Hoạt động1: Hướng dẫn học phần nhận xét - Yêu cầu HS đọc “Bài văn điểm không ” + Chú ý giọng đọc phân biệt rõ lời thoại của từng nhân vật phải được thay đổi.. TIẾT4 : TẢ NGOẠI HÌNH CỦA N
Trang 1TIẾT1: THẾ NÀO LÀ KỂ CHUYỆN ?
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1./ Hiểu được những đặc điểm cơ bản của văn kể chuyện Phân biệt được văn kể chuyện với những loại văn khác
2./ Bước đầu biết xây dựng một bài văn kể chuyện
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC :
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
Hôm nay, chúng ta sẽ tìm hiểu tiếp câu chuyện hồ
Ba Bể về các nhân vật có trong câu chuyện cũng
như sự việc xảy ra và kết quả như thế nào ?
Hoạt động1: Hướng dẫn học phần nhận xét
Yêu cầu HS đọc yêu cầu
2) Yêu cầu HS kể lại toàn bộ câu chuyện hồ Ba Bể
+ Nêu tên các nhân vật ?
- Bà lão ăn xin
- Mẹ con bà góa
Nêu các sự việc xảy ra và kết quả
+ Bà già ăn xin trong ngày hội cúng Phật nhưng
không được ai cho
+ Hai mẹ con bà góa cho bà cụ
+ Đêm khuya, bà già hiện hình thành một con Giao
Long lớn
+ Sáng sớm bà già cho hai mẹ con hai gói Tro và 2
mãnh Trấu rồi ra đi
+ Nước lụt dâng cao, mẹ con bà góa cúi người
Hoạt động 2: Hướng dẫn học phần ghi nhớ
Ý nghĩa câu chuyện (GV chốt lại sau khi HS phát
biểu)
Ca ngợi những người có lòng nhân ái
Khẳng định người có lòng nhân ái sẽ được đền đáp
HS kể chuyện
HS nêu
- Các nhóm thảo luận và thực hiện các bài tập vào giấy to rồi trình bày
ở bảng lớp
Thảo luận nêu ý nghĩa câu chuyện
- HS trả lời
Trang 2xứng đáng.
Bài 2: Bài văn “hồ Ba Bể” sau đây có phải là bài
văn kể chuyện không ? Vì sao ? (TV-10)
Gợi ý:
Bài văn có nhân vật không
Bài văn có các sự việc xảy ra với các nhân vật
không ?
Vậy có phải đây là bài văn kể chuyện ?
Vậy thế nào là văn kể chuyện?
Hoạt động 3: Hướng dẫn luyện tập
Bài 1: Truyện Dế Mèn bênh vực kẻ yếu có những
nhân vật nào ?
Ý nghĩa của câu chuyện đó là
gì ?
GV (Dế Mèn có tấm lòng hào hiệp bênh vực giúp đỡ
người yếu đuối – lên án và kiên quyết xóa bỏ áp bức
bất công)
Bài 2: Kể lại câu chuyện, em đã giúp một người phụ
nữ bế con, mang xách nhiều đồ đạc trên đường
- Nhân vật chính là ai ?
- Vì thế em phải xưng hô như thế
nào ?
- Nội dung câu chuyện là gì ? - Gồm những chuỗi sự
việc nào?
GV ghi khi HS trả lời
Củng cố – Dặn dò:
Nhận xét tiết học
Dặn HS thuộc, “ghi nhớ”
Chuẩn bị: Nhân vật trong truyện
Thảo luận các câu hỏi gợi ý của thầy
Thảo luận nhóm rồi trả lời
Nhiều HS đọc lại phần ghi nhớ
Đọc yêu cầu đề bài
Nhóm chốt lại câu chuyện – thảo luận và trả lời: Các con vật được nhân hóa đó là Dế Mèn – Nhà Trò
& họ hàng nhà Nhện
Ý nghĩa: Như bài tập đọc đã nêu
HS kể cá nhân (tham khảo bài sách hướng dẫntrang 38, 39
Trang 3TIẾT2 :NHÂN VẬT TRONG TRUYỆN.
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1- Học sinh biết : Văn kể chuyện phải có nhân vật Nhân vật trong truyện là người,là con vật ,đồ vật,cây cối,… được nhân hóa
2- Tính cách của nhân vật bộc lộ qua hành động ,lời nói,suy nghĩ của nhân vật
3- Bước đầu biết xây dựng nhân vật trong bài kể chuyện đơn giản
II.CHUẨN BỊ:
Bảng phụ vẻ sẵn bảng phân loại các nhân vật trong truyện
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
Khởi động:
Bài cũ:
Bài mới:
Giới thiệu bài:
Hoạt động 1: Hướng dẫn HS nhận xét
Bài 1: HS đọc yêu cầu đề bài
GV cho HS lên bảng làm vào phiếu to
vật (con vật,
đồ vật, cây
cối…)
Dế MènNhà Tròbọn nhện
Bài tập 2: Nêu tính cách của nhân vật
GV chốt lại:
a Nhân vật Dế Mèn khẳng khái, có lòng thương
người, ghét áp bức bất công, sẵn sàng làm việc
nghĩa để bênh vực những kẻ yếu
Căn cứ vào lời nói và hành động của Dế Mèn che
HS lên bảng làm vào phiếu
Cả lớp làm vở nháp
HS đọc đề, trao đổi theo cặp, phát biểu ý kiến
Trang 4HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
chở, giúp đỡ Nhà Trò.
b Mẹ con bà nông dân giàu lòng nhân hậu Căn cứ
vào chi tiết : cho bà cụ xin ăn, ngủ trong nhà, hỏi
bà cụ cách giúp người bị nạn, chèo thuyền giúp
những người bị nạn lụt
Hoạt động 2: Phần ghi nhớ
Hoạt động 3: Phần luyện tập
Bài tập 1:
Lời giải: Nhân vật trong chuyện là ba anh em
Ni-ki-ta, Gô-sa, Chi-ôm-ca và bà ngoại
Tính cách của từng đứa cháu: Ni-ki-ta chỉ nghỉ đến
ham thích riêng của mình Gô-sa láu lỉnh
Chi-ôm-ca nhân hậu, chăm chỉ
Em đồng ý với nhận xét của bà về tính cách của
từng cháu
Bà có nhận xét như vậy là nhờ quan sát hành động
của mỗi cháu:
Ni-ki-ta ăn xong là chạy tót đi chơi, không giúp bà
dọn bàn
Gô-sa lén hắt những mẩu bánh vụn xuống đất để
khỏi phải dọn bàn
Chi-ôm-ca thương bà, giúp bà dọn dẹp Em còn
biết nghĩ đến cả những con chim bồ câu, nhặt mẩu
bánh vụn trên bàn cho chim ăn
Bài tập 2:
Gợi ý:
Nếu bạn nhỏ quan tâm đến người khác: bạn sẽ
chạy lại, nâng em bé dậy, phủi bụi và vết bẩn trên
quần áo, xin lỗi em, dỗ em nín khóc…
Nếu bạn nhỏ không biết quan tâm: bạn sẽ bỏ
chạy…
Vài HS đọc ghi nhớ
Một HS đọc nội dung
Cả lớp đọc thầm
HS trao đổi, trả lời các câu hỏi
HS đọc nội dung
HS trao đổi, thi kể
Củng cố:
Học thuộc ghi nhớ trong SGK
Nhận xét tiết học
Trang 5TIẾT3 : KỂ LẠI HÀNH ĐỘNG CỦA NHÂN VẬT
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1- Giúp học sinh biết : Hành động của nhân vật thể hiện tính cách nhân vật 2- Bước đầu biết vận dụng kiến thức đã học để xây dựng nhân vật trong một bài văn cụ thể
II.CHUẨN BỊ:
Bảng phụ ghi sẵn nội dung phần ghi nhớ
Giấy khổ to để viết sẳn câu hỏi
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
Khởi động: HS hát 1 bài hát.
