GIAO AN TU CHON VLY 9

- Các tia sáng đặc biệt qua thấu kính hội tụ - Khắc sâu thêm kiến thức của bài Thấu kính hội tụ - Hệ thống các bài tập có liên quan tới chủ đề.. - Các tia sáng đặc biệt qua thấu kính hội

Trang 1

Ngày soạn: 04/2/2009 Tuần: 22

Chủ đề 1: HIỆN TƯỢNG KHÚC XẠ ÁNH SÁNG

QUAN HỆ GIỮA GÓC TỚI VÀ GÓC KHÚC XẠ

I- MỤC TIÊU:

- Giải thích được một số hiện tượng khúc xạ ánh sáng

- Khắc sâu thêm kiến thức của bài hiện tượng khúc xạ ánh sáng

- Hệ thống các bài tập có liên quan tới chủ đề.

Hoạt động 1: ôn lại lý thuyết < 10 phút >

- Tổ chức cho học sinh nhắc lại kiến thức của

bài bằng các câu hỏi như:

+ Thế nào là hiện tượng khúc xạ ánh sáng

+ Quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ

- Tổ chức cho học sinh trả lời

- Gv chốt lại vấn đề cần nắm

A- Lý thuyết:

- Học sinh nhắc lại kiến thức qua các câu hỏi của gv

- Hs tham gia trả lời

- Hs tiếp nhận thông tin

Hoạt động 2: Vận dụng < 75 phút >

- Tổ chức cho Hs tìm hiểu thông tin bài 1

- yêu cầu hs lần lượt trả lời

B- Bài tập:

Bài 1:

Phân biệt hiện tượng khúc xạ ánh sáng và hiện tượng phản xạ ánh sáng

Trả lời:

* Giống nhau: Các tia phản xạ, khúc xạ đều nằm trong mặt phẳng tới

* Khác nhau:

- Tia phản xạ quay về môi trường cũ

- Tia khúc xạ đi sang môi trừng thứ 2

Bài 2: Quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ khi ánh sang

truyền từ nước sang không khí và ngược lại

Trả lời:

- Khi ánh sáng truyền từ không khí sang nước: i > r

- Khi ánh sáng truyền từ nước sang không khí : i < r

Bài 3: < Bài 40 – 41.3_SBT>

Trả lời:

a) Không chạm vào viên sỏi

b) Đường truyền của ánh sáng lúc nào là:

N’ M (mắt)

Trang 2

S N

Hoạt động 4: Hướng dẫn về nhà < 5 phút >

+ Học thuộc phàn ghi nhớ

+ Hoàn thành những câu trả lời chưa hoàn

thiện

+ Học kỹ và làm bài tập thêm

+ Xem trước bài 18- Hai loại điện tích.

- Lưu ý đến những nhắc nhở của Gv

Rút kinh nghiệm sau bài dạy Xác nhận của

tổ trưởng tổ chuyên môn

Xác nhận của BGH

- 

Trang 3

Ngày soạn: 10/2/2009 Tuần: 23

Chủ đề 2: THẤU KÍNH HỘI TỤ

I- MỤC TIÊU:

- Biết được khái niệm thấu kính nói chung, thấu kính hội tụ nói riêng

- Các tia sáng đặc biệt qua thấu kính hội tụ

- Khắc sâu thêm kiến thức của bài Thấu kính hội tụ

+ Thế nào là thấu kinh, thấu kính hội tụ

+ Các tia sáng đặc biệt truyền qua thấu kính

B- Bài tập:

Bài 1:

Cho điểm sáng S, ảnh S’ như hình vẽ

S

S’

a) Hãy cho biết đó là thấu kính gì? Nêu tính chất ảnh b) Vẽ đường truyền của tia sàng để xác định được S’

Trả lời:

a) Là tháu kính hội tụ, ảnh thật b) hình vẽ:

S I

F F’

O S’

