on tan van hoc 11

- Thơ mới khác với thơ trung đại nh thế nào?Câu 1: +Thơ mới nảy sinh trong hoàn cảnh xã hội thực dân nửa phong kiến +Tác giả thơ mới: tri thức Tây học thơ trung đại: Nho sĩ và quan lại

Gi¸o ¸n tiÕt 115 – 116

¤n tËp v¨n häc

Gi¸o viªn: NÞnh ThÞ Hång Loan

Tr êng THPT Xu©n Huy – Tuyªn Quang

- Thơ mới khác với thơ trung đại nh thế nào?

Câu 1:

+Thơ mới nảy sinh trong hoàn cảnh xã hội thực

dân nửa phong kiến

+Tác giả thơ mới: tri thức Tây học (thơ trung đại: Nho sĩ và quan lại)

+Thơ mới thể hiện cái tôi cá nhân một cách tuyệt

đối (thơ trung đại tính phi ngã)

+Thơ mới ảnh h ởng thi pháp văn học Ph ơng Tây (thơ trung đại ảnh h ởng thi pháp văn học trung đại Trung Hoa)

So sánh hai tác phẩm “L u biệt khi xuất d ơng” và

“Hầu trời”

- Những nét chính về hai bài thơ:

+Thời điểm ra đời: L u biệt khi xuất d ơng (1905), Hầu trời (1921) Đây là thời kì mở đầu cho quá trình hiện

đại hoá văn học Việt Nam

+Cả hai bài thơ: đều thể hiện phần nào cái tôi, ý thức cá nhân Vẻ đẹp lãng mạn hào hùng ở Phan Bội Châu, cái tôi tài hoa, ngông ở Tản Đà

+Cả hai bài thơ đều nằm ở điểm giao thời, của hai thời

đại thi ca , từ thi ca trung đại chuyển sang thi ca hiện

đại.

Bảng thống kê về hai tác phẩm

L u biệt khi xuất d

Nội

dung Lí t ởng của trang nam nhi chủ động xoay trời

chuyển đất Không phụ thuộc vào hoàn cảnh cuộc sống

Cái tôi hào hoa, phóng túng, khẳng định tài năng văn ch ơng

Khao khát muốn đ ợc thể hiện mình giữa cuộc đời

Nghệ

thuật Xây dựng hình t ợng kì vĩ, hào hùng (Thơ tuyên

truyền cổ động cách mạng)

Giọng điệu tự nhiên, có nhiều sáng tạo (h cấu chuyện hầu trời Cái tôi ngông)

Câu 3: Qua việc phân tích, so sánh các bài

thơ L u biệt khi xuất d ơng và Hầu trời “ ” “ ”

“Vội vàng , hãy làm rõ quá trình hiện đại hoá ”

thơ ca thời kì từ đầu thế kỉ XX đến Cách mạng tháng Tám năm 1945.

Giai đoan/

biểu hiện

I Đầu XX- 1920 II 1920 - 1930

III 1930 - 1945

Thi pháp trung

đại; ngôn ngữ

trung đai; t t ởng

đổi mới: chí làm

trai

“Xuất d ơng l u biệt” (1905) chữ

Hán, thể thất ngôn bát cú Đ ờng luật

Thi pháp trung đại có

yếu tố đổi mới; ngôn ngữ

hiện đại, cái “tôi” ngông

của nhà nho chán đời, tài

tử, muốn thoát li lên Hầu

Trời, bán văn

“Hầu trời”

(1921) chữ

quốc ngữ; thể thất ngôn tr ờng thiên có yếu tố

tự sự

Thi pháp hiện đại; ngôn ngữ hiện đại, cái “tôi” ham

sống, khát khao giao cảm với đời, quan niệm mới

mẻ về thiên nhiên và lẽ sống, cái “tôi” cá nhân

buồn, bơ vơ về cuộc đời ngắn ngủi.

“Vội vàng” (1938) chữ quốc ngữ, thơ tự do, hỗn hợp giữa các thể:năm chữ, tám chữ, bảy chữ

=> Con đ ờng từ Phan Bội

Châu qua Tản Đà đến Xuân

Diệu đã hoàn tất một quá trình hiện đại hoá thơ ca VN nửa

đầu thế kỉ XX từ phạm trù

trung đại qua quá độ sang hiện

đại.