Bài cũ:
Thế nào là kể chuyện ?
Trong truyện phải có những phần nào?
Thế nào là tính cách của nhân vật ? Tính cách này thể hiện như thế nào ?
GV nhận xét
Bài mới:
Giới thiệu:
Ta đã học: Thế nào là kể chuyện? là nhân vật trong câu
chuyện Hôm nay, chúng ta tìm hiểu về “hành động của
nhân vật” Khi kể cần phải chú ý những gì ?
Hoạt động1: Hướng dẫn học phần nhận xét
- Yêu cầu HS đọc “Bài văn điểm không ”
+ Chú ý giọng đọc phân biệt rõ lời thoại của từng nhân vật
phải được thay đổi
+ GV đọc diễn cảm cả bài
- Tìm hiểu yêu cầu đề bài
+ Ghi lại vắn tắt hành động của cậu bé bị điểm không
Theo em mỗi hành động của cậu bé nói lên điều gì ?
+ Nhận xét về thứ tự kể các hành động nội dung trên ?
Giờ làm bài?
Giờ trả bài?
Đọc nối tiếp nhau 3 lần toànbài
Cả lớp đọc thầm bài văn
Đọc yêu cầu – cá nhân đọcthầm
- Làm bài trên giấy khổ lớn
- Báo cáo kết quả của các tổ
- Cùng nhận xét bài làm củacác tổ
Không tả, không viết, nộpgiấy trắng
Trang 6Lúc về?
Mỗi hành động của cậu bé thể hiện như thế nào?
Bài tập 3: Nhận xét về các thứ tự các hành động nói trên ?
Biết hành động xảy ra trước thì tả trước, xảy ra sau thì tả
sau
Hoạt động 2: Hướng dẫn học phần ghi nhớ
Khi kể chuyện cần chú ý:
- Chọn kể những hành động tiêu biểu của nhân vật
- Hành động xảy ra trước thì tả trước, vảy ra sau thì tả sau
Hoạt động 3: Hướng dẫn luyện tập
Yêu câu HS làm bài luyện tập TV-22-23
Điền đúng tên chim Sẻ và chim Chích
Sắp xếp lại các hành động
GV khẳng định thứ tự hành động: 1, 5, 2, 4, 7, 3, 6, 8, 9
Vài HS thi kể chuyện
Làm thinh khi cô hỏi mãi saumới trả lời
Khóc khi bạn hỏi
Thể hiện tính trung thực
HS tự nêu
Đọc phần ghi nhớ SGK
Đọc yêu cầu đề bài
Đọc thầmNhóm thực hiện yêu cầu 1 – Trình bày kết quả:
Làm miệng, kể lại câuchuyện theo dàn ý đã đượcsắp xếp
Củng cố – Dặn dò:
- Nhận xét tiết học – Biểu dương
- Yêu cầu học thuộc phần ghi nhớ
Làm các bài luyện tập vào vở
Chuẩn bị: Tả ngoại hình của nhân vật
Trang 7TIẾT4 : TẢ NGOẠI HÌNH CỦA NHÂN VẬT TRONG BÀI VĂN KỂ CHUYỆN
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1-Học sinh hiểu : Trong bài văn kể chuyện , việc tả ngoại hình của nhân vật là cần thiết để thiện tính cách nhân vật
2 Biết dựa vào đặc điểm ngoại hình để xác định tính cách nhân vật và ý nghĩ a của truyện khi đọc truyện, tìm hiểu truyện Bước đầu biết lựa chọn chi tiết tiêu biểu để tả ngoại hình nhân vật trong bài văn kể chuyện
Yêu cầu HS nhắc lại ghi nhớ trong bài?
Trong các bài học trước, em đã biết tính cách của nhân vật thường được biểu hiện quanhững phương diện nào?
GV nhận xét
Bài mới:
Giới thiệu:
Ở con người, hình dáng bên ngoài thường thống
nhất với tính cách, phẩm chất bên trong Vì vậy,
trong bài văn kể chuyện, việc miêu tả hình dáng
bên ngoài của nhân vật có tác dụng góp phần
bộc lộ tính cách nhân vật Bài học hôm nay sẽ
giúp các em tìm hiểu & làm quen với việc tả
ngoại hình của nhân vật trong bài văn kể
chuyện
Hoạt động1: Hướng dẫn học phần nhận xét
Yêu cầu HS đọc đề bài
GV yêu cầu từng HS ghi vắn tắt ra nháp lời giải
của bài 1, suy nghĩ để trao đổi với các bạn về
bài 2
1 HS đọc đoạn văn, 1 HS đọc các yêucầu 1 & 2 Cả lớp đọc thầm yêu cầucủa bài
Câu 1: Chị Nhà Trò có những đặc điểm
ngoại hình như sau:
+ Sức vóc: gầy yếu như mới lột
+ Thân mình: bé nhỏ+ Cánh: mỏng như cánh bướm non,
Trang 8Hoạt động 2: Hướng dẫn học phần ghi nhớ
Hoạt động 3: Hướng dẫn luyện tập
Bài tập 1:
Yêu cầu HS đọc đề bài & xác định yêu cầu của
đề bài
Yêu cầu HS nêu những từ ngữ miêu tả ngoại
hình chú bé liên lạc trong đoạn văn đã chép trên
bảng phụ: gầy, tóc húi ngắn, hai túi áo trễ xuống
tận đùi, quần ngắn tới gần đầu gối, đôi bắp chân
nhỏ luôn luôn động đậy, đôi mắt sáng & xếch.
Những chi tiết miêu tả đó nói lên điều gì về chú
bé?
Bài tập 2:
Yêu cầu HS đọc đề bài
Yêu cầu HS đọc lại truyện thơ Nàng tiên Ốc
GV chốt: Khi kể lại truyện Nàng tiên Ốc bằng
văn xuôi, nên chọn tả ngoại hình của nhân vật
nàng tiên & bà lão Vì nàng tiên Ốc là nhân vật
chính Tả hình dáng của nàng góp phần quan
trọng thể hiện tính cách dịu dàng, nết na, lòng
biết ơn của nàng với bà lão nhân hậu, biết
thương yêu từ con ốc bé nhỏ thương đi Cần tả
ngoại hình của bà lão để làm nổi bật sự vất vả,
tần tảo nhưng tấm lòng rất phúc hậu, nhân từ
Câu 2: Ngoại hình của nhân vật Nhà
Trò thể hiện tính cách yếu đuối, thânphận tội nghiệp, đáng thương, dễ bị ănhiếp, bắt nạt của chị
Vài HS đọc ghi nhớ trong SGK Cả lớpđọc thầm lại
1 HS đọc toàn văn yêu cầu của bài tập.Cả lớp đọc thầm yêu cầu của bài, dùngbút chí gạch dưới những từ miêu tảhình dáng nhân vật
HS trao đổi, nêu những từ ngữ miêu tảngoại hình chú bé liên lạc
Cách ăn mặc của chú bé cho thấy chúlà con của một gia đình nông dânnghèo, quen chụi đựng vất vả Bắpchân luôn động đậy, đôi mắt sáng &xếch cho biết chú rất nhanh nhẹn, hiếuđộng, thông minh, thật thà
1 HS đọc yêu cầu của bài tập
1 SH đọc lại truyện thơ Nàng tiên Ốc
HS trao đổi, nêu kết luận
Trang 9Muốn tả ngoại hình của nhân vật, cần chú ý tả những gì?
