Kinh nghiệm môn Thể Dục

Nên việc đổi mới phơng pháp dạy học là một yêu cầu cấp bách đợc đặt ra, không chỉ đợc toàn ngành giáo dục quan tâm mà còn đợc khẳng định trong nghị quyết Trung ơng IV khoá VII, nghị quyế

sở giáo dục và đào tạo hải dơng

kinh nghiệm

sử dụng phơng pháp tập luyện theo nhóm vào giảng dạy môn thể dục ở bậc thcs

môn: thể dục Khối lớp: 8

nhận xét chung:

điểm thống nhất Bằng số:

Bằng chữ:

Giám khảo số 1:

Giám khảo số 2:

năm học 2010 - 2011

phòng giáo dục và đào tạo cẩm giàng trờng trung học cơ sở cẩm sơn phần ghi số phách của phòng giáo dục và đào tạo kinh nghiệm sử dụng phơng pháp tập luyện theo nhóm vào giảng dạy môn thể dục ở bậc thcs môn : thể dục tên tác giả: chu thị khanh đánh giá của nhà trờng ( Nhận xét, xếp loại, ký và đóng dấu)

Sở giáo dục và đào tạo hải dơng Phòng Giáo dục và đào tạo cẩm giàng

Phần ghi số phách

(Do Phòng GD - ĐT ghi)

Phần ghi số phách (Do Sở GD - ĐT ghi)

kinh nghiệm

sử dụng phơng pháp tập luyện theo nhóm vào giảng dạy môn thể dục ở bậc thcs

môn: thể dục Khối lớp: 8

đánh giá của phòng giáo dục và đào tạo

( Nhận xét, xếp loại, ký và đóng dấu)

Tên tác giả:

Tên đơn vị công tác

A- Đặt vấn đề I.lí do chọn đề tài:

1-

Cơ sở lí luận:

Ngay từ khi mới thành lập Nhà Nớc Việt Nam dân chủ cộng hoà, nay là Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Hồ Chủ tịch đã kêu gọi toàn dân tập thể dục Trong bài “ Sức khoẻ và thể dục” (đăng trên báo Cứu quốc, số 199, ngày 27/3/1946), Ngời viết:

“ Giữ gìn dân chủ, xây dựng nớc nhà, gây đời sống mới, việc gì cũng cần

có sức khỏe mới làm thành công Mỗi một ngời dân yếu ớt, tức là cả nớc yếu ớt, mỗi một ngời dân mạnh khoẻ tức là cả nớc mạnh khoẻ Vậy nên luyện tập thể dục, bồi bổ sức khoẻ là bổn phận của mỗi một ngời yêu nớc Việc đó không tốn kém, khó khăn gì Gái trai, già trẻ ai cũng nên làm và ai cũng làm đợc Mỗi ngày lúc ngủ dậy, tập một ít thể dục Ngày nào cũng tập thì khí huyết lu thông, tinh thần đầy đủ, nh vậy là sức khoẻ Bộ giáo dục có Nha Thể Dục, mục đích là để khuyên và dạy cho đồng bào tập thể dục, đặng giữ gìn và bồi đắp sức khoẻ…”

Luật Giáo dục qui định: “Mục tiêu của giáo dục phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ, và các kĩ năng cơ bản nhằm hình thành nhân cách con ngời Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng

t cách và trách nhiệm công dân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc…Giáo dục Trung học cơ sở nhằm giúp học sinh củng cố và phát triển những kết quả của giáo dục Tiểu học; Có trình độ học vấn Trung học cơ sở và những hiểu biết ban đầu về kĩ thuật và hớng nghiệp để tiếp tục học Trung học phổ thông, Trung học chuyên nghiệp, học nghề hoặc đi vào cuộc sống lao động”

Giáo dục thể chất trong các trờng phổ thông là một bộ phận hữu cơ của mục tiêu giáo dục và đào tạo, đồng thời là một mặt giáo dục cho thế hệ trẻ, nhằm đào tạo ra lớp ngời " phát triển cao về trí tuệ, cờng tráng về thể chất, phong phú về

tinh thần, trong sáng về đạo đức" Để đáp ứng yêu cầu nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực và bồi dỡng nhân tài cho đất nớc.

