Chѭѫng trình ÿào tҥo nghӅ “Nuôi ong m̵t” cùng vӟi bӝ giáo trình ÿѭӧc biên soҥn ÿã tích hӧp nhӳng kiӃn thӭc, kӻ năng cҫn có cӫa nghӅ, ÿã cұp nhұt nhӳng tiӃn bӝ cӫa khoa hӑc kӻ thuұt và t
Trang 1GIÁO TRÌNH MÔ ĈUN
Trang 3TUYÊN BӔ BҦN QUYӄN:
Tài liӋu này thuӝc loҥi sách giáo trình nên các nguӗn thông tin có thӇ ÿѭӧc phép dùng nguyên bҧn hoһc trích dùng cho các mөc ÿích vӅ ÿào tҥo và tham khҧo
Mӑi mөc ÿích khác mang tính lӋch lҥc hoһc sӱ dөng vӟi mөc ÿích kinh doanh thiӃu lành mҥnh sӁ bӏ nghiêm cҩm
MÃ TÀI LIӊU: MĈ 04
Trang 4LӠI GIӞI THIӊU
Phát triӇn chѭѫng trình dҥy nghӅ trình ÿӝ sѫ cҩp nhҵm ÿáp ӭng nhu cҫu ÿào tҥo nghӅ nông nghiӋp cho lao ÿӝng nông thôn giai ÿoҥn 2010 – 2020 cӫa
Bӝ Nông nghiӋp và Phát triӇn nông thôn, là nhu cҫu cҩp thiӃt cӫa các cѫ sӣ ÿào tҥo nghӅ Ĉӕi tѭӧng ngѭӡi hӑc là lao ÿӝng nông thôn, ÿa dҥng vӅ tuәi tác, trình
ÿӝ văn hoá và kinh nghiӋm sҧn xuҩt Vì vұy, chѭѫng trình dҥy nghӅ cҫn kӃt hӧp mӝt cách khoa hӑc giӳa viӋc cung cҩp nhӳng kiӃn thӭc lý thuyӃt vӟi kӻ năng, thái ÿӝ nghӅ nghiӋp Trong ÿó, chú trӑng phѭѫng pháp ÿào tҥo nhҵm xây dӵng năng lӵc và các kӻ năng thӵc hiӋn công viӋc cӫa nghӅ theo phѭѫng châm ÿào tҥo dӵa trên năng lӵc thӵc hiӋn
Sau khi tiӃn hành hӝi thҧo DACUM dѭӟi sӵ hѭӟng dүn cӫa các tѭ vҩn trong và ngoài nѭӟc cùng vӟi sӵ tham gia cӫa các chӫ trang trҥi, công ty và các nhà nuôi ong, chúng tôi ÿã xây dӵng sѫ ÿӗ DACUM, thӵc hiӋn bѭӟc phân tích nghӅ và soҥn thҧo chѭѫng trình ÿào tҥo nghӅ nuôi ong mұt cҩp ÿӝ công nhân lành nghӅ Chѭѫng trình ÿѭӧc kӃt cҩu thành 6 mô ÿun và sҳp xӃp theo trұt tӵ lô gíc nhҵm cung cҩp nhӳng kiӃn thӭc và kӻ năng tӯ cѫ bҧn ÿӃn chuyên sâu vӅ nuôi ong mұt
Chѭѫng trình ÿào tҥo nghӅ “Nuôi ong m̵t” cùng vӟi bӝ giáo trình ÿѭӧc