Bài 2: Cho điểm sáng S, ảnh S’ như hình vẽ

S’

Trang 4

- yêu cầu hs trả lời, vẽ hình

S

c) Hãy cho biết đó là thấu kính gì? Nêu tính chất ảnh d) Vẽ đường truyền của tia sàng để xác định được S’

Trả lời:

a) Thấu kính hội tụ, ảnh áo

b) hình vẽ:

S’

S F’

F

Bài 3: Hãy nêu các điều kiện đêr nhận biết đó là thấu kính

hội tụ

Trả lời:

- Có phần rìa mỏng hơn phần giữa

- cho ảnh thật : nằm phía bên kia thấu kính, hoặc nằm phía bên kiâ trục chình

- Cho ảnh ảo xa thấu kính hơn vật

thiện

+ Xem trước bài 18- ảnh ccủa vật tạo bỏi

TKHT, Tìm hiểu TK phân kỳ.

IV- Lưu ý đến những nhắc nhở của Gv

- 

Trang 5

Ngày soạn: 18/2/2009 Tuần: 24

Chủ đề 3: ẢNH CỦA MỘT VẬT TẠO BỞI

THẤU KÍNH HỘI TỤ

I- MỤC TIÊU:

+ Nêu đặc điểm của ảnh của vật qua thấu kính hội

tụ

+ Thế nào là quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự, trục

chính của thầu kính hội tụ

- yêu cầu hs làm bài tập đã cho

- Tổ chức Hs lên bảng làm Yêu cầu hs khác nhận

xét bài làm của bạn

B- Bài tập:

Bài 1: Cho một thấu kính hội tụ có tiêu cự f =

30cm, một vật sáng AB đặt trước thấu kính và cách thấu kinh một khoảng 45cm.

a- Hãy trình bày cách dựng ảnh A’B’ của vật sáng AB qua TKHT trên.

b- Hãy tìm khoảng cách từ ảnh đến TKHT c- Tìm độ cao của ảnh A’B’ nêu AB cao 9cm Giải:

a) - Từ B kẻ một tia sáng BI, cắt thấu kính tại I, cho tia ló đi qua F’.

- Từ B kẻ một tia tới BO đi qua quang tâm O, cho tia ló truyền thẳng.

- Hai tia ló cắt nhau tại B’ hạ từ vuông góc từ B’ xuống trục chính, cắt trục chính tại A’

- Vậy A’B’ chính là ảnh cần dựng.

b) Ta có: ∆ ABO ~ ∆ A’B’O

=>

AB

B

A ' ' = 0

'

A

O A

( 1)

Trang 6

- Tổ chức cho Hs tìm hiểu thông tin bài 2.

Ta có: ∆ A’B’F’ ~ ∆ OIF’

=>

OI

B

A ' ' =

'

' '

OF

F A



AB

B

A ' '

=

'

' '

OF

OF O

A −

(2) 0

'

A

O A

=

'

' '

OF

OF O

A −

=> A’O.OF’ = AO.(A’O– OF’)

<=> A’O.30 = 45.(A’O – 30) 15.A’O = 1350 => A’O = 90cm.

c) Từ (1) ta có:

9

'

' B A

= 45

90

=> A’B’ = 4,5cm.

Bài 2: Cho một thấu kính hội tụ có tiêu cự f, một

vật sáng AB đặt trước thấu kính một khoảng 25cm, qua thấu kính cho ảnh thật A’B’ cách thấu kính một khoảng 50cm

a) Hãy vẽ ảnh A’B’ của vật sáng AB nói trên b) Hãy tìm tiêu cự của thấu kính.

Giải:

a) Vẽ hình.

=>

AB

B

A ' ' = 0

'

A

O A

( 1)

=>

OI

B

A ' ' =

'

' '

OF

F A



AB

B

A ' '

=

'

' '

OF

OF O

A −

(2) 0

'

A

O A

=

'

' '

OF

OF O

A −

=> A’O.OF’ = AO.(A’O– OF’)

50.OF’ = 25.(50 – OF’)  75.OF’ = 1250

=> OF’ = 16,7cm.

