Chấn thương niệu đạo trước• Hỏi bệnh: • Cơ chế, hoàn cảnh tai nạn • Đau chói TSM, chảy máu miệng sáo, bí đái • Thăm khám: • Máu tụ TSM hinh cánh bướm • Chảy máu miệng sáo • Điểm đau chó
Trang 1CHẨN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ CHẤN THƯƠNG NIỆU ĐẠO
Trang 3Chấn thương niệu đạo trước
• Nguyên nhân - cơ chế
Trang 4Chấn thương niệu đạo trước
Phân loại tổn thương GPB
1 đứt không hoàn toàn
- Giập vỡ vật xốp, tụ máu tầng sinh môn
- Niệu đạo giập từ trong ra ngoài nhưng hai đầu không tách xa nhau
2 đứt hoàn toàn
- đứt ngang vật xốp
- Hai đầu niệu đạo đứt rời xa nhau
Trang 5Chấn thương niệu đạo trước
• Hỏi bệnh:
• Cơ chế, hoàn cảnh tai nạn
• Đau chói TSM, chảy máu miệng sáo, bí đái
• Thăm khám:
• Máu tụ TSM hinh cánh bướm
• Chảy máu miệng sáo
• Điểm đau chói TSM
• Cầu bàng quang
Triệu chứng lâm sàng và chẩn đoán
Trang 6Chấn thương niệu đạo trước
• Giập vật xốp đơn thuần
• Tụ máu TSM, không có chảy máu niệu đạo, đái dễ đ niệu đạo không hoàn toàn
• Tụ máu TSM, có chảy máu niệu đạo
• Khám có cầu bàng đ niệu đạo hoàn toàn
• Tụ máu nước tiểu lớn TSM
• chảy máu niệu đạo nhiều
• Khám có bí đái, cầu bàng quang
Các hình thái lâm sàng
Trang 7Chấn thương niệu đạo trước
• Chẩn đoán
• Cơ chế gây tai nạn và triệu chứng lâm sàng
• Chụp niệu đạo ngược dòng
• Thuốc cản quang tràn ra ngoàI niệu đạo
• Thuốc cản quang đọng lại ở tầng sinh môn
• Soi niệu đạo chẩn đoán đứt hoàn toàn hay không hoàn toàn
• Không được thăm dò bằng sonde niệu đạo, có thể gây tổn thương thêm và nhiễm khuẩn
Trang 8Chấn thương niệu đạo trước
• Bí đái
• Viên tấy nước tiểu tầng sinh môn
• Abces tầng sinh môn
• Hẹp niệu đạo
Diễn biến
Trang 9Chấn thương niệu đạo trước
• X Quang hẹp niệu đạo trước
Trang 10Chấn thương niệu đạo trước
1 đánh giá đúng tổn thương dựa trên TCLS:
2 Bệnh nhân có đái được không
3 Mức độ chảy máu niệu đạo
4 Mức độ tụ máu tầng sinh môn
5 Tinh trạng viêm tấy nước tiểu tầng sinh môn
6 Nguyên tắc xử trí:
7 Mở thông bàng quang khi có bí đái
8 Mổ lấy máu tụ và cầm máu niệu đạo khi có máu tụ
lớn tầng sinh môn
9 Rạch mở rộng tầng sinh môn khi có viêm tấy nước
tiểu tầng sinh môn
Nguyên tắc điều trị
Trang 11Chấn thương niệu đạo trước
1 Bệnh nhân đái được
2 Bệnh nhân không đái được
3 Trường hợp có máu tụ vùng tầng sinh môn lớn
4 Trường hợp đến muộn có viêm tấy nước tiểu TSM
5 Phẫu thuật phục hồi niệu đạo ngay thi đầu
6 Khó phân định giữa tổ chức niệu đạo lành - chấn thương
7 Phụ thuộc điều kiện từng bệnh viện
8 Phẫu thuật phục hồi niệu đạo thi hai
9 Điều trị di chứng hẹp niệu đạo
điều trị cụ thể
Trang 12Chấn thương niệu đạo sau
• Nguyên nhân - cơ chế
Trang 13Chấn thương niệu đạo sau
x quang vỡ xương chậu
Trang 14Chấn thương niệu đạo sau
Phân loại tổn thương GPB
Vỡ xương chậu 10% - 20%
Đứt niệu đạo sau: đ màng 90%
Thương tổn phối hợp
Vỡ bàng quang trong và ngoài phúc mạc
Tổn thương mạch máu - thần kinh tiểu đ chấn thương