biên soҥn ÿã tích hӧp nhӳng kiӃn thӭc, kӻ năng cҫn có cӫa nghӅ, ÿã cұp nhұt nhӳng tiӃn bӝ cӫa khoa hӑc kӻ thuұt và thӵc tӃ nuôi ong mұt tҥi các ÿӏa phѭѫng trong cҧ nѭӟc, do ÿó có thӇ coi là cҭm nang cho ngѭӡi ÿã, ÿang và sӁ nuôi ong mұt
Bӝ giáo trình gӗm 6 quyӇn:
1) Giáo trình mô ÿun Tìm hiӇu ÿһc ÿiӇm sinh hӑc cӫa ong mұt
2) Giáo trình mô ÿun Chuҭn bӏ giӕng, dөng cө nuôi ong
3) Giáo trình mô ÿun Kӻ thuұt nuôi ong trong thùng hiӋn ÿҥi
4) Giáo trình mô ÿun Nhân ÿàn ong
5) Giáo trình mô ÿun Phòng trӯ dӏch hҥi ong
6) Giáo trình mô ÿun Thu hoҥch, sѫ chӃ, bҧo quҧn và tiêu thө sҧn phҭm
ĈӇ hoàn thiӋn bӝ giáo trình này chúng tôi ÿã nhұn ÿѭӧc sӵ chӍ ÿҥo, hѭӟng dүn cӫa Vө Tә chӭc cán bӝ – Bӝ Nông nghiӋp và PTNT; Tәng cөc dҥy nghӅ -
Bӝ Lao ÿӝng - Thѭѫng binh và Xã hӝi Sӵ hӧp tác, giúp ÿӥ cӫa trung tâm nghiên cӭu và phát triӇn ong Ĉӗng thӡi chúng tôi cNJng nhұn ÿѭӧc các ý kiӃn ÿóng góp cӫa các nhà khoa hӑc, cán bӝ kӻ thuұt cӫa các ViӋn, Trѭӡng, cѫ sӣ nuôi ong, Ban Giám HiӋu và các thҫy cô giáo Trѭӡng Cao ÿҷng Nông nghiӋp
và phát triӇn nông thôn Bҳc Bӝ Chúng tôi xin ÿѭӧc gӱi lӡi cҧm ѫn ÿӃn Vө Tә chӭc cán bӝ – Bӝ Nông nghiӋp và PTNT, Tәng cөc dҥy nghӅ, Ban lãnh ÿҥo các ViӋn, Trѭӡng, các cѫ sӣ sҧn xuҩt, các nhà khoa hӑc, các cán bӝ kӻ thuұt, các thҫy cô giáo ÿã tham gia ÿóng góp nhiӅu ý kiӃn quý báu, tҥo ÿiӅu kiӋn thuұn lӧi
ÿӇ hoàn thành bӝ giáo trình này
Trang 5Giáo trình “Nhân ÿàn ong” giӟi thiӋu cho hӑc viên: BiӃt ÿѭӧc Các kӻ thuұt tҥo chúa, giӟi thiӋu chúa vào ÿàn ong ÿӇ tҥo ra mӝt ÿàn ong mӟi có chҩt lѭӧng tӕt, ÿông quân, không bӏ sâu bӋnh
Trong quá trình biên soҥn chҳc chҳn không tránh khӓi nhӳng sai sót, chúng tôi mong nhұn ÿѭӧc nhiӅu ý kiӃn ÿóng góp cӫa các nhà khoa hӑc, các cán bӝ kӻ thuұt, các ÿӗng nghiӋp ÿӇ giáo trình hoàn thiӋn hѫn
Xin chân thành cҧm ѫn!
