Giáo án dạy thêm văn 9

- Việt Nam đang hội nhập, nhiều cuộc họp, hội nghị quan trong đợc tổ chức, nhữngvân hội mới mỏ ra trớc mắt dân tộc không lẽ chỉ vì hành động vô ý thức của một vàingời làm xấu đi hình ảnh

1 Khái niệm về nghị luận về một sự việc hiện tợng đời sống Sgk.

2 Dàn ý chung của kiểu bài …sgk.sgk

II Thực hành làm một số đề tiêu biểu

- GV cùng hs xây dng thành những dàn ý cho các đề bài

Đề 1: Một hiện tợng phổ biến hiện nay là vứt rác ra đờng hoặc những nơi công cộng …

Em hãy viết một bài văn nêu suy nghĩ của mình.

- Câu trả lời nằm trong chính mỗi chúng ta

B Thân bài

1 Nêu hiện tợng

- Nếu đi dạo một vòng thành phố, bạn sẽ bắt gặp những hành vi thiếu ý thức làm ảnh hởng tớ

vệ sinh công cộng diễn ra rất phổ biến trong đời sống hằng ngày nh một nỗi nhức nhối chung

+ Một ngời ngang nhiên vứt rác tung toé ra đờng

+ Rác bay từ trên gác xuống đờng bất chấp ai ở bên dới,+ Vứt rác xuống hồ

+ Những nơi nhiều khách tham quan du lịch rác ở khắp nơi…sgk

- Những hành vi đó không phải là cá biệt Ngời ta xả rác nh các quyền đợc thế, thànhmột cố tật xấu khó sửa chữa

- Nhất trong những khu tập thể, rác trở thành vấn đề bức xúc của nhiều ngời và rác cònlàm đau đầu cả những nhà quản lí

- Các đó thị chịu sức ép lớn từ quá trình đô thị hoá, trong khi các cơ sở hạ tầng ch a đápứng đợc

- Cũng xuất phát từ việc xây dựng cơ sở cộng cộng của các thành phố còn nhiều hạnchế, cha thực sự có một chiến lợc dài hơi từ các cấp quản lí

- Những khu du lịch vẵng khác chỉ ví rác thải bừa bãi, mất mĩ quan, mùi sú uế bốc lênkhó chịu cho du khách.

- Vứt rác trong thành phố làm cho diện mạo xanh – sach đẹp mất dần Bạn bè quốc tế

đến Việt Nam sẽ có đánh giá ra sao

- Những hồ điều hoà của thành phố tù đọng, nổi lềnh bềng rác rởi, nớc hồ bốc mùi khóchịu

- Việt Nam đang hội nhập, nhiều cuộc họp, hội nghị quan trong đợc tổ chức, nhữngvân hội mới mỏ ra trớc mắt dân tộc không lẽ chỉ vì hành động vô ý thức của một vàingời làm xấu đi hình ảnh của cả đất nớc

- Thanh niên Việt Nam bớc ra thế giới ngày một nhiều, không lẽ hành trang hội nhậpcủa các ban là cả những thói xấu không nên có

4 Cách giải quyết

- Singapo nổi tiếng là một quốc gia sạch nhất thế giới, cần 50 năm để thay đổi thóiquen cả một dân tộc ở đây nếu vứt rác, nhổ bã kẹo cao su ra đờng ngay cả việc khạcnhổ bừa bãi cùng bị phạt nặng

- Chúng ta cần có những quy định nghiêm khắc đói với những hành vi làm ảnh hởnhtới vệ sinh cộng cộng,

- Hơn cả là ý thức của mỗi ngời Thay đổi một thói quen cần thời gian dài, nên bắt đầungay từ hôm nay

- Việc giáo dục ý thức nơi công cộng cần đa vào nhà trờng, các bài học không đơnthuần là lí thuyết, cần cho các em tìm hiểu thực tế và nâng cao dần ý thức và có hành viphù hợp

A Kết bài

- Mơ ớc chung của nhân dân ta : trong tơng lai không xa Việt Nam sẽ trở thành mộttrong những con rồng châu á

- Mỗi ngời cùng đóng góp sức mình vào công cuộc chung ấy

- Bắt đầu bằng việc làm nhỏ của mỗi ngời : bỏ rác đúng nơi quy định

Đề bàisố 2 : Những ngời không chịu thua số phận

A Mở bài

- Trong cuộc sống không ai tránh khỏi những lúc kho khăn khốn khó, có nhiều ngờingay từ khi sinh ra đã mang trên ngời những khuyết tật Có những ngời buông xuôichịu chấp nhân số phận, nhng co những ngời không đầu hàng

- Biết vơn lên trong khps khăn đôi khi là tuyệt vọng là một lẽ sống cao đẹp, họ viết lênnhững câu truyện cổ tích trong đời sống hằng ngày

+ Thanh Tú – cô gái mù giàu nghị lực đem lại niềm hi vọng cho những ngờicùng cảnh ngộ với mình khi cô có khả năng nhìn thầy mọi vật

- Họ chính là những tầm gơng tiêu biểu cho một lẽ sống đẹp, không chịu khuất phục sựnghiệ ngã của số phận

cuộc sống vốn không bình lặng, đầy sòng gió Không ít ngời ngục ngã, có những phảnứng tiêu cực, hằn học, hận thù với xung quanh, trở thành gánh lặng cho gia đình và xãhội Buồn, thất vọng trong hoàn cảnh nh vậy là đáng thông cảm song vì thể đánh mậtbản thân sẽ l;à vô cùng đánh trách.

- Họ là bài học lớn cho thế hệ trẻ hôm nay, trong hoàn cảnh đầy đủ tiện nghi sung túc,

đợc học tập và tiếp thu nèn văn hóc tiên tiến, sự quan tâm của toàn xã hội thì không ítthanh niên tự đánh mất mình, lao vào tệ nạn xã hội, lối sống vô nghĩa và huỷ hoại bảnthân Nếu soi mình vào những tấm gơng trên hẳn sẽ thấy mình bé nhỏ, đãng trách biếtchừng nào

- Không đao to búa lớn, chính cuộc đời họ là thông điệp cao cả về lối sống có ích Làm thơ, viết văn, dạy học…sgk.bằng công việc thầm lặng họ cống hiến cho đời nh câyxanh tô điểm cho cuộc sống

3 Nguyên nhân : Điều gì giúp họ vợt qua

- Trớc hết là nghị lực nh ngọn lủa bền bỉ bên trong mội ngời không làn họ tàn lụi niềmtin và tình yêu cuộc sống

- Gia đình, những ngời thân yêu, bạn bè là điểm tựa tinh thần cho họ Hẳn họ mất tinhthần, khủng hoảng biết chừng nào, mở rông vòng tay, thắp nên trong họ một niềm vuisống chính chúng ta đang tiếp thêm sức mạnh cho một cuộc đời

- Từ đó chùng ta có đợc một bài học vế lòng chia sẻ, yêu thơng những ngời quanhmình, giúp đõ họ

C Kết bài

- Một nhạc sĩ từng viết : Mà sao không là bão, là giông, là ánh lửa đêm đông Sống cầnbiết khát vọng và vơn lên

