Nghi luan ve hien tuong cuoc song

- Mời các em xem 1 số hình ảnh và bày tỏ ý kiến của mình về hiện tượng đời sống được nêu trong bài viết sau: “Chia chiếc bánh của mình cho ai”... + Phê phán những hiện tượng tiêu cực tr

Tiết 12:

* Những vấn đề chung.

- Thế nào là hiện tượng đời sống?

- Thế nào là nghị luận về một hiện tượng đời sống?

- Mời các em xem 1 số hình ảnh và bày tỏ ý kiến

của mình về hiện tượng đời sống được nêu trong bài viết sau:

“Chia chiếc bánh của mình cho ai”

Nh÷ng h×nh ¶nh trªn

Nếu coi thời gian trong một ngày của bạn là chiếc bánh tròn trịa, bạn sẽ chia chiếc bánh cho

bố mẹ, cho công việc, cho gia đình bao nhiêu và dành cho mình bao nhiêu phần?

Nguyễn Hữu Ân và má Phẳng

Trong khi không ít bạn trẻ hiện nay đang lãng phí chiếc bánh của mình vào những trò chơi vô bổ thì chàng “Thanh niên trẻ tiêu biểu thành phố Hồ Chí Minh 2007” Nguyễn Hữu Ân lại dành hết chiếc bánh thời gian của mình cho những người bệnh ung thư giai đoạn cuối.

Một câu chuyện lạ lùng…

( theo Tạ Minh Phương, báo điện tử Nguoiduongthoi.com.vn)

Trả lời câu hỏi thảo luận phần tìm hiểu đề

SGK trang 66

CH1: Đề bài yêu cầu bàn về hiện tượng gì?

CH2: Bài viết cần có những ý nào? Sắp xếp các ý đó ra sao?

CH3: Nên chọn những dẫn chứng nào?

CH4: Cần vận dụng những thao tác nghị luận nào?

+ Phê phán những hiện tượng tiêu cực trong lối sống : ích kỉ, vô

tâm, lãng phí thời gian …vào những việc vô bổ của thanh niên, học sinh hiện nay

+ Đưa ra quan điểm cá nhân về cách sử dụng thời gian sao cho hiệu quả nhất

+ Khẳng định tuổi trẻ cần dành thời gian tu dưỡng, lập nghiệp, sống

vị tha, biết yêu thương san sẻ để cuộc đời ngày càng đẹp hơn

-Cách thức nghị luận (Sử dụng các thao tác lập luận) :

phân tích, chứng minh,bình luận, so sánh, bác bỏ…

-Phạm vi tư liệu dẫn chứng :

Lấy trong thực tế đời

b Lập dàn ý.

* Mở bài.

- Giới thiệu hiện tượng đời sống được bàn luận (Nguyễn Hữu Ân),

- Dẫn yêu cầu đề: cách sử dụng thời gian của thanh niên hiện nay

( Chia chiếc bánh của mình cho ai )

Chú ý: nêu vấn đề phải hấp dẫn, thu hút người đọc

niên( phong trào “hiến máu nhân đạo”, “thanh niên tình nguyện”

“ Tiếp sức mùa thi”… của học sinh, sinh viên)

+ Phê phán hiện tượng tiêu cực trong lối sống, lãng phí thời gian của

thanh niên, học sinh + Đưa ra quan điểm cá nhân về cách sử dụng thời gian hiệu quả.

b Lập dàn ý.

* Mở bài.

*Thân bài.

*Kết bài: Bầy tỏ suy nghĩ riêng của người viết

( Thời gian của một ngày không bao giờ thay đổi, điều quan trọng là thanh niên cần phải xác định cho mình lối sống tích cực, nghị lực

vượt khó để vươn lên, sống với tinh thần tương thân tương ái để sống trọn vẹn từng ngày )

2 Cách làm bài văn nghị luận về một hiện tượng đời sống

a Khái niệm :

* “Hiện tượng đời sống”:

Tất cả những gì diễn ra xung quanh cuộc sống con người đều là

hiện tượng đời sống (có thể là hiện tượng tích cực nhưng cũng có thể

là

hiện tượng tiêu cực )

* Nghị luận về một hiện tượng đời sống:

- Là kiểu bài sử dụng tổng hợp các thao tác lập luận để làm cho

người

đọc hiểu rõ, hiểu đúng, hiểu sâu và đồng tình với ý kiến của người viết trước những hiện tượng đời sống có ý nghĩa xã hội.