GV nói thêm: Khi tả nên chú ý tả những đặc điểm ngoại hình tiêu biểu Tả hết tất cả mọiđặc điểm dễ làm bài viết dài dòng, nhàm chán, không đặc sắc
GV nhận xét tiết học Yêu cầu HS ghi nhớ nội dung đã học
Chuẩn bị bài: Kể lại lời nói, ý nghĩ của nhân vật
Trang 10TẬP LÀM VĂN
TIẾT 5 : KỂ LẠI LỜI NÓI , Ý NGHĨ CỦA NHÂN VẬT
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1 Nắm được tác dụng của việc dùng lời nói và ý nghĩa của nhân vật để khắc họa tính cách nhân vật,nói lên ý nghĩa câu chuyện
2 Bước đầu biết kể lại lời nói, ý nghĩ của nhân vật trong bài văn kể chuyện theo hai cách:trực tiếp và gián tiếp
Bài cũ: Tả ngoại hình của
nhân vật trong bài văn kể chuyện
Yêu cầu HS nhắc lại nội dung cần ghi nhớ?
Khi cần tả ngoại hình của nhân vật, cần chú ý tả những gì?
Lấy ví dụ về cách tả ngoại hình nhân vật trong truyện “Người ăn xin”?
GV nhận xét
Bài mới:
Giới thiệu:
Trong văn kể chuyện, nhiều khi cần miêu tả ngoại hình
nhân vật, kể hành động của nhân vật, đặc biệt còn phải
kể lại lời nói & ý nghĩ của nhân vật Lời nói & ý nghĩ
của nhân vật đóng vai trò quan trọng như thế nào trong
một bài văn kể chuyện, tiết học hôm nay sẽ giúp chúng
ta tìm hiểu điều đó
Hoạt động1: Hướng dẫn học phần nhận xét
Bài 1:
Yêu cầu HS đọc yêu cầu của bài
Yêu cầu cả lớp đọc bài Người ăn xin, viết nhanh ra
nháp những câu ghi lại lời nói, ý nghĩ của cậu bé
1 HS đọc yêu cầu của bàiCả lớp đọc bài, viết nhanh ranháp, nêu:
+ Câu ghi lại ý nghĩ:
Chao ôi! Cảnh nghèo đói đãgặm nát con người đau khổ kiathành xấu xí biết nhường nào!Cả tôi nữa….của ông lão
+ Câu ghi lại lời nói: Ông đừnggiận cháu, cháu không có gì đểcho ông cả
Trang 11Yêu cầu HS đọc đề bài
Lời nói & ý nghĩ của cậu bé nói lên điều gì về cậu?
Bài 3:
Lời nói, ý nghĩ của ông lão ăn xin trong 2 cách kể đã
cho có gì khác nhau?
Chú ý:GV sử dụng bảng đã ghi sẵn 2 cách kể lại lời
nói, ý nghĩ của ông lão bằng 2 loại phấn màu khác
nhau để HS dễ phân biệt.
Hoạt động 2: Hướng dẫn học phần ghi nhớ
Hoạt động 3: Hướng dẫn luyện tập
Bài tập 1:
GV gợi ý: Câu văn nào có từ xưng hô ở ngôi thứ nhất
chỉ chính người nói (tớ) – đó là lời nói trực tiếp Câu
văn nào có từ xưng hô ở ngôi thứ 3 (ba cậu bé) – đó là
lời nói gián tiếp
Bài tập 2:
GV gợi ý: Muốn chuyển lời nói gián tiếp thành lời nói
trực tiếp thì phải nắm vững đó là lời nói của ai, nói với
1 HS đọc yêu cầu của bài Cảlớp trao đổi, trả lời câu hỏi: Cậulà một con người nhân hậu, giàulòng trắc ẩn, thương người
2 HS đọc yêu cầu của bài Cảlớp đọc thầm lại
+ Cách 1: Tác giả dẫn trực tiếp,nguyên văn lời của ông lão Dođó các từ xưng hô của chính ônglão với cậu bé (cháu – lão)+ Cách 2: Tác giả (nhân vậtxưng hô tôi) thuật lại gián tiếplời của ông lão Người kể xưngtôi, gọi người ăn xin là ông lãoVài HS đọc ghi nhớ trong SGK.Cả lớp đọc thầm lại
1 HS đọc yêu cầu của bài Cảlớp đọc thầm lại nội dung bài
HS trao đổi nhóm để tìm lời nóitrực tiếp & gián tiếp của cácnhân vật trong đoạn văn
+ Lời của cậu bé thứ nhất được
kể theo cách gián tiếp: Cậu bé
thứ nhất định nói dối là bị chó sói đuổi Lời bàn nhau của 3
cậu bé cũng được kể theo cách
gián tiếp: Ba cậu bàn nhau xem
nên nói thế nào để bố mẹ khỏi mắng.
+ Lời của cậu bé thứ hai: Còn
tớ, tớ….ông ngoại; & lời của cậu
bé thứ ba: Theo tớ, …bố mẹ được
kể theo cách trực tiếp
1 HS đọc yêu cầu của bài Cảlớp đọc thầm yêu cầu của bài
2 HS khá, giỏi làm bài miệng
Trang 12ai Khi chuyển:
+ Phải thay đổi từ xưng hô, nếu người nói nói về mình
+ Phải đặt lời nói trực tiếp vào dấu hai chấm & ngoặc
kép, hoặc dùng dấu hai chấm, (xuống dòng) rồi gạch
đầu dòng
GV nhận xét
Bài tập 3:
GV gợi ý: Muốn chuyển lời nói trực tiếp thành lời nói
gián tiếp cần xác định rõ đó là lời của ai với ai & tiến
hành:
+ Thay đổi từ xưng hô
+ Bỏ các dấu ngoặc kép hoặc gạch đầu dòng, gộp lại
lời kể chuyện với lời nói của nhân vật
GV nhận xét
Cả lớp nhận xét
Cả lớp làm vào vở
1 HS đọc yêu cầu của bài Cảlớp đọc thầm yêu cầu của bài
2 HS khá giỏi làm bài miệng.Cả lớp nhận xét
Cả lớp làm bài vào vở
Củng cố – Dặn dò:
GV nhận xét tiết học
Yêu cầu HS về nhà học thuộc nội dung bài học cần ghi nhớ Làm lại vào vở các bài tập 2,3
Trang 13TIẾT 6 : VIẾT THƯ
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1-Học sinh nắm chắc hơn ( so với lớp 3 ) mục đích của việc viết thư ,nội dung cơ bản và kếtcấu thông thường của một bức thư
2 Biết vận dụng kiến thức để viết những bức thư thăm hỏi ,trao đổi thông tin
II.CHUẨN BỊ:
1 phong bì, tem
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU:
Khởi động:
Bài cũ: Kể lại hành động, lời
nói của nhân vật
GV nhận xét
Bài mới:
Giới thiệu:
Trong tuần 3 ta đã học về viết thơ Trong tiết học hôm
nay, các em viết thơ cho người thân
Hoạt động1: Hướng dẫn học phần nhận xét
- Cho HS đọc đề bài
- Gợi ý cho HS nhớ lại những nội dung về văn viết
thơ
Hoạt động 2: Hướng dẫn học phần ghi nhớ
- Yêu cầu HS đọc phần ghi nhớ
Hoạt động 3: Hướng dẫn luyện tập
- Phân tích yêu cầu đề bài
- Cho HS thực hành viết thư
HS đọc yêu cầu
HS nhắc yêu cầu viết thư
Nhắc lại nội dung cần viết cho 1 lá thư
(ghi nhớ viết thư)
- Viết thư cho người thân ở xa
- Gạch chân yêu cầu
- Xác định người nhận thư
- Tin cần báo
Nêu mục đích lí do viết thư:
- Nêu rõ tin cần báo Nếu tin nầy
Trang 14- Hướng dẫn HS cách ghi ngoài phong bì.