- Những ngời không chịu thua số phận là những tấm gơng để chúng ta phấn đấu

- Trách nhiệm của học sinh hôm nay

 Củng cố: cách làm bài nghị luận về một sự việc hiện tợng

 Dặn dò : viết bài

 Rút kinh nghiệm…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk Ngày

Kiểu bài nghị luận về một sự việc hiện tợng đời sống

- Trong những năm vừa qua, số vụ tai nạn giao thông đờng bộ tăng lên với con số

đáng giật mình

+ Trong năn 2005 có 14.414 vu cớp đi sinh mạng của 11.343 ngời, bị

th-ơng 1.991 ngời+ Theo thống kê đên hết tháng 11 năm 2006 có tới 13.253 vụ với hơn11.489 ngời thiệt mạng và 10.213 ngời bi thơng

- Nh vây với rất nhiều biện pháp, những đợt ra quân vì an toàn giao thông song số vụtai nạn không những không giảm bớt mà số ngời thiệt mạng còn tăng cao do số vụ tainạn nghiêm trọng xảy ra

- Riêng vơi Hải Phòng trong 8 tháng đầu năm có tớ 102 vụ với 21 ngời chết và 128

ng-ời bị thơng

- Những con số biết nói ây khiến chúng ta nghĩ gì

2 Nguyên nhân

a) Nguyên nhân chủ quan về phía ngời tham gia giao thông

- Nguyên nhân đầu tiên và quan trọng nhất trực tiếp dẫn đến những vụ tai nạn giaothông là ngời sử dụng phơng tiện không chấp hành đúng luật lệ giao thông Phổ biếntrên đờng phố là hiện tợng lạng lách, đánh võng, cẩu thả của một số thanh niên, họ

đang đùa với tử thần, coi thờng mạng sống chính mình và nhừng ngời xung quanh,không tuân thủ các biển báo, vợt quá, không làm chủ tốc độ hoặc sử dụng các chất kíchthích trong khi điều khiển phơng tiện giao thông

- Việc đi sai đờng, lấn chiếm đờng, vợt ẩu cũng gây ra những hậu quả đáng tiếc

Nh vậy nguyên nhân gây ra tai nạn chủ yếu do sự thiếu hiểu biết và thái độ xem thờng luậtgiao thông chủ phơng tiện

b) Nguyên nhân khách quan

- Hệ thống đờng sá của nớc ta còn cha đảm bảo, đặc biệt tai các đô thị đông dân c, sựphát triển của cơ sở tầng cha dáp ứng đợng nh cầu và s phát triển của giao thông ngàynày, hệ thống đờng ngày một xuống cấp, việc sửa chữa thiếu quy hoạch và thống nhấtgây khó khăn cho ngời tham gia giao thông

- Các biển báo trên các tuyến đờng còn nhiều bất cập : không có biển báo, biển báo cónhng không hợp lí, quá nhiều biển báo ngời đi không biết tuân thủ theo biển nào Ngaycả hệ thống đèn giao thông cũng thiếu sự đồng bộ

Những yếu tố khách quan trên cũng gây ảnh hởng to lớn tới ngời tham gia giao thông đôi khi

đó chình là nguyên nhân gây nên nhngx vụ tai nạn nghiêm trọng

3 Hậu quả

a) Với bản thân và gia đình ngời bị tai nạn

- Tai nạn giao thông để lại hậu quả nghiêm trọng với bản thân và gia đình những nạnnhân Nhiều cảnh con mất cha mẹ, cha mẹ mất con vì tai nạn Hơn ai hết những ngời

bị tai nạn hiểu đợc giá trị của việc tuân thủ luật giao thông đờng bộ khi mất đi sứckhỏe, mang thơng tật, mất đi một phần thân thể của mình Có khi họ trở thành gánhnặng cho gia đình

- Đa số những ngời bị tai nạn giao thông đang trong độ tuổi lao động, điều này ảnh ởng trực tiếp tới kinh tế gia đình

h-b) Với xã hội

- Số tiền chi phí cho chữa trị cho những vụ tai nạn một năm lên tới con số khổng lồtrong khi đó nớc ta còn nghèo rất cần tiền đầu t cho phát triển kinh tế và nâng cao đờisống nhân dân

4 Biện pháp giải quyết

- Có khung hình phạt nghiêm khắc với những ngời vi phạm luật lệ giao thông

- Nâng cao việc giáo dục an toàn giao thông , ý thức của ngời dân giữ gìn an toàn giaothông là trách nhiệm chung của tất cả mọi ngời

- Đầu t nâng cấp hệ thống đờng sá, hệ thống tín hiệu

- Tuyên truyền về an toàn giao thông với nhiều hình thức

C Kết bài

- An toàn giao thông là hạnh phúc của mọi ngời

- Trách nhiệm của học sinh.

Đề bài số 4: Suy nghĩ về hiện tợng học tủ, học vẹt

1 Giải thích khái niệm

- Cần hiểu thế nào là học vet, học tủ – những từ đợc xem là biệt ngữ của giới “nhấtquỷ nhì ma” những đã trở nên vô cùng quen thuộc với xã hội bởi ai ai trong chúng ta

đều từng ngồi trên nghế nhà trờng

+ Học vẹt dùng để chỉ việc học nhng không hiểu bản chất của vấn đề đang học,ngời học nhắc lại những khiến thức SGK nh con vẹt hay cái máy mà thôi Giống

nh ngời xa từng nói “thực bất kì vi” - ăn nhng không biết vị cũng để chỉ cáchhọc này

+ Học tủ thờng gặp trong các kì thi học sinh chỉ chăm chăm học phần kiến thức

mà đợc cho là “tủ” – chắc chắn đề thi sẽ cho vào, bỏ rơi các phần kiến thứckhác, nhng tất cả các thông tin về “tủ” chỉ do “truyền mồm” ngời nọ nói với ng-

ợc, nhngc kiến thức ấy không có tác dụng gì với ngời học

- Nhất là vào các dịp thi nh học kì, tốt nghiệp và ngay cả kì thi đại học quan trọng cũngdiến ra việc học vẹt học tủ Thời gian không dành cho việc “sôi kinh nấu sử” mà đoángià đoán non đề vào phần gì

- Nếu đợ hỏi 10 bạn sẽ không đơi 5 bạn học sinh sẽ trả lời rằng mình có học vẹt, họctủ

3 Nguyên nhân

- Nguyên nhân của căn bệnh trên chính là bệnh lời Ngày thờng còn dành thời gian đểchơi, xem ti vi, chơi game…sgk.không ôn bài tiếp thu kiến thức thờng xuyên, khi thi, giũamột rừng kiếm thức nhất là với những môm học thuộc đành phải học tủ và cầu mọngcho thoát

- Điều khác nữa là trong lớp mải nói chuyện, làm việc riêng, không chú ý vào bàigiảng nên không hiểu lâu dần thành mất gốc, học vẹt chỉ là học phần ngọn không hiểuchắc chắn về kiến thức cơ bản