Tham gia biên soҥn
1 Phҥm Thanh Hҧi: Chӫ biên
Trang 6MӨC LӨC
BÀI 1: KӺ THUҰT TҤO CHÚA VÀ GIӞI THIӊU CHÚA VÀO ĈÀN
1 Kӻ thuұt tҥo chúa 1
1.1 Mөc ÿích 1
1.2 Các yӃu tӕ ҧnh hѭӣng ÿӃn chҩt lѭӧng chúa 1
1.3 Các phѭѫng pháp tҥo chúa 1
2 Giӟi thiӋu chúa vào ÿàn 14
2.1 Giӟi thiӋu mNJ chúa 14
2.2 Giӟi thiӋu chúa tѫ 15
2.3 Giӟi thiӋu chúa 16
BÀI 2: PHѬѪNG PHÁP CHIA ĈÀN VÀ NHҰP ĈÀN ONG 18
1 Chia ÿàn ong 18
1.1 Mөc ÿích 18
1.2 Các phѭѫng pháp chia ÿàn 18
2 Nhұp ong 21
2.1.Khi nào cҫn nhұp ong 21
2.2 Nguyên tҳc 21
2.3 Phѭѫng pháp nhұp 22
TÀI LIӊU THAM KHҦO 27
Trang 7MÔ ĈUN: NHÂN ĈÀN ONG
Mã mô ÿun: MĈ 04 Giӟi thiӋu mô ÿun:
- Mô ÿun Nhân ÿàn ong cung cҩp cho hӑc sinh: Các kӻ thuұt tҥo chúa, giӟi thiӋu chúa vào ÿàn ong ÿӇ tҥo ra mӝt ÿàn ong mӟi có chҩt lѭӧng tӕt, ÿông quân, không bӏ sâu bӋnh
BÀI 1: KӺ THUҰT TҤO CHÚA VÀ GIӞI THIӊU CHÚA VÀO ĈÀN
Mã bài: MĈ3 – 01
Mͭc tiêu:
- Tҥo ÿѭӧc chúa theo các phѭѫng pháp khác nhau;
- Giӟi thiӋu ÿѭӧc chúa, mNJ chúa vào trong ÿàn ong không làm chӃt chúa
và ҧnh hѭӣng ÿӃn mNJ chúa
A Nӝi dung
1 Kӻ thuұt tҥo chúa
1.1 Mөc ÿích
có chúa chia thêm các ÿàn mӟi
1.2 Các yӃu tӕ ҧnh hѭӣng ÿӃn chҩt lѭӧng chúa
tháng 3 – 4 và tháng 10 – 11 là lúc thӡi tiӃt ҩm áp, nguӗn hoa phong phú, ÿàn ong phát triӇn ӣ ÿӍnh cao
mұt, phҩn kém chҩt lѭӧng chúa kém, nhѭng nӃu nguӗn mұt quá phong phú thì chҩt lѭӧng chúa cNJng không tӕt vì ong mҧi lҩy mұt mà sao lãng viӋc nuôi chúa
nuôi chúa tӕt
tӕt
ҩu trùng ong thӧ dѭӟi 1 ngày tuәi sӁ cho chúa có chҩt lѭӧng tӕt nhѭ là chúa tҥo
tӯ trӭng Ҩu trùng càng lӟn tuәi chҩt lѭӧng chúa ÿѭӧc tҥo ra sӁ càng kém
- Ong chúa tѫ phҧi ÿѭӧc giao phӕi vӟi các ong ÿӵc ÿѭӧc tҥo ra tӯ các ÿàn tӕt ÿӫ tiêu chuҭn làm giӕng thì thӃ hӋ sau ong thӧ mӟi tӕt
1.3 Các phѭѫng pháp tҥo chúa
1.3.1, S͵ dͭng các mNJ chúa chia ÿàn t nhiên
Trang 8- Vào mùa chia ÿàn tháng 3 – 4, nhiӅu ÿàn ong có mNJ chúa chia ÿàn Có thӇ lҩy mNJ chúa tӯ các ÿàn ong mҥnh, ÿông quân, có năng suҩt mұt cao, không
