Một số biện pháp quản lý chỉ đạo hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THPT Ngô Gia Tự – Vĩnh Phúc

Trong giai đoạn đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế, nguồn lực con người Việt Nam càng trở nên có ý nghĩa quan trọng, quyết định sự thành công của công cuộc phát triển đất nước. Giáo dục ngày càng có vai trò và nhiệm vụ quan trọng trong việc xây dựng một thế hệ người Việt Nam mới, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tếxã hội. Chính vì vậy, Đảng và Nhà nước ta luôn chăm lo phát triển sự nghiệp giáo dục, thực sự xem giáo dục là “quốc sách hàng đầu”. Đặc biệt trong Báo cáo chính trị tại Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX (42001) đã khẳng định: “Phát triển giáo dục và đào tạo là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, là điều kiện để phát huy nguồn nhân lực người – yếu tố cơ bản để phát triển xã hội, tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững”. Lịch sử giáo dục của nhân loại đã khẳng định: “Hoạt động giáo dục bao giờ cũng là hoạt động có định hướng, là nhân tố then chốt của phát triển”. Việt Nam đang trong giai đoạn đẩy mạnh quan hợp tác quốc tế, đặc biệt khi Việt Nam đã trở thành thành viên chính thức của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO). Thực trạng của giáo dục và đào tạo còn không ít hạn chế, bất cập. “Chất lượng giáo dục và đào tạo chưa đáp ứng yêu cầu phát triển, nhất là đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao vẫn còn hạn chế; chưa chuyển mạnh sang đào tạo theo nhu cầu của xã hội. Chưa giải quyết tốt mối quan hệ giữa tăng số lượng, quy mô với nâng cao chất lượng, giữa dạy chữ và dạy người. Chương trình, nội dung, phương pháp dạy và học lạc hậu, đổi mới chậm; cơ cấu giáo dục không hợp lý giữa các lĩnh vực, ngành nghề đào tạo; chất lượng giáo dục toàn diện giảm sút, chưa đáp ứng được yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Quản lý nhà nước về giáo dục đào tạo còn bất cập. Xu hướng thương mại hóa và sa sút đạo đức trong giáo dục khắc phục còn chậm, hiệu quả thấp, đang trở thành nỗi bức xúc của xã hội”. Nghị quyết Đại hội XI tiếp tục xác định: “Giáo dục và đào tạo có sứ mệnh nâng cao dân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, góp phần quan trọng phát triển đất nước, xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam. Phát triển giáo dục và đào tạo cùng với phát triển khoa học và công nghệ là quốc sách hàng đầu; đầu tư cho giáo dục và đào tạo là đầu tư cho phát triển”

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài.

Trong giai đoạn đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hộinhập quốc tế, nguồn lực con người Việt Nam càng trở nên có ý nghĩa quantrọng, quyết định sự thành công của công cuộc phát triển đất nước Giáo dụcngày càng có vai trò và nhiệm vụ quan trọng trong việc xây dựng một thế hệngười Việt Nam mới, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế-xã hội Chính vì vậy,Đảng và Nhà nước ta luôn chăm lo phát triển sự nghiệp giáo dục, thực sự xemgiáo dục là “quốc sách hàng đầu” Đặc biệt trong Báo cáo chính trị tại Đại hội

Đảng toàn quốc lần thứ IX (4/2001) đã khẳng định: “Phát triển giáo dục và đào tạo là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, là điều kiện để phát huy nguồn nhân lực người – yếu tố cơ bản để phát triển xã hội, tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững” Lịch sử giáo dục của nhân loại đã khẳng định: “Hoạt động giáo dục bao giờ cũng là hoạt động có định hướng, là nhân tố then chốt của phát triển” Việt Nam đang trong

giai đoạn đẩy mạnh quan hợp tác quốc tế, đặc biệt khi Việt Nam đã trở thànhthành viên chính thức của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) Thực trạng củagiáo dục và đào tạo còn không ít hạn chế, bất cập “Chất lượng giáo dục và đàotạo chưa đáp ứng yêu cầu phát triển, nhất là đào tạo nguồn nhân lực trình độ caovẫn còn hạn chế; chưa chuyển mạnh sang đào tạo theo nhu cầu của xã hội Chưagiải quyết tốt mối quan hệ giữa tăng số lượng, quy mô với nâng cao chất lượng,giữa dạy chữ và dạy người Chương trình, nội dung, phương pháp dạy và học lạchậu, đổi mới chậm; cơ cấu giáo dục không hợp lý giữa các lĩnh vực, ngành nghềđào tạo; chất lượng giáo dục toàn diện giảm sút, chưa đáp ứng được yêu cầu của

sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa Quản lý nhà nước về giáo dục đào tạocòn bất cập Xu hướng thương mại hóa và sa sút đạo đức trong giáo dục khắcphục còn chậm, hiệu quả thấp, đang trở thành nỗi bức xúc của xã hội” Nghị

quyết Đại hội XI tiếp tục xác định: “Giáo dục và đào tạo có sứ mệnh nâng caodân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, góp phần quan trọng pháttriển đất nước, xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam Phát triển giáodục và đào tạo cùng với phát triển khoa học và công nghệ là quốc sách hàngđầu; đầu tư cho giáo dục và đào tạo là đầu tư cho phát triển”

Để giáo dục và đào tạo góp phần quan trọng phát triển nguồn nhân lực,

Đại hội Đại biểu Đảng Cộng sản Việt Nam lần thứ XI đề ra quan điểm: “Đổi mới căn bản, toàn diện nền giáo dục Việt Nam theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa và hội nhập quốc tế, trong đó đổi mới cơ chế quản lý giáo dục

và đào tạo, phát triển đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý là khâu then chốt Tập trung nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, coi trọng giáo dục đạo đức, lối sống, năng lực sáng tạo, kỹ năng thực hành, khả năng lập nghiệp Đổi mới

cơ chế tài chính giáo dục Đổi mới mạnh mẽ nội dung, chương trình, phương pháp dạy và học”.

