Một trong những phương pháp xử lý chất thải rắn được coi là kinh tế nhất cả về đầu tư ban đầu cũng như quá trình vận hành là xử lý CTR theo phương pháp chôn lấp hợp vệ sinh.. Vì vậy thời
Trang 1TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHIỆP HUẾ
Khoa: Hóa – Môi trường
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
CHUYÊN NGÀNH: KỸ THUẬT MÔI TRƯỜNG
HUẾ, THÁNG 04/2014
Trang 2Mục Lục
Danh mục các từ viết tắt
BCL : Bãi chôn lấpCTR : Chất thải rắnCTRSH : Chất thải rắn sinh hoạtQCVN : Quy chuẩn Việt Nam
Trang 3Danh mục các bảng
Trang 4Danh mục các hình vẽ
Trang 5Danh mục các hình
Trang 6Chương I Mở đầu 1.1 Lí do chọn đề tài
Trong xu thế phát triển kinh tế xã hội, với tốc độ đô thị hóa ngày càng tăng và sự phát triển mạnh mẽ của các ngành công nghiệp, dịch vụ, du lịch… kéo theo mức sống của người dân ngày càng cao đã làm nảy sinh nhiều vấn đề mới, nan giải trong công tác bảo vệ môi trường và sức khoẻ của cộng đồng dân cư Lượng chất thải phát sinh từ những hoạt động sinh hoạt của người dân ngày một nhiều hơn, đa dạng hơn về thành phần và độc hại hơn về tính chất
Cách quản lý và xử lý CTRSH tại hầu hết các thành phố, thị xã, địa phương ở nước ta hiện nay đều chưa đáp ứng được các yêu cầu vệ sinh và bảo vệ môi trường Không có những bước đi thích hợp, những quyết sách đúng đắn và những giải pháp đồng bộ, khoa học để quản lý chất thải rắn trong quy hoạch, xây dựng và quản lý các đô thị sẽ dẫn tới các hậu quả khôn lường, làm suy giảm chất lượng môi trường, kéo theo những mối nguy hại về sức khoẻ cộng đồng, hạn chế sự phát triển của
xã hội
Một trong những phương pháp xử lý chất thải rắn được coi là kinh tế nhất cả về đầu tư ban đầu cũng như quá trình vận hành là xử lý CTR theo phương pháp chôn lấp hợp vệ sinh Đây là phương pháp xử lý chất thải rắn phổ biến ở các quốc gia đang phát triển và thậm chí đối với nhiều quốc gia phát triển Nhưng phần lớn các bãi chôn lấp CTR ở nước
ta không được quy hoạch và thiết kế theo quy định của bãi chôn lấp CTR hợp vệ sinh Các bãi này đều đa số đều không kiểm soát được khí độc, mùi hôi và nước rỉ rác là nguồn gây ô nhiễm tiềm tàng cho môi trường đất, nước và không khí
Trong những năm qua, cùng với sự phát triển kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân và thực hiện chủ trương phát triển bền vững, phát triển kinh tế,
Trang 7cùng với bảo vệ môi trường thì hiện nay vấn đề xử lý CTR tại thành phố Huế cũng đã và đang được chính quyền tỉnh và các cơ quan chức năng quan tâm Song với thực tế hạn chế về khả năng tài chính, kỹ thuật và cả
về khả năng quản lý mà tình hình xử lý CTR của thành phố vẫn chưa được cải thiện là bao Tình trạng rác tại đường phố, khu dân cư, rác thải còn đổ bừa bãi xuống sông, suối, ao hồ, các khu đất trống…gây nên tình trạng ô nhiễm môi trường, đe dọa đến nguy cơ suy thoái tài nguyên đất, nước, không khí, và ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân Rác thải luôn biến đổi và tỉ lệ thuận với tốc độ gia tăng dân số và phát triển kinh
tế Vì vậy thời gian thu gom, vận chuyển và xử lý không đáp ứng kịp thời
sẽ làm cho mức độ ô nhiễm ngày càng gia tăng
Xuất phát từ vấn đề trên và từ chuyên ngành đào tạo của mình là “ Công nghệ kỹ thuật môi trường”, được sự giúp đỡ của giáo viên hướng dẫn và cán bộ bãi chôn lấp rác, nhóm chúng tôi chọn đề tài khóa luận