- Một thực tế không thể phủ nhận là nguyên nhân còn có từ chính những ngời lớn, từchơng trình học còn nặng về lí thuyết yếu thực hành của nớc ta

4 Hậu quả

- Việc học nh trên để lại hậu quả nghiêm trọng Học vẹt nên kiến thức không chắc nếubài học thuộc lòng thì có thể thi qua nhng nếu cần vận dụng thì đành cắn bút hay gianlận, quay cóp

- Học tủ gây nên nhiều việc dở khóc dở cời, bị tủ đè không biết trách ai, đến lúc thixong hối hận thì việc cũng đã rồi Đôi khi kì thi ấy vô cùng quan trọng trong đời mỗingời

- Việc học tủ, học lệch trở nên phổ biến là vô cùng nguy hại, để làm chủ kiến thứckhổng lồ trong tơng lai cần bắt đầu từ nhngc điều cơ bản hôm nay, không ai có thể xâynhà từ nóc đợc

- Từ việc trên ấy tới những tiêu cực dau lòng trong gioá dục Việt Nam nhiều năm qua

nh bài toán cha tìm ra lời giải

5 Giải pháp

- Có đợc một giải pháp chấm dứt học lệch, học tủ quả là khó, xin bắt đầu từ chìnhnhững ngời học, câu hỏi dành cho chúng ta

C Kết bài

- Lê-nin từng day : học, học nữa, học mãi

- Mỗi bạn học sinh cần lựa chọn một phơng pháp học cho phù hợp

Đề bài số 5 : Việt Nam tuy điều kiện kinh tế hạn chế, cơ sở vật chất cha phát triển nhng đã có

nhiều học sinh đạt huy chơng vàng viết bài văn nên suy nghĩ của em

A Mở bài

- Hiếu học là một truyền thống quý báu từ ngàn đời nay của nhân dân ta

- Biết bao thế hệ đã tiếp nối truyền thống ấy và viết lên những thành tích vô cùng đnág tự hào

- Trong những năm qua dù đất nớc ta còn nhiều khó khăn, cơ sở vật chất cha phát triển nhng các bạn học sinh, sinh viên có nhiều thành tích trong các cuộc thi lớn của khu vực và trên thế giới

- Đó là những tấm gơng đáng tự hào cho tất cả chúng ta noi theo

B Thân bài

1 Nêu hiện tợng

- Việt Nam cong nhiều hạn chế vầ kinh tế, đất nớc còn nghèo, nhiều thiên tai lũ lụt, cuộc sống vất vả lam lũ Nhà nớc xác đinh “đầu t cho giáo dục là hàng đầu” song so với các quốc gia khác trong khu vực và trên thế giới vẫn còn hạn chế Nền giáo dục VN cần đến một chặng

đờng dài để duổi kịp nớc bạn nh Nhật Bản, Singgapo

- Chúng ta có thể kể đến thật nhiều những tấmm gơng học tập , những ngời vinh danh hai tiếng Việt Nam thân thơng vơi bạn bè quốc tế

- + Được biết, trong 30 năm qua, học sinh Việt Nam tham dự cỏc kỳ thi khu vực v quà qu ốc tế đó cú 442 giải, trong đú 99 huy chương v ng, 47 huy chà qu ương bạc, 170 huy chương đồng v 26 bà qu ằng khen

- + Tại 2 kỳ thi Olympic chõu Á v 5 kà qu ỳ thi Olympic quốc tế năm

2006 , Việt Nam cú 31 học sinh dự thi v à qu đó mang về cho đất nước 27 huy chương, trong đú cú 4 huy chương v ng, 6 huy chà qu ương bạc, 16 huy chương đồng v 1 già qu ải khuyến khớch

- + Năm 2007 ba học sinh tiờu biểu vừa đạt HCV Olympic Quốc tế vừaqua l : à qu Đỗ Xuõn Bỏch (HCV Olympic Toỏn quốc tế lần thứ 48), Nguyễn Thị Ngọc Minh (HCV Húa học quốc tế lần thứ 39) v Nguyà qu ễn Tất Nghĩa (HCV Vật lý quốc tế lần thứ 38)

hệ sau tiếp nối

- Thể hiện quyết tâm vơn lên học tốt của HSSV VN , nhng những bông hoa trên mảnh đất khô,bất chấp sự khắc nghiệt của thiên nhiên, những bông hoa vẫn nở tô điểm cho cuộc đời, những HSSV ấy biết vơn lên và vơn lên không ngừng

- Họ góp phần nâng cao vị thế của VN trên trờng quốc tế trong măt bạn bè năm châu Bác Hồ

từ nói “chính là nhờ một phần Các cháu” Việt Nam cong là quốc gia nghèo, đang trên hành trình Công nghiệp hoá - hiện đại hoá , những con ngời ấy đã cho thấy nguồn lực tiềm tàng, cơ

sở cho sự phát triển trong tơng lại vì con ngời chính là nhân tố chính của sự phát triển, là độnglực mạnh mẽ

- Họ trỏ thành tấm gơng tốt đẹp cho thế hệ trẻ, không ít bạn trẻ còn mải mê với những thù chơi vô bỏ, những quan niệm sống sai lầm, những HSSV ấy nêu lên mộ lẽ sống đẹp cho chúng

ta noi theo

3 Lí giải nguyên nhân : Điều gì cho họ sức mạnh để làm nên những điều kì điệu nh vậy

- Cần kể đến sự lỗ lực không ngừng của mỗi ngời , bằng quyết tâm và lòng say mê khoa học

- Sự dạy bảo tận tình của nhà trờng và thầy cô, điều kiện giảng dạy nớc ta còn nhiều hạn chế, tình yêu nghề và say mê với công việc cho các thầy các cô sự sáng tạo lòng nhyiệt tình với các

em học sinh và sự nghiệp giáo dục

- Sự tạo điều kiện của nhà nớc, đầu t cho giáo dụ là quốc sách, tập trung phát triẻn con ngời

- Những ngời thân động viên và khích lệ tạo nên sức mạnh bên trong cho các bạn quýet tấm dàng giải cao về cho đất nớc

4 Cần học tập nh thế nào

- Học là sự nghiệp cả đời , là niềm hạnh phúc của mỗi ngời, tuy nhiên mỗi ngời có một mục

đích học tập khác nhau, không ít ngời vì cái lợi trớc mắt, ích kỉ, học cần biết đem kiến thức

đã học phục vụ cho đất nớc

- Không ít ngơì lơ là việc học

- Cần xác định thái độ học tập đúng đắn

- Có biện pháp học tập phù hợp : HS tự nêu các biện pháp

- Xã hội cần chăm sóc và quan tâm hơn nữa tơi sự nghiệp giáo dục của nớc nhà

ăn chơi đua đòi là hiện tượng ta thường bắt gặp trong đời sống; nó đã và đang diễn ra quanh

ta, nhất là lớp trẻ Nó đã trở thành “thói” rất đáng chê trách.

