Kể được nguyên nhân của chấn thương niệu đạo.. NỘI DUNG Chấn thương niệu đạo là một cấp cứu thường gặp, cần giải quyết đúng để tránh các biến chứng nguy hiểm như bí đái, viêm tấy và nhữn
Trang 1CH ẤN THƯƠNG NIỆU ĐẠO
Mục tiêu:
1 Phân biệt chấn thương niệu
đạo trước và chấn thương niệu
đạo sau
2 Kể được nguyên nhân của
chấn thương niệu đạo
3 Xử trí bước đầu chấn thương niệu đạo ở tuyến y tế cơ sở
Trang 2NỘI DUNG
Chấn thương niệu đạo là một cấp
cứu thường gặp, cần giải quyết đúng
để tránh các biến chứng nguy hiểm như
bí đái, viêm tấy và những di chứng về sau như hẹp niệu đạo
Niệu đạo được chia làm hai phần
chấn thương: niệu đạo trước và niệu
đạo sau khác nhau về nguyên nhân,
lâm sàng và cách điều trị
Trang 3HỆ TIẾT NIỆU
NIỆU ĐẠO NAM
16 cm
5- NIỆU ĐẠO:
5.1 NIỆU ĐẠO NAM:
Trang 4HỆ TIẾT NIỆU
CỔ BÀNG QUANG LỒI TINH
HOÀNH NIỆU
DỤC HÀNH XỐP
HỐ THUYỀN
NIỆU ĐẠO XỐP
12 cm
NIỆU ĐẠO MÀNG
1,2 cm
NIỆU ĐẠO TIỀN LIỆT
2,5 cm
5- NIỆU ĐẠO:
5.1- NIỆU ĐẠO NAM:
5.1.1- PHÂN ĐOẠN:
Trang 5CHẤN THƯƠNG NIỆU ĐẠO
TRƯỚC Chấn thương niệu đạo trước gặp nhiều trong trong tổng số các
trường hợp chấn thương niệu đạo, thường do chấn thương trực tiếp
vào vùng niệu đạo như ngã xoạc
hai chân, ngồi trên vật rắn( mạn
thuyền, cành cây…)
Trang 6GIẢI PHẪU BỆNH
Niệu đạo trước có vật xốp bao bọc tương đối dày, gồm hai phần:
1 Phần di động: Niệu đạo dương vật, ít vỡ, nếu vỡ dương vật phải cương cứng.
2 Phần cố định: Gồm niệu đạo bìu và niệu đạo TSM, thường hay vỡ Tuỳ theo sang
chấn nặng hay nhẹ, tổ chức xốp có thể bị vỡ một phần hay toàn bộ.
- Vỡ phần trong: có chảy máu niệu đạo
- Vỡ phần ngoài: gây phối máu tụ quanh
niệu đạo
- Vỡ toàn bộ: Vừa có chảy máu trong niệu đạo, vừa có khối máu tụ ở ngoài.
Trang 7TRIỆU CHỨNG LÂM SÀNG
1 Cơ năng:
- Đau: sau chấn thương, BN đau ê ẩm vùng TSM, đau dọc xuống niệu đạo,
mỗi lần đi tiểu đau buốt dữ dội
- Chảy máu ở miệng sáo: có thể máu chảy nhiều, có khi ít chỉ vài giọt hoặc
vết máu thấm ra quần
- Bí đái: nếu vỡ hoàn toàn bí đái xuất hiện ngay từ đầu Nếu vỡ không hoàn toàn đái khó và lẫn máu
Trang 8TRIỆU CHỨNG LÂM SÀNG
2 Thực thể:
- Tụ máu hình cánh bướm: máu
từ chỗ giập chảy ra ngoài, tạo
thành khối máu hình cánh bướm ở vùng TSM
- Bàng quang căng: nếu vỡ hoàn toàn, khám thấy bàng quang căng to.
Trang 9BIẾN CHỨNG
- Viêm tấy do nước tiểu: nước tiểu chảy qua chỗ bị giập ra tổ chức xung quanh, gây viêm tấy vuìng bìu và TSM Toàn thân suy sụp, nhiễm khuẩn nặng
- Hẹp niệu đạo: do điều trị không tốt
nên niệu đạo bị chít hẹp Niêu đạo hẹp gây nên viêm quanh niệu đạo và dò ở TSM Về lâu dài bệnh nhân có thẻ bị
suy thận
Trang 10XỬ TRÍ Ở TUYẾN Y TẾ CƠ SỞ
- Giải thích cho bệnh nhân và gia đình
- Phòng chống sốc: tiêm thuốc giảm đau, trợ tim, trợ sức, uống nước chè đường nóng
- Dùng kháng sinh
- Không dùng que thăm dò niệu đạo
- Chuyển ngay bệnh nhân lên tuyến trên điều trị
Trang 11CHẤN THƯƠNG NIỆU ĐẠO SAU
Chấn thương niệu đạo sau là một biến chứng nặng của vỡ xương chậu Đoạn hay vỡ nhất là niệu
đạo màng( liên quan đến cân cơ đáy chậy) hai đầu của niệu đạo di lệch vì cân cơ đáy chậu bị rách.
Trang 12TRIỆU CHỨNG LÂM SÀNG
1 Toàn thân: Khá nặng vì đây là bệnh cảnh của chấn thương mạnh gây nên Bệnh nhân
có thể bị ngất do vỡ xương chậu.
2 Thực thể:
- Có máu rỉ miệng sáo
- Ở TSM không có mảng máu tụ hình cách bướm, mà có vùng bầm tím quanh hậu môn
- BN bí đái: BQ căng to, nếu không xử trí
nước tiểu chảy ra thấm vào vùng đáy chậu gây nhiễm trùng lan toả BN có thể tử vong
- TR: có điểm đau chói ở dưới TLT nơi NĐ màng bị đứt
Trang 13XỬ TRÍ Ở TUYẾN Y TẾ CƠ SỞ
- Giải thích cho bệnh nhân và gia đình
- Để BN nằm bất động, tránh di chuyển mạnh
- Chống sốc: tiêm giảm đau, trợ tim,
trợ sức, uống nước chè đường nóng
- Dùng kháng sinh
- Thăm khám nhẹ nhàng, không dùng que thăm dò niệu đạo vì sẽ lạc đường gây nhiễm trùng
- Chuyển ngay bệnh nhân lên tuyến
trên điều trị bằng nằm trên ván cứng