Chiến lược phát triển GD&ĐT đến năm 2020 của Chính phủ nêu :

“ Để đi tắt, đón đầu từ một nước kém phát triển thì vai trò của giáo dục

và khoa học - công nghệ lại càng có tính chất quyết định Giáo dục phải đi trước một bước, nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực và bồi dưỡng nhân tài để thực hiện thành công các mục tiêu của chiến lược phát triển kinh tế-xã hội ”.

(Chiến lược phát triển GD&ĐT đến năm 2020 Bộ GD&ĐT, NXBGD-Hà nội2000)

Hiện nay, đất nước ta đang trên đường đổi mới, sự nghiệp GD&ĐT đã vàđang được Đảng và Nhà nước ta quan tâm đúng mức và đạt được những thành

tựu to lớn Cùng với sự nghiệp phát triển chung của đất nước thì sự nghiệp Giáo dục và đào tạo cũng không ngừng phát triển để đáp ứng nguồn nhân lực cho đất

nước trong thời kỳ Công nghiệp hoá, Hiện đại hoá đất nước, đào tạo ra nhữngcon người toàn diện để phục vụ cho công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc, đưađất nước vững bước tiến lên sánh vai cùng với bè bạn năm châu

Như vậy đào tạo con người phát triển toàn diện đã được cụ thể hoá trongcác Nghị quyết và Chiến lược phát triển của Đảng cũng như của Bộ Giáo dục vàĐào tạo Để làm được điều đó, trong chương trình đào tạo ở các cấp học, ngànhhọc mà Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng, ngoài các môn học cung cấp kiến

thức hàn lâm còn có các hoạt động bổ trợ, trong đó phải kể đến hoạt động giáo

dục ngoài giờ lên lớp

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp phù hợp với lứa tuổi học sinh nóichung, học sinh THPT nói riêng, là sự tiếp cận nối tiếp hoạt động văn hoá bằngcác hình thức sinh hoạt hấp dẫn, nội dung phong phú góp phần củng cố, khắcsâu kiến thức, rèn luyện kỹ năng, bồi dưỡng tình cảm, xây dựng ý thức độc lập,tinh thần tự chủ, phát triển tính đoàn kết của học sinh, góp phần hoàn thiện mụctiêu giáo dục; đặc biệt là đào tạo nhân cách học sinh, đáp ứng những yêu cấu đadạng của đời sống xã hội

Hoạt động ngoài giờ lên lớp đã được tổ chức triển khai thực hiện ở cáctrường THPT Tuy nhiên trên thực tế việc tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờlên lớp ở nhiều trường vẫn chưa được chú trọng đầu tư đúng mức, tổ chức còntạn mản, mang tính hình thức đã dẫn đến việc thực hiện mục tiêu, nhiệm vụ củanăm học còn hạn chế

Trước tình hình thực tế đó, Trường THPT Ngô Gia Tự – Vĩnh Phúc đãxác định đúng đắn vai trò, vị trí của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp vàthực hiện kế hoạch một cách nghiêm túc Tuy vậy trong quá trình thực hiện nhàtrường cũng gặp không ít khó khăn, tồn tại

Xuất phát từ lý do khách quan và lý do chủ quan như đã trình bày ở trên,

tôi mạnh dạn chọn đề tài: “Một số biện pháp quản lý chỉ đạo hoạt động giáo

dục ngoài giờ lên lớp ở trường THPT Ngô Gia Tự – Vĩnh Phúc” làm đề tài

tiểu luận cuối khoá của mình Qua đề tài bản thân mong tìm ra được cơ sở lý luận

để áp dụng vào thực tiễn, đề ra những biện pháp hữu hiệu nhằm nâng cao chấtlượng hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp giúp nhà trường hoàn thành xuất sắcnhiệm vụ năm học, góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục đã được đề ra

3 Đối tượng nghiên cứu.

Tập trung nghiên cứu vào các biện pháp quản lý tổ chức hoạt động giáo

dục ngoài giờ lên lớp

4 Nhiệm vụ nghiên cứu.

4.1 Qua đề tài xác định cơ sở lí luận, cơ sở pháp lý về công tác quản lý

hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THPT Ngô Gia Tự – Vĩnh Phúc

4.2 Phân tích thực trạng hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường

THPT Ngô Gia Tự – Vĩnh Phúc

4.3 Đề xuất một số giải pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

ở trường THPT Ngô Gia Tự – Vĩnh Phúc

5 Phương pháp nghiên cứu.

5.1- Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận:

- Nghiên cứu các Văn kiện, Nghị quyết của Đảng các cấp từ Trung ươngđến địa phương; Các văn bản, Chỉ thị của Bộ GD&ĐT như: Luật giáo dục, Điều

lệ trường Trung học, Chỉ thị năm học; Các văn bản của Sở GD&ĐT tỉnh VĩnhPhúc về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở Trường THPT

- Nghiên cứu Giáo trình, các tài liệu sư phạm liên quan đến hoạt động giáodục ngoài giờ lên lớp ở Trường THPT

5.2- Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn:

- Tổng hợp các kinh nghiệm từ thực trạng, quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của cá nhân tại đơn vị trong hai năm học 2009 - 2010 và 2010

- 2011; trao đổi kinh nghiệm với các đồng nghiệp tại đơn vị và các học viên Khoá 61 của Học viện quản lý GD&ĐT

5.3- Nhóm các phương pháp hỗ trợ: Xử lý số liệu, lập bảng biểu, thống kê.

