an toàn cho hệ thống để giới hạn việc thâm nhập của các nhânviên không có quyền
c Yêu cầu của hệ thông tin quản lý
Hệ thống thông tin phải đáp ứng được yêu cầu quản lý, đảm bào có hiệu quảkinh tế cao hơn, tốt hơn so với khi sử dụng hệ thống cũ, đồng thời phải có tính mở, đápứng sự phát triển trong tương lai Đầu ra của hệ thống phải mềm dẻo, linh hoạt, đápứng cao và nhanh nhất yêu cầu về thông tin của nhà quản lý
Hệ thống phải có khả năng lưu trữ, truy cập dữ liệu một cách nhanh chóng,chính xác Các thao tác phải thuận lợi, đơn giản, dễ bảo trì, có thể điều chỉnh, có tính
mở, có khả năng kiểm tra tính đúng đắn của dữ liệu, phát hiện và xử lý lỗi
Giao diện giữa người và máy phải được thiết kế khoa học, thân thiện, đẹp, gọn
và có tính thống nhất về phương pháp làm việc, cách trình bày
Hệ thống có khả năng trợ giúp, giải đáp thắc mắc của người dùng khi sử dụng.Như vậy hệ thống không chỉ đáp ứng cho người dùng thông thạo về tin học mà còn đápứng được với những người dùng ít hiểu biết về tin học
Hệ thống phải co khả năng thực hiện chế độ hội thoại ở mức độ nào đó nhằmcung cấp nhanh và chuẩn xác các yêu cầu bất thường của nhà quản lý, đảm bảo nhanhcho người dùng khai thác tối đa các chức năng mà hệ thóng cung cấp
Trang 8II CÁC GIAI ĐOẠN PHÂN TÍCH THIẾT KẾ HỆ THỐNG
1 Khảo sát hiện trạng và tìm hiểu nhu cầu.
Đây là bước mở đầu của quá trình phân tích thiết kế một hệ thống Mục đích củakhảo sát hiện trạng là nhằm để tiếp cận với nghiệp vụ chuyên môn, môi trường làmviệc của hệ thống, tìm hiểu các chức năng, nhiệm vụ và cung cách hoạt động của hệthống, chỉ ra chỗ hợp lý của hệ thống cần được kế thừa và các chỗ bất hợp lý cần đượcnghiên cứu khắc phục
Sau khi đã thấy rõ được những yêu cầu phát triển của hệ thống, từ đó cần xác lập
và khởi đầu một dự án xây dựng hệ thống mới đó, bao gồm các công việc chính sau:
- Xác định phạm vi và các hạn chế của dự án
- Xác định mục tiêu và ưu tiên cho dự án
- Phác họa giải pháp và cân nhắc tính khả thi
- Lập kế hoạch triển khai dự án
2 Phân tích hệ thống
a Phân tích hệ thống về chức năng.
Phân tích thống về chức năng hiểu một cách đơn giản là xác định các chức năngnghiệp vụ cần được tiến hành của hệ thống sau khi đã khảo sát thực tế và đi sâu vàocác thành phần của hệ thống
Các bước tiến hành:
- Diễn tả chức năng từ mức vật lý về mức lôgic, từ mức đại thể về mức chi tiết
- Xây dựng sơ đồ phân cấp chức năng
- Xây dựng sơ đồ dòng dữ liệu
b Phân tích hệ thống về dữ liệu.
Phân tích hệ thống dữ liệu là việc phân tích về cấu trúc thông tin được dùng vàđược tổ chức bên trong hệ thống đang khảo sát, xác định được mối quan hệ tự nhiêngiữa các thành phần thông tin, hay nói cách khác, đây là quá trình lập lược đồ kháiniệm về dữ liệu, làm căn cứ cho việc thiết kế cơ sở dữ liệu sau này
Trang 9Việc phân tích dữ liệu thường thực hiện qua hai giai đoạn:
- Đầu tiên lập lược đồ dữ liệu theo mô hình thực thể/ liên kết, nhằm phát huy thếmạnh về tính trực quan và dễ vận dụng của mô hình này, bao gồm:
Xác định các kiểu thực thể cùng với các kiểu thuộc tính của nó.
Xác định các mối quan hệ giữa các kiểu thực thể
- Tiếp đó hoàn thiện lược đồ dữ liệu theo mô hình quan hệ nhằm lợi dụng cơ sở
lý luận chặt chẽ của mô hình này trong việc chuẩn hóa lược đồ, bao gồm:
Xác định các kiểu thuộc tính của các thực thể.
Chuẩn hóa danh sách các thuộc tính, từ đó xác định các kiểu thực thể đã được
chuẩn hóa
Xác định mối quan hệ.
