Bài giảng GPB bệnh học buồng trứng

U BỌC DỊCH TRONG GIÁP BIÊN ÁCTế bào biểu mô giả tầng; tế bào không điển hình, có phân bào; không xâm nhập mô đệm, mô đệm sợi phù nề... U BỌC DỊCH TRONG GIÁP BIÊN ÁCTế bào có bào tương nh

MỤC TIÊU

1 Mô tả và phân tích 05 loại u xuất phát từ

thượng mô phủ buồng trứng

2 Mô tả và phân tích 02 loại u tế bào mầm

buồng trứng

3 Mô tả và phân tích u mô đệm dục

4 Mô tả và phân tích u Krukenberg

GIẢI PHẪU

MÔ HỌC

BIỂU MÔ PHỦ BUỒNG TRỨNG

1 U THƯỢNG MÔ BỀ MẶT

- Chiếm tỷ lệ 65 - 70% các u buồng trứng

- Có 5 loại chính:

+ U bọc dịch trong+ U bọc dịch nhầy+ U Brenner

+ U dạng nội mạc+ U tế bào sáng

- Lành tính, giáp biên ác và ác tính

Đại thể u bọc dịch trong

1.1 U BỌC DỊCH TRONG

U BỌC DỊCH TRONG GIÁP BIÊN ÁC

• Có thể thoái triển Tái phát, tiến triển

thành ung thư

• Chuyển dạng thành car.grade thấp: 7%,

khoảng 10 năm sau chẩn đoán

• Vi xâm lấn: không liên quan tới tái phát

hay tiến triển k

U BỌC DỊCH TRONG GIÁP BIÊN ÁC

Tế bào biểu mô giả tầng; tế bào không điển hình, có phân bào; không xâm nhập mô đệm, mô đệm sợi phù nề

U BỌC DỊCH TRONG GIÁP BIÊN ÁC

Tế bào có bào tương nhiều, màu hồng

CARCINÔM BỌC DỊCH TRONG

• Xâm lấn: 5mm trục dọc

• Vôi hóa: > 50% u biệt hóa rõ

• Sinh học phân tử:

– Đột biến K-RAS, B-RAS: grade thấp

– Đột biến p53, BRCA1/2: grade cao

CARCINÔM BỌC DỊCH TRONG

U BỌC DỊCH NHẦY

• Thường có nhiều nang nhỏ

• Tế bào trụ, chế tiết nhầy

U BỌC DỊCH NHẦY GIÁP BIÊN ÁC

• Có từ 2 đến 3 lớp tế bào, phân bào ít

• Tạo nhú phức tạp hướng vào lòng bọc

CARCINÔM BỌC DỊCH NHẦY

• Tế bào dị dạng, có trên 3 lớp, xâm lấn rõ

CARCINÔM BỌC DỊCH NHẦY

• Xâm lấn rõ Tế bào dị dạng, phân bào nhiều

U BRENNER

• Mặt cắt đặc, trắng, vàng, rất giống u sợi

• Có thể đi kèm với bọc dịch nhầy

U BRENNER

• Tạo ổ tế bào đặc, giống biểu mô chuyển

tiếp

U BRENNER GIÁP BIÊN ÁC

U BRENNER ÁC TÍNH

• Tế bào u xâm nhập mô đệm

• Thường có thành phần lành và giáp biên ác

1.4 U DẠNG NỘI MẠC

• Chiếm 20% ung thư buồng trứng

• Vi thể giống tuyến nội mạc

• Tiêu chuẩn chẩn đoán giáp biên ác còn

tranh cãi, ý nghĩa lâm sàng không rõ ràng,

hầu hết lành tính

U DẠNG NỘI MẠC

• Đại thể: Dạng bọc, có xuất huyết

U DẠNG NỘI MẠC GIÁP BIÊN ÁC

• Các tuyến đâu lưng với nhau

• Nhân không điển hình

1.5 U TẾ BÀO SÁNG

• Chiếm 5% các ung thư buồng trứng.