“ Đánh giá hiện trạng bãi chôn lấp chất thải rắn Thủy Phương” 1.2 Mục tiêu nghiên cứu
1.2.1 Mục tiêu tổng quát
Nghiên cứu hiện trạng BCL CTR Thủy Phương, từ đó đề xuất các giải pháp thích hợp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý
1.2.2 Các mục tiêu nghiên cứu cụ thể
- Nghiên cứu hiện trạng của BCL Thủy Phương
- Tìm hiểu thành phần số lượng rác thải chất thải rắn của thành phố Huế được thu gom trên bãi rác
- Đánh giá tình trạng ô nhiễm môi trường
- Đề ra giải pháp
1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
1.3.1 Đối tượng nghiên cứu
Trang 8Bãi chôn lấp chất thải rắn Thủy Phương
1.3.2 Phạm vi nghiên cứu
Nghiên cứu tại thực địa: BCL CTR Thủy Phương
Đề tài thực hiện trong 1 tháng (từ 04/2014 đến 05/2014)
Trang 91.4 Nội dung và phương pháp nghiên cứu
1.4.1 Nội dung nghiên cứu
Điều tra, đánh giá hiện trạng thu gom và xử lý CTR ở bãi chôn lấp rác thải Thủy Phương
Đề xuất một số phương pháp xử lý hợp lý cho BCL
1.4.2 Phương pháp nghiên cứu
Để thực hiện được những nội dung trên sử dụng một số phương pháp sau:
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu: được sử dụng để thu thập các tài
liệu liên quan đến BCL rác thải, cũng như các đề tài nghiên cứu liên quan
- Phương pháp điều tra thống kê: Thu nhập thông tin, tài liệu
- Phương pháp so sánh: Được dùng đánh giá mức độ ô nhiễm tại BCL với các tiêu chuẩn ô nhiễm môi trường Việt Nam
Trang 11Chương II Tổng quan tài liệu
2.1 Tổng quan về chất thải rắn
2.1.1 Khái niệm, thành phần và phân loại
a. Khái niệm: Chất thải rắn là toàn bộ các loại vật chất được con người
loại bỏ trong các hoạt động kinh tế - xã hội của mình (bao gồm các hoạt động sản xuất, các hoạt động sống và duy trì sự tồn tại của cộng đồng) Trong đó quan trọng nhất là các loại CTR sinh ra từ các hoạt động sản xuất và hoạt động sống CTR đô thị bao gồm các chất thải phát sinh từ các hoạt động ở đô thị như: CTR từ sinh hoạt (thức ăn, thực phẩm thừa,
ôi thối, đồ gia dụng thải bỏ giấy, nilon, lá, cành cây và chất thải vệ sinh), CTR từ hoạt động tiểu thủ công nghiệp như sản xuất các sản phẩm tẩy rửa, sản xuất hàng mỹ nghệ, đan lát…Các CTR đó thường được đổ thải
ra lẫn lộn và cuối cùng được thu gom đến bãi thải của đô thị hoặc đem
Thành phần rác thải có ý nghĩa rất quan trọng trong việc lựa chọn các thiết bị
xử lý, công nghệ xử lý cũng như hoạch định các chương trình quản lý đối với hệ thống kỹ thuật quản lý CTR
- Theo tài liệu của EPA – USA, trình bày kết quả phân tích thành phần vật
lý của CTRSH cho thấy khi chất lượng cuộc sống ngày càng cao thì các sản phẩm thải loại như giấy, carton, nhựa ngày càng tăng lên Trong khi
Trang 12đó thành phần các chất thải như kim loại, thực phẩm càng ngày càng giảm xuống
- Đối với nước ta do khí hậu nóng ẩm nên độ ẩm của CTR rất cao, thành phần rất phức tạp và chứa nhiều chất hữu cơ dễ phân huỷ do đó tỷ trọng của rác khá cao, khoảng 1100 - 1300 kg/m 3
Bảng 2.1 Thành phần của các cấu tử hữu cơ rác đô thị
Cấu
tử hữu cơ
Thành phần %
Thực phẩm
Trang 13Nguồnn: George Tchobanoglous, Hilary, Thysen, Rolf elissen, soild
wastes, Engineeriny principles and management issues, Tokyo 1977.