3 Thiết kế hệ thống
Trong khi giai đoạn phân tích nghiệp vụ thuần túy xử lý cho quan điểm logic về
hệ thống, thì giai đoạn thiết kế hệ thống bao gồm việc xem xét ngay lập tức các khảnăng cài đặt các yêu cầu nghiệp vụ này bằng cách sử dụng máy tính
Tùy theo quy mô của hệ thống mà các giai đoạn thiết kế có thể áp dụng khácnhau Sau đây là các tiến trình đơn giản nhất trong thiết kế hệ thống:
- Thiết lập giao diện người/máy: Thiết kế màn hình, menu để hội thoại giữangười và máy Thiết kế báo cacos xuất lên màn hình, in ra giấy chính xác, dễ đọc, dễhiểu
- Thiết kế cơ sở dữ liệu vật lý: Nhà thiết kế tệp/cơ sở dữ liệu tạo ra các địnhnghĩa dữ liệu cho hệ thống dự kiến và thiết lập các cấu trúc tệp sẵn sàng cho cài đặt
- Hoàn thiện thiết kế chương trình
Trang 10PHẦN 2 PHÂN TÍCH VÀ THIẾT KẾ HỆ THỐNG
CHƯƠNG 1 PHÂN TÍCH THIẾT KẾ VỀ HỆ THỐNG DỮ LIỆU
I KHẢO SÁT THÔNG TIN HỆ THỐNG QUẢN LÝ
1 Thông tin về đầu sách:
Thông tin khách hàng bao gồm các thông tin liên quan đến:
2 Thông tin về lịch chiếu:
Các thông tin về lich chiếu gồm:
- Mã LC
- Giờ bắt đầu
- Giờ kết thúc
3 Thông tin về nhân viên
Các thông tin về nhân viên
Trang 114 Thông tin phim
Các thông tin về phim:
5 Thông tin phòng chiếu:
Các thông tin về phòng chiếu:
Trang 12II THIẾT KẾ THỰC THỂ DỮ LIỆU
Dựa trên các thông đã khảo sát ở trên ta xây dựng được các thực thể dữliệu như sau:
1 Bảng Khách HàngTên trường Kiểu DL Độ rộng Giải thích
Makh Number Mã khách hàngTenkh Text 30 Tên khách hàng
Ngaydat Datetime Ngày đặt
Trang 133 Bảng Nhân Viên:
Tên trường Kiểu DL Độ rộng Giải thíchMaNV Number Mã nhân viênTenNV Text 30 Tên nhân viên
TenPhim Text 255 Tên phim
MaTL Text 30 Mã thể loại
NamSX Text 30 Năm sx
NuocSX Text 255 Nước SX
ThoiLuong Number Thời Lượng
5 Bảng Phòng Chiếu:
Tên trường Kiểu DL Độ rộng Giải thíchMaPC Number Mã phòng chiếu
TenPC Text 30 Tên phòng chiếu
SoDayGhe Text 30 Số dãy ghế
SoLuongGhe number Số lượng ghế
DieuKienKiThuat Text 30 Đk kĩ thuật
6 Bảng Vé:
Trang 14MaVe Number Mã vé
LoaiVe Text 30 Tên vé
ViTriGhe Text 255 Thể laoị phim
GiaTien Text 10 Loại chỗ ngồi
Trang 16CHƯƠNG 2 PHÂN TÍCH THIẾT KẾ HỆ THỐNG VỀ CHỨC NĂNG
I.NHÓM CÁC CHỨC NĂNG CHÍNH CỦA HỆ THỐNG :
1.Nhóm chức năng quản lý khách hàng
Xem danh mục khách hàng hiện có
Thêm, sửa, xóa thông tin khách hàng
Cập nhật thông tin khách hàng
2.Nhóm chức năng quản lý thông tin lịch chiếu
Xem danh sách lịch chiếu
Thêm, sửa, xóa thông tin lịch chiếu
Cập nhật thông tin lịch chiếu
3.Nhóm chức năng quản lý thông tin nhân viên
Xem thông tin nhân viên hiện thời
Thêm, sửa, xóa thông tin nhân viên
Cập nhật thông tin nhân viên
4 Nhóm chức năng quản lý thông tin phim
Xem danh sách phim
Thêm, sửa, xóa thông tin phim
Cập nhật thông tin phim
5.Nhóm chức năng quản lý thông tin phong chiếu
Xem danh sách phòng chiếu
Thêm, sửa, xóa thông tin phòng chiếu
Cập nhật thông tin phòng chiếu
6.Nhóm chức năng quản lý thông tin vé
Xem danh sách vé
Thêm, sửa, xóa vé
Cập nhật thông tin vé
Trang 17II.SƠ ĐỒ PHÂN CẤP CHỨC NĂNG:
Sửa
Xóa
Thêm Sửa
Xoá
Thêm
Xoá
Thống kê phim
QL loại phim
QL loại chỗ ngồi Sửa
Trang 182. Giao diện nhân viên
3. Giao diện lịch chiếu
Trang 194. Giao diện phòng chiếu
Trang 205. Giao diện Thể loại phim
Trang 216. Giao diện phim
7. Giao diện Bảng vé
Trang 228 Button thoát: Gồm chức năng thoát khỏi chương trình;
The End