- Cuối cùng HS nộp thư đã được đặt vào trong phong
- Ghi tên người gởi phía trên thư
- Tên người nhận phía dưới giữa thư
- Dán tem bên phải phía trên
Củng cố – Dặn dò:
GV giới thiệu loại viết thư điện tử (email)
Chuẩn bị: luyện tập phát triển câu chuyện
Trang 15TIẾT 7 : CỐT TRUYỆN
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1 Nắm được thế nào là một cốt truyện và ba phần cơ bản của cốt truyện ( mở đấu , diễnbiến , kết thúc )
2 Bước đầu biết vận dụng kiến thức đã học để sắp xếp các sự việc chính của một câuchuyện ,tạo thành cốt truyện
II.CHUẨN BỊ:
Bảng phụ ghi sẵn nội dung cần ghi nhớ của bài học
4, 5 tờ giấy khổ mở rộng trên đó viết sẵn bài tập 1 của phần Nhận xét; các bài tập 1, 2 củaphần luyện tập
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU:
Khởi động:
Bài cũ: Viết thư
Một bức thư thường gồm những phần nào? Nhiệm vụ chính của mỗi phần là gì?
GV nhận xét
Bài mới:
Giới thiệu:
Trong những giờ Tập làm văn trước, các em đã tìm hiểu
về các phương diện: ngoại hình, hành động, lời nói, ý
nghĩ của nhân vật trong bài văn kể chuyện Ngoài các
yếu tố trên, trong văn kể chuyện còn có một yếu tố
quan trọng khác là cốt truyện (cốt lõi của truyện) Bài
học hôm nay sẽ giúp các em hiểu thế nào là cốt truyện
Hoạt động1: Hướng dẫn học phần nhận xét
Bài 1:
GV yêu cầu lớp hoạt động theo nhóm
GV lưu ý: ghi ngắn gọn, mỗi sự việc chính chỉ ghi bằng
một câu
GV chốt lại:
+ Dế Mèn gặp Nhà Trò đang gục đầu khóc bên tảng
đá
+ Dế Mèn gạn hỏi, Nhà Trò kể lại tình cảnh khốn khó
bị bọn Nhện ức hiếp & đòi ăn thịt
+ Dế Mèn phẫn nộ cùng Nhà Trò đi đến chỗ mai phục
của bọn Nhện
1 HS đọc yêu cầu của bài
HS xem lại truyện Dế Mèn bênh
vực kẻ yếu (2 phần)
HS làm việc theo nhóm về thứtự những sự việc chính
Đại diện nhóm trình bày kết quảthảo luận trước lớp
Tổ trọng tài cùng cả lớp nhậnxét
Trang 16+ Gặp bọn Nhện, Dế Mèn quát mắng, lên án sự nhẫn
tâm của chúng, bắt chúng đốt văn tự nợ & phá vòng
vây hãm hại Nhà Trò
+ Bọn Nhện sợ hãi, phải nghe theo Nhà Trò được tự
do
Bài 2:
GV gợi ý: Trong truyện Dế Mèn bênh vự kẻ yếu, cốt
truyện gồm chuỗi các sự việc bắt đầu từ việc Dế Mèn
thấy Nhà Trò khóc, bèn gạn hỏi, biết rõ căn nguyên,
Dế Mèn đi tìm bọn Nhện, doạ nạt & lên án bọn Nhện
Bọn Nhện khiếp sợ phải vâng lời Dế Mèn, hủy bỏ nợ
nần & trả tự do cho Nhà Trò
GV chốt: Cốt truyện là một chuỗi các sự việc làm nòng
cốt cho diễn biến của truyện.
Bài 3:
GV yêu cầu cả lớp suy nghĩ, trả lời câu hỏi
GV chốt: Mỗi cốt truyện thường gồm 3 phần:
+ Mở đầu: sự việc khơi nguồn cho các sự việc khác (Dế
Mèn bắt gặp Nhà Trò đang ngồi khóc bên tảng đá)
+ Diễn biến: các sự việc chính kế tiếp theo nhau nói lên
tính cách nhân vật, ý nghĩa của truyện (Dế Mèn nghe
Nhà Trò kể tình cảnh mình; Dế Mèn phẫn nộ đến chỗ
bọn Nhện; Dế Mèn quát mắng & bắt bọn Nhện xoá nợ,
trả tự do cho Nhà Trò
+ Kết thúc: Kết quả của các sự việc ở phần mở đầu &
phần chính (bọn Nhện phải vâng lệnh Dế Mèn, Nhà
Trò được giải thoát)
Hoạt động 2: Hướng dẫn học phần ghi nhớ
Hoạt động 3: Hướng dẫn luyện tập
Bài tập 1:
GV giải thích thêm: Thứ tự các sự việc chính trong
truyện Cây khế xếp không đúng, các em có nhiệm vụ
sắp xếp lại Khi sắp xếp, chỉ cần ghi số thứ tự đúng của
sự việc
GV nhận xét, chốt lại
Bài tập 2:
GV yêu cầu 6 HS dựa vào 6 sự việc đã được sắp xếp lại
1 HS đọc yêu cầu của bàiCả lớp suy nghĩ, trả lời câu hỏiVài HS nhắc lại
1 HS đọc yêu cầu của bài Cả lớp suy nghĩ, trả lời câu hỏi
Vài HS đọc nội dung ghi nhớ, cảlớp đọc thầm lại nội dung này
1 HS đọc yêu cầu bài tập
HS làm việc theo nhóm, sắp xếplại các sự việc chính trong
truyện Cây khế cho đúng.
Đại diện nhóm trình bày kết quảthảo luận trước lớp
Tổ trọng tài cùng cả lớp nhậnxét
6 HS kể lại sự việc đã được sắp
Trang 17Mỗi em chỉ kể một sự việc Sau đó, 1 – 2 HS kể toàn
bộ câu chuyện sự việc1, 2 em kể lại toàn bộ câu
chuyện
Củng cố – Dặn dò:
GV nhận xét tiết học
Chuẩn bị bài: Tóm tắt truyện
Trang 18TẬP LÀM VĂN
TIẾT8 : LUYỆN TẬP XÂY DỰNG CỐT TRUYỆN
I- MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
Thực hành tưởng tượng và tạo lập một cốt truyện đơn giản theo gợi ý khi đã cho sẵn nhân vật , chủ đề câu chuyện
II.CHUẨN BỊ:
Tranh minh họa cho cốt truyện: nói về lòng hiếu thảo của người con khi mẹ ốm
Tranh minh họa cho cốt truyện nói về tính trung thực của người con đang chăm sóc mẹ ốmBảng phụ viét sẳn đề bài
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU:
Hướng dẫn xây dựng cốt truyện
Hoạt động 1: Xác định yêu cầu của đề bài
- Treo bảng phụ đề bài
- Xác định yêu cầu của đề bài
* Đề bài yêu cầu điều gì ?