2 Cách làm bài văn nghị luận về một hiện tượng đời sống

a Khái niệm :

b Cách làm bài nghị luận về hiện tượng đời sống:

- Trước khi tìm hiểu đề phải thực hiện 3 thao tác :

+ Mở bài: giới thiệu được hiện tượng đời sống cần nghị luận

+ Thân bài: bàn bạc, phân tích làm rõ hiện tượng qua các thao tác lập luận + Kết bài: Nêu phương hướng, suy nghĩ trước hiện tượng đời sống

2 Cách làm bài văn nghị luận về một hiện tượng đời sống

a Khái niệm :

b Cách làm bài nghị luận về hiện tượng đời sống:

c Yêu cầu của nghị luận về hiện tượng đời sống :

- Người viết phải hiểu rõ, hiểu đúng,hiểu sâu, nắm được bản chất hiện

tượng -> Muốn vậy phải đi sâu tìm tòi,tập hợp tư liệu chính xác, thuyết phục.

- Người viết phải, có lập trường quan điểm vững vàng, thể hiện rõ quan điểm, thái độ của mình trước hiện tượng nghị luận -> chỉ ra đúng – sai, lợi - hại, nguyên nhân, cách khắc phục.

- Qua hiện tượng đó, chỉ ra vấn đề cần quan tâm

- Diễn đạt trong sáng, có thể sử dụng phép tu từ, yếu tố biểu cảm và nêu cảm nghĩ riêng.

Nằm nép mình bên sườn núi dốc 45 độ ở Hòn Thơm,Vĩnh Ngọc, Nha Trang, nghĩa trang Đồng Nhi, với hơn 5000 ngôi mộ nhỏ xíu, được xây dựng rất cẩn thận Có dịp đi ngang qua đây, người Nha Trang thường bắt gặp hình ảnh một người đàn ông nhỏ thó, đen đúa, gương mặt tuy khắc khổ nhưng vẫn ánh lên nét nhân hậu đang lui cui chăm chút cho từng phần

mộ, bàn tay nhẹ nhàng như ve vuốt từng đứa con yêu

Anh Tống Phước Phúc và con

trai trong nghĩa trang đồng nhi.

Chủ nhân của nghĩa trang rộng khoảng 6.000m2 này có cái tên trúc trắc rất khó đọc: Tống Phước Phúc Là con út trong một gia đình có 6 anh chị em, cha thợ mộc, mẹ nội trợ, người

37 tuổi mới lấy vợ Chứng kiến lần chuyển dạ vật vã, đau đớn kéo dài của người phụ nữ lần đầu làm mẹ, lại tận mắt nhìn thấy những hài nhi xấu số bị chối bỏ, người đàn ông theo Công giáo đã thành tâm khấn nguyện, rằng nếu Chúa phù hộ cho mẹ tròn con vuông, anh nhất định sẽ phát tâm làm việc thiện Sau 2 ngày 2 đêm vật vã, vợ anh sinh hạ một bé trai nặng 2,4kg Đứa con lớn lên từng ngày trước mắt nhắc anh thực hiện lời hứa

“Tôi tin xác loài người sống

lại”, câu kinh thánh nhắc nhở

một giáo lý, rằng tất cả trẻ thơ

đều trong trắng, vô tội Khi đã

được tượng hình trong bụng mẹ,

hài nhi đó đã có một linh hồn

Hành động nạo, phá thai đi

ngược lại quy luật tự nhiên

Nhưng nếu được chôn cất tử tế,

chí ít linh hồn các bé sẽ được

siêu thoát.

Mua đượ đấ c t, t s ti n d nh d m ít i, Phúc b t ừ ố ề à ụ ỏ ắ

u h nh trình v o b nh vi n xin xác các bé x u s

v chôn Lý do khá l lùng, nh ng trái tim nhân h u ề ạ ư ậ

c a anh ã tìm ủ đ đượ c nh p ị đậ đồ p ng c m ả Đấ t chân núi ph n nhi u l á s i Nh ng ng y ầ ề à đ ỏ ữ à đầ đà u o b i, ớ