hoһc trùng nhӓ lҩy cҫu nhӝng già tӯ ÿàn khác ÿӇ ÿàn ong ÿông quân chҩt chӝi, ong sӁ xây mNJ chúa chia ÿàn sӟm hѫn các ÿàn khác Tuy nhiên dù kích thích
Trang 9nhѭ vұy ngѭӡi nuôi ong vүn chѭa chӫ ÿӝng ÿѭӧc thӡi gian và sӕ lѭӧng mNJ chúa
1.3.2 T̩o chúa theo ph˱˯ng pháp c̭p t̩o
dѭӟi 10 ÿàn, ai cNJng có thӇ tҥo chúa ÿѭӧc NӃu tҥo chúa ÿúng cách chҩt lѭӧng chúa cNJng không thua kém mNJ chúa chia ÿàn và mNJ chúa di trùng
mҥnh, năng suҩt mұt cao,
không bӏ bӋnh cho ăn thêm
ÿӇ ong nӟi tҫng, ong chúa ÿҿ
Trang 10+ Loҥi bӟt cҫu cNJ ÿӇ ong
bám dày lên các cҫu còn lҥi
tӹ lӋ 1: 1) 3 – 4 tӕi liӅn tӟi
khi mNJ chúa vít nҳp nӃu nhѭ
nguӗn hoa bên ngoài không
phong phú
+ Sau khi tách chúa 2
ngày, kiӇm tra vһt bӓ tҩt cҧ
Trang 11+ Sau khi tách chúa ÿѭӧc 9 –
10 ngày cҳt các mNJ chúa ÿã
thâm ÿҫu ÿӇ sӱ dөng
Hình: 1.9 MNJ chúa ÿҥt tiêu chuҭn
- Chú ý: nên tҥo chúa vào vө thuұn lӧi có nhiӅu phҩn và mұt, không tұn dөng các ÿàn yӃu hoһc trung bình bӏ mҩt chúa làm chúa
1.3.3 T̩o chúa di trùng
tҥo chúa di trùng là cҫn thiӃt Tҥo chúa di trùng có ѭu ÿiӇm là chӫ ÿӝng ÿѭӧc thӡi gian có chúa, sӕ lѭӧng mNJ chúa và ong chúa có chҩt lѭӧng tӕt
ÿӇ nuôi dѭӥng thành ong chúa), có
năng suҩt mұt cao, ÿông quân,
không bӏ bӋnh, ít chia ÿàn, không
bӕc bay, hiӅn lành
Hình: 1.10 Chӑn ÿàn ong mҥnh lҩy ҩu trùng
Trang 12+ Ĉàn nuôi dѭӥng ( là ÿàn
nuôi các mNJ chúa):
Ĉàn mҥnh có nhiӅu ong
non ӣ tuәi tiӃt sӳa, trong ÿàn dѭ
thӯa thӭc ăn, không bӏ bӋnh
Tӕt nhҩt là ÿàn ong ÿang chuҭn
bӏ chia ÿàn tӵ nhiên thì tӹ lӋ tiӃp
thu sӁ cao hѫn ong tiӃt sáp sӳa
nuôi dѭӥng các ҩu trùng ong
chúa nhiӅu hѫn Cҫn loҥi bӟt
cҫu ÿӇ ÿàn nuôi dѭӥng có mұt
ÿӝ ong ÿông ÿúc
Hình: 1.11 Chӑn ÿàn nuôi dѭӥng
ÿàn ong phát triӇn mҥnh và tiӃn hành các khâu sau:
- Cҫu chúa: Trên khung cҫu bình
thѭӡng ta làm 3 thang ÿӇ gҳn mNJ
chúa nhân tҥo, chiӅu rӝng thanh xà
cӫa khung cҫu tҥo chúa nên làm
hҽp 1,5 -1,6 cm ÿӇ ÿàn ong tiӃp thu
và nuôi chúa tӕt Hai ÿҫu thanh
ÿóng 2 ÿinh nhӓ ÿӉ dӉ xoay lҥi khi
di ҩu trùng hoһc kiӇm tra và cҳt mNJ
chúa