* Trong câu chuyện có những nhân vật nào ? (gạch
chân yêu cầu đề bài)
- GV nhấn mạnh: Để xây dựng được cốt truyện với
những điều kiện đã cho ở trên (ba nhân vật: bà mẹ ốm,
người con, nàng tiên), em phải tưởng tượng để hình
dung điều gì sẽ xảy ra, diễn biến của câu chuyện Vì là
xây dựng một cốt truyện (bộ khung cho câu chuyện)
nên các em chỉ cần kể vắn tắt, không cần kể cụ thể
Hoạt động 2: Lựa chọn chủ đề cho câu chuyện
Cho HS dựa vào gợi ý (SGK) để chọn lựa chủ đề
- GV nhấn mạnh: Từ đề bài đã cho, em có thể tưởng
- HS đọc lại đề bài
- Tưởng tượng và kể lại vắn tắtcâu chuyện
- Bà mẹ ốm, người con của bàvà một bà tiên
* 1 HS đọc to gợi ý 1, cả lớp đọcthầm
Trang 192 chủ đề (sự hiếu thảo, tính trung thực) để các em có
hướng tưởng tượng, tạo lập cốt truyện theo 1 trong 2
hướng đã nêu
Hoạt động 3:Thực hành xây dựng cốt truyện
- Cho HS thảo luận theo nhóm
- Nhóm kể chuyện theo chủ đề sự hiếu thảo, cần tưởng
tượng, trả lời những câu hỏi sau:
Người mẹ ốm như thế nào?
Người con chăm sóc mẹ như thế nào?
Để chữa khỏi bệnh cho mẹ, người con gặp khó khăn gì?
Người con đã quyết vượt qua khó khăn như thế nào?
Bà tiên giúp hai mẹ con như thế nào?
- Nhóm kể chuyện theo chủ đề tính trung thực, cần
tưởng tượng, trả lời những câu hỏi sau:
Người mẹ ốm như thế nào?
Người con chăm sóc mẹ như thế nào?
Để chữa khỏi bệnh cho mẹ, người con gặp khó khăn gì?
Bà tiên cảm động trước tình cảm hiếu thảo của người
con, nhưng muốn thử thách lòng trung thực của người
con như thế nào?
thầm
* HS trong mỗi tổ thực hiện kểchuyện theo gợi ý 1 và 2
- HS thực hiện theo nhóm
Ốm rất nặngNgười con thương mẹ, chăm sóctận tuỵ ngày đêm
Phải tìm một loại thuốc rất khó kiếm trong rừng sâu; hoặc:phải tìm một bà tiên sống trênngọn núi rất cao, đường đi lắmgian truân
Người con lặn lội trong rừng sâu,gai cào, đói khát, nhiều rắn rếtvẫn không sờn lòng, quyết tìmbằng được cây thuốc quý; hoặc:quyết trèo lên đỉnh núi cao chobằng được để mời bà tiên…Bà tiên cảm động về tình yêuthương, lòng hiếu thảo của ngườicon nên đã hiện ra giúp
Ốm rất nặngNgười con thương mẹ, chăm sóctận tuỵ ngày đêm
Nhà nghèo, không có tiền muathuốc
Người con vừa đi vừa lo nghĩ vìkhông có tiền mua thuốc cho mẹchợt thấy một vật gì như chiếctay nải ai làm rơi bên vệ đường.Người con mở tay nải ra thấy cónhiều tiền ở bên trong Ngườicon rất muốn lấy, ngay lúc đó,
Trang 20Bà tiên giúp đỡ người con trung thực như thế nào?
- Kể lại câu chuyện theo chủ đề đã chọn
- Nhận xét và tính điểm
có một bà cụ đến xin lại, ngườicon đắn đo & quyết định trả lạicho bà cụ
Bà cụ mỉm cười nói với ngườicon: con rất trung thực, thật thà
Ta muốn thử lòng con nên vờlàm rớt chiếc tay nải Nó làphần thưởng ta tặng con để conmua thuốc chữa bệnh cho mẹ
- Mỗi tổ chọn 1 bạn lên kể theochủ đề của mình
Củng cố – Dặn dò:
- Nhắc nhở cách xây dựng cốt truyện
Để xây dựng được một cốt truyện, cần hình dung được:
Các nhân vật của truyện
Chủ đề của truyện
Biết tưởng tượng ra diễn biến của truyện sao cho hợp lí, tạo nên một cốt truyện có ý nghĩa
- Về nhà viết lại vào vở cốt truyện của mình đã được xây dựng
- Chuẩn bị bài: Đoạn văn trong bài văn kể chuyện
Trang 21TIẾT 9 : VIẾT THƯ ( Kiểm tra viết )
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
Củng cố kĩ năng viết thư : Học sinh viết được một lá thư thăm hỏi , chúc mừng hoặc chia buốn bài tỏ tình cảm chân thành ,đúng thể thức (đủ 3 phần : đầu thư , phần chính , phần cuối thư )
II.CHUẨN BỊ:
1 phong bì - tem
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU:
Khởi động:
Bài cũ: Tóm tắt truyện
Thế nào là tóm tắt truyện ?
Nêu cách tóm tắt một câu chuyện ?
GV nhận xét
Bài mới:
Giới thiệu:
Trong tuần 3 a đã học về viết thơ Trong tiết học hôm
nay, các em viết thơ cho người thân
Hoạt động1: Hướng dẫn viết thư
- Cho HS đọc đề bài
- Gợi ý cho HS nhớ lại những nội dung về văn viết thơ
- Phân tích yêu cầu đề bài
GV hướng dẫn HS viết thư:
Phần đầu thư:
- Nêu địa điểm và thời gian viết thư
- Chào hỏi người nhận thư
Phần chính:
- Nêu mục đích lý do viết thư: Nêu rõ tin cần báo Nếu
tin này là 1 câu chuyện em có thể viết cho nó dưới
dạng kể chuyện
- Thăm hỏi tình hình người nhận thư
Phần cuối thư:
- HS nhắc yêu cầu viết thư
- Nhắc lại nội dung cần viết cho
1 lá thư (ghi nhớ viết thư)
- Viết thư cho người thân ở xa
- Gạch chân yêu cầu
- Xác định người nhận thư
- Tin cần báo
Trang 22Nói lời chúc, lời hứa hẹn, lời chào.
Hướng dẫn HS cách ghi ngoài phong bì
- Ghi tên người gởi phía trên thư
- Tên người nhận phía dưới giữa thư
- Dán tem bên phải phía trên
HS thực hành viết thư
Cuối cùng HS nộp thư đã được đặt vào trong phong bì
của GV
Hoạt động 2: Chấm bài 1 số bài – Nhận xét
GV nhận xét một số bài đã chấm
Cá nhân thực hành viết thư.
Củng cố – Dặn dò:
GV giới thiệu loại viết thư điện từ (email)
Chuẩn bị luyện tập phát triển câu chuyện
Trang 23TIẾT10 : ĐOẠN VĂN TRONG BÀI VĂN KỂ CHUYỆN
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU
1- Có hiểu biết ban đầu về đoạn văn kể chuyện
2 Biết vận dụng những hiểu biết đã có để tập tạo dựng một đoạn văn kể chuyện
II.CHUẨN BỊ:
Phóng to tranh của 2 đoạn truyện “Cô bé bán diêm”
Giấy to, bát dạ để ghi kết quả làm việc của nhóm
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU:
- Xây dựng cốt truyện là xương sống của câu chuyện
Giới thiệu mục đích yêu cầu của bài
HƯỚNG DẪN BÀI MỚI:
* HĐ 1: Phần nhận xét
Bài tập 1,2
Bài tập 1:
Sự việc 1: Nhà vua muốn tìm người trung thực để truyền
ngôi, nghĩ ra kế luộc chín thóc giống rồi giao cho dân
chúng, giao hẹn: ai thu hoạch được nhiều thóc thì sẽ
được truyền ngôi cho (đoạn 1: 3 dòng đầu)
Sự việc 2: Chú bé Chôm dốc công chăm sóc mà thóc
chẳng nảy mầm.(2 dòng tiếp)
Sự việc 3: Chôm dám tâu vua sự thật trước sự ngạc
nhiên của mọi người (8 dòng tiếp)
Sự việc 4: Nhà vua khen ngợi Chôm trung thực, dũng
cảm; đã quyết định truyền ngôi cho Chôm (4 dòng còn
lại)
Bài tập 2: Dấu hiệu…
Chỗ mở đầu đoạn văn là chỗ đầu dòng, viết lùi vào 1 ô
Chỗ kết thúc đoạn văn là chỗ chấm xuống dòng
Bài tập 3: HS nhận xét
Rút ra nhận xét
- Mỗi đoạn văn trong bài văn kể chuyện kể điều gì ?