6 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu:

Do điều kiện thời gian và năng lực có hạn nên tôi chỉ có thể chọn vấn đề

PHẦN NỘI DUNGCHƯƠNG I: CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA VIỆC QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO

DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP

1 Cơ sở lý luận.

Trong thư gửi học sinh nhân ngày tựu trường đầu tiên dưới chính thế Việt

Nam dân chủ cộng hoà, Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi gắm niềm tin: “…Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp hay không, đất nước Việt Nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai với cường quốc năm châu được hay không, chính là nhờ phần lớn ở công học tập của các em…”

Qua các giai đoạn phát triển khác nhau, tư tưởng giáo dục toàn diện của HồChí Minh và của Đảng ta đã chính thức là kim chỉ nam cho hành động phát triểngiáo dục Trong bất cứ hoàn cảnh nào, thời chiến hay thời bình, thời kỳ giáo dụckhó khăn nhất hay hưng thịnh nhất thì sự nghiệp phát triển giáo dục vẫn luônphải chú trọng đến giáo dục toàn diện cho học sinh Những tư tưởng đó được thể

hiện rõ ràng trong nguyên lý: "Học đi đôi với hành, lý luận gắn liền với thực tiễn, nhà trường gắn liền với xã hội" Đặc biệt trong giai đoạn đổi mới hiện

nay, tư tưởng giáo dục toàn diện cũng được thể hiện qua việc ở các mặt: Đức Trí - Thể - Mỹ- Lao động Nhằm hoàn thành và phát triển nhân cách học sinh

-2 Cơ sở pháp lý.

Dựa trên cơ sở luật giáo dục, điều lệ trường THPT, chiến lược Giáo dục

Việt Nam 2001-2010 đã tiến hành được 8 năm Chiến lược phát triển giáo dụcgiai đoạn 2009-2020 tiếp tục thực hiện giai đoạn cuối của Chiến lược giáo dục2001-2010 với những điều chỉnh cần thiết, tạo những bước chuyển căn bản củagiáo dục trong thập niên tới, hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học 2011 - 2012của Bộ và Sở GD - ĐT ban hành để làm căn cứ tổ chức hoạt động giáo dụcngoài giờ lên lớp Nhằm giáo dục học sinh trong trường THPT phát triển toàndiện

2.1 Khái niệm.

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một hoạt động giáo dục được thựchiện, có kế hoạch, có tổ chức nhằm góp phần thực thi quá trình đào tạo học sinhđáp ứng nhu cầu đa dạng của đời sống xã hội

Hoạt động này do nhà trường quản lý, tiến hành ngoài giờ học trên lớp Nóđược tiến hành xen kẽ hoặc nối tiếp chương trình dạy học trong phạm vi nhàtrường hoặc trong đời sống xã hội được diễn ra trong suốt năm học và trong cảthời gian nghỉ hè để khép kín quá trình giáo dục, làm cho quá trình đó có thểthực hiện được ở mọi nơi, mọi lúc

2.2 Vị trí của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.

2.2.1 Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một bộ phận cấu thành trong hoạt động giáo dục.

Ngày nay người ta phân chia hoạt động giáo dục trong nhà trường ra làm 2

bộ phận:

- Hoạt động dạy học trên lớp

- Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

Cả 2 bộ phận ấy đều nhằm mục đích là giáo dục nhân cách của học sinh.Mỗi hoạt động đều có chức năng nhiệm vụ riêng nhưng chúng đều góp phần tíchcực vào thực hiện mục tiêu giáo dục Nó thực sự là một bộ phận quan trọngtrong hoạt động giáo dục trong nhà trường phổ thông

2.2.2 Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là cầu nối tạo ra mối liên hệ hai chiều giữa nhà trường với xã hội.

- Thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp nhà trường có điều kiện

phát huy vai trò tích cực của mình với cuộc sống xã hội

Ở mỗi địa phương Quận, Huyện, Thị xã đều có một hoặc nhiều trườngTHPT Nhà trường thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp như lao động

xã hội, văn hoá, văn nghệ, lao động sản xuất… để phục vụ cuộc sống xã hội, gắnnhà trường với địa phương

- Mặt khác, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là điều kiện, phương tiện

để huy động sức mạnh cộng đồng cả về vật chất lẫn tinh thần nhằm thúc đẩy sựphát triển của nhà trường và sự nghiệp giáo dục nói chung

2.3 Chức năng của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.

- Củng cố, bổ sung kiến thức các môn văn hoá, khoa học Trong trường

THPT, việc dạy học trên lớp được tiến hành theo chương trình kế hoạch của Bộ

GD & ĐT ban hành Vì thế trong khuôn khổ thời gian có hạn, việc mở rộng,khắc sâu kiến thức gặp nhiều khó khăn Nhưng hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp như: Sinh hoạt tổ, nhóm, học tập, dạ hội, câu lạc bộ… sẽ góp phần củng cố,

mở rộng những kiến thức đã học trên lớp

- Trực tiếp rèn luyện phẩm chất, nhân cách, tài năng và thiên hướng nghềnghiệp cá nhân, hình thành các mối quan hệ giữa con người và đời sống xã hội,thiên nhiên và môi trường sống

- Thông qua các hoạt động tập thể, hoạt động xã hội, tạo điều kiện cho họcsinh hoà nhập vào đời sống xã hội

- Phát huy tác dụng của nhà trường đối với đời sống, tạo điều kiện để huyđộng cộng đồng tham gia xây dựng trường học và phát huy tác dụng trong côngtác giáo dục