• Vi thể: Nhân tròn, bào tương sáng, xếp dạng

tuyến

• Tiên lượng giống u buồng trứng dạng nội mạc

• 24% các u tế bào sáng có kết hợp với bệnh

lạc nội mạc tử cung

U TẾ BÀO SÁNG

• tế bào nhân to sáng,Dạng hobnail

• Bào tương sáng do chứa glycogen, nhầy, PAS (+)

U quái chuyển dạng ác tính

U QUÁI BUỒNG TRỨNG

• U quái trưởng thành: biệt hóa hoàn toàn

Biểu bì, phần phụ da; cũng có thể có biểu

mô tiêu hóa, gan, thần kinh và mô sụn

• U quái chưa trưởng thành: một số mô

chưa trưởng thành, còn lại các loại mô

phôi thai

• U quái chuyển dạng ác tính: Phát triển từ

u quái trưởng thành ( carcinôm tế bào gai hoặc carcinôm tuyến)

U QUÁI BUỒNG TRỨNG

• U quái trưởng thành: lông, tóc, mỡ, răng

• (1) mô sụn (2) mô thần kinh đệm (3) biểu mô hô hấp

U QUÁI BUỒNG TRỨNG

• U quái không trưởng thành: (1) các ống

thần kinh non, (2) mô sụn non

(3) ống thần kinh non phóng đại

2.2 U NGHỊCH MẦM

• Chiếm 1-4% ung thư buồng trứng tuổi tb: 22.

• U đặc, chắc như thịt, có phân thùy, mặt cắt trắng

hồng hay trắng xám ĐK: 15cm.

• Vi thể: các tế bào lớn, đa diện Nhân tròn, bào

tương có hạt Có nhiều phân bào Chứa glycogen và phosphatase kiềm

• Di căn buồng trứng bên kia, vùng chậu và hạch

• Tỷ lệ sống 5 năm: 75-90%.

U NGHỊCH MẦM

2.3 U XOANG NỘI BÌ PHÔI

• U đứng hàng thứ 2 trong các u mầm bào.

• Tuổi phát hiện u: 17 tuổi

• Tăng trưởng rất nhanh

• Vi thể: dạng nhú giả với các thể

Schiller-Duval

U XOANG NỘI BÌ PHÔI

U XOANG NỘI BÌ PHÔI

2.4 CARCINÔM PHÔI

• U gồm các tế bào nguyên thủy đa năng, có thể biệt

hoá thành:

Dạng phôi: u quái

Dạng ngoài phôi: u xoang nội bì phôi, carcinôm đệm nuôi

• Chiếm 4% u mầm bào ác tính

• Tuổi tb: 15 60% các trường hợp có dậy thì sớm

• U thường ở một buồng trứng.

CARCINÔM PHÔI

• Đại thể: ĐK # 17cm, có vỏ bao, mặt trơn

láng, mặt cắt mềm, trắng xám hay trắng

vàng, không đồng nhất

• Vi thể: Các đám tế bào lớn, đa dạng, với

các nhú và các khe tuyến U có nhiều phân

bào, trên 30 cho một quang trường lớn

2.5 CARCINÔM ĐỆM NUÔI

• Rất hiếm gặp Hầu hết thường kèm với u

mầm bào ác tính khác như u quái hay u

xoang nội bì phôi

• U thường kèm theo xuất huyết trong ổ

bụng

• U màu đỏ, nâu, bở, đường kính từ 4-25cm

CARCINÔM ĐỆM NUÔI

Vi thể:

hình đa giác hoặc tròn, bào tương sáng, nhân đậm màu Hợp bào nuôi là những tb lớn bào tương ái kiềm, chứa không bào, có nhiều

nhân đậm màu, to nhỏ không đều

• U có nhiều vùng xuất huyết và ít mô đệm

• U tiết ra HCG

CARCINÔM ĐỆM NUÔI

3 U MÔ ĐỆM DỤC

• U tế bào hạt

• U vỏ bào

• U sợi

3.1 U TẾ BÀO HẠT

• Khoảng 5 - 25% là ác tính

• Bệnh ác tính không thể dựa vào đặc điểm

mô học, mà phải dựa vào sự xâm nhập của

u và di căn

• U tiết estrogen, dẫn đến tăng sản nội mạc tử

cung và ung thư

• Vi thể : hiện diện thể “Call-Exner”.

U TẾ BÀO HẠT

U TẾ BÀO HẠT

3.2 U VỎ BÀO

• Lành tính

• Chiếm 4% u buồng trứng, tuổi mãn kinh.

• U tiết estrogen

• Khoảng 60% có xuất huyết tử cung, 21% có

ung thư nội mạc tử cung

• Đại thể: u đặc, vàng hay trắng vàng.

• Vi thể: tế bào hình thoi, bào tương sáng, xếp

thành bó

U VỎ BÀO

U VỎ BÀO

U SỢI

4 U KRUKENBERG

U di căn buồng trứng, thường hai bên

• Đại thể: buồng trứng to, mặt cắt đặc, chắc.

• Vi thể: các tế bào hình nhẫn, mô đệm tăng

sản sợi

Thường có nguồn gốc từ đường tiêu hóa

U KRUKENBERG

U KRUKENBERG