Hình: 1.12 Khung cҫu chúa
- Khuôn chúa ( quҧn chúa)
Hình: 1.13 Khuân chúa
Trang 14Hình: 1.18 Nhúng quҧn chúa vào nѭӟc
- Sau ÿó nhúng quҧn chúa
vào sáp nóng chҧy ÿun cách
thӫy, vӟi ÿӝ sâu 0,8 cm
Hình: 1.19 Nhúng quҧn chúa vào bát sáp
Trang 15- Nhҩc quҧn chúa ra khӓi
chén ra khӓi nӗi sáp ÿang
ÿun rӗi
Hình: 1.20 Nhҩc quҧn chúa ra khӓi bát sáp
- Nhúng vào bát nѭӟc lҥnh
Hình: 1.21 Nhúng quҧn chúa vào bát nѭӟc
- Dùng ngón tay xoay ÿӅu
và lҩy mNJ chúa ra khӓi quҧn
chúa
Hình: 1.22 Lҩy mNJ chúa
Trang 16- Gҳn mNJ chúa vào ÿӃ chúa:
cho mNJ chúa vào quҧn chúa
dùng que tre nhӓ lҩy sӳa chúa
pha loãng ( ÿӕi vӟi ong ngoҥi)
hoһc giӑt mұt ong ( ÿӕi vӟi ong
nӝi) ÿһt vào chính giӳa chén
sáp
Hình: 1.25 Lҩy mұt cho vào mNJ chúa
Trang 17- Chӑn ÿàn mҽ 1 cҫu có nhiӅu
ҩu trùng 1 ngày tuәi, dùng kim
di trùng móc nhҽ vào lѭng ҩu
trùng
Hình: 1.26 KhӅu ҩu trùng 1 ngày tuәi
ÿһt nhҽ nhàng ҩu trùng vào giӑt
sӳa hoһc giӑt mұt nhӓ trong
chén sáp ÿӇ ҩu trùng nәi lên
Trang 18Ép khung cҫu di trùng khít vào 2
cҫu ong bên cҥnh
Hình: 1.28 Khung cҫu di trùng nҵm ӣ 2 cҫu ong
Chú ý: Ĉàn nuôi dѭӥng ÿã tách chúa khӓi ÿàn ÿѭӧc 24 – 36 giӡ trѭӟc ÿó
tác nhanh ÿӇ ҩu trùng không bӏ ÿói hoһc khô
ÿӫ phҩn thì trѭӟc khi di trùng 1 – 2 ngày phҧi cho ÿàn mҽ và ÿàn nuôi dѭӥng
ăn thêm ÿӇ ong tiӃt sӳa nuôi dѭӥng ҩu trùng tӕt
Bѭӟc 4: Chăm sóc ÿàn nuôi dѭӥng
- TiӃp tөc cho ÿàn nuôi dѭӥng
ăn thêm 3 – 4 tӕi
- Mӝt ngày sau di trùng kiӇm
tra sӕ lѭӧng mNJ chúa tiӃp thu
Trang 19trên cҫu chúa
Hình: 1.30 Loҥi bӓ mNJ chúa cҩp tҥo
Hình: 1.31 MNJ chúa ÿҥt tiêu chuҭn
Chú ý: Khi mNJ chúa ÿã vít nҳp, tránh nhҩc và xoay các cҫu chúa mҥnh, cҳt các mNJ chúa non có thӇ làm các ong chúa non ÿang ӣ thӡi kǤ nhӝng bӏ tәn thѭѫng, sau này dӉ bӏ xoan cánh hoһc què chân
Trang 202 Giӟi thiӋu chúa vào ÿàn
Mӛi mӝt chúa có chҩt chúa và mùi vӏ khác nhau nên ong thѭӡng có quan
hӋ thù ÿӏch vӟi chúa lҥ Muӕn giӟi thiӋu thành công cҫn tách chúa cNJ trѭӟc tӯ 6 ÿӃn 24 giӡ ÿӇ ong cҧm thҩy mҩt chúa, rӗi giӟi thiӋu chúa mӟi ÿã nhӕt trong lӗng ÿӇ ong thӧ tiӃp xúc vӟi ong chúa lҥ 12 ÿӃn 24 giӡ cho quen mùi mӟi thҧ chúa ra