c.Phân loại:
Phân loại theo bản chất nguồn tạo thành:
- C hất thải rắn s i nh ho ạ t : là n hữ ng c h ất thải liên quan đ ến các hoạt đ ộ ng
củ a con ng ườ i, nguồn tạo thành chủ y ếu từ các khu dân cư , các cơ quan, tr ườ ng họ c, các trung tâm dịch vụ , th ươ ng mại
Chất thải rắn công nghiệp : là các chất thải phát sinh từ các hoạt
đ ộng sản xu ất công nghiệp, tiểu th ủ công nghiệp Cụ thể :
+ Các ph ế th ải từ vật liệu trong quá trình sản xuất công nghiệp, tro, xỉ
trong các nhà máy nhiệt điện…
+ Các phế thải từ nhiên liệu phụ c v ụ cho sản xu ất
+ Các phế thải trong quá trình công nghệ
+ Bao bì đ óng gói sản ph ẩm…
+ Chất thải xây dựng
+ Các phế thải do các hoạt động phá dỡ , xây dựng cô ng trình
+ Vật liệu xây dự ng trong quá trình d ỡ b ỏ công trình xây dự ng;
+ Đất đ á do việc đ ào móng trong xây dự ng
+ Các v ật liệu nh ư kim lo ại, ch ất d ẻo…
- Chất thải rắn nông nghiệp: là những ch ất thải và mẫu thừ a thải ra từ
các hoạt động nông nghiệp nh ư trồ ng trọt, thu hoạch cây trồ ng, các s ản
ph ẩm th ải ra từ ch ế b iến sữ a, củ a các lò giết mổ …
Phân loại theo mức độ nguy hại :
Trang 14- Chất thải nguy hại: bao gồm các loại hóa chất dễ gây phản ứng, độc
hại, chất thải sinh học dễ thối rữa, các chất dễ gây cháy nổ, hoặc các chất thải phóng xạ, các chất thải nhiễm khuẩn có nguy cơ đe dọa tới sức khỏe người, động vật và cây cỏ Nguồn phát sinh chất thải nguy hại chủ yếu từ các hoạt động y tế, công nghiệp và nông nghiệp
- Chất thải y tế nguy hại: là chất thải có chứa các chất hoặc hợp chất
có một trong các đặc tính gây nguy hại trực tiếp hoặc tương tác với các chất khác gây nguy hại với môi trường và sức khỏe của cộng đồng, chất thải y tế nguy hại phát sinh từ các hoạt động chuyên môn trong bệnh viện, trạm xá…
- Chất thải không nguy hại: là những loại chất thải không chứa các
chất và các hợp chất có một trong các đặc tính nguy hại trực tiếp hoặc tương tác thành phần
Phân loại theo trạng thái chất thải:
Phân loại theo các trạng thái rắn, lỏng, khí.
