bài 28. Loài

Các tiêu chuẩn để phân biệt 2 loài thân thuộc:a.. Các tiêu chuẩn để phân biệt 2 loài thân thuộc:b... Các tiêu chuẩn để phân biệt 2 loài thân thuộc:b... Các tiêu chuẩn để phân biệt 2 loài

Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra bài cũ:

Phân biệt tiến hóa nhỏ và tiến hóa lớn Phân biệt tiến hóa nhỏ và tiến hóa lớn

theo quan niệm hiện đại ? Kể tên các nhân tố tiến hóa ? Nêu vai trò của nhân tố đột

biến ?.

I KHÁI NIỆM VỀ LOÀI SINH HỌC

I KHÁI NIỆM VỀ LOÀI SINH HỌC

I KHÁI NIỆM VỀ LOÀI SINH HỌC

I KHÁI NIỆM VỀ LOÀI SINH HỌC

Bằng phương pháp nào để phân biệt được các loài ?.

Các tiêu chuẩn để phân biệt 2 loài thân thuộc:

a Tiêu chuẩn hình thái

Sáo đen mỏ trắng Sáo đen mỏ vàng Sáo nâu.

Các tiêu chuẩn để phân biệt 2 loài thân thuộc:

b Tiêu chuẩn địa lí- sinh thái

Loài voi châu Phi (sống ở Nam

Phi, Nam Ả Rập, Madagatca

có trán dô, tai to, đầu vòi có

một núm thịt, răng hàm có nếp

men hình quả trám).

Loµi voi Ên §é (sèng ë Ên §é, Trung Quèc, Malayxia, §«ng D­

¬ng cã tr¸n lâm, tai nhá, ®Çu vßi

cã hai lóm thÞt, r¨ng hµm cã nÕp men h×nh bÇu dôc)

Các tiêu chuẩn để phân biệt 2 loài thân thuộc:

b Tiêu chuẩn địa lí- sinh thái

Loài mao lương sống ở bãi cỏ ẩm có chồi nách, lá vươn dài bò trên mặt đất.

Loài mao lương sống ở bờ

mương, bờ ao có lá hình

bầu dục, ít răng cưa.

Các tiêu chuẩn để phân biệt 2 loài thân thuộc:

c Tiêu chuẩn sinh lí- hóa sinh.

Protein trong TB biểu bì, hồng cầu, trứng của loài ếch hồ miền Nam Liên Xô (cũ) chịu nhiệt cao hơn

protein tương ứng của loài ếch cỏ miền Bắc Liên Xô (cũ) tới 3- 4 độ C.

Bạc Hà

Rau Húng

Các ví dụ khác về tiêu chuẩn sinh lí- hóa sinh:

-Thuốc lá và cà chua đều thuộc họ Cà nhưng thuốc lá có khả năng tổng hợp được ancaloit còn cà chua thì không.

- Trong số 141 axit amin của chuỗi hemoglobin của người và Gorila chỉ khác nhau 1 axit amin.

- Cấu trúc bậc một của ADN của người và tinh tinh chỉ khác nhau 2,4% số nucleotit.

Các tiêu chuẩn để phân biệt 2 loài thân thuộc:

d Tiêu chuẩn cách li sinh sản( cách li di truyền).

Châu Âu có 6 loài muỗi Anopheles chúng không giao phối với nhau.

Dê có thể giao phối với Cừu, có thụ tinh nhưng hợp tử chết ngay.

Lừa giao phối với Ngựa đẻ ra con La không có khả năng sinh sản.

II.CÁC CƠ CHẾ CÁCH LI SINH SẢN

Các cá thể của 2 loài khác nhau Cách li trước hợp tử

Cách li nơi ở( sinh cảnh) Cách li tập tính

Cách li thời gian (mùa vụ)

Cách li cơ học

Thụ tinh

Cách li sau hợp tử

Hợp tử bị chết Con lai giảm khả năng sống Con lai không có khả năng sinh sản

: Những trở ngại

Cơ chế

cách li Khái niệm Các loại cách li Trước

hợp tử

Sau hợp tử

Hoàn thành phiếu HT

Cơ chế

cách li Khái niệm Các loại cách li

Trước

hợp tử

Những trở ngại ngăn cản các sinh vật giao phối.

Cách li nơi ở( sinh cảnh) : mỗi loài sống ở một sinh cảnh khác nhau.

Cách li tập tính: Tập tính giao phối của nhiều loài khác nhau.

Cách li thời gian( mùa vụ): mùa sinh sản của nhiều loài khác nhau.

Cách li cơ học: cấu tạo cơ quan giao cấu của các loài không tương thích Sau hợp

tử Những trở ngại ngăn cản việc tạo ra con

lai hoặc ngăn cản tạo

ra con lai hữu thụ.

-Thụ tinh được nhưng hợp tử không phát triển.

- Con lai chết non hoặc con lai bất thụ

CỦNG CỐ

Câu 1 Khi nào ta có thể kết luận chính xác hai cá thể sinh vật nào đó là thuộc hai loài khác nhau ?.

A Hai cá thể đó sống trong cùng một sinh cảnh.

B Hai cá thể đó có nhiều đặc điểm hình thái giống nhau.

C Hai cá thể đó có nhiều đặc điểm hình thái và sinh hóa giống

nhau.

D Hai cá thể đó không giao phối với nhau.

Câu 2 Không giao phối được do chênh lệch về mùa sinh sản như thời kì ra hoa, đẻ trứng thuộc dạng cách li nào ?.

A Cách li nơi ở B Cách li thời gian

C Cách li tập tính D Cách li cơ học.

Đ Đ

CỦNG CỐ

Câu 3 Tiêu chuẩn nào là phổ biến nhất để phân biệt hai loài giao phối có quan hệ thân thuộc ?.

A Tiêu chuẩn hình thái B Tiêu chuẩn địa lí- sinh thái.

C Tiêu chuẩn sinh lí- hóa sinh D Tiêu chuẩn di truyền.

Câu 4 Không giao phối được do không tương hợp về cơ quan

giao cấu thuộc dạng cách li nào ?.

A Cách li nơi ở B Cách li tập tính

C Cách li tập tính D Cách li cơ học.

Câu 5 Đối với vi khuẩn, tiêu chuẩn có ý nghĩa hàng đầu để phân biệt hai loài thân thuộc là:

A Tiêu chuẩn sinh lí- hóa sinh B Tiêu chuẩn hình thái

C Tiêu chuẩn địa lí- sinh thái D Tiêu chuẩn di truyền.

Đ

Đ

Đ

CỦNG CỐ

Câu 6 Con La không có khả năng sinh sản là con lai giữa Lừa đực và Ngựa cái là ví dụ về trường hợp :

A Cách li sinh thái B Cách li trước hợp tử.

C Cách li tập tính D Cách li sau hợp tử.

Câu 7 Cừu có giao phối với Dê, có thụ tinh nhưng hợp tử bị chết ngay là ví dụ về trường hợp:

A Cách li nơi ở B Cách li tập tính

C Cách li sau hợp tử D Cách li cơ học.

Đ

Đ