MỤC TIÊU: 1/ Kiến thức: - Hiểu được vai trò quan trọng của truyền chuyển động - Biết được cấu tạo, nguyên lí làm việc và ứng dụng của 1 số cơ cấu truyền động.. Hai vật được nối nhau bằng
Trang 1Tiết 28
CHƯƠNG V : TRUYỀN VÀ BIẾN ĐỔI CHUYỂN ĐỘNG
BÀI 29 : TRUYỀN CHUYỂN ĐỘNG
A MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức:
- Hiểu được vai trò quan trọng của truyền chuyển động
- Biết được cấu tạo, nguyên lí làm việc và ứng dụng của 1 số cơ cấu truyền động
- Trình bày được nguyên lí làm việc và ứng dụng của 1 số cơ cấu truyền động trong kỹ thuật và thực tế đời sống
2/ Kỹ năng:
- Trình bày, mô tả được cấu tạo của 1 số cơ cấu truyền động
- Giải thích được khái niệm truyền chuyển động
3/ Thái độ:
- Nghiêm túc, cẩn thận
B CHUẨN BỊ BÀI DẠY:
- Tranh vẽ các truyền chuyển động : Bánh đai, bánh ren, bánh xích
- Mô hình truyền động
C TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1- Ổn định tổ chức:
2- Kiểm tra:
Trả và sửa bài thực hành
3- Bài mới:
Hoạt động 1:
Giới thiệu bài
- Máy gồm 1 hay nhiều cơ cấu, trong các cơ cấu chuyển động được truyền từ vật này sang vật khác Hai vật được nối nhau bằng khớp động gọi là vật truyền động (vật dẫn) vật nhận chuyển động (vật bị dẫn) Nếu 2 khớp động cùng loại chuyển động gọi là cơ cấu truyền chuyển động, nếu khắc loại chuyển động gọi là cơ cấu biến đổi chuyển động Bài này chúng ta nghiên cứu cơ cấu truyền chuyển động
Trang 2HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH NỘI DUNG
Hoạt động 2: Tìm hiểu tại sao cần truyền
chuyển dộng
- GV dùng H29.1 SGK và mơ hình truyền
chuyển động hỏi:
- Tại sao cần truyền chuyển động quay từ
trục giữa đến trục sau?
- Tại sao số răng của đĩa nhiều hơn số răng
của líp ?
- GV đưa ra kết luận: ghi bảng
- Nếu chế tạo động cơ cĩ tốc độ thấp thì
giá thành đãi kích thước lớn
- HS quan sát tranh và mơ hình
- Trả lời: để bánh sau chuyển động
-Để các bộ phận của xe chuyển động
- Tốc độ quay đĩa nhanh hơn
I- Tại sao cần truyền chuyển động ?
- Máy hay thiết bị cần cĩ cơ cấu truyền chuyển động vì: Các bộ phận của máy tthường đăt xa nhau và cĩ tốc độ khơng giống nhau, song đều được dẫn động
từ 1 chuyển động ban đầu
Hoạt động 3: Tìm hiểu bộ truyền chuyển
động
1- Truyền động ma sát: Đai.
- GV cho HS quan sát H29.2 và mơ hình - HS xem tranh và mơ hình trả lời :
II- Bộ truyền chuyển động: 1) Truyền chuyển động ma sát
- truyền động đai:
- Truyền động quay nhờ lực ma
Trang 3yêu cầu HS trả lời
- Bộ truyền động gồm bao nhiêu chi tiết ?
làm bằng vật liệu gì? Tại sao khi quay
bánh dẫn, bánh bị dẫn quay theo ?
- Quan sát bánh nào quay nhanh hơn (Tốc
độ), chiều quay 2 bánh ?
- Muốn đảo chiều chuyển động bánh ta
móc dây đai như thế nào ?
- GV giải thích tỉ số truyền :
+ n1:Tốc độ quay bánh bị dẫn
+ n2:Tốc độ quay bánh dẫn
+ D1: Đ.kính bánh bị dẫn
+ D2: Đ.kính bánh dẫn
- Ứng dụng như thế nào ?
- 3 chi tiết: Bánh dẫn, bánh bị dẫn, dây đai
- Bánh bị dẫn quay nhanh hơn
- HS nắm tỉ số truyền chuyển động tính:
i = n1/n2 = D1/D2 = S1/S2
- kích thước răng ăn khớp bằng rãnh của bánh
sát
a) Cấu tạo:
- Bánh dẫn 1
- Bánh bị dẫn 2
- Dây đai
b) Nguyên lý làm việc:
- Khi bánh dẫn quay tốc độ nd
nhờ lực ma sát giữa dây và bánh, bánh bị dẫn quay theo tốc độ nbd
- Tỉ số truyền:
i = nd/ nbd = n1/n2 = D1/ D2
n2 = (D1xn)/ D2
- Dây đai đối nhau → 2 bánh quay cùng chiều
- Dây đai chéo nhau → 2 bánh
Trang 42- Truyền động ăn khớp: Yêu cầu HS hoàn
thành các câu hỏi (Q/ sát hình H29.3)
- Để 2 bánh răng ăn khớp nhau hoặc đĩa ăn
khớp xích cần đảm bảo những yếu tố gì ?
- Từ tỉ số truyền:
i = n1/n2= z1/z2
→ Bánh răng nào có số răng ít hơn thì
quay nhanh hơn
răng
- HS ghi tỉ số truyền chuyển động:
i = n1/n2 = D1/D2 = S1/S2
* Quan sát hình vẽ và mô hình hoạt động
- Một cặp bánh răng hoặc đĩa – xích truyền chuyển động cho nhau
+ Khoảng cách giữa 2 răng kề nhau của bánh này bằng khoảng cách giữa 2 răng kề nhau của bánh kia
+ Đĩa ăn khớp với xích cỡ răng và cỡ mắc xích phải tương ứng
- Cho tỉ số truyền xác định, có kết cấu gọn nhẹ
quay ngược chiều
c) Ứng dụng: SGK.
2) Truyền động ăn khớp
a) Cấu tạo: Bánh răng dẫn 1,
bánh răng bị dẫn 2, xích
b) Tính chất: Bánh răng 1 có số
răng Z1 nhờ ăn khớp với bánh răng 2 có số răng Z2, quay theo
tỉ số truyền
i = n1/n2= z1/z2
c) Ứng dụng: SGK
Trang 54/ Tổng kết bài học:
- Giáo viên yêu cầu học sinh đọc phần ghi nhớ
- Yêu cầu HS tìm hiểu những bộ truyền động khác mà em biết như trong các dụng cụ đồ chơi, quạt bàn cĩ tuốc năng, thiết bị quay băng video
- Tìm thêm ví dụ về truyền chuyển động
5/ H ư ớng dẫn tự học:
* Bài vừa học:
- Học thuộc bài, trả lời các câu hỏi ở cuối bài
- Đọc phần ghi nhớ ở cuối bài
- Sưu tầm thêm các bộ truyền động
* Bài sắp học:
- Đọc trước bài 30 “Biến đổi chuyển động”
- Sưu tầm các cơ cấu tay quay – con trượt ; Bánh răng – thanh răng ; vít – đai ốc
Chuẩn bị: Sưu tầm các bộ chuyển động, tìm ví dụ về các bộ truyền chuyển động