Nghị luận về tác phẩm

Tìm hiểu bài nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích :1.. Nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích là trình bày những nhận xét, đánh giá của mình về nhân vật, sự kiện, chủ đề ha

Trang 1

Giáo viên : Trần Thị Ngọc Yến

Trang 3

I Tìm hiểu bài nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) :

1 Thế nào là nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) :

Trang 4

* Vấn đề nghị luận:

Những phẩm chất, đức tớnh đẹp đẽ, đỏng yờu của anh thanh niờn trong truyện ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” của Nguyễn Thành Long.

* Nhận xét, đánh giá:

* Nhan đề:

+ Xao xuyến Sa Pa.

+ Hỡnh ảnh anh thanh niờn làm cụng tỏc khớ tượng trong truyện ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” của Nguyễn Thành Long.

+ Một vẻ đẹp nơi Sa Pa lặng lẽ.

- Anh thanh nieõn laứ nhaõn vaọt coự phaồm chaỏt cao quyự, ủaựng khaõm phuùc : + Yeõu ủụứi, yeõu ngheà, coự tinh thaàn traựch nhieọm cao.

+ Hieỏu khaựch, quan taõm ủeỏn ngửụứi khaực moọt caựch chu ủaựo.

+ Khieõm toỏn.

⇒ Nhaọn xeựt ủaựnh giaự veà noọi dung truyeọn.

- Coỏt truyeọn nheù nhaứng, chi tieỏt , chaõn thửùc, tinh teỏ, ngoõn ngửừ ủoỏi thoaùi sinh ủoọng.

⇒ Nhaọn xeựt khaựi quaựt veà ngheọ thuaọt truyeọn.

Trang 5

Nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) là trình bày những nhận xét, đánh giá của mình về nhân vật, sự kiện, chủ đề hay nghệ thuật của một tác phẩm cụ thể.

Trang 6

2 Những yêu cầu đối với bài văn nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích):

a Nội dung :

Trang 7

+ LĐ 1: Yêu đời, yêu nghề, có tinh thần trách

nhiệm cao với công việc + LĐ 2: Hiếu khách, quan tâm đến người khác + LĐ 3: Khiêm tốn

(đoạn 2).

(đoạn 3).

(đoạn 4).

Trang 8

Luận điểm

Luận cứ

PP lập luận

Cách lập

luận

Câu chủ đề nêu luận điểm : Trước tiên,

nhân vật anh thanh niên này đẹp ở tấm lòng yêu đời, yêu nghề, ở tinh thần trách nhiệm cao với công việc lắm gian khổ của mình.

- Sống một mình, công việc lặng thầm, thời tiết khắc nghiệt.

- Say mê, yêu thích công việc.

- Biết tổ chức, sắp xếp cuộc sống nề nếp, ngăn nắp.

- Phân tích + Chứng minh.

- Diễn dịch.

Trang 9

Luận điểm

Luận cứ

PP lập

luận

Cách lập

luận

1 Tìm câu văn mang luận điểm trong đoạn văn 3, 4.

2 Tìm luận cứ, phương pháp lập luận và cách lập luận trong đoạn văn

Trang 10

Luận điểm

Luận cứ

PP lập luận

Cách lập

luận

Câu chủ đề nêu luận điểm : Nhưng anh

thanh niên này thật đáng yêu ở nỗi thèm người, lòng hiếu khách đến nồng nhiệt, ở sự quan tâm

đến người khác một cách chu đáo.

- Đón khách nồng nhiệt

- Biếu bác lái xe củ tam thất.

- Tặng hoa, quà cho mọi người.

- Phân tích + Chứng minh

- Diễn dịch

Trang 11

Luận điểm

Luận cứ

PP lập luận

Cách lập

luận

Câu chủ đề nêu luận điểm : Công việc vất vả,

có những đóng góp quan trọng cho đất nước như thế nhưng người thanh niên hiếu khách và sôi nổi ấy lại rất khiêm tốn.

- Thấy đóng góp của mình là nhỏ bé.

