cay an qua

- Làm cho cây có khung tán mạnh mẽ.- Làm cho cành nhánh hứng được ánh sáng đều hòa.. Tỉa rễ Mục đích: Bứng đi, làm rễ đâm nhánh nhiều, làm cây mọc chậm lại, cây nhỏ... - Cây có 1 hay và

- Làm cho cây có khung tán mạnh mẽ.

- Làm cho cành nhánh hứng được ánh sáng đều hòa

- Làm cho cây có khung tán như ý

- Làm cho cây lùn xuống

- Làm cho cây ra quả và đồng đều

- Tạo được dáng cây và hình thù cây như mong muốn

 Nhìn chung sự tỉa cây là nhằm mục đích điều chỉnh dòng nhựa trong cây theo mong muốn

- Tránh hiện tượng tán lệch và hướng ngọn.

- Thường xuyên theo dõi cây

2 Tỉa thoáng

- Lát 1: Cắt từ dưới lên tới ½ cành.

- Lát 2: Cắt từ trên xuống và lùi vào trong khoảng 10 – 15cm.

- Lát 3: Cắt ngay chổ cành mọc ra.

3 Tỉa rễ

 Mục đích: Bứng đi, làm rễ đâm nhánh nhiều, làm cây mọc chậm lại, cây nhỏ

Tỉa rễ để rễ đâm nhánh nhiều hơn

Tỉa rễ để bứng đi đem trồng nơi

khác

1 Một số kiểu tán cây thân gỗ.

1.1 Kiểu tán hình trụ.

- Cây có 1 hay vài ngọn chính, cây thường có chiều cao

lớn hơn đường kính tán

- Ưu điểm:

 Cành bên nhỏ, góc phân cành lớn nên cành cứng cáp.

 Nhiều cành nên cho nhiều quả.

- Nhược điểm:

 Cây cao nên khó chăm sóc và thu hoạch.

 Quả không đều.

1.2 Kiểu tán hình chén

- Là kiểu tán có trung tâm tán hở

- Ưu điểm:

 Cây thấp dễ thu hoạch

 Quả đều, to, đẹp, phẩm chất tốt

- Nhược điểm:

 Số cành ít nên ít quả

 Tán cây bé nên thường trồng dày

 Chạc cây yếu do các cành mọc trụ ở 1 chổ

1.3 Kiểu tán hình mâm xôi (có trung tâm bán hở vừa)

- Cây thường mọc xòe, đường kính tán lớn hơn chiều cao, cây thấp, cành nhiều

- Phải theo dõi sửa cành nhiều năm

• Hai năm đầu tạo 3 cành cấp 1, thuộc tầng tán 1 nằm gần nhau kéo trọng tâm của tán nằm gần mặt đất, các cành ở phía ngọn cắt bỏ

• Trong thời gian này các cành cấp 2 mọc trên cành chính thường giữ xa thân chính từ 70-80 cm làm cây không rậm rạp ở giữa tán

• Các năm sau giữ lại 2 cành cấp 1 độc thân nằm trên tầng tán 1, giữ khảng cách xa từ 70-100 cm  giữa tán sẽ thoáng

- Cây cam, bưởi, xoài…thường được tạo kiểu tán này

• Khoảng cách cây nho: 3.6m x 2.7 m (khoảng 1000 cây/ha)

2.2 Kiểu tán Wakeman:

• Trụ hình chữ T phần trên nặt đất cao 1.4 cm.

• Có 3 sợi dây: sợi 1 nằm trên trụ cách mặt đất 90

cm (dây nho chính), thanh gỗ ngang chữ T cách sợi

1 là 40cm, 2 sợi dây còn lại nằm ở 2 đầu chữ T cách nhau 60 cm.

• Một sự pha trộn giữa kiểu giàn chữ T, giàn ngang

là kiểu giàn chữ T (cao 1.8 m), thanh chữ T rộng 1.5 m căng 3 dây thép ly ở giữa và 2 đầu thanh chữ

T, rồi dùng thép 0.8 ly đan đều giàn

• Dây nho bò trên giàn theo kiểu xương cá hay kiểu con rắn.

2.3 Kiểu tán chữ V:

• Giàn đứng được đan thành ô vuông 30x30 cm

• Khi thân nho cao 1.8 m thì bấm ngọn cho đâm

2 nhánh chính (600), trên mỗi nhánh để lại 3 cành sườn.

• Khoảng cách cây: 5.4mx4.8m (khoảng 385 cây/ha)

2.4 Kiểu tán giàn “mướp”:

• Thường chiều cao phải qua đầu, phổ biến ở vùng trồng nho Phan Rang, Bình Thuận.