2.4 Tính chất hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.

2.4.1 Bình diện hoạt động rộng.

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một hoạt động phong phú đa dạng

Nó diễn ra trong nhà trường với những hoạt động: Hoạt động vệ sinh hàng ngày,hàng tuần trong nhà trường, hoạt động của đội cờ đỏ theo dõi hoạt động của mỗilớp, hoạt động thể dục giữa giờ giúp các em thư giãn cơ bắp, thay đổi hoạt động,

tư thế, trạng thái để các em có tâm thế tiếp thu kiến thức các môn học tốt hơnđồng thời giáo dục kỉ luật, nề nếp cho học sinh

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp cũng có thể diễn ra ngoài nhà trườngnhư sinh hoạt câu lạc bộ, nhà văn hoá, hoạt động các lễ hội, tham quan các loại

củng cố, khắc sâu, mở rộng tri thức có điều kiện giao lưu, hoà nhập với đời sống

xã hội, gắn " Học đi đôi với hành"

Mặt khác, thời gian cho hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp khá phongphú cho nên phải sử dụng thời gian sao cho hợp lý Các cán bộ quản lý nên nắmđặc điểm này để hướng dẫn cho các em có nhiều hoạt động bổ ích

2.4.2 Mang tính quy luật đặc thù của quá trình giáo dục học sinh.

Giáo dục ngoài giờ lên lớp là một hoạt động xã hội đặc biệt của con người

nó là một quá trình biến đổi phức tạp bên trong tâm lý và tính cách học sinh.Trong nhà trường, hoạt động giáo dục phải được tiến hành ở mọi nơi, mọi lúc:thông qua giáo dục ngoài giờ lên lớp, qua các hoạt động vui chơi, thông qua việchướng nghiệp Tức là phải thống nhất giữa Trí - Đức; giữa tình cảm - lý trí; giữanhận thức và hành động Muốn hình thành và phát triển nhân cách học sinhkhông chỉ đơn thuần trong những giờ lên lớp mà còn phải thông qua các hoạtđộng đa dạng như hoạt động xã hội, lao động sản xuất, hoạt động văn nghệ - thểdục thể thao, văn hoá thẩm mỹ, vui chơi, thăm quan, du lịch

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp có khả năng giáo dục to lớn làm nảysinh các năng lực, phẩm chất, tình cảm mới của học sinh Thông qua việc luyệntập, học sinh không chỉ hiểu mà còn biết làm, biết tự điều chỉnh hành vi củamình sao cho phù hợp với yêu cầu chung của xã hội

2.4.3 Tính đa dạng về mục tiêu.

Kết quả hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp đạt tới các mục tiêu:

- Trí dục: Nhằm mở rộng khắc sâu kiến thức khoa học cơ bản cho học sinh

- Đức dục: Giáo dục tư tưởng đạo đức, tác phong tình cảm, ý trí nghị lựccho học sinh

- Sức khoẻ: Rèn luyện sức khoẻ

- Thẩm mỹ: Bồi dưỡng khả năng tri giác thẩm mỹ cho học sinh như: Thịhiếu thẩm mỹ được nâng cao, sáng tạo ra cái đẹp, biết thưởng thức cái đẹp vàbiết đưa cái đẹp vào cuộc sống

- Lao động: Rèn luyện thói quen lao động, ý thức lao động, tình yêu laođộng.

2.4.4 Tính năng động của chương trình kế hoạch.

Tính năng động của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp phải xuất phát từ:

- Mục tiêu cấp học

- Tình hình cụ thể của địa phương

- Nhiệm vụ chính trị của từng giai đoạn

- Tâm lý, đặc điểm của học sinh địa phương

Các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp phải được xây dựng trên cơ sở kếhoạch chung của nhà trường, có sự liên kết chặt chẽ giữa các đoàn thể trong nhàtrường Đồng thời biết tranh thủ sự ủng hộ, đóng góp ý kiến của Ban đại diệncha mẹ học sinh, các tổ chức chính trị xã hội trên địa bàn

2.4.5 Tính phong phú đa dạng của nội dung và hình thức, tính phức tạp của của việc kiểm tra đánh giá hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp mang tính tự giác, tự quản cao, không

áp đặt Vì thế, người cán bộ quản lý phải chú ý đến nguyện vọng, sở trường,hứng thú của các em học sinh Hướng các em vào những hoạt động có tính sángtạo, hướng dẫn cách làm để nâng cao hiệu quả trong công tác tổ chức Muốn đạtđược mục đích đề ra của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp thì nội dung hoạtđộng phải phong phú, đa dạng, các hoạt động phải phù hợp với điều kiện thực

tế, phát huy được tính nội lực, óc sáng tạo của bản thân học sinh Dựa trên cơ sở

đó cần học hỏi thêm kinh nhiệm trường bạn, có sự sáng tạo các loại hình hoạtđộng mới tránh rập khuôn máy móc để thu hút sự hứng thú của học sinh và cáclực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường

Việc đánh giá kết quả hoạt động của học sinh đòi hỏi sự chính xác, côngbằng và tế nhị Đây là một việc làm phức tạp, tuy nhiên mỗi hoạt động trongtrường khi đã tổ chức thì phải có kiểm tra đánh giá, có khen thưởng, có phêbình Có như vậy mới kích thích sự hứng thú của học sinh, mới tạo đà cho các

hoạt động tiếp theo Đồng thời có hướng phát huy những mặt tốt và điều chỉnhnhững mặt chưa tốt cho các hoạt động sau đạt kết quả.