Bài 3: Cho một thấu kính hội tụ có tiêu cự f, một

vật sáng AB đặt trước thấu kính một khoảng 15cm, qua thấu kính cho ảnh A’B’ cách thấu kính một khoảng 45cm Hãy dựng ảnh và tìm tiêu cự của thấu kính nói trên.

Giải:

* TH1: Nếu là ảnh thật:

Ta có: ∆ ABO ~ ∆ A’B’O

=>

AB

B

A ' ' = 0

'

A

O A

( 1)

=>

OI

B

A ' ' =

'

' '

OF

F A



AB

B

A ' '

=

'

' '

OF

OF O

A −

(2) Từ (1) và (2), ta có:

0

'

A

O A

=

'

' '

OF

OF O

A −

=> A’O.OF’ = AO.(A’O– OF’)

45.OF’ = 15.(45 – OF’)  60.OF’ = 675

=> OF’ = 11,25cm.

Trang 7

* TH2: Nếu là ảnh ảo:

=>

AB

B

A ' ' = 0

'

A

O A

( 3)

=>

OI

B

A ' ' =

'

' '

OF

F A



AB

B

A ' '

=

'

' '

OF

OF O

A +

(2) 0

'

A

O A

=

'

' '

OF

OF O

A +

=> A’O.OF’= AO.(A’O+ OF’) 45.OF’ = 15.(45 + OF’)  30.OF’ = 675

=> OF’ = 22,5cm

thiện

- 

Trang 8

Ngày soạn: 25/2/2009 Tuần: 25

THẤU KÍNH HỘI TỤ< tiếp >

I- MỤC TIÊU:

+ Nêu đặc điểm của ảnh của vật qua thấu kính hội

tụ

chính của thầu kính hội tụ

B- Bài tập:

Bài 1: Cho một thấu kính hội tụ có tiêu cự 20cm,

một vật sáng AB đặt trước thấu kính một khoảng

OA, qua thấu kính cho ảnh A’B’ cách thấu kính một khoảng OA’ cao gấp 6 lần vật

a) Hãy vẽ ảnh A’B’ của vật sáng AB nói trên b) Hãy tìm OA? OA’?

Giải:

a) Vẽ hình:

=>

AB

B

A ' ' = 0

'

A

O A

= 6 lần => A’O = 6.AO (*)

Trang 9

- Tổ chức cho Hs tìm hiểu thông tin bài 2.

=>

OI

B

A ' ' =

'

' '

OF

F A



AB

B

A ' '

=

'

' '

OF

OF O

A −

(2) 0

'

A

O A

=

'

' '

OF

OF O

A −

= 6 => A’O – 20 = 6.20

=> A’O = 140cm.

Thay A’O = 140 vào (*) ta được:

140 = 6.AO => AO =

6

140

= 23,3cm

20cm, một vật sáng AB đặt trước thấu kính một khoảng OA, qua thấu kính cho ảnh thật A’B’ cách thấu kính một khoảng 60cm

a) Hãy vẽ ảnh A’B’ của vật sáng AB nói trên b) Hãy tìm khoảng cách từ vật đến thấu kính

Giải:

a) Vẽ hình.

=>

AB

B

A ' ' = 0

'

A

O A

( 1)

=>

OI

B

A ' ' =

'

' '

OF

F A



AB

B

A ' '

=

'

' '

OF

OF O

A − (2)

0

'

A

O A

=

'

' '

OF

OF O

A −

=> A’O.OF’ = AO.(A’O– OF’)

60.20 = AO.(60 – 20) 

=> OA = 30 cm.