• Khoảng cách trồng 2.5mx1.5m hoặc 3x1.25m (mật

độ 2.500-2.700 cây/ha)

• Trụ gỗ (bêtông) sau khi chôn còn cao độ 1.7-1.8 m

• Các trụ chính cách nhau 10-12m, trên đầu căng dây thép 4 ly.

• Các trụ phụ hay các trụ trồng với hàng nho dùng dây thép 0.8-1.2 ly đan thành ô vuông 25x25cm hoặc 30x30cm

• Khi cây mọc lên thì tỉa chỉ chừa 1 tược (thân chính) cột vào cây chống.

• Khi còn cách giàn chừng 20cm: bấm ngọn giữ lại

3 nhánh mọc về 3 hướng khác nhau  cành chính, cành sườn, cành xương.

• Khi các cành này dài chừng 1m thì ngọn chừa lại

4 mắt  4 cành cấp 2 trên mỗi cành xương

• Tổng cộng: 1 gốc có 10-12 cành cấp 2.

• Cành quả sẽ mọc từ các cành này.

2.4 Kiểu tán giàn “mướp”:

Một số dạng tán cây thân gỗ

• Nhiều loài cây ăn quả ra hoa quả ở cành non nên cần phải cắt tỉa mới có quả to và đều như cây nho, táo ta, ổi lấy ví dụ về tỉa nho.

• Các giống nho: Việt Nam đã nhập nhiều giống nho ở các nước Trước giải phóng đã có trên

40 giống nho được nhập và trồng thử nghiệm ở Phan Rang một số giống thích ứng tốt là:

Chùm 280g, vỏ đỏ nâu sậm, có hột, vị chua ngọt, lá 5 thùy sâu, Giống này chiếm gần 100% nho ở Phan Rang do thời gian nôi quae ngắn và vì vậy

có cắt tỉa tối đa 3 lần/năm Từ cắt tới thu hoạch 80-90 ngày

Nho có vỏ tím đen, dầy, ngọt, lá có 5 thùy sâu, đáy tròn Thời gian từ cát tới thu hoạch dài (100-

110 ngày) Giống này hiện còn ít.

Quả tròn, vỏ đen, ngọt, thời gan cắt tới thu hoạch từ 80

- 100 ngày Giống này còn ít.

• Thân cây (trunk): mọc từ gốc lên

• Tay và cành chính (arm, main canes): mọc từ thân ra thường trên 1 năm tuổi.

• Cành mẹ của cành quả (canes fruiting mother shoot): mọc từ tay ra, cành này

ở Trung Bộ thường dưới 6 tháng tuổi.

• Cành quả (truiting shoot): cành mọc từ cành mẹ ra, mang hoa quả.

• Mắt nho (bud) hay mầm nho: là mầm kép gồm 3 mầm đơn, mầm giữa cho tược quả, mầm bên cho tược lá Khi tỉa mắt chừa lại nên trọn mắt phồng, không

xơ, nằm phía trên hay bên hông cành.

• Tược quả thường phát triển từ mầm thứ 2, 3 tới mầm thứ 15, 16 tùy theo đặc điểm của từng giống.

• Giống Thompson seedless (không hột) từ mầm thứ 8 đến thứ 10.

• Nho Red Cardinal chọn cành trưởng thành, cành mọc cách nhau 10-15 cm, chiều dài trên 1m, cắt

ở vị trí mắt thứ 6 để tược mang quả này ra ở mắt thứ 5,6 mỗi tược sẽ cho 1-2 chùm quả.

Đối với giống nho đỏ Cardinal trong điều kiện Phan Rang có 3 vụ cắt: vụ Đông Xuân (1/10- 30/10) , vụ Xuân Hè (15/1-15/2) đây là vụ chính trong năm, vụ Hè thu (15/5-15/6)

Từ cắt đến cành nảy mầm khoảng 10 ngày, đến ra hoa -20 ngày, đến đậu quả -30 ngày, đến thu hoạch từ 85-90 ngày, sau đó cây nghỉ -

30 ngày rồi lại cắt lại

Cần thời gian nghỉ để cây tích lũy dinh dưỡng Như vậy mất 120 ngày/vụ

Cần phối hợp hài hòa biên pháp bón

phân và tưới nước với biên pháp cắt tỉa.

Sơ đồ tóm tắt mùa vụ của cây nho

1 Cây ăn quả nhiệt đới- Quyển 1- TS Nguyễn Văn Kế

2 Follow Proper Pruning Techniques/

http://aggie-horticulture.tamu.edu/publications/landscape/pruning/pruning.html

1 Phạm Thị Ngọc An