Giáo dục thể chất là một mặt của giáo dục toàn diện, là một quá trình lâu dài, đa dạng về nội dung và đợc thực hiện thông qua các bài tập khác nhau theo một hệ thống nhất định Trong đó, mỗi giờ học có tính độc lập tơng đối, giữa các khâu của giờ học có quan hệ chặt chẽ với nhau Nên việc đổi mới phơng pháp dạy học là một yêu cầu cấp bách đợc đặt ra, không chỉ đợc toàn ngành giáo dục quan tâm mà còn đợc khẳng định trong nghị quyết Trung ơng IV khoá VII, nghị quyết Trung ơng II khoá VIII và đợc pháp chế hoá trong luật giáo dục điều 24.2.Việc đổi mới phơng pháp dạy học phải đảm bảo theo hớng phát huy đợc tính tích cực, chủ động sáng tạo của học sinh, làm cho học sinh phải suy nghĩ nhiều hơn, đợc vận động nhiều hơn, đồng thời tác động đến tình cảm đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh Chất lợng của giờ thể dục không những phụ thuộc vào cách lựa chọn các phơng tiện và phơng pháp giảng dạy mà còn phụ thuộc vào các phơng pháp tổ chức tập luyện

Một trong những phơng pháp dạy học có hiệu quả, đáp ứng đợc yêu cầu là phơng pháp tập luyện theo nhóm.Trong quá trình tập luyện theo nhóm học sinh

sẽ giúp đỡ lẫn nhau, bổ sung cho nhau những hiểu biết và kinh nghiệm của bản thân, bằng cách nói ra những điều đang nghĩ Mỗi học sinh tự nhận thức đợc trình độ của mình thấy mình còn nhợc điểm nào? Khi làm việc theo nhóm mỗi học sinh sẽ làm việc tự giác và tích cực hơn các em sẽ chủ động tìm kiếm tri thức, chứ không tiếp thu tri thức một cách thụ động Phơng pháp tập luyện theo nhóm đã đem lại niềm vui thực sự cho các em vì các em thấy rằng trong sự thành công của tiết học có sự đóng góp của bản thân mình Đồng thời, hoạt động trong tập thể nhóm tạo cơ hội cho học sinh tham gia học tập qua tập luyện Làm nhvậy không những tăng lợng vận động ở mức cần thiết trong giờ học mà còn bồi dỡng cho các em kĩ năng tự học, tự rèn luyện, giúp các em tự tin trong cuộc sống

2- Cơ sở thực tiễn:

Việc dạy học môn Thể dục trong các nhà trờng hiện nay, vấn đề tổ chức phơng pháp dạy học theo hớng tích cực hoá ngời học cha đợc quan tâm đúng mức Lợng vận động của một học sinh trong một tiết rất ít vì chủ yếu giáo viên

sử dụng phơng pháp tập đồng loạt hoặc lựa chọn phơng pháp cha phù hợp với nội dung của từng tiết học Ví dụ: Các tiết có học nội dung mới và các tiết ôn tập

đều dùng phơng pháp tập đồng loạt thì không phù hợp và rất phí thời gian mà không hiệu quả, không phát huy đợc tính tích cực của học sinh, không gây đợc hứng thú cho học sinh tập luyện, hiệu quả của giờ học sẽ không cao.Vì, các tiết

ôn tập mà chọn phơng pháp tập đồng loạt thì lợng vận động của một em trong một tiết đợc rất ít vì phải chờ nhau, chờ lâu mới đến lợt mình tập thành ra chán nên các em không thích học, kết quả luyện tập không đợc cao Trong các phơng pháp dạy học thì phơng pháp tập luyện theo nhóm không phải là một ph-

ơng pháp mới nhng có trờng không dám cho thực hiện lí do là nội dung học nhiều( hai đến ba nội dung trong một tiết) sợ không đảm bảo an toàn, không đảm bảo mục tiêu của giờ học… Mặt khác, khi sử dụng phơng pháp tập luyện theo nhóm thì phải đào tạo đợc đội ngũ cán sự gơng mẫu, có uy tín trớc tập thể lớp, làm sao có thể giải quyết đợc các tình huống khi giáo viên không có mặt? Đây là một vấn đề rất nan giải, có một số GV không chú ý đến vấn đề này nên hiệu quả

điều khiển lớp, nhóm cha đợc cao Có em rất lúng túng trong việc điều hành nhóm luyện tập …

Do đặc thù của môn Thể dục là tập luyện ở ngoài trời và phụ thuộc rất nhiều vào điều kiện: thời tiết, sân bãi, dụng cụ luyện tập Mỗi tiết học đều có