15cm, đặt một vật sáng AB đặt trước thấu kính một khoảng OA qua thấu kính cho ảnh thật A’B’ cách thấu kính một khoảng 45cm Hãy dựng ảnh và tìm khoảng cách OA’.

Giải:

=>

AB

B

A ' ' = 0

'

A

O A

( 1)

=>

OI

B

A ' ' =

'

' '

OF

F A



AB

B

A ' '

=

'

' '

OF

OF O

A −

(2) Từ (1) và (2), ta có:

0

'

A

O A

=

'

' '

OF

OF O

A −

=> A’O.OF’ = AO.(A’O– OF’)

A’O.15 = 45.(A’O – 15) => A’O = 22,5cm

Trang 10

+ Học thuộc phàn ghi nhớ.

thiện

- 

THẤU KÍNH PHÂN KỲ

I- MỤC TIÊU:

- Biết được khái niệm thấu kính nói chung, thấu kính phân kỳ nói riêng

- Các tia sáng đặc biệt qua thấu kính phân kỳ

- Khắc sâu thêm kiến thức của bài Thấu kính phân kỳ

+ Nêu đặc điểm của ảnh của vật qua thấu kính

phân kỳ

chính của thầu kính phân kỳ

B- Bài tập:

Bài 1: Cho một thấu kính phân kỳ có tiêu cự 25cm,

một vật sáng AB đặt trước thấu kính một khoảng

OA, qua thấu kính cho ảnh A’B’ cách thấu kính một khoảng OA’ và nhỏ gấp 3 lần vật

a) Hãy vẽ ảnh A’B’ của vật sáng AB nói trên b) Hãy tìm OA? OA’?

Giải:

a) Vẽ hình:

Trang 11

=>

'

' B A

AB

=

O A

AO

' = 3 lần => AO = 3.A’O (*)

Ta có: ∆ A’B’F ~ ∆ OIF

=>

'

' B A

OI

=

F A

OF

' 

'

' B A

AB

=

' '

'

OA OF

OF

− = 3 lần

3.( 25 – OA’) = 25 => OA’ = 16,7cm

=> AO = 3 16,7 = 50cm.

Bài 2: Cho một thấu kính phân kỳ có tiêu cự f =

60cm, một vật sáng AB đặt trước thấu kính và ccho ảnh A’B’ cách thấu kinh một khoảng 45cm.

a) Hãy tìm khoảng cách từ vật sáng đến TKPK b) Tìm độ cao của ảnh A’B’ nêu AB cao 15cm.

Giải:

a) Vẽ hình.

=>

'

' B A

AB

=

O A

AO

' (1)

=>

'

' B A

OI

=

F A

OF

' 

'

' B A

AB

=

'

OA OF

OF

− (2)

Từ (1) và (2) ta có:

O A

AO

' =

'

OA OF

OF

−

 AO.(OF – OA’) = A’O.OF AO.(60 – 45) = 45.60 => AO = 180cm.

Bài 3: Cho một thấu kính phân kỳ có tiêu cự f, một

vật sáng AB đặt trước thấu kính một khoảng OA bằng 90cm, qua thấu kính cho ảnh ảo A’B’ cách thấu kính một khoảng 60cm

a) Hãy vẽ ảnh A’B’ của vật sáng AB nói trên b) Hãy tìm tiêu cự thấu kính

Giải:

a) Vẽ hình.

=>

'

' B A

AB

=

O A

AO

' (1)

=>

'

' B A

OI

=

F A

OF

' 

'

' B A

AB

=

'

OA OF

OF

− (2)

Từ (1) và (2) ta có:

O A

AO

' =

'

OA OF

OF

−

 AO.(OF – OA’) = A’O.OF

 90.(OF – 60) = 60.OF => OF = 180cm.

+ Học thuộc phàn ghi nhớ - Lưu ý đến những nhắc nhở của Gv

Trang 12

thiện

- 

Định dạng
Số trang	12
Dung lượng	242 KB