2 Thân bài.

-Giải thích khái niệm: “Thói” Nghĩa là Lối, cách sống hay hoạt động thường không tốt đợc lặp đi lặp lại lâu ngày thành quen.Ta thờng nói: “Thói hư , tật xấu; dở thói du côn, đầu bò; mãi mới bỏ đợc thói hút xách, nghiện ngập; thói ăn chơi đua đòi” Tục ngữ có câu : “ đất

có lề quê có thói”, hoặc “Thói đời trâu buộc ghét trâu ăn”

Thói ăn chơi đua đòi là cách sống của một số ngời bắt chước nhau, đua đòi nhau về cách

sống, cách xài sang, thích trng diện, chạy theo “ Mốt” Có kẻ thì khoe sang, khoe giàu, ăn tiêu như phá Xe máy, ô tô thích dùng loại “xịn” Từ bộ váy, bộ vét, chiếc áo khoác đến đôi

giày, đồng hồ, túi xách phải là hàng Nhật, hàng ý, hàng Mĩ mua bằng đô- la trong siêu thịmới oách !

-Các biểu hiện của vấn đề : ăn thì đặc sản, uống thì rượu Tây, mỗi cuộc nhậu phải chi vài

“vé” Chơi thì quán nhảy, vũ trường, ka ra ô kê thâu canh suốt sáng, dập dìu gái đẹp trước

sau Họ vênh váo, vênh vang lắm!

Hiện tương mắt xanh, môi đỏ, nhuộm tóc vàng, móng tay, móng chân nhuộm đỏ, traiđeo khuyên tai ta thường thấy trong một số học sinh hư

Là quý tử, tiểu thư, con ông này, bà nọ, chức trọng, quyền cao, vàng bạc đây két… đua đòi,

ăn chơi còn có nhẽ Ta thường nghe họ nói “Chết cũng chẳng mang được của sang thế giới bên kia! Có tiền thì ăn chơi, mua sắm cho sướng!” Nghe họ nói mà buồn cười.

-Bàn về nguyên nhân, hậu quả :Có một số kẻ tiền bạc chẳng có nhiều thế mà cũng ăn chơi,

đua đòi, lời lao đông, trốn bỏ học Có kẻ vì ăn chơi, đua đòi mà sa ngã như, trộm cắp, hútchích, cờ bạc, mại dâm…Có nhiều gia đình con cái ăn chơi, đua đòi rồi nghiện ngập, trộmcắp, tù tội…mà bố mẹ mang tiếng xấu xa ê chề!

-Bài học:Nhân dân ta vốn cần cù, giản dị, tiết kiêm trong làm ăn, sinh sống Thói ăn chơi

đua đòi là một hiện tượng tiêu cực, trái hẳn với nếp sống, đạo lí của nhân dân

Học được một điều hay, rèn được một đức tính tốt thì rất khó, nhưng đua đòi, ăn chơi, nhất

định sẽ bị sa ngã Câu tục ngữ “ Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng”và lời nhắc nhở của ông

bà cha mẹ “Chọn bạn mà chơi” là một bài học rất bổ ích để mỗi chúng ta tu dưỡng đạo đức,

tính tình

3Kết luận: Tóm lại, ăn chơi, đua đòi, là một thói xấu ăn ngon mặc đẹp ai cũng muốn, nhưng

phải hợp lí, hợp thời, hợp cảnh Xung quanh chúng ta có biết bao tấm gương sáng và đẹp vềcon người mới và đẹp Hình ảnh những học sinh giỏi ở trường ta, quê hương ta đã nêu lên cho

ta bao bài học quý báu để noi theo

Đề 2: Bệnh “nói dối”

1 Mở bài :

Nói dối là một cách nói khác đi, không đúng với sự thật, không đúng với tâm trạng,suy nghĩ của mình, cố ý che giấu một cái gì đó; thậm chí xuyên tạc, nó chệch đi khiến ngườinghe phải tin để đạt được mục đích của mình

2 Thân bài:

+ Những biểu hiện :

Cha ông ta đã cảnh tỉnh rằng : trong xã hội không thiếu những kẻ : “Bề ngoài thơn thớt nói cười-Bề trong nham hiểm giết người không dao”; rồi những hạng người “ăn như rồng cuốn, nói như rồng leo, làm như mèo mửa” cũng không phải ít trong cuộc đời này…

Có người chủ động nói dối( Tô vẽ bịa đặt theo tính toán có lợi cho bản thân mình, chọn lựa sắp đặt rất kĩ lời nói) để mang lại lộc cho mình nhiều nhất.

Thụ động nói dối khi mà cấp trên hoặc người đối thoại không muốn nghe những điều nghịch

lí, ví dụ trong bụng thì ghét nhưng ngoài mặt thì vẫn nói rằng yêu…Bực thật! sợ rằng lâu dầnthành thói quen, nói năng không cảm thấy ngượng mồm và xấu hổ Nói dối mãi trở thànhcăn bệnh lừa bịp cấp trên,lừa bịp người khác Báo cáo, bệnh thành tích lan tràn và đã trởthành căn bệnh trầm kha và trở thành căn bệnh khó sửa chữa trong đời sống của chúng tahiện nay

Người ta thi nhau tâng bốc, khi cấp trên đến chỉ đạo hội nghị, dự tổng kết với những

mĩ từ bóng bẩy, đại loại : Những lời vàng ngọc của anh đã giúp chúng em “sáng mắt, sáng lòng” khiến chúng em vô cùng “thấm thía và cảm kích”…Thú thật, chỉ thoáng nghe những

“sáo ngữ vô hồn” đợc phát ra liến thoắng như con vẹt này, những ai có lòng tự trọng cũngcảm thấy phải đỏ mặt xấu hổ bẽ bàng vì nó trơ trẽn quá, thậm chí vô liêm sỉ quá! đúng làkhông có sợi dây thần kinh xấu hổ nào trong bộ óc con người có thể chịu đựng nổi những

kiểu “uốn lỡi cú diều này”!

Có một câu chuyện đàm tiếu rằng: Một ông cấp phó vào thăm ông cấp trưởng trong bệnh

viện, miệng nói dối rít “ Anh cố gắng khỏi bệnh để về với chúng em Anh mà nằm bẹp lâu quá thì lấy ai chèo chống con thuyền sự nghiệp của cơ quan đây? anh em trong cơ quan mong anh từng giờ…” Chao ôi! toàn những lời có cánh được đưa ra đúng lúc, đúng “cơ hội”…thế nhng vừa ra khỏi cổng bệnh viện, chính trị cấp phó kia lại đã thốt lên “những lời gan ruột của mình: “Trời! ông ấy còn tỉnh táo lắm! còn lâu mới chết! Mình còn lẽo đẽo “ phó” đến bao giờ đây???.”

+Nguyên nhân:

Thử đi tìm nguyên nhân của căn bệnh này thì thấy rằng:

-Do thiếu trung thực, xa thực tế , chỉ muốn cầu lợi, thích được khen, không muốn bị

nhắc nhở, phê bình (dù nhỏ), che giấu sự thật , thậm chí tìm cách tẩy chay sự thậtđể làm lợi

cho một số cá nhân của một số ngời mà thôi

- Xung quanh chúng ta có rất nhiều người thích được nịnh, thích đợc ve vuốt, đợc ru

ngủ, đợc tung hô thì ắt có kẻ “lợi khẩu” uốn éo và khi ấynói dối sẽ trở thành một “nghệ thuật” luồn lách của những kẻ vụ lợi, háo danh.