3 nội dung( Ví dụ: Thể dục 8 Tiết 36: Nhảy xa - TTTC - Chạy bền), trong đó yêu cầu học sinh không những nắm đợc kĩ thuật cơ bản của từng nội dung mà còn yêu cầu học sinh phải đảm bảo khối lợng vận động phù hợp với lứa tuổi giới tính Nhng với thời lợng 45 phút, học sinh rất khó nắm chắc đợc kĩ thuật

đặc biệt là yếu tố rèn thể lực nếu nh chỉ dạy học theo phơng pháp thông thờng Vì vậy, tôi băn khoăn, trăn trở là làm sao trong mỗi tiết học thể dục rèn đợc thể lực, ý chí cho HS? Làm sao HS đợc vận động nhiều nhng vẫn đảm bảo yêu cầu mục tiêu của tiết học, đảm bảo an toàn cho HS trong quá trình luyện tập?

Trong gần hai năm học vừa qua, tôi đã mạnh dạn áp dụng phơng pháp tập luyện theo nhóm vào giảng dạy và khi áp dụng đề tài này tôi thấy:

+ Học sinh làm chủ đợc giờ học

+ Nâng cao tinh thần đoàn kết, giúp đỡ nhau trong tập luyện

+ Phát triển t duy, sự sáng tạo của học sinh trong tổ chức học tập nhằm giải quyết các vấn đề, yêu cầu, nội dung giờ học mà giáo viên đa ra

+ Cụ thể hoá tiết dạy, có phơng pháp giảng dạy thích hợp phù hợp với từng tiết, từng nội dung cụ thể, phù hợp với khả năng vận động của học sinh tránh đợc lợng vận động quá ít hoặc quá nhiều cũng nh nội dung không cần thiết trong từng tiết học cụ thể

+ Giáo viên làm tốt đợc công việc là ngời chỉ đạo hớng dẫn giữa học sinh với kiến thức, yêu cầu, lợng vận động cần và đủ của tiết học

+ Đáp ứng đợc sự đam mê, hng phấn của học sinh trong tập luyện, nâng cao khả năng tự học, tự bồi dỡng và thể hiện khả năng của học sinh trong tập thể góp phần đổi mới phơng pháp giáo dục, giáo dục nhân cách, đạo đức cho học sinh trong thời đại mới

Vì vậy phơng pháp tập luyện theo nhóm là một phơng pháp theo tôi rất phù hợp với các em, phơng pháp này mang lại hiệu quả cao trong tập luyện,

dễ điều chỉnh lợng vận động, phát triển u tiên các hệ thống chức năng vận

động của cơ thể cũng nh các tố chất thể lực, củng cố đợc các kĩ năng, kĩ xảo của động tác nâng cao đợc hứng thú tập luyện của học sinh

Xuất phát từ cơ sở lí luận và cơ sở thực tiễn trên, tôi mạnh dạn trao

đổi với các bạn đồng nghiệp kinh nghiệm “ Sử dụng phơng pháp tập luyện theo nhóm vào giảng dạy môn thể dục ở bậc THCS ” để các bạn

đồng nghiệp cùng tham khảo

II Mục đích, đối tợng nghiên cứu:

1 Mục đích nghiên cứu:

- Nghiên cứu việc học tập của học sinh trong giờ thể dục để tìm ra phơng pháp dạy phù hợp với nội dung từng bài

- Phát triển và bồi dỡng t duy sáng tạo của học sinh, nâng cao tính tích cực

tự giác chủ động trong luyện tập, phát huy các tố chất thể lực

- Hình thành và phát triển cho học sinh việc tổ chức điều khiển hoạt động trong tiết học thể dục

- Xây dựng và góp phần hình thành nhân cách, rèn luyện đạo đức cho học sinh

- Giáo viên điều chỉnh lợng vận động, yêu cầu, nội dung từng tiết phù hợp với khả năng của học sinh, nâng cao chất lợng giờ thể dục

2 Đối tợng nghiên cứu:

- Là học sinh bậc trung học cơ sở( áp dụng cụ thể là học sinh khối lớp 8)

III Phơng pháp nghiên cứu:

Để thực hiện đề tài này tôi đã dùng các phơng pháp sau:

đồng loạt, tập theo nhóm, tập quay vòng và tập cá nhân Trong phạm vi đề tài này tôi chỉ đi sâu nghiên cứu vấn đề: “ Sử dụng phơng pháp tập luyện theo

nhóm vào giảng dạy môn thể dục ở bậc THCS’’ Và áp dụng cụ thể vào

giảng dạy môn thể dục khối lớp 8

2 Thời gian áp dụng đề tài:

Đề tài này tôi đã áp dụng từ năm học 2009 - 2010.