Câu 4: Nội dung t t ởng và đặc sắc nghệ

thuật của 5 bài thơ: Vội vàng, Tràng

giang, Đây thôn Vĩ Dạ, Chiều xuân

Nội dung Nghệ thuật

Vội

vàng

Xuân

Diệu

Tràng

giang

(Huy

Cận)

Sự giao cảm hết mình với thiên nhiên, con ng ời, cuộc

đời

Quan niệm mới mẻ về nhân sinh, nỗi buồn về sự trôi

chảy của thời gian, để từ đó

có cách sống vội vàng

Thể thơ hỗn hợp, tự

do, hình ảnh thơ mới lạ, trẻ trung, táo bạo Giọng điệu say mê sôi nổi, có nhiều sáng tạo về ngôn ngữ

và hình ảnh

Nỗi buồn bâng khuâng

Cái tôi cô đơn tr ớc thiên nhiên, tình yêu quê h ơng

Nỗi sầu vũ trụ – sầu nhân thế bao la, thăm thẳm

trong hồn thơ HC

- Vừa cổ điển vừa hiện

đại

- Giọng điệu gần gũi, thân thuộc

- Bài thơ mới tiêu biểu nhất của HC tr ớc CM

Đây

thôn

Vĩ

Dạ

T ơng t

Chiều

xuân

Tình cảm thiết tha với

đời, với ng ời Nỗi buồn bâng khuâng, với bao uẩn khúc trong lòng

Giàu hình ảnh thể hiện nội tâm, ngôn ngữ tinh tế, giàu sức gợi liên t ởng.

Tâm trạng của chàng trai lúc t ơng t , hồn quê hoà lẫn cảnh quê, khát vọng hạnh phúc lứa đôi giản dị

Ngôn ngữ thơ giản dị, ngọt ngào tha thiết, phảng phất

ca dao dân gian làm sống dậy hồn x a đất n ớc Nét chân quê

Cảnh chiều xuân ở

đồng bằng Bắc Bộ

Không khí, nhịp sống

êm ả, tĩnh lặng.

Thủ pháp nghệ thuật gợi tả.(lấy cái động

để tả cái tĩnh lặng của cảnh quê)

Câu 5: T t ởng và đặc sắc nghệ

thuật của các bài thơ: Chiều tối, Lai Tân của Hồ Chí Minh,

Từ ấy, Nhớ đồng của Tố Hữu

Nội dung Nghệ thuật

Chiều

tối

Lai

tân

Tinh thần lạc quan,

v ợt lên trên hoàn cảnh khắc nghiệt

Tình yêu thiên nhiên

Vẻ đẹp cổ điển mà hiện đại

Sự vận động của t t ởng, hình ảnh, cảm xúc

Tả thực bằng bút pháp châm biếm (h ớng ngoại)

Mâu thuẫn để bật lên tiếng c ời thâm thuý

Niềm vui khi

đón nhận lí t ởng của Đảng, lời

tâm nguyện chân thành, thiết tha, rạo rực

Từ

ấy

Vận động về tâm trạng thể hiện qua ngôn từ, hình ảnh, nhạc điệu (ảnh h ởng của thơ mới)

Nhớ

đồng

Khao khát tự do, say

mê lí t ởng, thể hiện qua nỗi nhớ da diết, cháy bỏng với quê h

ơng, con ng ời

Diễn biến tâm trạng thể hiện qua ngôn từ, hình ảnh, nhạc điệu (điệp từ,

điệp kiểu câu)

Tôi yêu em

Puskin

Cái đẹp, cái hay, sức hấp dẫn của bài thơ “Tôi yêu em“ “ Puskin

- Thấm đ ợm nỗi buồn của mối tình đơn ph ơng, vô vọng nh ng trong sáng của một tâm hồn chân thành, nhân hậu mãnh liệt, vị tha cao th ợng.

- Ngôn từ giản dị, tinh tế Điệp ngữ “tôi yêu em“

- Lời nguyện cầu mang nhiều ý nghĩa.

Câu 7: Hình t ợng nhân vật Giăng Van “ giăng : thiên sứ của

tình th ơng

- Ngoõn ngửừ: nheù nhaứng, ủieàm túnh, thỡ thaàm, haù gioùng  Teỏ nhũ, laứm yeõn loứng Phaờng tin

- Thái độ và hành động quyết liệt đối với Gia ve khi Phăng tin

qua đời

- Thái độ sẵn sàng chấp nhận tiếp tục cuộc ssóng tù đày để l ơng tâm thanh thản

=> Vụựi tớnh caựch nhaõn haọu, dũu daứng, teỏ nhũ, traõn troùng ủoỏi vụựi

ngửụứi khoỏn khoồ vaứ maùnh meừ, baỏt khuaỏt trửụực baùo quyeàn, hỡnh tửụùng Giaờng Van Giaờng ủaùi dieọn cho thieõn sửự cuỷa tỡnh thửụng, cho caựi thieọn, caựi cao caỷ, sửù cửựu roói… baỏt dieọt

=> Trong hoàn cảnh bất công, tuyệt vọng, con ng ời chân chính vẫn có thể bằng ánh sáng của tình yêu th ơng đẩy lùi bóng tối của

c ờng quyền bạo lực đặt niềm tin vào t ơng lai

Câu 9 : Qua đây, các em cho biết :

Cô dạy các em thế nào?