Khi đã quen nói dối và quen nghe nói dối rồi thì ngời ta sẽ dửng dưng với tất cả, coi thờng

tất cả Cái đáng no là âm hưởng ngọt ngào của nói dối đã trở thành “lá bùa hộ mạng” có hiệu quả cho những kẻ bất tài luôn hành sử theo phương châm “Công thì của tôi”, còn “tội thì của chúng ta”! Do vậy họ cố tình khai khống, kê khống thành tích, bàng cấp để tô son,

trát phấn cho mình, để ra oai với người khác

Báo cáo không trung thực- căn bệnh này cũng chính là nói dối vậy Và khi cấp trên lại quanliêu nữa thì quả là một đại hoạ đối với xã hội

+Phương hướng giải quyết :

Làm thế nào để ngăn chăn và đẩy lùi tình trạng này? Thiết nghĩ phải nâng cao tinhthần phê và tự phê, đồng thời thực hiện dân chủ sinh hoạt trong cộng đồng Phê bình phải nhngọn roi quất vào, gột rửa và hạn chế căn bệnh này Phải biết tôn trọng sự thật, nói đúng sựthật

3 Kết luận: “Thuốc đẳng rã tật, sự thật mất lòng”

 Cñng cè: c¸ch lµm bµi nghÞ luËn vÒ mét sù viÖc hiÖn tîng

 Dặn dò : viết bài

 Rút kinh nghiệm…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk.…sgk Ngày

Tuần 26

I Ôn tập lý thuyết

1 Khái niệm về nghị luận về một đoạn thơ bài thơ Sgk

2 Dàn ý chung của kiểu bài …sgk.sgk

II Thực hành làm một số đề tiêu biểu

- GV cùng hs xây dng thành những dàn ý cho các đề bài

3 Từ Lộc trong bài thơ Mùa xuân nho nhỏ có mấy nghĩa, điền đúng (Đ), sai (S).

A Chồi non mùa xuân

5 Trong bức tranh mùa xuân ở bài thơ Mùa xuân nho nhỏ, các gam màu biểu thị cho cái gì ?

7 Mở đầu bài thơ tác giả xng “Tôi” đến phần cuối nhà thơ xng “Ta” Có ý nghĩa gì ?

A Khát vọng cái tôi nhỏ bé đến cái ta rộng lớn

B ứơc nguyện cống hiến của nhà thơ trong cuộc đời

D Tất cả đều sai

9 Bài thơ : Mùa xuân nho nhỏ đã đợc phổ nhạc thành bài hát

12 Hai câu thơ sau dùng biện pháp tu từ gì ?

Dù là tuổi hai mơi

Một bông hoa tím biếc

Một mùa xuân nho nhỏ

Một nốt trầm sao xuyến

II Tự luậnBài mùa xuân nho nhỏ

Đảm bảo các ý cơ bản sau

1 Nêu những nét chính về tác giả và hoàn cảnh ra đời của bài thơ

Thanh Hải (1930 - 1980) tên khai sinh là Phạm Bá Ngoãn, quê ở huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên - Huế Ông hoạt động văn nghệ từ cuối những năm kháng chiến chống Pháp.Trong thời kì chống Mĩ cứu nớc, Thanh Hải ở lại quê hơng hoạt động và là một trong những cây bút có công xây dựng nền văn hoá cách mạng ở miền Nam từ những ngày đầu +Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ viết cuối năm1980, thời gian không bao lâu trớc khi nhà

thơ qua đời, thể hiện niềm yêu mến thiết tha cuộc sống, đất nớc và ớc nguyện cuả tác giả

2 Bức tranh thiên nhiên mùa xuân xứ Huế căng tràn sức sống

+ Không gian mùa xuân đợc phác hoạ bằng mấy nét chấm phá Nghệ thuật đảo ngữ

Mọc giữa dòng sông xanh, một bông hoa tím biếc cho ngòi đọc tởng tợng dòng sông Hơng

trong vắt êm đềm lặng lẽ trong đất trời mùa xuân Chỉ cần một (số ít) bông hoa mùa xuân làmùa xuân bừng thức Không gian đợc mở rộng từ dòng sông đến bầu trời Tiếng chim chiềnchiện hót vang cả trời xuân

+ Nghệ thuật ẩn dụ chuyển đổi cảm giác trong câu thơ :

Từng giọt long lanh rơi

Tôi đa tay tôi hứng.

Tạo ấn tợng mạnh cho ngời đọc Nhà thơ hứng giọt nắng mùa xuân, giọt ma mùa xuân hayhứng âm thanh của tiếng chim chiền chiện ?

+ Bức tranh thiên nhiên tơi đẹp có màu sắc, ánh sáng, âm thanh làm cho con ngời thiếttha yêu sự sống

3 Mùa xuân của đất nớc trong truyền thống, hiên tại và tơng lai

+ Cấu trúc Mùa xuân ngời cầm súng, mùa xuân ngời ra đồng đợc lặp lại hai lần nhấn

mạnh hai nhiệm vụ trọng tâm của dân tộc thời điểm lúc bấy giờ Nghệ thuật hoán dụ ngờicầm súng là ngời chiến sĩ với nhiệm vụ chiến đấu bảo vệ Tổ quốc Còn ngời ra đồng là những

ngời nông dân trong lao động xây dựng đất nớc Hình ảnh lộc trên lng ngòi lính có nhiều cách

hiểu Đó là lộc biếc mùa xuân, cũng có thể hiểu đó là cành lá nguỵ trang trong b ớc quân hành

Mùa xuân đến cuồng nhiệt, thiết tha cháy bỏng nhờ cách biểu đạt của các từ láy hối hả, xôn xao.

+ Đất nớc trong truyền thống nh khúc nhạc trầm đợc nhà thơ định nghĩa

Đất nớc bốn ngàn năm

Vất vả và gian lao.

+ Đất nớc trong tơng lai cũng đợc nhà thơ khẳng định

Đất nớc nh vì sao

Cứ đi lên phía trớc.

+ Nghệ thuật đồng hiện (quá khứ, hiện tại, tơng lai) cùng khẳng định nh một bức thông

điệp thể hiện niềm tự hào thiêng liêng sâu sắc của nhà thơ với đất nớc, về ngàn năm văn vậtcủa cha ông

4 Lời ớc nguyện chân thành của nhà thơ, khát vọng đợc làm một mùa xuân nho nhỏ

+ Nhà thơ xng ta, mang ý thức cá nhân của một thời đại Tất cả đều muốn sống đẹp với

cuộc đời với nhân dân, hiến dâng tất cả cho đất nớc

+ Bài thơ dùng nhiều số từ một nh một nốt trầm xao xuyến, một mùa xuân nho nhỏ Dù

khiêm nhờng giản dị nhng đó là khát vọng sống đẹp của con ngời hoá thân vào cộng đồng

Khát vọng đó nhiệt tình cháy bỏng : Dù là tuổi hai mơi, Dù là khi tóc bạc.