B- giải quyết vấn đề

I Nghiên cứu lý thuyết về ph ơng pháp tập luyện theo nhóm:

1.Nghiên cứu lý luận:

Phơng pháp tập luyện theo nhóm là lớp học đợc phân thành một số nhóm, mỗi nhóm tập theo một nội dung khác nhau Sau một thời gian qui

định các nhóm chuyển đổi nội dung và vị trí cho nhau Ưu điểm của việc phân nhóm theo hình thức này là thực hiện trong điều kiện dụng cụ thiếu thốn, học sinh vẫn có cơ hội tăng số lần tập luyện, có thể bồi dỡng và rèn luyện năng lực vận động, giúp đỡ nhau trong tập luyện Nhợc điểm của hình thức phân nhóm này là: Giáo viên khó chỉ đạo toàn diện, việc sắp xếp nội dung và thời gian tập luyện khó khăn Đây là phơng pháp đã đợc các giáo viên sử dụng nhng cha thờng xuyên và sự chia nhóm cha linh hoạt nên hiệu quả của tiết dạy cha cao, cha phát huy đợc tính tự giác, tích cực và chủ động của học sinh trong tập luyện

Do đó khi thực hiện phân nhóm này, đòi hỏi giáo viên phải có sự chuẩn

bị thật chi tiết, xử lý tốt mối quan hệ giữa các nhóm học nội dung mới và ôn tập, giữa nội dung khó và nội dung dễ, phải bố trí sân tập và dụng cụ tập luyện một cách khoa học Đặc biệt phải biết phát huy vai trò tích cực của cán sự lớp

và nhóm trởng Bởi vì, với sự hoạt động tích cực của các cán sự nh: trực nhật, nhóm trởng chuyên môn, giờ học sẽ diễn ra một cách hợp lí và có ý nghĩa lớn

về mặt giáo dục, giáo dỡng Do đó, để nâng cao hiệu quả hoạt động của các

em trong giờ thể dục, giáo viên phải đào tạo( chuẩn bị) cho các em một số bài tập, một số tri thức về TDTT rất cơ bản, để các em thừa hành yêu cầu của giáo viên về các mặt giúp đỡ bạn tập luyện.

2 Nghiên cứu thực tiễn:

a- Về phía giáo viên:

Đại đa số giáo viên đã sử dụng phơng pháp tập luyện theo nhóm nhng các nhóm này cùng tập một nội dung sau đó mới sang nội dung khác chứ không cho tập chuyển đổi nội dung cho nhau Hoặc sử dụng phơng pháp giảng giải kết hợp với phơng pháp tập luyện đồng loạt cả lớp cùng một nội dung sau đó mới sang nội dung khác nên lợng vận động của một học sinh trong một tiết rất ít (vì mất nhiều thời gian chờ đợi )

Ví dụ: Thể dục 8: Tiết 3:

Bài thể dục: Ôn từ nhịp 1 - 8

Chạy ngắn: Một số động tác bổ trợ kĩ thuật: Chạy bớc nhỏ, Chạy

nâng cao đùi, Chạy đạp sau, Trò chơi( Do GV chọn)

Chạy bền: Chạy dích dắc tiếp sức, một số động tác hồi tĩnh sau

khi chạy

Với thời gian 1 tiết là 45’, trừ phần khởi động và kết thúc khoảng từ 12 -15’còn lại phần cơ bản là từ 30’ - 33’ cho 3 nội dung Nếu chúng ta sử dụng phơng pháp tập đồng loạt , tức là cho cả lớp tập nội dung bài thể dục sau đó sang phần chạy ngắn và cuối cùng là chạy bền Với sĩ số lớp là 25 thì mỗi em

sẽ đợc tập mấy lần ???