2.1 Giӟi thiӋu mNJ chúa
Trang 21Cách thӭ 2: ÿһt mNJ chúa
lên thành cҫu 2 bánh tә
Hình: 1.34 Ĉһt mNJ chúa trên thành cҫu
- Sau 2 ngày ÿӃn 3 ngày kiӇm tra
xem chúa ÿã nӣ chѭa, nӃu ÿã nӣ mà
thì càng khó giӟi thiӋu phҧi
cho chúa vào trong lӗng
nhѭ giӟi thiӋu chúa ÿang
Trang 222.3 Giӟi thiӋu chúa
- Giӟi thiӋu lӗng có chúa mӟi
vào phҫn bánh tә có các lӛ tә
mұt Tӕt nhҩt là dùng lӗng chөp
(lӗng nhӕt chúa có 3 hoһc 4
chân) úp chúa cùng vӟi vài con
ong non ÿӇ chúng nuôi chúa và
ong chúa có chӛ ÿӇ ÿҿ
Hình: 1.37 Ong chúa nhӕt trong lӗng
+ ChӍ có mӝt vài ong thӧ mӟm cho ong chúa phía ngoài lӗng là ong ÿã làm quen vӟi chúa mӟi có thӇ thҧ chúng ra
+ Trѭӡng hӧp thҩy ong bu xung quanh rҩt ÿông là ong chѭa tiӃp thu, ÿӇ thêm 24 giӡ nӳa mӟi thҧ
- Sau khi thҧ chúa 2 giӡ cҫn kiӇm tra thҩy chúa bò ÿi bò lҥi bình thѭӡng
là tӕt, nӃu bӏ vây thành cөc cҫn giҧi vây bҵng cách thҧ cҧ cөc ong vào bát nѭӟc
ÿӇ ong tan ra rӗi bҳt chúa vào lӗng nhӕt tiӃp
Hình: 1.38 Ong chúa bӏ vây Hình: 1.39 Ong chúa hoҥt ÿӝng bình
thѭӡng
Trang 23- Vào mùa ít hoa nӣ cҫn tho ong ăn thêm trѭӟc khi giӟi thiӋu chúa Các ÿàn ÿã có ong thӧ ÿҿ trӭng thì thӡi gian nhӕt chúa trong lӗng cҫn lâu hѫn, thѭӡng là 2 – 3 ngày
B Câu hӓi và bài tұp
Bài tұp 1: Tҥo chúa bҵng phѭѫng pháp ÿѫn giҧn
Bài tâp 2: Tҥo chúa bҵng phѭѫng pháp di trùng
Bài tұp 3: Giӟi thiӋu mNJ chúa và chúa
Trang 24BÀI 2: PHѬѪNG PHÁP CHIA ĈÀN VÀ NHҰP ĈÀN ONG
Mͭc tiêu:
- Chia ÿѭӧc ÿàn ong thành 2 nӱa bҵng nhau;
a, Chia ÿàn mang ÿi
chӛ cNJ khoҧng 2 km ÿӇ ong không bay vӅ tә cNJ Ĉàn mang ÿi có chúa cNJ hay có
mNJ chúa tùy thuӝc vào vӏ trí sҳp xӃp ÿӃn có thích hӧp cho chúa tѫ giao phӕi hay không
* Nguyên tҳc chia ÿàn:
ong non vì ÿàn này phҧi chӡ chúa nӣ mӟi ÿi giao phӕi và ÿҿ trӭng Sau khi chia ÿàn xong, tách mNJ chúa ra khӓi thang chúa, nhҽ nhàng ÿѭa mNJ chúa vào cҫu theo hѭӟng tӵ nhiên không lұt ÿѭӧc, gҳn vào giӳa phҫn mұt và con cӫa bánh tә ÿàn không có chúa cNJ, không ÿӇ ÿҫu mNJ chúa vӇnh ra