+ Lời ớc nguyện kết thúc trong giai điệu mợt mà, lắng đọng của xứ Huế Tất cả cùng cất lên nh bản hợp xớng về tình yêu xứ Huế đẹp và thơ để khát vọng sống thiết tha hơn, cháy

bỏng hơn, ớc nguyện chân thành hơn.

Tuần 27 Đề số 2

I trắc nghiệm

1 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

Tên thật của Chế Lan Viên là :

A Phan Ngọc Hoan

B Phan Thanh Viễn

C Phan Thị Vàng Anh

D Phan Lạc Hoa

2 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

Chế Lan Viên Quê ở tỉnh nào ?

4 Điền chữ đúng (Đ) ; Sai (S) vào các phơng án sau

A Bài thơ Con cò Đợc viết năm 1967

B Tập thơ Hoa ngày thờng - Chim báo bão đựơc in năm 1967.

5 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

Bài thơ Con cò có mấy đoạn.

A Ba đoạn

B Bốn đoạn

C Hai đoạn

D Năm đoạn

6 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

Bài thơ Con cò đợc viết theo thể thơ gì ?

A Lục bát

B Thất ngôn

C Tự do

D Tứ tuyệt

7 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

Hình tợng bao chùm trong bài thơ Con cò là gì ?

A Con cò

B Con cò trong truyện cổ

C Con cò trong lời hát ru

8 Điền đúng sai vào các ý sau

A Trong đoạn 1, nhà thơ nói về tuổi thơ của con

B Đoạn 2 nói khi con đã trởng thành

C Đoạn 3 nói đến khi đi xa ngời con luôn nhớ về lời ru của mẹ

9 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

A Hình tợng cảnh cò trong ca dao dân ca vỗ về trên hồn trẻ thơ

B Chất liệu của bài thơ đợc lấy từ trong ca dao dân ca

C Hình tợng của con cò chuyển mơ ớc, khát vọng

D Lời ru với cánh cò nâng ớc vọng tình mẹ với con

10 Điền tiếp vào chỗ trống :

Trong lời ru của mẹ thấm ……….

Con cha biết con ………., ……

Con cha biết những cành mềm ……….

Sữa mẹ nhiều, con ngủ chảng ……….

11 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

ý nghĩa của câu thơ Cánh của cò hai đứa đắp chung đôi

A Cánh cò ấm áp nh tình mẹ

B Cánh cò và con đều bé bỏng, thơ dại

C Từ cánh cò, ớc mơ của con sẽ bay xa

D Cả A, B, C

12 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

Không gian của hình ảnh cánh cò trong đoạn 2.

A Từ hẹp đến rộng

B Từ cò đứng ở quanh nôi đến cánh cò đi học

C Từ cánh cò trắng bay lại hoài không nghỉ

D Cả A, B, C

13 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

Điệp ngữ ngủ yên trong bài thơ Con cò đợc nhắc mấy lần ?

A Ba lần

B Bốn lần

C Năm lần

D Hai lần

14 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

Nhịp điệu của bài thơ Con cò có ý nghĩa nh thế nào ?

A Vỗ về, an ủi

B Vỗ về, tha thiết

C Ngọt ngào, mãnh liệt

D Vỗ về, dịu dàng, sâu lắng

15 Khoanh tròn vào chữ cái đúng trong các phơng án sau :

Xác định biện pháp nghệ thuật của 3 câu thơ sau :

Cho cả sắc trời

Đến hát Quanh nôi.

mới qua tập thơ Điêu tàn (1937) Với hơn 50 năm sáng tác, có nhiều tìm tòi sáng tạo ở những

tập thơ gây đựoc những tiếng vang trong công chúng, Chế LanViên là một trong những têntuổi hàng đầu của nền thơ Việt Nam thế kỉ XX Năm 1996, ông đợc nhà nớc truy tặng Giảithởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật

Bài thơ Con cò đợc sáng tác năm 1962, in trong tập Hoa ngày thờng - Chim báo bão (1967).

2 Kết cấu bài thơ con cò : bài thơ đợc chia làm 3 đoạn

a) Đoạn1- Khi con còn nhỏ, lời ru của mẹ có hình tợng cánh cò trong những bài ca dao, dân

ca hiện về vỗ về an ủi, nâng cánh ớc mơ con

b) Đoạn 2 - Khi con lớn đến trờng đi học, cánh cò hiện về ấp ủ những ớc mơ, đốt lên khátvọng để con làm thi sĩ.

c) Đoạn3 - Khi con trởng thành, tình mẹ vẫn theo con Hình tợng cánh cò vẫn chở đầy khátvọng, cho con niềm tin và lẽ sống

3 Hình tợng cánh cò và lời ru của mẹ trong đoạn thơ 1

+ Khi con còn nhỏ, lời ru của mẹ ấm áp dịu hiền Hình ảnh cánh cò hiện về trong chất liệu của văn học dân gian

Con cò bay lả bay la

Bay từ Cửa Phủ bay ra cánh đồng.

Con cò mà đi ăn đêm

Đậu phải cành mềm lộn cổ xuống ao

+ Hình ảnh con cò chuyển tải những ớc mơ, những triết lí về cuộc đời "chết trong hơn sống đục" đợc nhắc tới nh những trải nghiệm từ chính cuộc đời của con ngời lao động.

+ Trong giấc ngủ của con chứa chan tình thơng của mẹ Nghệ thuật ẩn dụ trong các câu

thơ trong lời ru của mẹ thấm hơi xuân có sự nồng nàn ấm áp Con còn nhỏ cha hiểu hết lời mẹ

hát nhng con sẽ lớn trong tình thơng của mẹ

4 Hình ảnh cánh cò trắng và ớc mơ con làm thi sĩ trong đoạn thơ thứ 2

+ Hình ảnh cánh cò trắng trong đoạn thơ thứ 2 đựoc nhắc 3 lần : Cho cò trắng đến làmquen, cánh cò trắng bay theo gót đôi chân, cánh cò trắng lại bay hoài không nghỉ Cánh còtrắng nh một biểu tợng về ớc mơ thanh cao, trong sáng, là biểu hiện cho những khát vọng củacon ngời Việt Nam

+ Những hình ảnh ẩn dụ có sức biểu hiện lớn nh cánh của cò, hai đứa đắp chung đôi,cánh cò trắng lại bay hoài không nghỉ v.v nói lên hình ảnh cánh cò theo con suốt cả cuộc đờicũng nh tình mẹ thiết tha cháy bỏng, nâng đỡ an ủi con suốt cả cuộc đời ớc mơ của mẹ conlàm thi sĩ để hiểu sâu sắc hơn về cuộc đời, thấy đợc ý nghĩa của cuộc sống

5 Sự hoá thân của cánh cò trong lời ru của mẹ trong đoạn thơ thứ 3

+ Không gian đợc mở rộng trong những điều kiện dù ở gần con, dù phải xa con, lênrừng xuống biển lúc nào cò cũng gần con

+ Tình mẹ thiết tha rộng lớn vô bờ, mẹ theo con suốt cả cuộc đời Con dù lớn vẫn là con của mẹ, đi hết đời lòng mẹ vẫn theo con.