Đặc biệt là cha chú ý bồi dỡng đội ngũ cán sự cho nên các em cha hiểu

đợc công việc mình làm, còn rất lúng túng trong việc điều khiển nhóm,

b-Về phía học sinh: Đa số học sinh quen với lối học thụ động, đến lợt

mình thì tập, hết lợt mình là thôi( có em biện lý do là đau chân, đau bụng xin nghỉ không tập) các em không tự giác chủ động luyện tập

c- Tình hình sách giáo khoa, sân bãi dụng cụ:

- Sách giáo khoa: Chỉ có sách giáo viên, sách học sinh không có

II Qui trình dạy học theo phơng pháp tập luyện theo nhóm

1 Bồi dỡng đội ngũ cán sự:

Các em lớp trởng, nhóm trởng có vai trò tích cực để tiến hành có hiệu quả giờ học thể dục Giờ học thể dục tập luyện theo phơng pháp nhóm có sôi nổi? Có gây đợc hứng thú cho học sinh hay không? Các em nhóm trởng có điều hành nhóm mình tốt hay không? Để đáp ứng đợc điều đó tôi đã dành thời gian bồi d-ỡng cho các em ngay từ đầu năm học vào các buổi ngoại khoá hoặc uốn nắn ngay trong giờ thể dục

Ví dụ: Nội dung ĐHĐN (tiết 3 TD 7) tôi hớng dẫn cho các em cách thực

hiện Tập hợp hàng ngang, dóng hàng, điểm số, dàn hàng ngang, dồn hàng Đồng thời cũng nhấn mạnh cho các em cán sự cần phải thực hiện khẩu lệnh hô sao cho dõng dạc, dứt khoát… để các bạn trong nhóm nghe dễ hiểu và thực hiện đợc ngay:

Cho nên trong các tiết học tôi áp dụng dạy học theo phơng pháp tập luyện theo nhóm các em cán sự đã tổ chức điều hành nhóm nhịp nhàng, khoa học, các

em trong nhóm đợc vận động liên tục, gây đợc hứng thú tập luyện cho các thành viên trong nhóm nên các em hăng say luyện tập làm cho giờ học diễn ra sôi nổi

và đạt hiệu quả cao

2 Hoạt động dạy của GV theo phơng pháp tập luyện theo nhóm

GV với vai trò hớng dẫn, tổ chức điều khiển hoạt động học sẽ là ngời khởi xớng các mối quan hệ hợp tác giữa GV và HS và giữa HS với nhau; làm cho chúng vận động và tác động qua lại lẫn nhau trong quá trình chiếm lĩnh tri thức của ngời học Để thực hiện vai trò này, GV phải tiến hành bằng những hình thức và chiến lợc tổ chức hoạt động nhằm khơi dậy tính tự giác, tích cực, sáng tạo trong luyện tập của mỗi HS, đồng thời tạo ra trong lớp học không khí học tập sôi nổi, đoàn kết Hoạt động của GV đợc chia thành các bớc sau:

2.1 Thành lập nhóm và giao nhiệm vụ.

Trong quá trình tổ chức tập luyện theo nhóm, các nhóm là sự liên kết của một số HS trong lớp Nhóm có 2 chức năng cơ bản là: tạo ra môi trờng tâm lí xã hội để thực hiện việc tập luyện, trao đổi, tranh luận về một số nội

dung học tập giữa GV - HS, HS - HS, nhóm còn là một chủ thể tích cực, chủ

động của hoạt động học tập Để giúp HS thực hiện các chức năng này của nhóm, GV cần tiến hành các hoạt động theo trình tự sau: Tổ chức các nhóm ( chia nhóm, số lợng thành viên trong nhóm, phân công trách nhiệm cho các thành viên, bố trí địa điểm hoạt động của nhóm, giao nhiệm vụ cho nhóm; tạo

điều kiện để nhóm giải quyết nhiệm vụ cụ thể

Ví dụ: Thể dục 6: tiết 7:

- ĐHĐN: Một số nội dung HS thực hiện còn yếu( do gv chọn)

- Bài thể dục: Ôn 9 động tác( Vơn thở, Tay, Ngực, Chân, Bụng,

Vặn mình, Phối hợp, Nhảy, Điều hoà)

- Chạy bền: Chạy vòng số 8

ở tiết này tôi phân HS thành 2 nhóm có số lợng nam và nữ tơng đơng Nhóm1: Ôn phần ĐHĐN: Các t thế quay, Đi đều, Đi đều vòng phải( trái), Giậm chân tại chỗ - đi đều - đứng lại Nhóm 2: Ôn bài thể dục 9 động tác Nhóm trởng điều hành các thành viên của nhóm mình tập luyện