Trong quá trình đánh giá có thể bàn định những chỉ tiêu cụ thể để đánh giáhoặc cũng có thể đánh giá ở từng khâu, từng hoạt động ở từng giai đoạn khácnhau sau đó tổng hợp kết quả vào cuối đợt thi đua hoặc cuối học kỳ, cuối nămhọc để rút kinh nghiệm và tiến hành khen thưởng

2.5 Nguyên tắc cơ bản của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.

2.5.1 Đảm bảo tính mục đích, tính tổ chức, tính kế hoạch.

- Tính mục đích:

Bất kỳ hoạt động nào cũng đều có mục tiêu nhất định Hoạt động giáo dụcngoài giờ lên lớp cũng vậy, người cán bộ quản lý phải đề ra những mục đích,yêu cầu cho từng hoạt động, từng thời điểm, học kỳ, năm học cụ thể

- Tính tổ chức: Cần kết hợp với các lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà

trường theo một sự thống nhất cụ thể để đem lại hiệu quả

- Tính kế hoạch: Mọi hoạt động nên có kế hoạch cụ thể, tránh tuỳ tiện.

Công tác kế hoạch sẽ giúp các nhà quản lý chủ động trong việc chỉ đạo

2.5.2 Đảm bảo tính tự quản, tự giác.

Nếu hoat động trên lớp là bắt buộc thì hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

là một dạng hoạt động mang tính tự nguyện, tự giác Có hoạt động tự nguyện, tựgiác thì mới pháp huy được sở trường, khả năng sáng tạo của học sinh Trênthực tế, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp rất đa dạng và phong phú, họcsinh nào có sở thích - sở trường về lĩnh vực nào thì tham gia vào lĩnh vực ấy Từ

đó duy trì hứng thú, phát huy tính tự quản của các em

2.5.3 Đảm bảo tính tập thể.

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp tuy là hoạt động mang tính tựnguyện, tự giác theo sở thích, sở trường nhưng không phải là kiểu hoạt độngđơn lẻ cá nhân mà phải đảm bảo tính tập thể theo một mục đích chung Bởi lẽ,kết quả hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là sản phẩm của sự phối hợp tậpthể, nó đòi hỏi sự cộng tác tích cực của các thành viên trong tập thể Nhà trường

còn tổ chức chỉ đạo hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp trở thành phong tràothi đua sôi nổi, thu hút sự tham gia nhiệt tình của tất cả học sinh một cách hợp

lý, cân đối giữa các hoạt động

2.5.4 Đảm bảo tính đa dạng phong phú.

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp đa dạng phong phú như cuộc sống

Vì thế, một mặt nhà trường nên tìm những hoạt động hấp dẫn để học sinh pháthuy năng lực của bản thân Mặt khác, nhà trường nên để các em tự hoạt độngtheo sáng kiến phù hợp với tâm sinh lý lứa tuổi Người cán bộ quản lý phải biết

tổ chức các hoạt động với nhiều hình thức khác nhau thật phong phú, thật đadạng mới đem lại hiệu quả giáo dục

2.5.5 Đảm bảo tính hiệu quả.

Trước khi tiến hành một công việc gì đó, người ta cần tính đến hiệu quảcủa nó Hiệu quả ấy có thể mang lại lợi ích xã hội hoặc lợi ích giáo dục

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp sẽ góp phần tuyên truyền chủ trươngchính sách của Đảng, chính sách của địa phương, hoặc giáo dục đạo đức, củng

cố kiến thức khoa học đã được học trong nhà trường.Vì vậy, có thể khẳng định:

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là con đường thứ hai để hình thành và

phát triển nhân cách học sinh, củng cố kiến thức cho học sinh Việc tổ chức hoạtđộng giáo dục ngoài giờ lên lớp theo các chủ đề, qua thực tế đã dẫn dắt các emtừng bước tiếp thu, lĩnh hội nền văn hoá- xã hội của dân tộc và nền văn minhchung của nhân loại Từ các hoạt động đó, giúp các em có ý thức giữ gìn bản sắcvăn hoá dân tộc, học tập những cái hay, cái đẹp mà cả nước, cả thế giới đã để lạicho thế hệ sau, các em có tinh thần tự phấn đấu, rèn luyện mình để trở thànhngười có ích cho đất nước

3 Cơ sở thực tiễn.

Trường THPT Ngô Gia Tự nằm trên địa bàn của một huyện nghèo của tỉnhVĩnh Phúc được thành lập năm 1962, trải qua 49 năm xây dựng và phát triển,nhưng việc nâng cao giáo dục toàn diện cho học sinh còn gặp nhiều khó khăn

- Về nhận thức của chính quyền và của nhân dân các dân tộc trong huyện

đã có sự quan tâm về giáo dục, tuy nhiên nhận thức về hoạt động giáo dục ngoàigiờ lên lớp còn chưa đầy đủ, chưa đúng nghĩa của nó

- Thiếu về cơ sở vật chất:

+ Sân chơi bãi tập còn thiếu không đủ quỹ đất, các thiết bị cần thiết để phục

vụ cho hoạt động giáo dục nói chung và hoạt động ngoài giờ lên lớp nói riêngvẫn chưa được đầu tư nhiều

- Kinh phí còn thiếu nên việc đầu tư cho hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp chưa được đáp ứng

- Yếu về khâu tổ chức:

+ Cơ cấu giáo viên chưa đồng bộ, chưa đủ theo biên chế: (mới đạt tỷ lệ 2,1giáo viên đứng lớp so với định mức tiêu chuẩn mới là 2, 25), giáo viên phải dạyhợp đồng, kiêm nhiệm nhiều

+ Đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên còn rất trẻ nên kinh nghiệm còn hạnchế Do đó hiệu quả của hoạt động giáo dục nói chung và hoạt động ngoài giờlên lớp nói riêng còn thấp