- 1 HS đọc yêu cầu
- Cả lớp đọc thầm trao đổi, làm trên phiếu do GV phát
Đại diện các nhóm trình bày (HS có thể dựa vào ghi nhớ để trả lời)
Trang 24- Đoạn văn được nhận ra nhờ dấu hiệu nào?
* HĐ 2 : HS đọc ghi nhớ
* HĐ 3: Luyện tập
- 2 HS đọc yêu cầu bài: mục a và mục b
- Đoạn nào hoàn chỉnh
- Đoạn nào chưa hoàn chỉnh và ở phần nào ?
- Gợi ý: Bài văn nói về một em bé vừa hiếu thảo vừa
thật thà trung thực Em lo thiếu tiền mua thuốc cho mẹ
nhưng vẫn thật thà trả lại đồ của người khác đánh rơi
- GV nhận xét và góp ý
3, 4 em đọc
- HS đọc thầm 2 đoạn
Đoạn 1 và đoạn 2 : Hoàn chỉnh.Đoạn 3: Chưa hoàn chỉnh, thiếuphần thân đoạn
- HS suy nghĩ và tưởng tượng đểviết tiếp phần thân đoạn cònthiếu
- HS đọc phần thân đoạn các emđã viết
- Cả lớp nhận xét
CỦNG CỐ:
- Cho HS nêu lại ghi nhớ
- Chép lại đầy đủ đoạn văn thứ 2 vào vở
Trang 25TIẾT11 : TRẢ BÀI VĂN VIẾT THƯ
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1- Nhận thức đúng về lỗi trong lá thư của bạn và của mình khi đã được cô giáo (thầy giáo ) chỉ rõ
2 Biết tham gia cùng các bạn trong lớp , chữa những lỗi chung về ý ,bố cục bài, cách dùngtừ , đặt câu , lỗi chính tả ;biết tự chữa những lỗi thầy (cô) yêu cầu chữa trong bài viết của mình
3 Nhận thức được cái hay của bài được cô giáo (thầy giáo) khen
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
Hoạt động 1: GV nhận xét chung về bài kiểm
tra của cả lớp
Những ưu điểm cần nhận xét:
Xác định đúng đề bài, kiểu bài viết thư, bố cục lá
thư, diễn đạt
GV nêu một số bài cụ thể, có thể nêu tên HS đồng
thời cả lớp tuyên dương
Những thiếu sót, hạn chế Nêu một vài ví dụ minh
họa, tránh nêu tên HS
Thông báo điểm số cụ thể (giỏi, khá, trung bình,
yếu)
Hoạt động 2: Hướng dẫn HS chữa bài
a Phát phiếu học tập cho từng HS làm việc cá
nhân
Yêu cầu:
Đọc lời nhận xét của thầy
Đọc những lỗi thầy đã chỉ trong bài
Viết vào phiếu các lỗi trong bài làm theo từng loại
lỗi
Đổi bài làm, đổi phiếu cho bạn bên cạnh để soát
lỗi còn thiếu
HS lắng nghe
HS đọc thầm
HS làm việc trên phiếu do GV phát
HS tự chữa lỗi vào nháp
Trang 26HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
b Hướng dẫn chữa lỗi chung:
GV chép lỗi định chữa lên bảng lớp
Hai HS lên bảng chữa từng lỗi, cảlớp tự chữa lỗi
trên nháp
HS trao đổi bài chữa trên bảng, GV nhận xét
3 Hướng dẫn học tập những đoạn thư, lá thư hay
GV đọc những đoạn thư, lá thư hay của HS trong
lớp (hoặc sưu tầm được)
HS trao đổi, thảo luận để tìm cái hay, từ đó rút
kinh nghiệm cho mình
HS nhận xét
4 Củng cố – dặn dò:
Biểu dương HS viết thư đạt điểm cao
Dặn những HS nào có bài viết chưa cao về nhà viết lại
Trang 27TIẾT12 : LUYỆN TẬP XÂY DỰNG ĐOẠN VĂN KỂ CHUYỆN
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1- Dựa vào 6 tranh minh họa truyện Ba lưỡi rìu và những lời dẫn giải dướitranh Học
sinhnắm được cốt truyện Ba lưỡi rìu ,phát triển ý dưới mỗi tranh thành một đoạn văn kể chuyện
2 Hiểu nội dung , ý nghĩa truyện Ba lưỡi rìu
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
Hoạt động : Hướng dẫn HS làm bài tập.
Bài tập 1: Dựa vào tranh kể lại cốt chuyện
GV dán 6 tranh lên bảng
GV nêu một số câu hỏi gợi ý:
Truyện có mấy nhân vật?
Nội dung truyện nói về điều gì?
Cho HS thi kể chuyện
Bài tập 2: Phát triển ý nêu dưới mỗi tranh thành một
đoạn văn kể chuyện [
GV gợi ý: Quan sát tranh cho biết nhân vật trong
tranh đang làm gì, đang nói gì, ngoại hình của nhân
vật thế nào, chiếc rìu trong tranh là rìu sắt, rìu vàng
hay rìu bạc
GV hướng dẫn HS làm mẫu tranh 1 theo câu hỏi
trong phần a và b
GV nhận xét, chốt lại ý đúng
Thực hành phát triển ý, xây dựng đoạn văn kể
chuyện:
Các em làm việc cá nhân
Sau phát biểu của HS, GV dán bảng các phiếu về
nội dung chính của từng đoạn văn theo mẫu sau:
HS đọc yêu cầu bài tập
HS đọc phần lời dưới tranh
HS trả lời
HS kể chuyện và HS khác nhận xét
HS đọc yêu cầu bài tập
Trang 28HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
Đoạ
n Nhânvật làm
gì?
Nhânvật nóigì?
Ngoại hìnhnhân vật Lưỡi rìuvàng, bạc
hay sắt2
Đại diện nhóm thi kể từng đoạn, kể toàn chuyện
HS thi kể chuyện
4 Củng cố – dặn dò:
HS nhắc lại cách phát triển câu chuyện trong bài học
(Quan sát tranh, đọc ý trong tranh, phát triển ý dưới tranh bằng cách cụ thể hóa hành động, lời nói, ngoại hình của nhân vật, liên kết các đoạn thành câu chuyện hoàn chỉnh)
Nhận xét tiết học
Trang 29TIẾT13 : LUYỆN TẬP XÂY DỰNG ĐOẠN VĂN KỂ CHUYỆN
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
Dựa trên hiểu biết về đoạn văn , học sinh tiếp tục luyện tập xây dựng hoàn chỉnh các đoạn văn của một câu chuyện gồm nhiều đoạn ( đã cho sẵn cốt truyện )
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
GV chốt lại: trong cốt truyện trên, mỗi lần
xuống dòng đánh dấu một sự việc
Bài tập 2:
GV phát phiếu cho 4 HS làm 4 câu
Cho HS làm trên phiếu lên bảng trình bày
kết quả theo thứ tự
Cho HS khác đọc kết quả
GV kết luận những HS hoàn thiện bài hay
nhất
HS đọc yêu cầu bài tập
HS đọc cốt truyện
HS nêu sự việc chính
HS đọc yêu cầu bài tập
HS đọc thầm lại 4 đoạn văn, tự lựa chọn 1đoạn để hoàn chỉnh, viết vào vở
HS dán phiếu lên bảng
HS nhận xét
4 Củng cố – dặn dò:
Nhận xét tiết học
Dặn HS ở nhà hoàn thiện thêm một đoạn khác vào vở
Trang 30TẬP LÀM VĂN
TIẾT14 : LUYỆN TẬP PHÁT TRIỂN CÂU CHUYỆN.