b n tay tóe máu vì à đấ t c ng l chuy n th ứ à ệ ườ ng tình

V i thâm niên l m xây d ng nhi u n m, n i yên ngh ớ à ự ề ă ơ ỉ

c a các bé, d n th nh hình m ch ng c n b t c b n ủ ầ à à ẳ ầ ấ ứ ả

v thi t k n o ẽ ế ế à

Lo phần hậu sự tươm tất cho các cháu bé xấu số,

Phúc còn nỗ lực cứu giúp những bà mẹ lầm lỡ, để

những mầm sống trong họ được làm người Là trụ

cột kinh tế trong gia đình, công việc quản lý một

công ty xây dựng rất vất vả, nhưng chỉ cần nghe

thông tin có cô gái mang thai lớn vào viện giải quyết

Những sinh linh may mắn được chào đời trong gia đình anh Phúc

Thuyết phục họ về nhà, chăm lo chu đáo cho tới lúc khai hoa nở nhụy là nỗ lực khiến anh hao tâm tổn sức rất nhiều Với những “mẹ bầu”, theo cách gọi của anh Phúc, anh đều đưa ra lời cam kết “Nếu

có sinh có dưỡng thì càng tốt, nếu vì hoàn cảnh phải bỏ con lại, chú Phúc cũng nuôi luôn giùm Khi nào có điều kiện quay về đây, chú sẽ trả lại con”

những đứa con

Những cô gái đến rồi đi Họ cần mẫn chăm chút cho lũ nhỏ đông đúc trong nhà anh Phúc, sinh con, rồi nói lời tạm biệt Ông bố của vài chục đứa con cứ tất tả với việc chăm chút từng cháu bé, bế từng đứa vô bệnh viện khi ốm đau

Mà trẻ con thì chuyện bệnh tật xảy ra như cơm bữa Anh Phúc luôn tin vào thế giới tâm linh Anh tâm sự, “từ khi lo cho các cháu bé, tôi chưa ngửa tay xin tiền ai bao giờ Người hảo tâm biết tới và gửi cho các cháu, tôi thay mặt đứng

ra nhận, và lo cho chúng hết Nếu có xin, tôi chỉ xin những sinh linh bé nhỏ ấy

“Người bố” của những đứa con thơ

“Sống trên đời cần có một tấm lòng”, đẹp sao khi cuộc đời vẫn còn những trái tim bằng vàng ròng như anh Phúc.

* Luyện tập 2

Phân biệt kiểu bài Nghị luận về một tư tưởng đạo lý với Nghị luận về một hiện tượng đời sống

Phương diện NL về tư tưởng,

đạo lý NL về hiện tượng đời sống Đối tượng, phạm vi

Thao tác lập luận

Yêu cầu

Cách làm bài

III Luyện tập:

1 Bài tập 1: (SGK- 67):

a) Tác giả Nguyễn ái Quốc bàn về hiện t ợng:Thanh niên,HS Việt Nam

du học n ớc ngoài dành quá nhiều thời gian cho việc chơi bời, giải trí mà ch a chăm chỉ học tập, rèn luyện để khi trở về góp phần xây dựng đất n ớc Hiện t ợng đó diễn ra vào những năm đầu thế kỉ XX b) Tác giả dùng các thao tác lập luận:

- Phân tích: Thanh niên du học mải chơi, thanh niên trong n ớc “không

làm gì cả“, họ sống “già cỗi“, thiếu tổ chức, rất nguy hại cho t ơng lai đất n ớc“

- So sánh: Nêu hiện t ợng thanh niên, sinh viên Trung Hoa du học chăm

chỉ, cần cù.

- Bác bỏ: “Thế thì thanh niên của ta đang làm gì?Nói ra thì buồn, buồn

lắm: Họ không làm gì cả.“

c) Nghệ thuật diễn đạt của văn bản:

Dùng từ, nêu dẫn chứng xác đáng, cụ thể, kết hợp nhuần nhuyễn các kiểu câu trần thuật, câu hỏi, câu cảm thán.

d) Bài học cho bản thân: Xác định lí t ởng, cách sống, mục đích, thái độ học tập đúng đắn.

2 Bài tập 2: Em suy nghĩ gì về hiện t ợng “nghiện Internet“ trong

nhiều bạn trẻ hiện nay? lập dàn ý cho bài viết của mình

- Bình luận hiện t ợng “nghiện Internet“

- Bày tỏ ý kiến của bản thân trong việc sử dụng Internet có hiệu quả, phục vụ cho mục đích học tập.

*Kết bài:

Khái quát vấn đề nghị luận và bày tỏ cảm nghĩ riêng