- Ngượng khi hoạ sĩ vẽ chân dung.

- Giới thiệu người khác xứng đáng hơn.

- Phân tích + Chứng minh

- Diễn dịch

Trang 12

Những nhận xét, đánh giá về tác phẩm truyện phải xuất phát từ ý nghĩa của cốt truyện, từ tính cách, hành động … của nhân vật và nghệ thuật trong tác phẩm.

a Nội dung :

Trang 13

a Nội dung :

b Hình th c : ứ

Trang 14

a Mở bài (Đoạn I) : Nêu vấn đề nghị luận

b Thân bài (Đoạn II, III, IV): Nhận xét, đánh giá về nhân vật anh

thanh niên

c Kết bài (Đoạn V) : Khẳng định vấn đề nghị luận

Dù được miêu tả nhiều hay ít, trực tiếp hay gián tiếp, nhân vật nào của “Lặng lẽ Sa Pa” cũng hiện lên với những nét cao quí, đáng khâm phục Trong đó, anh thanh niên làm công tác khí tượng kiêm vật lí địa cầu- nhân vật chính của tác phẩm - đã để lại cho chúng ta nhiều ấn tượng khó phai mờ.

Cuộc sống của chúng ta được làm nên từ bao phấn đấu, hi sinh lớn lao và thầm lặng? Những con người cần mẫn, nhiệt thành như anh thanh niên ấy thật đáng trân trọng, thật đáng tin yêu.

+ LĐ 1 : Yêu đời, yêu nghề, có tinh thần trách nhiệm cao với công việc.

+ LĐ 2 : Hiếu khách, quan tâm đến người khác.

+ LĐ 3 : Khiêm tốn.

Trang 15

Bố cục mạch lạc, lời văn chuẩn xác ; luận điểm, luận cứ rõ ràng.

a Nội dung :

b Hình th c : ứ

Trang 16

1 Vaỏn ủeà nghũ luaọn :

Tình thế lựa chọn nghiệt ngã và nét đẹp tâm hồn của nhân vật lão Hạc

2 Nhửừng yự chớnh :

- Tỡnh theỏ cuỷa laừo Haùc (cuộc đấu tranh nội tâm lựa chọn giữa cái sống và cái chết)

- Sửù lửùa choùn cuỷa laừo Haùc (laừo Haùc choùn caựi cheỏt).

- Nhaọn xeựt veà sửù lửùa choùn ủoự (chọn chết trong còn hơn sống khổ, sống nhục, chết cao ngạo, thảm khốc, chết để bảo toàn nhân cách, chết để cấy cái sống cho con ) …

=> - Cái chết của lão Hạc khiến ta đau đớn nhận ra một tình phụ

tử thiêng liêng, sâu nặng.

- Lão Hạc có một tấm lòng hi sinh cao cả, một nhân cách

đáng kính trọng.

I Tỡm hieồu baứi nghũ luaọn veà taực phaồm truyeọn (hoaởc ủoaùn trớch) :

II Luyeọn taọp :

goàm 3 yự chớnh

Trang 17

Trong các đề bài sau, đề bài nào là nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích) ?

A Suy nghĩ về đạo lý của dân tộc : “Uống nước nhớ nguồn”.

B Đất nước ta có nhiều tấm gương vượt khó học giỏi Em

hãy trình bày một số tấm gương đó và nêu suy nghĩ của mình.

C Phân tích truyện ngắn “Chiếc lược ngà” của Nguyễn

Quang Sáng.

D Cảm nhận của em về tình bà cháu trong bài thơ “Bếp lửa”

của Bằng Việt.

Trang 18

HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ

- Học bài

- Xây dựng hệ thống luận điểm, luận cứ cho đề văn nghị luận xác định ở bài tập 2

- Chuẩn bị kĩ : Cách làm bài văn nghị luận

về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích).

Trang 19

1 0

1 0

10

Xin trân trọng cảm ơn

quý thầy cô giáo cùng

các em học sinh !

10

Định dạng
Số trang	19
Dung lượng	4,67 MB