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1 Làm quen với thao tác phát triển câu chuyện
2 Biết sắp xếp các sự việc theo trình tự thời gian
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
Hoạt động 1: Hướng dẫn HS làm bài tập.
HS đọc yêu cầu đề bài và phần gợi ý
GV mở bảng phụ đã viết đề bài và các gợi
ý, hướng dẫn HS nắm chắc yêu cầu của đề:
GV gạch dưới những từ ngữ quan trọng của
đề bài: giấc mơ, bà tiên cho ba điều ước,
trình tự thời gian
Cho HS làm bài
GV nhận xét phần làm bài của học sinh
HS đọc Cả lớp đọc thầm
HS làm bài dựa vào 3 câu hỏi gợi ý
HS kể chuyện trong nhóm
HS cử đại diện nhóm trình bày
4 Củng cố – dặn dò:
GV nhận xét tiết học, tuyên dương HS phát triển câu chuyện giỏi
Yêu cầu HS ở nhà hoàn thiện câu chuyện và kể cho người thân nghe
Trang 31TIẾT15 : LUYỆN TẬP PHÁT TRIỂN CÂU CHUYỆN
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
Củng cố kĩ năng phát triển câu chuyện :
- Sắp xếp các đoạn văn kể chuyện theo trình tự thời gian
- Viết câu mở đoạn để liên kết các đoạn văn theo trình tự thời gian
II.CHUẨN BỊ:
Tranh phóng to trong SGK trang 56
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU:
HS đọc yêu cầu của bài
GV dán tranh minh họa vào nghề, yêu cầu
HS mở SGK, tuần 7 trang 73, 74, xem lại nội
dung bài tập 2, xem lại bài đã làm trong vở
Được sắp xếp theo trình tự thời gian.
Vai trò: Thể hiện sự tiếp nối về thời gian để
nối đoạn văn với các đoạn văn trước đó
Bài tập 3:
HS kể một câu chuyện đã học
Cần lưu ý: xem câu văn HS kể có đúng theo
trình tự thời gian không
HS đọc Cả lớp đọc thầm
HS làm vào vở
Mỗi HS đều viết lần lượt 4 câu mở đầu cho cả 4 đoạn văn
HS trình bày
HS đọc và làm bài
Cả lớp nhận xét và phát biểu ý kiến
HS đọc yêu cầu của đề
HS viết nhanh ra nháp
HS thi kể chuyện
HS nhận xét
Củng cố, dặn dò:
Nhận xét tiết học
Trang 32TẬP LÀM VĂN
TIẾT16 : LUYỆN TẬP PHÁT TRIỂN CÂU CHUYỆN
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1 Tiếp tục củng cố kĩ năng phát triển câu chuyện theo trình tự thời gian
2 Nắm được cách phát triển câu chuyện theo trình tự không gian
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC :
Các tranh minh họa trong SGK (phóng to)
Các tờ phiếu to ghi các câu hỏi gợi ý
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU:
Học sinh đọc yêu cầu bài tập 1
Cho HS giỏi làm mẫu Chuyển từ ngôn ngữ kịch sang lời
kể
GV nhận xét, dán tờ phiếu ghi 1 mẫu chuyển thể
Ví dụ: Tin –tin và Mi-tin đến thăm công xưởng xanh
Thấy một em bé mang một cỗ máy có đôi cánh xanh,
Tin-tin ngạc nhiên hỏi em bé đang làm gì đối với cánh
tay ấy Em bé nói mình dùng đôi cánh đó vào việc sáng
chế trên trái đất
Từng cặp HS đọc trích đoạn Ở Vương quốc Tương Lai,
quan sát tranh minh họa vở kịch, suy nghĩ, tập kể lại câu
chuyện theo trình tự thời gian
Bài tập 2:
HS đọc yêu cầu đề
GV hướng dẫn HS hiểu đúng yêu cầu của bài:
Kể theo một cách khác: Hai nhân vật không cùng thăm
công xưởng xanh và khu vườn kì diệu
Bài tập 3:
HS đọc yêu cầu của bài
GV dán tờ phiếu ghi bảng so sánh hai đoạn mở đầu đoạn
1,2
GV nêu nhận xét, chốt lại lời giải đúng:
HS thực hiện
Ba học sinh thi kể
Cả lớp nhận xét
Từng HS tập kể theo câu chuyện trình tự không gian Hai HS thi kể
HS khác nhận xét
HS phát biểu ý kiến
Trang 33được
Về từ ngữ: Từ ngữ nối đoạn 1 với đoạn 2 có thay đổi
Củng cố – Dặn dò:
HS nhắc lại sự khác nhau giữa hai cách kể chuyện Nhận xét tiết học
Trang 34TẬP LÀM VĂN
TIẾT17 : LUYỆN TẬP PHÁT TRIỂN CÂU CHUYỆN
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
Dựa vào trích đoạn kịch Yết Kiêu và gợi ý trong sách giáo khoa , biết kể một câu chuyệntheo trình tự không gian
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
Hoạt động 1: Hướng dẫn HS làm bài tập.
Bài tập 1: HS đọc trích đoạn
Cảnh có những nhân vật nào?
Cảnh 2 có những nhân vật nào?
Yết Kiêu là người như thế nào?
Cha Yết Kiêu là người như thế nào?
Những sự việc trong hai cảnh của vở kịch được
diễn ra theo trình tự nào?
Bài tập 2:
Kể chuyện theo gợi ý trong SGK
GV gợi ý: Những câu đối thoại quan trọng có
thể giữ nguyên văn, dưới dạng lời dẫn trực
tiếp, đặt trong dấu ngoặc kép, sau dấu hai
chấm
Nhắc nhở HS : Khi kể chuyện cần hình dung
thêm động tác, cử chỉ, nét mặt, thái độ của các
nhân vật
Khi kể từ đoạn trước đến đoạn sau cần có sự
chuyển tiếp để liên kết đoạn
HS thực hành thi kể
GV nhận xét, bình chọn bạn kể đúng yêu cầu,
hấp dẫn
HS đọc
HS trả lời các câu hỏi của giáo viên
HS đọc yêu cầu bài tập
HS thi kể chuyện
HS khác nhận xét
4 Củng cố – dặn dò:
Khen ngợi những HS kể chuyện hay
Yêu cầu HS về nhà tiếp tục hoàn chỉnh việc chuyển thể thành câu chuyện, viết lại vào vở
Trang 35TIẾT18 : LUYỆN TẬP TRAO ĐỔI Ý KIẾN VỚI NGƯỜI THÂN
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1- Xác định được mục đích trao đổi , vai trong trao đổi
2 Lập được dàn ý (nội dung ) của bài trao đ ổi đạt mục đích
3 Biết đóng vai trao đổi tự nhiên, tự tin , thân ái , cử chỉ thích hợp , lờilẽ có sức thuyết phục , đạt mục đích đặt ra
II.CHUẨN BỊ:
Bảng phụ viết sẵn đề bài TLV
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU:
Kiểm tra bài cũ:
2, 3 HS đọc các đoạn văn đã được các em chuyển thể từ 2 cảnh của vở kịch Yết Kiêu.Bài mới:
+ Hoạt động 1: Giới thiệu bài
Trong tiết TLV vừa qua, các em đã luyện tập phát triển
câu chuyện xây dựng cốt truyện – xây dựng đoạn văn
trong bài văn kể chuyện Tiết học hôm nay các em sẽ
học cách trao đổi ý kiến với người thân Để học tốt giờ
TLV này, các em đã được học một mẫu bài trao đổi với
người thân
+ Hoạt động 2: Xác định mục đích trao đổi
- GV hướng dẫn HS hiểu trọng tâm của đề bài theo
những gợi ý sau:
+ Nội dung trao đổi làgì ?
