Định nghĩa và các tính chất của phép tịnh tiến.. TIẾN TRÌNH BÀI HỌC Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng Hoạt động 1: Định nghĩa và các ví dụ về phép biến hình.. q
Trang 1Trung tâm Khai Trí -ThS Truong Ngoc Hai Giáo án Hình Học 11 - Ban KHTN
Giáo viên: Trương Ngọc Hải
Ngày soạn: 12/03/10
Chương I PHÉP DỜI HÌNH VÀ PHÉP ĐỒNG DẠNG TRONG MẶT PHẲNG
I MỤC TIÊU
1 Về kiến thức: Học sinh hiểu được:
Khái niệm về phép biến hình, làm quen một số thuật ngữ thường dùng đến
Định nghĩa và các tính chất của phép tịnh tiến
2 Về kỹ năng:
Vẽ ảnh của một hình qua phép biến hình
Nhận biết ảnh của một hình qua phép tịnh tiến
Vận dụng thành thạo tính chất vào bài tập
3 Về tư duy và thái độ:
Tư duy lôgic, nhạy bén, quy lạ về quen
Liên hệ thực tế
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
III TIẾN TRÌNH BÀI HỌC
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng
Hoạt động 1: Định nghĩa và các ví dụ về phép biến hình MỞ ĐẦU VỀ PHÉP BIẾN HÌNH
HĐTP1: định nghĩa phép biến hình
Cho Hs nhắc lại định nghĩa hàm
số xác định trên tập số thực
Trong quy tắc vừa phát biểu,
thay số thực bằng điểm thuộc
mặt phẳng, phát biểu quy tắc
trên?
Giải thích quy tắc tương ứng,
dẫn đến phép biến hình, cho Hs
tiếp cận định nghĩa
Củng cố khắc sâu định nghĩa
HĐTP2: một số ví dụ về phép biến
hình
Cho Hs xét lần lượt các ví dụ 1,
2, 3 qua đó giới thiệu các phép
biến hình: phép chiếu (vuông
góc) lên đường thẳng d; phép
tịnh tiến theo vectơ u
; phép đồng nhất, cách xác định ảnh
qua các phép biến hình đó
HĐTP3: nắm kí hiệu và thuật ngữ
Giới thiệu các kí hiệu và thuật
ngữ (ghi kí hiệu theo quy tắc
giống hàm số)
Cho Hs hoạt động nhóm H (có
thể hướng dẫn Hs cách dụng
ảnh), cho Hs nhận xét để khắc
sâu các quy tắc
Hình dung kiến thức cũ, phát biểu
Thực hiện
Khắc sâu định nghĩa
Nắm các phép biến hình: phép chiếu (vuông góc) lên đường thẳng d; phép tịnh tiến theo vectơ u
; phép đồng nhất Cách xác định ảnh
Theo dõi, nắm kí hiệu và thuật ngữ
Thực hiện
d
1 Phép biến hình
Định nghĩa: (SGK)
2 Các ví dụ
(SGK)
3 Kí hiệu và thuật ngữ
(SGK)
Hoạt động 2: Định nghĩa phép tịnh tiến PHÉP TỊNH TIẾN VÀ PHÉP DỜI
Trang 2Trung tâm Khai Trí -ThS Truong Ngoc Hai Giáo án Hình Học 11 - Ban KHTN
Giáo viên: Trương Ngọc Hải
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng
HÌNH
Cho Hs nhắc lại định nghĩa phép
tịnh tiến đã được giới thiệu ở ví
dụ 2 Nắm được kí hiệu, vectơ
tịnh tiến
Khắc sâu định nghĩa và cho Hs
trả lời câu hỏi: phép đồng nhất
có phải là phép tịnh tiến không?
Nhắc lại định nghĩa
Phép đồng nhất là phép tịnh tiến với vectơ tịnh tiến là vectơ không
1 Định nghĩa phép tịnh tiến
Phép tịnh tiến theo vectơ u
là một phép biến hình biến điểm M thành điêm M’ sao cho MM ' u
Kí hiệu T hoặc Tu; u
: vectơ tịnh tiến
Hoạt động 3: Các tính chất của phép tịnh tiến 2 Các tính chất của phép tịnh tiến
HĐTP1: định lí 1
Cho Hs hoạt động nhóm H1 Có
thể hướng dẫn Hs so sánh độ dài
hai vectơ MN M N , ' '
(sử dụng
u
.)
Qua kết quả họat động, cho học
sinh nhận xét gì về khoảng cách
hai điểm M, N qua phép tịnh
tiến? Tiếp cận nội dung định lí
1, phát biểu
Chính xác hóa định lí 1, khắc sâu
và nhận xét: phép tịnh tiến
không làm thay đổi khoảng cách
giữa hai điểm bất kì
HĐTP2: định lí 2
Cho ba điểm A, B, C thẳng hàng
Cho phép tịnh tiến biến ba điểm
đó thành A’, B’, C’ Theo định lí
1, hãy so sánh A’B’ và AB; B’C’
và BC; C’A’ và CA? giả sử B
nằm giữa A và C, nhận xét gì về
B’? từ đó nhận xét gì về ba điểm
thẳng hàng qua phép tịnh tiến?
(tiếp cận định lí 2)
HĐTP3: hệ quả
Chính xác hóa kiến thức, khắc
sâu
Cho Hs dự đoán ảnh của: đường
thẳng, đoạn thẳng, tia, tam giác,
đường tròn, góc qua phép tịnh
tiến Sau đó tiếp cận hệ quả của
định lí 2
Chính xác kiến thức, yêu cầu Hs
về nhà kiểm chứng
Hoạt động nhóm H1, đại diện nhóm trình bày, các nhóm khác bổ sung
Nhận xét và tiếp cận định lí 1, nắm nội dung định lí 1
Thực hiện
Khắc sâu kiến thức
Dự đoán, tiếp cận hệ quả
Định lí 1: nếu phép tịnh tiến biến hai điểm M và N thành hai điểm M’ và N’ thì MN = M’N’
Định lí 2: phép tịnh tiến biến ba điểm thẳng hàng thành ba điểm thẳng hàng và không làm thay đổi thứ tự ba điểm đó
Hệ quả: (SGK)
4 Củng cố và dặn dò: phép biến hình, phép tịnh tiến và tính chất
5 Bài tập về nhà: 1 4 SGK
IV RÚT KINH NGHIỆM