- Học sinh chủ yếu là con em nông thôn chiếm tới trên 80%, chủ yếu là laođộng nông nghiệp Các em nhận thức chậm, còn nhút nhát trong học tập cũngnhư trong mọi hoạt động

Từ tình hình thực tiễn ấy, nhà trường vẫn mạnh dạn xây dựng những

chương trình, kế hoạch tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp một

cách sôi nổi để thu hút học sinh đến trường và học tập để thực hiện đúng mụctiêu của giáo dục mà Đảng và Nhà nước đề ra Tuy nhiên, kết quả đạt được còn

ở mức khiêm tốn, cần phải học hỏi và rút kinh nghiệm nhiều hơn nữa mới đápứng được yêu cầu, mục tiêu giáo dục đã đề ra, đáp ứng yêu cầu phát triển của xãhội

CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN

LỚP Ở TRƯỜNG THPT NGÔ GIA TỰ

1 Một số đặc điểm tình hình của trường THPT Ngô Gia Tự.

1.1 Đặc điểm kinh tế - xã hội địa bàn trường đóng:

Huyện Lập Thạch là một huyện nằm ở phía Bắc tỉnh Vĩnh Phúc, có địa giớixung quanh là sông và núi, phía Tây giáp với sông Lô tỉnh Phú Thọ, phía Bắcgiáp với Sơn Dương - Tuyên Quang, phía Đông giáp với huyện Tam Dương,phía Nam giáp với huyện Vĩnh Tường

Là một huyện miền núi nên điều kiện kinh tế - xã hội, giao thông đi lại cònnhiều khó khăn, Cơ sở hạ tầng còn thiếu nhiều, Trình độ dân trí của huyệnchưa cao, trên 90% là nông nghiệp Ảnh hưởng không nhỏ tới sự phát triển kinh

tế - xã hội trong huyện

Tình hình giáo dục của huyện trong những năm qua có nhiều chuyển biếntốt, nhân dân trong huyện bắt đầu có sự quan tâm đến giáo dục Hệ thống trườnglớp có sự quan tâm đầu tư và phát triển Tuy nhiên do điều kiện kinh tế củahuyện còn nghèo nàn nên việc đầu tư cho giáo dục còn hạn chế, ảnh hưởngkhông nhỏ đến sự nghiệp giáo dục của nhà trường

1.2 Một số đặc điểm chung của nhà trường:

Trường THPT Ngô Gia Tự được thành lập từ năm 1962 Trong những nămqua quy mô trường lớp được duy trì ổn định và ngày càng phát triển Trườngđóng trên địa bàn của thị trấn huyện Lập Thạch nên cũng có những thuận lợinhất định cho học sinh đi học Qua 49 năm hình thành và phát triển, hiện naytrường có quy mô về đội ngũ giáo viên, số lớp, số học sinh, cơ sở vật chất nhưsau:

BẢNG THỐNG KÊ SỐ LƯỢNG VÀ CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, GIÁO VIÊN

Đại học

Cao đẳng

Tin học

Ngoại ngữ

Đảng viên

CC LL CT

TC LL CT

N

C N

TUỔI ĐỜI VÀ TUỔI NGHỀ CỦA GIÁO VIÊN HIỆN NAY

Tuổi từ 21 đến 29 từ 30 đến 39 từ 40 đến 49 Tuổi đời

bình quân

Tuổi nghề bình quân

Bảng thống kê trên cho thấy giáo viên của nhà trường đang ở độ tuổi còntrẻ, đầy nhiệt huyết, nhiệt tình, đã tích lũy được kinh nghiệm trong công tácgiảng dạy, đã tạo được các thành tích trong công tác

Hiện nay trường có 82 cán bộ, giáo viên, nhân viên Trong đó cán bộ quảnlý: 03 ; giáo viên trực tiếp giảng dạy : 71 ; nhân viên : 8

BẢNG THỐNG KÊ CHẤT LƯỢNG VÀ SỐ LƯỢNG HỌC SINH NĂM HỌC 2010 – 2011

- Về cơ sở vật chất – thiết bị dạy học:

+ Tổng diện tich nhà trường: 2500 m2

+ Phòng ở công vụ cho giáo viên: 5 phòng

+ Thiết bị dạy học: -> Máy vi tính: 150 chiếc Trong đó: 20 máy phục vụquản lý, 130 máy phục vụ học tập

-> Máy chiếu: 10 chiếc-> Máy photo: 01 chiếcNhìn chung cơ sở vật chất – thiết bị dạy học của nhà trườn đã đáp ứngđược việc dạy – học của nhà trường, tuy nhiên cơ sở vật chất – thiết bị dạy họcphục vụ cho hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp vẫn còn thiếu thốn, chưa đủ đểđáp ứng

2 Thực trạng công tác quản lý hoạt động Giáo dục ngoài giờ lên lớp ở Trường THPT Ngô Gia Tự – Vĩnh Phúc.

2.1 Đặc điểm tình hình quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của nhà trường năm học 2011 - 2012.