Trang 15Chấn thương niệu đạo sau
• Bệnh cảnh chung của vỡ xương chậu
• Sốc vừa và nặng trong 75% trường hợp
• Tụ máu lớn trước bàng quang, sau phúc mạc
• Phát hiện đứt niệu đạo sau
• Chảy máu niệu đạo
Trang 16Chấn thương niệu đạo sau
• Chẩn đoán xác định
• BN vỡ xương chậu, bí đái, rỉ máu miệng đ sonde niệu đạo
• Chụp niệu đạo bàng quang ngược dòng
• Soi niệu đạo
• Chẩn đoán phân biệt
• Vỡ tuyến tiền liệt, đứt niệu đạo tuyến tiền liệt
• Vỡ bàng quang ngoài và trong phúc mạc
Chẩn đoán
Trang 17Chấn thương niệu đạo sau
Trang 18Chấn thương niệu đạo sau
X quang hẹp niệu đạo sau
Trang 19Chấn thương niệu đạo sau
• Hồi sức chống sốc, chống suy hô hấp, tuần hoàn, bất động chi gãy, giảm đ giá đầy đủ thương tổn phối hợp và chỉ định mổ cấp cứu để cứu tinh mạng
• Chỉ định mổ cấp cứu cầm máu, thắt động mạch chậu trong khi khối máu tụ sau phúc mạc tăng nhanh
Nguyên tắc điều trị toàn thân
Trang 20Chấn thương niệu đạo sau
• Trường hợp đến sớm
• Không được cố đặt ống thông niệu đạo
• Bất động bệnh nhân trên ván cứng
• Không được chọc kim trên xương mu khi có bí đái
• Mở thông bàng quang đơn thuần
• Mở thông bàng quang và đặt ống thông niệu đạo
• Phục hồi lưu thông niệu đạo ngay thi đầu
• Phục hồi lưu thông niệu đạo thi hai
• điều trị di chứng hẹp niệu đạo sau
Thái độ xử trí thương tổn niệu đạo sau
Trang 21Chấn thương niệu đạo sau
• Trường hợp đến muộn, tụ máu sau phúc mạc lan rộng và viêm tấy nước tiểu vùng tiểu khung
• Dẫn lưu bàng quang
• Dẫn lưu triệt để ổ máu tụ và nước tiểu vùng tiểu khung
• Kết hợp điều trị tích cực chống nhiễm trùng và chống suy thận
• Phục hồi lưu thông niệu đạo thi hai
Thái độ xử trí thương tổn niệu đạo sau
Trang 22Chẩn đoán và đIều trị chấn thương
bàng quang
Ths Hoàng Long
Bộ MÔN NGOạI - đại học y Hà nội
Trang 24Chấn thương bàng quang
• Sinh lý bệnh học
Trang 25Chấn thương bàng quang
• Nguyên nhân - cơ chế
Trang 26• Tụ máu rộng sau dưới phúc mạc
• đứt niệu đạo sau phối hợp 20% - 25%
• Rách âm đạo
• Tổn thương tạng trong ổ bụng 10% - 15%
• Chấn thương ngực 5 - 7%
Thương tổn GPB
Trang 27Chấn thương bàng quang
thương tổn phối hợp
muốn đi tiểu
Triệu chứng lâm sàng
Trang 28Chấn thương bàng quang
• Dấu hiệu lâm sàng thường kín đáo
• Thăm khám cận lâm sàng chẩn đoán chính xác vỡ BQ trong hay ngoài phúc mạc
• Chụp bụng không chuẩn bị, chụp khung chậu
Trang 29Chấn thương bàng quang
x quang vỡ bàng quang trong phúc mạc
Trang 30Chấn thương bàng quang
• Chẩn đoán phân biệt với đứt niệu đạo sau
• BN muốn đi tiểu, khám có cầu đ sonde niệu đạo không được, rút ra có máu
• Chụp niệu đạo bàng quang ngược dòng
• Chẩn đoán vỡ bàng quang đến muộn
• Vỡ BQ ngoàI phúc mạc viêm tấy nước tiểu lan rộng khoang Retzius
• Vỡ BQ trong phúc mạc biểu hiện viêm phúc mạc sau
24 giờ
• Nhiễm khuẩn các ổ máu tụ - nước tiểu hinh thành abces lớn trong tiểu khung
Trang 31Chấn thương bàng quang
Thái độ xử trí
Trang 32Xin chân thành cảm ơn