2.2 Hớng dẫn HS tự luyện tập và tập luyện theo nhóm:

Với vai trò của ngời hớng dẫn, GV phải hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi

để HS phát huy tính chủ động và tự lực trong việc chiếm lĩnh tri thức thông qua luyện tập

Ví dụ: Khi tập kĩ thuật xuất phát thấp gợi ý cho HS thực hiện đúng

tuần tự các thao tác khi vào vị trí xuất phát với tốc độ chậm để các em nắm

đ-ợc rồi mới cho HS tập theo hiệu lệnh qui định Nếu có em sai thì GV làm lại

động tác sai của HS và chỉ dẫn chỗ sai sau đó làm mẫu đúng kết hợp với cho xem tranh( ảnh) kĩ thuật để các em nhận biết động tác đúng, sau đó cho các

em tập với tốc độ chậm, rồi nâng dần đến bình thờng Nêu ra các tình huống nh: Bớc đầu tiên của giai đoạn chạy lao hay bị cùng chân, cùng tay? Nâng thân ngời quá cao ở bớc đầu tiên? Lúc này tôi sẽ hớng dẫn các em cách sửa: cho các em tập với tốc độ chậm thao tác chân và tay của bớc đầu tiên; Tập chạy lao theo dây căng chếch để nâng dần độ cao thân ngời.Các em sẽ tiếp thu và tự rút kinh nghiệm trong quá trình tự luyện tập

Trong quá trình tập luyện theo nhóm, kết quả luyện tập của cá nhân HS luôn có sự hỗ trợ và đóng góp của các thành viên trong nhóm, nó là sản phẩm của sự hợp tác trí tuệ của tập thể Để đạt tới điều đó, GV cần có sự định hớng cho hoạt động của nhóm( xác định mục tiêu cụ thể của nội dung cần tập luyện, chỉ dẫn cho nhóm những biện pháp tăng cờng sự hợp tác trong luyện tập và nâng cao trách nhiệm cá nhân bằng việc sửa chữa động tác sai bằng cách phân tích hoặc làm mẫu theo cái sai sau đó làm mẫu đúng cho bạn nhận thấy rõ điểm nào mình còn cha làm đợc)

Ví dụ: Tại sao khi em chạy lại nghe thấy bớc chân thịch thịch… Tôi

chọn cách giải thích cho HS nh sau: Trớc hết tôi làm mẫu động tác chạy nghe thấy tiếng thịch thịch của bớc chân, sau đó tôi lại làm mẫu theo đúng kĩ thuật bớc chạy giữa quãng của chạy ngắn đó là chạy bằng nửa bàn chân trên Sau khi làm mẫu xong tôi cho các em nhận xét, chính các em tò mò sẽ thực hiện thử lại ngay bớc chạy mà tôi vừa thực hiện và các em tự rút kinh nghiệm cho mình cho lần chạy tiếp theo và đạt kết quả tốt hơn

Hoặc khi tập kĩ thuật nhảy xa có em hay bị mất đà dẫn đến chân giậm nhảy đặt không đúng điểm giậm nhảy Muốn giậm nhảy đúng thì các em phải

đo lại đà thật chính xác Hoặc trong ném bóng có em không xoay đợc vai theo

hớng ném sau các bớc chéo; góc ném nhỏ, do đó bóng bị chúc xuống, không

có động tác gập thân khi ném bóng Khi có các tình huống xảy ra tôi phân tích lại kĩ thuật động tác là các em có thể sửa đợc ngay Cũng có trờng hợp tôi tập hợp những em sai và sửa riêng cho các em đó

2.3 Tổ chức thi đấu giữa các nhóm

GV với cơng vị là “trọng tài" tổ chức thi đấu giữa các nhóm Đa ra những nhận xét, đánh giá về thực hiện kĩ thuật của từng nhóm, từng cá nhân giúp cho HS tự nhận thấy điểm cha đúng và rút kinh nghiệm cho buổi tập sau

