tiet 30 CT nang cao

Trường hợp vật buộc vào một đầu dây quay: PT Lực hướng tâm là hợp của trọng lực và lực căng sợi dây... Lực hướng tâm là lực hấp dẫnVí dụ 3: Chuyển động của vệ tinh xung quanh trái đất...

Theo định luật II Niu tơn, lực gây ra gia tốc hướng tâm

được xác định như thế nào?

ht

a m

ahtO

.

C¸c vÝ dô vÒ lùc h íng t©m

V í dụ 1. Trường hợp vật buộc vào một đầu dây quay:

PT

Lực hướng tâm là hợp của trọng lực và lực căng sợi dây

Lực hướng tâm là lực hấp dẫn

Ví dụ 3: Chuyển động của vệ tinh xung quanh trái đất

Xét ví dụ 2:

-Trong hệ quy chiếu quán tính

gắn với mặt đất, vật có gia tốc h

O

P

Fmsn

- Trong hệ quy chiếu Oxyz gắn

với bàn (Oz là trục quay): V t ật

đứng yên.

Tăng tốc

Hiệu ứng li tâm:

+ Chế tạo máy vắt li tâm (trong máy giặt), máy bơm li tâm

+Tại sao ở những chỗ cua bằng thường có biển hạn chế tốc độ?

N

O

FmsnP

2 Hiện t ợng tăng, giảm và mất trọng l ợng

a Khái niệm về trọng lực, trọng l ợng

- Định nghĩa trọng lực: Trọng lực của một vật là hợp lực của lực hấp

dẫn mà Trái đất tác dụng lên vật và lực quán tính li tâm xuất hiện do

sự quay của Trái đất quanh trục của nó

R r



* Chú ý:

- Lực Fq << Fhd, nên nếu không cần độ chính xác cao ta có thể bỏ qua lực Fq, khi đó P = Fhd và hệ qui chiếu gắn với Trái đất đ ợc coi là

hệ quy chiếu quán tính

- Ta thấy Fq thay đổi theo vĩ độ nên P cũng thay đổi theo vĩ độ Đó là nguyên nhân dẫn tới sự giảm dần của gia tốc rơi tự do từ địa cực tới xích đạo

Địa điểm Vĩ độ g (m/s 2 )

Bắc cực 90 0 B 9,832 Đảo Grin-len 74 0 B 9,8276 Booc- đụ (Phỏp) 44 0 B 9,8050

Hà nội 21 0 B 9,7872

TP Hồ Chớ Minh 10 0 8 ’ B 9,7867 Xao Tụ-mờ 0 0 9,7819

O

R P

Fq

Fhdr



b Sù t¨ng, gi¶m vµ mÊt träng l îng

Hîp lùc: P’ = P + Fqt gäi lµ träng lùc biÓu kiÕn

- §é lín P’ gäi lµ träng l îng biÓu kiÕn cña vËt

Xét một người trong hệ qui chiếu gắn với thang máy có gia tốc a

FqtP

Xuất hiện khi vật chuyển

động trong hệ quy chiếu

có gia tốc hướng tâm

3 Hiện tượng tăng, giảm, mất trọng lượng

Khi vật xét vật trong hệ quy chiếu có gia tốc so với trái đất thì trọng lực biểu kiến thay đổi, tạo nên hện tượng tăng, giảm hoặc mất trọng lượng.

Fhd = mg Fqt = - ma = - mg

P = 0

FhdFq

Khi đó các nhà du hành vũ trụ sẽ không còn cảm thấy mình đè lên sàn tàu một lực nào nữa Đó là trạng thái mất trọng l ợng biểu kiến trên tàu

vũ trụ: Trạng thái không trọng l ợng “không trọng lượng” ”

BÀI TẬP VỀ NHÀ

Bài tập: 1, 2, 3, 4 (SGK)

T¹i sao ® êng l¹i th êng nghiªng vµo trong ë nh÷ng chç vßng?

Q

P

Xét một ô tô chuyển động qua một đường vòng

có mặt đường thường làm nghiêng vào bên

trong, tìm các lực tác dụng vào ô tô? Giải thích

vì sao mặt đường thường làm nghiêng vào

trong?

- Hîp lùc cña träng lùc vµ ph¶n lùc cña mÆt ® êng lµ lùc h íng t©m

Lực hướng tâm là một loại lực mới Lực hướng tâm chính là lực hấp dẫn Lực hướng tâm chính là lực ma sát.

Lực hướng tâm chính là các lực đã

học (lực hấp dẫn, lực ma sát…), hay hợp lực của chúng