+ Nhịp điệu đoạn thơ vẫn ngân lên lời ru Mẹ hát về cánh cò nhng chính là hát về cuộc

đời vỗ cánh qua nôi Sự vỗ về ngủ đi, ngủ đi cho cả không gian, thời gian và tình mẹ nâng con

đi trong bớc đờng đời

+ Chú ý nghệ thuật của thơ tự do trong bài thơ Những câu thơ có số tiếng ngắn dàikhác nhau nhng vẫn có vần và nhịp điệu tạo nên giai điệu nh những lời ru vừa thiết tha, êm

đềm, vừa sâu lắng đã tạo nên sự ngọt ngào của tình mẹ nâng cánh ớc mơ cho con bay tớinhững chân trời mơ ớc

Đề 3

I trắc nghiệm

1 Tên khai sinh của Nhà thơ Viễn Phơng là gì ?

A Phan Thanh Viễn

A 1975

B 1976

C 1974

D 1977

5 Chép tiếp vào chỗ chấm để hoàn chỉnh những câu thơ sau :

Ngày ngày …………

Thấy một …………

Ngày ngày …………

Kết vòng hoa …………

6 Điền đúng (Đ) ; Sai (S) vào các nhận định sau A.“Viếng lăng Bác” là bài thơ khóc Bác xúc động B “Viếng lăng Bác” là nén nhang thành kính dâng lên ngời C “Viếng lăng Bác” là bài thơ thể hiện lòng thành kính và niềm xúc động của mọi ng-ời đối với Bác Hồ khi vào lăng viếng Bác 7 Hình ảnh hàng tre trong bài thơ có ý nghĩa gì ? A Nói về sức quật khởi của dân tộc Việt Nam B Nói về tinh thần hiên ngang bất khuất của dân tộc Việt Nam C Nhắc đến hình ảnh cây tre trong truyện Thánh Gióng D Nói về sự kiên trì, dẻo dai ,bền bỉ của dân tộc Việt Nam ? 8 Hình ảnh “Mặt trời” trong câu thơ “Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ” dùng biện pháp tu từ gì ? A So sánh B ẩn dụ C Hoán dụ D Phóng đại 9 Hành trình “viếng lăng Bác” của nhà thơ trong thời gian bao nhiêu ngày ? A 1 ngày B Nhiều ngày C 2 ngày D 10 ngày 10 Ghi Đ (Đúng) ; S (Sai) vào các nhận xét sau A Tràng hoa là hoa kết thành chuỗi dài, hoặc thành vòng tròn B Là dòng ngời đi liên tục,nhiều trang phục, nhiều lứa tuổi nhìn từ xa giống nh tràng hoa 11 Khoanh tròn vào chữ để chọn câu trả lời đúng nhất về suy nghĩ của Viễn Phơngtrong Viếng lăng Bác. A Bác đi xa nhng Ngời vẫn luôn toả sáng trong trời đất B Bác về cõi vĩnh hằng nhng vẫn cao cả thiêng liêng C Ngời kì vĩ trong thiên nhiên ấm nh mặt trời, hiền nh mặt trăng, vô tận nh trời xanh D Ngời vẫn sống mãi cùng thiên nhiên, sống mãi trong trái tim con ngời Việt nam 12 Những ớc nguyện của nhà thơ trong Viếng lăng Bác là gì ? A Muốn làm tiếp chim hót quanh lăng ngời B Muốn làm đoá hoa toả sáng quanh lăng ngời C Muốn làm cây tre trung hiếu với Bác, với Đảng với dân D Cả A, B, C 13 Viết đoạn văn 5 dòng so sánh hình ảnh cây tre trong câu thơ cuối cùng của bài thơ Viếng lăng Bác với câu 2, 3 đầu bài thơ.

14 Bài thơ “Viếng lăng Bác” đã đợc phổ nhạc

A Đúng hay B Sai

15 Gạch nối hai cột sau đây nói về tác giả của các bài thơ viết về bác

C Chế Lan Viên 3 Ngời đi tìm hình của nớc

D Hoàng Trung Thông 4 Theo chân Bác

Mặt trời đi qua trong lăng

mặt trời trong lăng rất đỏ

Dòng ngời đi trong thơng nhớ

Dâng bảy mơi chín mùa xuân

Câu 16

C Chế Lan Viên H Ngời đi tìm hình của nớc

D Hoàng Trung Thông E Theo chân Bác

II Tự luận

B Bài Viếng lăng Bác

Đảm bảo các ý cơ bản sau

1 Nêu những nét chính về tác giả và hoàn cảnh ra đời của bài thơ

Viễn Phơng tên khai sinh là Phan Thanh Viễn, sinh 1928, quê ở tỉnh An Giang Trongkháng chiến chống Pháp và chống Mĩ, ông hoạt động ở Nam Bộ, là những cây bút có mặt sớmnhất của lực lợng văn nghệ giải phóng miền Nam thời kì chống Mĩ cứu nớc

Năm 1976, sau khi cuộc kháng chiến chống Mĩ kết thúc thắng lợi, đất nớc thống nhất, lăngChủ tịch Hồ Chí Minh cũng vừa khánh thành, Viễn Phơng ra thăm miền Bắc, vào lăng viếng

Bác Hồ Bài thơ Viếng lăng Bác đợc sáng tác trong dịp đó và in trong tập thơ Nh mây mùa xuân (1978)

ớc của cha ông chúng ta.

3 Sự ngỡng vọng thành kính thiêng liêng với Bác kính yêu

+ Thời gian vào viếng Bác diễn ra trong một ngày Điệp từ ngày ngày đợc nhắc hai lần.

Hình ảnh mặt trời nhắc trong bài thơ vừa mang nghĩa thực , vừa mang nghĩa ẩn dụ Nếu mặt

trời thực trong câu thơ Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng biểu hiện cho sự phát triển của sự sống thì mặt trời trong câu thơ Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ là hình ảnh nói về Bác.

Bác cũng nh mặt trời mang lại ấm no hạnh phúc cho nhân dân Việt Nam Dòng ngời vào viếngBác diễn ra liên tục hết ngày này đến ngày khác Vừa thành kính thiêng liêng vừa xúc động,dòng ngời lặng lẽ, trang nghiêm hớng về Bác kính yêu

+ Cuộc đời của Bác đi qua bẩy mơi chín mùa xuân trong sáng Vào cuộc trờng sinh nhẹ cánh bay (Tố Hữu) Hình ảnh kết thành tràng hoa hiểu theo nhiều cách Đó là những vòng hoa

tơi thắm kết lại rực rỡ Nhng từ xa nhìn lại cả dòng ngời nhiều lúa tuổi khác nhau, nhiều dântộc khác nhau, trang phục khác nhau tạo nên vòng hoa rực rỡ, hoành tráng nhiều sắc màunghiêm trang vào viếng Bác

+ Ngời đã về với thế giới vĩnh hằng nhng vẫn sống giữa thiên nhiên Bác nằm tronggiấc ngủ bình yên Có lúc Ngòi đợc ví với mặt trời rực rỡ, có lúc lại nh ngủ giữa một vầng

trăng sáng dịu hiền Vẫn biết rằng trời xanh là mãi mãi, Ngời đã vĩnh viễn ra đi nhng nhà thơ

cũng nh bất kì con ngòi Việt Nam nào vẫn thấy đột ngột, ngỡ ngàng Trái tim nhà thơ thànhkính thiêng liêng, xúc động vì Bác cao cả, vĩ đại nhng lại gần gũi biết bao.