Ví dụ: Ôn kĩ thuật xuất phát thấp Cuối thời gian tập luyện nhóm GV

gọi đại diện mỗi nhóm 2 bạn lên thực hiện kĩ thuật xuất phát GV nhận xét,

đánh giá từng bạn cho các em nhận thấy chỗ nào sai chỗ nào đúng để các em

có thể tự điều chỉnh t thế của từng khẩu lệnh sao cho hợp lí

3 Hoạt động học của HS theo phơng pháp tập luyện theo nhóm

Với vai trò của một chủ thể tích cực, tự giác và tự lực, HS không chỉ là mục tiêu mà còn là động lực chủ yếu của quá trình dạy học Các em tự chiếm lĩnh tri thức bằng chính quá trình tự tập luyện của mình, bằng sự hợp tác với bạn học, với GV Hoạt động học của HS theo nhóm, về thực chất là hoạt động tự tập luyện để hình thành kĩ năng động tác Trong giai đoạn này, hoạt động học tập của HS sẽ trải qua các bớc sau:

3.1 Gia nhập nhóm và tiếp nhận nhiệm vụ học tập

Trong giờ học theo nhóm, mỗi HS hoạt động ở một nhóm cụ thể, đảm trách một vai trò, một nhiệm vụ nhất định Hoạt động của HS trong nhóm này gồm các nội dung sau: về nhóm theo sự phân công, tiếp nhận vai trò và thực hiện trách nhiệm của mình trong nhóm

Ví dụ: Thể dục 9: tiết 7:

- Bài thể dục: Học từ nhịp 1 - 10 bài thể dục phát triển chung( nam, nữ riêng)

- Chạy ngắn: Ôn chạy bớc nhỏ, chạy nâng cao đùi, chạy đạp sau, Xuất phát cao chạy nhanh.

GV chia HS thành 2 nhóm nam nữ riêng Nhóm nam học chạy ngắn

tr-ớc, nhóm nữ học bài thể dục trớc Nh vậy các em nam, nữ ở hai nhóm khác nhau và nội dung luyện tập cũng khác nhau

3.2 Tập luyện cá nhân, nhóm

Dới sự hớng dẫn của GV, HS tự đặt mình vào vị trí của ngời nghiên cứu,

tự tập luyện từng động tác mà GV nêu ra Tự đặt câu hỏi tại sao mình thực hiện cha đúng? Vậy sai ở chỗ nào? Làm cách nào để khắc phục? Các em trong cùng nhóm sẽ góp ý cho nhau

Ví dụ: Tập giai đoạn chạy đà - giậm nhảy trong nhảy cao kiểu bớc qua

Tại sao mình chạy đà cha đúng bớc đà? Điểm giậm nhảy cha đúng? Làm thế nào để điều chỉnh đợc đúng bớc đà? HS sẽ tự nhớ lại kiến thức mà

GV đã phân tích, nhớ lại động tác mẫu mà GV đã thực hiện, các em sẽ suy nghĩ là mình nên xác định lại điểm giậm nhảy, đo lại đà sao cho đúng bớc đà,

điểm giậm nhảy hợp lí…Nếu nhận thấy vẫn cha thoả mãn thì các em sẽ trao

đổi với các bạn trong nhóm hoặc có thể hỏi GV

3.3 Tham gia thi đấu giữa các nhóm

Sau bớc 2, HS đã điều chỉnh đợc kĩ thuật động tác Song kết quả giữa các nhóm vẫn có thể có sự khác biệt, thậm chí còn tồn tại mâu thuẫn, vì thế nhằm đảm bảo tính khách quan, chính xác, các nhóm cần tham gia thi đấu( biểu diễn) trớc lớp ở bớc này hoạt động của HS bao gồm những nội dung sau: Đại diện cho mỗi nhóm biểu diễn kĩ thuật động tác của nhóm mình trớc lớp; đa ra nhận xét của nhóm mình và nhận xét nhóm khác

Ví dụ: Thể dục 7: tiết 46 : ở nội dung bài TD tôi dành phần cuối

giờ cho đại diện 2 nhóm thi biểu diễn bài thể dục với cờ 9 động tác Sau đó cho các nhóm nhận xét với nhau→ Gv chốt lại và cho điểm Hoặc cho đại

diện của hai nhóm thi thực hiện kĩ thuật nhảy “bớc bộ” trên không→ các nhóm đánh giá→ Gv nhận xét bạn làm đúng và sửa cho những bạn làm cha

đúng, các em rút kinh nghiệm về nhà tự luyện tập cho đúng kĩ thuật động tác

3.4 Hợp tác với GV, tự đánh giá, tự điều chỉnh.

Sự hợp tác giữa HS và GV đợc diễn ra suốt quá trình dạy học, nhng quan trọng nhất là thời điểm, khi các mâu thuẫn về cách xử lí giải quyết tình huống giữa HS trong nhóm và giữa các nhóm không giải quyết đợc Khi đó,