Ban giám hiệu trường THPT Ngô Gia Tự đã quán triệt các văn bản chỉđạo của Đảng, Nhà nước và của ngành về nhiệm vụ năm học, tinh thần thực hiện

kế hoạch năm học một cách nghiêm túc, đúng tiến độ thời gian đến tận mỗi cán

bộ giáo viên, học sinh và cha mẹ học sinh

Đặc biệt trong năm học 2011 – 2012 là năm học “Tiếp tục đổi mới quản

lý giáo dục, tăng tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm của các trường trung học; xâydựng chỉ tiêu, biện pháp nâng cao chất lượng đội ngũ, chất lượng giáo dục”

Riêng hoạt động ngoài giờ lên lớp, do đặc thù của bộ môn và nhằm giúp các

em học sinh nâng cao những hiểu biết về các giá trị truyền thống của dân tộc, phongtục truyền thống địa phương nơi các em sinh ra cũng như giá trị văn hóa tốt đẹp củanhân loại; góp phần củng cố mở rộng và khắc sâu kiến thức đã học trên lớp, có ýthức và trách nhiệm đối với bản thân, gia đình, nhà trường và xã hội; bước đầu có ýthức định hướng nghề nghiệp; xây dựng và ổn định nề nếp, tạo ra một sân chơi lànhmạnh, bổ ích; phát huy tính tích cực, chủ động trong việc tiếp thu, lĩnh hội tri thứckhoa học đã được học ở nhà trường xây dựng tình bạn, tình đoàn kết, tương thântương ái cho các em học sinh

Nhận thức được điều đó, Ban giám hiệu nhà trường đã phối kết hợp vớicác tổ chức đoàn thể trong trường và trên địa bàn - Đặc biệt là tổ chức Đoànthanh niên triển khai nhiều hoạt động với quy mô lớp, khối lớp vào các buổihọc, tuần học và theo chủ đề từng tháng như chương trình của Bộ

- Tổ chức cụ thể các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp:

+ Hoạt động xen kẽ với chương trình, kế hoạch giảng dạy các môn trênlớp; sinh hoạt đầu giờ, sinh hoạt lớp, chào cờ đầu tuần, ngoại khoá

Phối hợp với tổ chức Đoàn thanh niên trong việc giáo dục chính trị, tưtưởng, giáo dục truyền thống cho học sinh trong toàn trường thông qua các bài

lý luận chính trị và chương trình rèn luyện đoàn viên

Tuyên truyền học tập Nghị quyết XI của Trung ương Đảng với 100% họcsinh tham gia và làm bài thu hoạch; Học tập luật An toàn giao thông đường bộ100% làm bài thu hoạch; tuyên truyền phòng chống ma túy và các tệ nạn xã hội,

tổ chức các hoạt động kỷ niệm các ngày lễ lớn trong năm, phát động phong trào

“Xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực” Trong năm học đã tổ chức cho học sinh ký cam kết: thực hiện tốt cuộc vận động 2 không "Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục", cam kết không vi phạm

luật an toàn giao thông đường bộ, cam kết về thực hiện các Nghị định của Chínhphủ về trật tự an toàn xã hội, không tàng trữ vũ khí, buôn bán sử dụng chất matuý, chất cháy nổ; cam kết không vi phạm nội quy trường học.

Tổ chức thực hiện:

Trên cơ ở định hướng của chương trình, kế hoạch năm học chung Đoàntrường đã phối hợp với các bộ phận lập kế hoạch tổng thể cho cả năm, công việctừng tháng, trong tháng chia ra các tuần, phần việc cụ thể giao cho ai phụ trách,đánh giá kết quả công việc kịp thời, chính xác, rút kinh nghiệm cho tuần sau,tháng sau

Trong năm học 2010 - 2011 các hoạt động ngoại khóa của trường phongphú nhiều hình thức, lôi cuốn học sinh có tác dụng giáo dục, hình thành nhữngphẩm chất đạo đức tốt cho học sinh, xây dựng lối sống tập thể, tinh thần hợp tác,tương trợ và ý thức chấp hành nội quy nhà trường và pháp luật xã hội

Trong đề tài này, bản thân chia ra 2 dạng tổ chức hoạt động giáo dụcngoài giờ lên lớp đã triển khai tại nhà trường trong thời gian qua:

+ Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp lồng ghép trong các hoạt động:

Sinh hoạt 15 phút, sinh hoạt lớp, sinh hoạt Đoàn, chào cờ đầu tuần, tổ chức câu lạc

bộ học tập, tổ chức các ngày lễ trong năm (thực hiện cho tất cả các lớp)

+ Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp chủ điểm từng tháng theo

chương trình và số tiết quy định với hình thức liên lớp

Về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp lồng ghép:

* Sinh hoạt 15 phút đầu giờ: Chữa bài tập về nhà, đọc báo, tập các bài háttruyền thống (có sự tổ chức, kiểm tra và chấm điểm thi đua của đội cờ đỏ)

* Hàng tuần: Chào cờ đầu tuần triển khai các hoạt động trong tuần, nhậnxét thi đua giữa các lớp; tổ chức một số các hoạt động; tuyên dương người tốtviệc tốt

* Giờ sinh hoạt lớp: tiến hành vào thứ 7 hàng tuần do giáo viên chủnhiệm, ban cán sự lớp và Ban chấp hành chi đoàn chủ trì nhận xét tình hình của

tuần; triển khai các kế hoạch hoạt động của tuần kế tiếp, sinh hoạt văn nghệ vàcác trò chơi câu đố nhỏ.