4 Những ớc nguyện của nhà thơ với Bác

+ Điệp từ muốn làm lặp lại ba lần nh những ớc nguyện chân thành của nhà thơ với Bác.

Niềm xúc động đến thơng trào nớc mắt

+ Nhà thơ muốn làm con chim hót quanh lăng Bác mang âm thanh dịu ngọt đến bên Ngời Muốn làm đoá hoa toả hơng đâu đây mang hơng sắc kính dâng lên Ngời Hình ảnh cây tre đợc nhắc lại nhng không phải hàng tre nh ở khổ thơ đầu nữa Cây tre trung hiếu phát huy

đợc đạo đức truyền thống và mang ý nghĩa của thời đại.

2 Viết tiếp vào các chỗ chấm sau :

Nhà thơ Hữu Thỉnh sinh ………., quê ở huyện ……… , tỉnh ……… …………Năm 1963, Hữu Thỉnh nhập ngũ, vào binh chủng tăng – thiết giáp rồi trở thành cán bộ vănhoá, tuyên huấn trong quân đội và bắt đầu ………

3 Bài thơ “Sang thu” đợc in trong tập thơ nào ?

A Từ chiến hào đến thành phố

B Mặt đờng khát vọng

C Mây đầu ô

D Hoa ngày thờng, chim báo bão

4 Hơng vị nào đợc nhà thơ cảm nhận trong bài thơ “Sang thu”

Viết đoạn văn ngắn 5 dòng đến 10 dòng để nêu ý kiến bản thân

6 Điền Đ (Đúng), S (sai) vào các phơng án sau :

A Từ dềnh dàng có ý nghĩa là cố ý chậm lại mang giá trị tạo hình rất rõ thể hiện thời điểm

thu sang ?

B Từ dềnh dàng có ý nghĩa là cố ý chậm lại mang giá trị tạo hình rất rõ thể hiện vẻ đẹp

của mùa thu

7 Tác giả cảm nhận thu sang ở khổ thơ 1 bằng các giác quan nào ?

C Tuy trạng thái ngợc nhau nhng đều thể hiệnlúc thu sang

11 Hình ảnh còn lại của mùa hè trong khổ thơ cuối bài thơ Sang thu là gì ?

1 Giới thiệu khái quát về Hữu Thỉnh (quê Vĩnh Phúc - làm thơ từ cuộc kháng chiến chống Mĩ

- Thơ trong sáng, giản dị) Hiện nay là tổng th kí Hội Nhà văn Việt Nam

2 Cảm nhận và phát hiện vẻ đẹp khi thu sang qua các hình ảnh, sự vật Dòng sông không ồn

ào nh mùa hạ "Sông đợc lúc dềnh dàng" có sự nghỉ ngơi, thảnh thơi, dòng sông chảy chậmlại Mùa thu đến những đàn chim bay đi tránh rét nên bắt đầu "vội vã" Bầu trời thu đợc gợi ởhình ảnh mây mùa hạ "vắt nửa mình sang thu" Bình giảng đợc các từ "dềnh dàng", "vội vã",

"vắt" Mùa thu về trong sự cảm nhận tinh tế của tâm hồn nhạy cảm

3 Trong quá trình bình có liên tởng, so sánh với các bài thơ cùng đề tài mùa thu để thấy Hữu Thỉnh cảm nhận tinh tế, khoáng đạt

Câu 2 Cảm nhận về bài thơ : Sang Thu

1 Giới thiệu nét chính về nhà thơ Hữu Thỉnh (xem câu 1)

2 Bài thơ đợc sáng tác cuối 1977 là bức tranh thiên nhiên vào lúc giao muà

a) Phân tích những hình ảnh, hiện tợng thể hiện sự biến đổi của đất trời lúc sang thu ở khổ thơ

đầu của bài thơ

+ Nhà thơ chợt nhận ra tín hiệu của sự chuyển mùa từ ngọn gió heo may theo hơng ổi.+tâm trạng nhà thơ ngỡ ngàng, cảm xúc bâng khuâng qua các từ bỗng, hình nh

b) - Phân tích sự tinh tế của nhà thơ về những biến chuyển trong không gian lúc sang thu

+ Phân tích đặc điểm, tính chất gợi cảm của hệ thống hình ảnh thiên nhiên trong bàithơ

Biến chuyển trong không gian, lúc sang thu đợc Hữu Thỉnh cảm nhận qua nhiều yếu tố, bằngnhiều giác quan và sự rung động thật tinh tế

+ Hơng ổi lan vào không gian, phả vào gió se

+ Sang thu giăng mắc nhẹ nhàng, chuyển động chầm chậm nơi đờng thôn ngõ xóm.+ Dòng sông tròn một cách thanh thản gợi lên vẻ êm dịu của bức tranh thiên nhiên ;những cánh chim bắt đầu vội vã buổi hoàng hôn

+ Cảm giác giao mùa đợc diễn tả thú vị qua hình ảnh đám mây mùa hạ vắt nửa mình“

sang thu ”+ Sấm vẫn còn nhng bớt những tiếng sấm to, bất ngờ mà mùa hạ thờng có Học sinhphân tích các hình ảnh, cảm nhận đợc sự tinh tế của nhà thơ thể hiện trong những từ ngữ diễn

tả cảm giác trạng thái : Bỗng, phả vào, chùng chình, hình nh, dềnh dàng, vắt nữa mình.

c) Phân tích hình ảnh, câu thơ đặc sắc mang hai tầng nghĩa : (2 câu cuối bài).

Nghĩa thực : Hình tợng sấm, hàng cây lúc sang thu

Tính ẩn dụ : Sấm : Những vang vọng bất thờng của ngoại cảnh cuộc dời

Hàng cây đứng tuổi : Con ngời từng trải - Khi con ngời đã từng trãi thì cũng vững vàng hơn

trớc, những tác động bất thờng của ngoại cảnh của cuộc đời.

d) - Học sinh cảm nhận đợc những câu thơ tiêu biểu nhất để làm rõ các ý trên

- u tiên bài viết có sự mở rộng liên hệ sáng tạo phù hợp, giàu cảm xúc

Nói với con(Y Phơng)

I - Gợi ý

1 Tác giả:

- Nhà thơ Y Phơng có tên khai sinh là Hứa Vĩnh Sớc, sinh năm 1948, tại quê gốc: xã Lăng Hiếu, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng, hiện ở Hà Nội Ông là Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam (1988)

Y Phơng nhập ngũ năm 1968, phục vụ trong quân đội đến năm 1981 chuyển về công tác