GV là chỗ dựa tin tởng của HS bằng việc phân tích, sửa chữa động tác sai Dựa trên sự phân tích và kết lụân của GV, HS thấy đợc mức độ đúng, sai, khi mình thực hiện động tác kiếm để tự sửa chữa, bổ sung và hoàn thiện thành kĩ năng

động tác;

Phơng pháp tập luyện theo nhóm giúp HS chủ động học hỏi, tự nghiên cứu tập luyện, kĩ thuật động tác đợc hiểu sâu hơn, đợc tập nhiều lần hơn( tăng lợng vận động) thể lực của học sinh đợc tăng dần qua từng tiết học

Quy trình dạy học theo phơng pháp tập luyện theo nhóm, trong đó hoạt

động của GV và hoạt động của HS đợc diễn ra một cách liên tục, chặt chẽ nhằm phát huy tính tự giác, tích cực tập luyện của HS, phát huy tinh thần

đoàn kết, dân chủ, hợp tác thân thiện và đạt hiệu quả cao trong hoạt động dạy học

III Sử dụng ph ơng pháp tập luyện theo nhóm vào giảng dạy môn thể dục ở bậc THCS

1 Đặc điểm sinh lí tâm lí HS THCS( cụ thể ở khối 8)–

1.1 Đặc điểm sinh lí:

HS lớp 8 đúng vào thời kì phát triển mạnh mẽ của tuổi thiếu niên Sự ởng thành về mặt sinh lí(dậy thì) báo hiệu sự đang trởng thành về mặt thể chất Sự biến đổi này diễn ra một cách mạnh mẽ và không cân đối.

Hệ cơ đợc hoàn thiện và quá trình cốt hoá các xơng vẫn đang tiếp tục

Điều đó làm cho các em “lớn nhanh” chiều cao tăng nhanh hơn chiều ngang Dới 14 tuổi ở cột sống vẫn còn nhiều đốt sụn Cơ thể các em vẫn bị uốn cong,

dễ bị lệch khi đứng, ngồi không đúng t thế, khi mang vác vật nặng quá lâu ở một phía hoặc tập luyện không đúng phơng pháp Sự gắn liền xơng chậu( rất quan trọng đối với các em nữ) đợc kết thúc tơng đối muộn, vào khoảng 20 -

21 tuổi Sự biến dạng xơng chậu và các xơng khác cha đợc gắn liền có thể xảy

ra khi các em nhảy cao thiếu sự hớng dẫn của GV, tập luyện những môn thể thao chỉ phát triển một bên

Sự tăng khối lợng và lực của cơ diễn ra mạnh mẽ nhất vào giai đoạn dậy thì Sự phát triển của hệ cơ giữa em trai và em gái diễn ra theo 2 hớng khác nhau, các em trai cơ lớn chậm, lực tăng nhanh, các em nữ cơ lớn nhanh, lực tăng chậm Sự tăng nhanh về lực của cơ đã mở rộng các khả năng vận động của thiếu niên Các em trai muốn tỏ rõ sức nhanh, mạnh của mình, do đó các môn nh đá bóng, chạy, nhảy…rất đợc các em yêu thích Còn các em gái thì ngợc lại, yêu thích những động tác yển chuyển, nhịp nhàng và đẹp nh thể dục

tự do Thể dục nhịp điệu…

Cơ thể thiếu niên chóng mệt mỏi và cha có khả năng làm việc lâu dài, nhng lại chóng hồi phục Điều này cần phải tính đến khi tổ chức các giờ học thể dục chú ý đến nguyên tắc vừa sức khi sử dụng lợng vận động Đồng thời, trong sự tăng trởng và phát triển mạnh mẽ nói trên, chúng ta thấy rõ tính mất cân đối của nó: Hệ xơng và các chi phát triển rất mạnh về chiều dài, trong khi

đó lồng ngực phát triển chậm hơn chức năng vận động ở thiếu niên cũng phát triển với sự thiếu hài hoà rõ rệt, do sự phát triển không đồng đều giữa hệ xơng

và hệ cơ, cũng nh giữa xơng bàn tay và các đốt ngón tay gây nên mà các em

có nhiều động tác thừa, sự phối hợp các cử động cha nhịp nhàng Sự phát triển