* Tổ chức các hoạt động nhân các ngày lễ lớn Tổ chức hội thi văn nghệchào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11; tham gia giải bóng chuyền nhânngày thành lập quân đội nhân dân Việt Nam 22/12 do Ban chỉ huy quân sựhuyện tổ chức, thi cắm hoa nhân ngày 8/3; tổ chức Hội khoẻ phù đổng cấptrường nhân ngày 26/03; giao lưu vắn hóa văn nghệ với các trường, cơ quan banngành đóng trên địa bàn: Chi đoàn trường THCS, trường tiểu học thị trấn NgôGia Tự,

* Tổ chức cuộc thi “kiến thức học đường” đây là sân chơi trí tuệ được

toàn thể học sinh hưởng ứng tham gia nhiệt tình đạt được kết quả tốt

- Hoạt động xã hội:

+ Tuyên truyền pháp luật, ký các cam kết

+ Vận động Đoàn viên - Thanh niên đóng góp ủng hộ các quỹ: ngườinghèo; ủng hộ đồng bào lũ lụt hơn 5 triệu đồng, khuyến học hơn 2 triệu đồng,mua tăm, bút ủng hộ hội người mù hơn 2 triệu đồng,

+ Trao quà cho các em học sinh con gia đình chính sách và học sinh cóhoàn cảnh đặc biệt khó khăn ( 15 suất quà trị giá 1.250.000đ)

+ Tổ chức lao động công ích xây dựng được 4 hố đổ rác thải trong khuônviên trường với 30 ngày công

+ Tổ chức lao động trồng cây, san lấp mặt bằng, vệ sinh tạo cảnh quanmôi trường xanh - sạch - đẹp

+ Tổ chức cho đoàn viên thanh niên tham gia lao động vệ sinh đường phố,hàng tháng chăm sóc đài tưởng niệm huyện

Về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ điểm từng tháng:

Dựa trên hướng dẫn thực hiện chương trình, kế hoạch năm học của Bộ, từđầu năm nhà trường đã lập kế hoạch triển khai hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp cho khối 10 năm học 2010 - 2011 như sau:

KẾ HOẠCH TRIỂN KHAI HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ

LÊN LỚP THEO CHỦ ĐIỂM HÀNG THÁNG

chung

Tuầnthứ

9 Thanh niên học tập, rèn luyện vì sự nghiệp CNH-HĐH

10 Thanh niên với tình bạn, tình yêu và gia đình Thầy Giang 9

11 Thanh niên với truyền thống hiếu học và tôn sư trọng

12 Thanh niên với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Thầy Hoài 16

1 Thanh niên với việc giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc Cô Huyền 21

4 Thanh niên với hoà bình, hữu nghị và hợp tác Thầy Nam 32

6+7+8 Mùa hè tình nguyện vì cuộc sống cộng đồng Thầy Hòa 37

Đối với khối 11 và 12 nhà trường cũng lập kế hoạch tương tự theo các chủ

đề chủ điểm mà Bộ Giáo dục – đào tạo quy định

Dựa trên kế hoạch này, hàng tháng đồng chí nào được phân công phảichuẩn bị đầy đủ về tư liệu, soạn bài và phối hợp với đồng chí Bí thư Đoàntrường tổ chức các hoạt động Hồ sơ cho từng hoạt động hàng tháng gồm: Giáo

án, sổ đầu bài, bài thu hoạch có đánh giá cho từng học sinh Hàng tháng ban chỉđạo tổ chức kiểm tra, đánh giá kết quả của các tập thể lớp để cuối đợt thi đuahoặc cuối học kỳ xét thi đua và khen thưởng; giáo viên chủ nhiệm lớp căn cứvào từng cá nhân được đánh giá để bổ sung vào việc xét hạnh kiểm học sinh

2.2 Những kết quả đạt được về công tác quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THPT Ngô Gia Tự – Vĩnh Phúc.

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp không chỉ khoán Đoàn TN, mà đãđược kế hoạch hoá, quy trình hoá và huy động toàn trường tham gia Để hoạtđộng có hiệu quả thì hiệu trưởng chính là đầu mối tập hợp, sắp xếp, lên lịch vàphân công Như vậy sẽ đảm bảo tính hệ thống, ổn định, phân bố thời gian hợp

lý, kế hoạch không bị trùng lặp Khi thực hiện đã có sự phối hợp với các ngành

và đoàn thể như: huyện đoàn, phòng văn hoá, các trường THPT, THCS trên địabàn thị trấn Bên cạnh đó không ngừng nâng cao nhận thức của giáo viên về hoạtđộng này Bồi dưỡng trình độ tổ chức, kỹ năng nghiệp vụ và trao đổi kinhnghiệm cho lực lượng phụ trách

+ Ban giám hiệu nhà trường phối hợp với tổ chức Đoàn, Hội cha mẹ họcsinh, các ban ngành liên quan xây dựng được kế hoạch hoạt động giáo dục ngoàigiờ lên lớp cụ thể, chi tiết, khả thi, lôi cuốn được học sinh và giáo viên nhiệt tìnhtham gia, tạo hứng thú và phát huy được tính tích cực trong khi tổ chức các hoạtđộng

+ Trong năm học dựa trên kế hoạch đã vạch ra, triển khai các hoạt độngđều đặn phù hợp với tâm lý lứa tuổi và nhu cầu hiểu biết, rèn luyện của các emhọc sinh; hình thức tổ chức đa dạng, kích thích học sinh tham gia đầy đủ, họcsinh đã đi vào nề nếp, tạo thói quen tốt trong quá trình tham gia các hoạt độngtập thể

+ Các hoạt động 15 phút đầu giờ, sinh hoạt lớp, sinh hoạt Đoàn, tổ chứccâu lạc bộ học tập, theo dõi thi đua giữa các lớp, tổ chức các hội thi, tổ chức sinhhoạt theo chủ đề, chủ điểm hàng tháng được duy trì thường xuyên, có kiểm tra,đánh giá và điều chỉnh kịp thời

+ Tập thể giáo viên, nòng cốt là các đồng chí đoàn viên chi đoàn giáoviên, giáo viên chủ nhiệm tích cực tham gia theo dõi, soạn bài và tổ chức cáchoạt động một cách có hiệu quả

Thực sự hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của nhà trường đã đi vào ổnđịnh, nề nếp, tạo sự tin tưởng đối với cha mẹ học sinh trong trường, lôi cuốn