+ Đối tượng trao đổi là ai?
+ Mục đích trao đổi để làm gì?
+ Hình thức thực hiện cuộc trao đổi là gì?
+ Hoạt động 3: HS đọc thầm lại gợi ý 2, hình dung câu
trả lời, giải đáp thắc mắc anh ( chị) có thể đặt ra
+ Hoạt động 4: Thực hành trao đổi trong nhóm.
HS chọn bạn (đóng vai người thân) cùng tham gia trao
đổi, thống nhất dàn ý đối đáp
- 1 HS đọc thành tiếng đề bài
- Cả lớp đọc thầm, gạch chânnhững từ quan trọng
Em có nguyên vọng học thêmmột môn năng khiếu (hoạ, nhạc,võ thuật trước khi nói với bố mẹ,
em muốn trao đổi với anh (chị)để anh (chị) hiểu và ủng hộnguyện vọng của em
Hãy cùng bạn đóng vai em vàanh (chị) để thực hiện cuộc traođổi.Về nguyện vọng của em
Trang 36Thực hành trao đổi, lần lượt đổi vai cho nhau, nhận xét,
góp ý để bổ sung hoàn thiện bài trao đổi
GV đến từng nhóm giúp đỡ
+ Hoạt động 5: Trình bày trước lớp.
- GV hướng dẫn nhận xét theo các tiêu chí
+ Nội dung trao đổi có đúng đề tài không?
+ Cuộc trao đổi có đạt được mục đích đặt ra không?
+ Lời kể, cử chỉ của 2 bạn có phù hợp với vai đóng
không?
HS chọn ra cặp HS trao đổi hay nhất
muốn học thêm một môn năngkhiếu
Nhóm đổi hoạt động
- Mỗi nhóm cử một cặp HS đóng vai trình bày trước lớp
Củng cố – dặn dò:
Nhắc lại một số ý
Cần nắm vững mục đích trao đổi
Nội dung trao đổi gọn gàng, dự kiến trước những điều thắc mắc của người nghe để trả lời.Thái độ chân thật, cử chỉ tự nhiên phù hợp đối tượng trao đổi
Dặn dò: Chuẩn bị bài mới
Trang 37TIẾT 1 : LUYỆN TẬP TRAO ĐỔI Ý KIẾN VỚI NGƯỜI THÂN I- MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1- Xác định được đề tài trao đổi , nội dung , hình thức trao đổi
2 Biết đóng vai trò trao đổi tự nhiên , tự tin , thân ái , đạt mục đích đặt ra
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
1 Khởi động:
2 Bài cũ:
3 Bài mới:
Giới thiệu bài
+ Hoạt động 1: Hướng dẫn HS phân tích đề bài
Đây là cuộc trao đổi giữa em với người thân trong gia
đình, do đó phải đóng vai khi trao đổi
Em và người thân phải cùng đọc một truyện về một
người có nghị lực, có ý chí vươn lên trong cuộc sống
Khi trao đổi, hai người phải thể hiện thái độ khâm phục
nhân vật trong câu chuyện
+ Hoạt động 2 : Hướng dẫn HS thực hiện cuộc trao
đổi
HS đọc thầm lại gợi ý 1
HS đọc gợi ý 2: Xác định nội dung trao đổi
HS đọc gợi ý 3: Xác định hình thức trao đổi
+ Hoạt động 3: Thực hành trao đổi trong nhóm.
HS chọn bạn (đóng vai người thân) cùng tham gia trao
đổi, thống nhất dàn ý đối đáp
Thực hành trao đổi, lần lượt đổi vai cho nhau, nhận xét,
góp ý để bổ sung hoàn thiện bài trao đổi
GV đến từng nhóm giúp đỡ
+ Hoạt động 4: Trình bày trước lớp.
- 1 HS đọc thành tiếng đề bài
- Cả lớp đọc thầm, gạch chânnhững từ quan trọng
HS tự chọn bạn, chọn đề tài Vài HS nêu đề tài đã chọn
HS đọc gợi ý
HS nói nhân vật mình chọn và trao đổi sơ lược về nội dung trao đổi theo gợi ý trong SGK
Một HS giỏi làm mẫu và trình bày theo gợi ý trong SGK
HS thực hiện trao đổi, đổi vai cho nhau, nhận xét góp ý để bổ sung hoàn thiện bài trao đổi
- Mỗi nhóm cử một cặp HS đóng vai trình bày trước lớp
Trang 384 Củng cố – dặn dò:Nhận xét tiết học
Trang 39TIẾT 2 : MỞ BÀI TRONG BÀI VĂN KỂ CHUYỆN
I - MỤC ĐÍCH ,YÊU CẦU :
1- Học sinh biết được thế nào là mở bài trực tiếp và mở bài gián tiếp trong bài văn kể chuyện
2 Bước đầu biết viết đoạn mở đầu một bài văn kể chuyện theo hai cách : gián tiếp và trực tiếp
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
1 Khởi động:
2 Bài cũ:
3 Bài mới:
III CÁC HOẠT ĐỘNG:
1/Khởi động: Hát
2/Kiểm tra bài cũ: Ôn tập và kiểm tra
3/Bài mới:
Giới thiệu bài, ghi tựa
*Hoạt động 1: Giới thiệu cách mở bài trong bài văn
kể chuyện
-Gv gọi hs đọc bài “Rùa và Thỏ”
-Gv cho cả lớp đọc thầm truyện và gạch dưới đoạn mở
bài
-Gv cho hs đoc 2 cách mở bài và nhận xét
-Gv cho hs rút ra ghi nhớ
Gv chốt ý lại và cho hs nhắc lại (đính bảng từ)
*Hoạt động 2: Luyện tập
Bài 1: HS đọc nối tiếp
GV chốt lại: cách a mở bài trực tiếp, cách b,c,d mở bài
gián tiếp
Bài 2:
GV chốt lại: Truyện mở bài theo cách trực tiếp-kể
ngay vào sự việc mở đầu câu chuyện
Bài 3: Gv yêu cầu Hs tự làm phần mở đầu câu chuyện
theo cách mở bài gián tiếp bằng lời kể của người kể
chuyện hoặc lời của bác Lê
-Gv gọi hs đọc bài và cho hs nhận xét, tuyên dương
-3 Hs nhắc lại
-2 hs đọc-Cả lớp đọc thầm sgk-hs nêu miệng
4 HS đọc nối tiếp 4 đoạn mởbài Cả lớp đọc thầm, suy nghĩvà phát biểu ý kiến
HS đọc nội dung BT 2
HS phát biểu ý kiến
HS thực hiện vào vở
-Vài hs nêu Vài HS nhận xét
Trang 404/Củng cố:
GV đọc lại ghi nhớ
Nhận xét tiết học
5/Dặn dò:
-Về nhà tập làm mở bài
-Xem trước bài : Kết bài trong bài văn kể chuyện