- Không phҧi ÿiӅu chӍnh ÿàn ong
- Khi ong chúa ÿi giao phӕi không thành công khó nhұp lҥi ÿàn cNJ ÿӇ chia lҫn khác
b, Chia ÿàn song song
Trang 25- Chia ÿàn song song tӭc là chia ÿàn ong thành 2 ÿàn, ÿһt song song vӟi
vӏ trí cNJ rӗi nhích dҫn xa nhau và quay hѭӟng tә khác nhau
- Nguyên tҳc: chia giӕng chia ÿàn mang ÿi
trình chăm sóc, theo dõi phҧi thѭӡng xuyên ÿiӅu chӍnh vӏ trí cho ong vào ÿӅu giӳa hai ÿàn ÿӅu nhau
+ Thӡi gian chia: Chia vào
buәi chiӅu 3 ÿӃn 5 giӡ Chia
trái hoһc bên phҧi khoҧng 15
cm, ÿһt thùng chuҭn bӏ chia vào
phía bên kia ÿӇ 2 thùng cách ÿӅu
tâm vӏ trí ÿàn cNJ
- Chia ÿӅu sӕ bánh tә, sӕ
Hình: 2.2 Ĉһt 2 thùng gҫn nhau
Trang 26quân và cҫu nhӝng, ҩu trùng,
trӭng và mұt Cҫn biӃt rõ là ong
chúa ӣ thùng nào ÿӇ giӟi thiӋu
ong chúa mӟi hoһc mNJ chúa vào
thùng không chúa
Hình: 2.3 Chia ÿӅu sӕ cҫu ong
Bѭӟc 2: Theo dõi ong ÿi làm vӅ
ÿӅu 2 thùng là ÿѭӧc NӃu ong vӅ
ÿàn khӓi vӏ trí ban ÿҫu ( mӛi
ngày 1 ít nhѭng khi chúa tѫ ÿã
tұp bay ÿӏnh hѭӟng thì không
ÿѭӧc xê dӏch nӳa) Cuӕi cùng
xoay cӱa tә cӫa 2 ÿàn vӅ 2
hѭӟng khác nhau
Hình: 2.5.Thùng ong ÿһt xa vӏ trí ban ÿҫu 30 cm
Lѭu ý: Cҫn ÿӇ ÿàn có chúa tѫ quay ra hѭӟng quang ÿãng hѫn
Trang 272 Nhұp ong
- Nhұp ong là mang toàn bӝ
ÿàn ong hoһc cҫu ong gӗm:
+ Bánh tә
+ Ong trѭӣng thành
Hình: 2.6 Bánh tә
- ĈӃn sát nhұp vӟi ÿàn ong khác
+ Ĉàn mang ÿi nhұp gӑi là ÿàn bӏ nhұp còn ÿàn kia gӑi là ÿàn ÿѭӧc nhұp
2.1.Khi nào cҫn nhұp ong
- Khi ÿàn ong bӏ mҩt chúa mà không
có chúa hoһc mNJ chúa giӟi thiӋu
- Nhұp các ÿàn yӃu vӟi nhau trѭӟc
nhau Bӣi vұy ÿӇ nhұp ÿѭӧc ÿàn ong cҫn làm cho chúng ÿӗng mùi vӟi nhau
Trang 282.3 Phѭѫng pháp nhұp
a, Nh̵p trc ti͇p
Ĉӕi vӟi ong Ý có thӇ nhұp trӵc tiӃp
- Khi thӡi tiӃt ÿҽp, nguӗn mұt tӵ nhiên phong phú, trong ÿàn có dӵ trӳ mұt khá, ta có thӇ nhҽ nhàng nhұp ong vào lúc 5 – 6 giӡ tӕi, ÿӇ các cҫu cӫa ÿàn
bӏ nhұp cách các cҫu cӫa ÿàn ÿѭӧc nhұp 3 – 4 cm Sau 1 ngày sát nhұp lҥi là ÿѭӧc
b, Nh̵p gián ti͇p
- Là phѭѫng pháp nhұp ÿѫn giҧn và an toàn nhҩt Có thӇ áp dөng ÿѭӧc ӣ các thӡi vө vӟi các loҥi hình thӡi tiӃt khác nhau
thùng ra, phӫ lên thùng 2 tӡ giҩy báo có ÿөc 10 – 15 lӛ thӫng hoһc lѭӟi thép rӗi ÿһt thùng có ÿàn ong nhұp lên, 2 ngày sau ong cҳt lát giҩy báo nhұp làm mӝt, nӃu nhұp bҵng lѭӟi thép thì 12 giӡ sau nhҩc lѭӟi ra
- Cách làm:
bám hӃt lên cҫu
+ Mang các cҫu bӏ nhұp ÿһt nhҽ nhàng ngoài ván ngăn ( cách 2 – 3 cm) + Sáng hôm sau rút ván ngăn ra nhҽ nhàng nhҩc cҫu ÿһt sát vӟi nhau
B Câu hӓi và bài tұp
Bài tұp 1: Tăng thӃ ÿàn ӣ ÿàn giao phӕi
Bài tұp 2: Tách mӝt phҫn cӫa ÿàn
Bài tұp 3: Chia ÿàn song song
Trang 29HѬӞNG DҮN GIҦNG DҤY MÔ ĈUN
I Vӏ trí, tính chҩt cӫa mô ÿun:
- Vӏ trí: Mô ÿun Nhân ÿàn ong là mӝt mô ÿun chuyên môn nghӅ trong
chѭѫng trình dҥy nghӅ trình ÿӝ sѫ cҩp cӫa nghӅ nuôi ong mұt; ÿѭӧc giҧng dҥy
trѭӟc mô ÿun cây nguӗn mұt, phҩn nuôi ong và quҧn lý ÿàn ong theo mùa vө
- Tính chҩt: Ĉây là mӝt trong nhӳng mô ÿun chuyên môn nghӅ nuôi ong
mұt, ÿѭӧc thӵc hiӋn tҥi cѫ sӣ ÿào tҥo và trang trҥi nuôi ong, thӡi gian tiӃn hành
ÿӇ thích hӧp giҧng dҥy ÿҫu vө mұt
II Mөc tiêu:
- VӅ kiӃn thӭc:
+ Trình bày ÿѭӧc các bѭӟc tҥo chúa và giӟi thiӋu chúa vào ÿàn ;
+ Phân biӋt ÿѭӧc chúa già chúa non, chúa ÿӇ khӓe
+ Mô tҧ ÿѭӧc phѭѫng pháp chia ÿàn song song và nhұp ÿàn ong
- VӅ kӻ năng:
+ Thӵc hiӋn ÿѭӧc các bѭӟc công viӋc tҥo chúa và giӟi thiӋu chúa vào
ÿàn;
+ Thao tác nhҽ nhàng khi giӟi thiӋu chúa vào ÿàn nuôi dѭӥng;
+ Xác ÿӏnh ÿѭӧc thӡi ÿiӇm chia ÿàn, nhұp ÿàn;
+ Thӵc hiӋn ÿѭӧc phѭѫng pháp chia ÿàn song song và nhұp ÿàn ong
- VӅ thái ÿӝ:
+ Rèn luyӋn ÿѭӧc tính cҭn thұn, tӹ mӍ, chính xác, an toàn lao ÿӝng, vӋ
sinh môi trѭӡng trong viӋc quҧn lý ÿàn ong;
Mã bài Tên bài
Loҥi bài dҥy
Ĉӏa ÿiӇm
Thӡi gian Tәng
sӕ
Lý thuyӃt
Thӵc hành
KiӇ
m tra*
MĈ
04-01
Kӻ thuұt tҥo chúa và
giӟi thiӋu chúa vào
ÿàn
Tích hӧp
Lӟp hӑc + ĈiӇm nuôi ong
34 8 24 2
MĈ
Tích hӧp
Lӟp+
ĈiӇm nuôi ong
22 4 16 2
Cӝng 60 12 40 8