- Chất thải trạng thái rắn: bao gồm chất thải sinh hoạt, chất thải từ các
cơ sở chế tạo máy, xây dựng (kim loại, da, hoá chất sơn , nhựa, thuỷ tinh, vật liệu xây dựng…)
- Chất thải ở trạng thái lỏng: phân bùn từ cống rãnh, bể phốt, nước thải
từ nhà máy lọc dầu, rượu bia, nước từ nhà máy sản xuất giấy, dệt nhuộm và vệ sinh công nghiệp…
- Chất thải ở trạng thái khí: bao gồm các khí thải các động cơ đốt trong
các máy động lực, giao thông, ô tô, máy kéo, tàu hoả, nhà máy nhiệt điện…
d. Nguồn gốc phát sinh rác thải:
Trang 15Chính quyền địa phương
Rác thải
Nơi vui chơi, giải trí
Bệnh viện, cơ sở y tế
Khu công nghiệp, nhà máy, xí nghiệp
Nhà dân, khu dân cư
Chợ, bến xe, nhà ga
Giao thông, xây dựng
Cơ quan, trường học
Sơ đồ nguồn phát sinh chất thải (Nguồn: Huỳnh Tuyết Hằng, TP Huế, 08/2005)
2.1.2 Khái niệm về thu gom và xử lý CTR
a. Thu gom chất thải CTR:
Thu gom CTR là quá trình tập hợp chất thải rắn từ nơi phát sinh đến các điểm trung chuyển và cuối cùng là tập kết và xử lý Các yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến quá trình thu gom CTR bao gồm:
- Yếu tố địa hình (vùng trũng hay vùng ngập nước khi trời mưa to sẽ gây khó khăn cho xe, người đến điểm thu gom)
- Quy hoạch đô thị, xây dựng nhà ở: quy hoạch các khu dân cư, các công trình công cộng, hạ tầng cơ sở…
- Đường phố: chiều dài, chiều rộng của đường, chất lượng đường
- Thời tiết: thời tiết nóng ấm, mưa gió, băng tuyết…
- Kinh phí: kinh phí sử dụng cho trang thiết bị, lương trả cho công nhân
- Phương tiện thu dọn CTR: xe, chổi quét rác, quần áo bảo hộ lao động
Trang 16- Ý thức, thái độ công chúng; ý thức giữ vệ sinh chung, hợp tác với cơ quan chuyên trách thu dọn rác.
b. Xử lý chất thải CTR
Xử lý CTR là phương pháp làm giảm khối lượng và tính độc hại của rác, hoặc chuyển rác thành vật chất khác để tận dụng thành tài nguyên thiên nhiên Khi lựa chọn các phương pháp xử lý chất thải rắn cần xem xét các yếu tố sau:
- Thành phần tính chất chất thải rắn sinh hoạt
- Tổng lượng chất thải rắn cần được xử lý
- Khả năng thu hồi sản phẩm và năng lượng
- Yêu cầu bảo vệ môi trường
2.1.3 Các kỹ thuật thu gom và xử lý chất thải
a. Kỹ thuật thu gom rác:
Sử dụng 2 hình thức là:
- Thu gom sơ cấp (người dân tự thu gom vào các thùng/túi chứa sau
đó được công nhân thu gom vào các thùng rác đẩy tay cỡ nhỏ)
- Thu gom thứ cấp (rác các hộ gia đình được công nhân thu gom vào các xe đẩy tay sau đó chuyển đến các xe ép rác chuyên dụng và chuyển đến khu xử lý hoặc tại các chợ/khu dân cư có đặt containerchứa rác, Cty môi trường đô thị có xe chuyên dụng chở container đến khu xử lý)
2.2 Tình hình về xử lý và thu gom rác trên thế giới và nước ta.
a Thực trạng về vấn đề xử lý và thu gom rác trên thế giới:
Nhìn chung trên thế giới, lượng chất thải ở mỗi nước trên thế giới
là khác nhau, phụ thuộc vào sự phát triển kinh tế, dân số và thói quen tiêu dùng của người dân nước đó Tỷ lệ phát sinh rác thải tăng theo tỷ
lệ thuận với mức tăng GDP tính theo đầu người
Nước Số lượng rác thải phát
Trang 17Trung Quốc 1,3 kg/người/ngày
Bảng 2.2 Tỷ lệ phát sinh rác thải theo đầu người ở một số thành phố và quốc
gia trên thế giới
Với sự gia tăng rác thì vấn đề xử lý và thu gom là điều đáng quan tâm,
lo ngại Trong khi đó, vấn đề thu gom rác trên thế giới ở mỗi nước là khác nhau
• Tại Đức : Có thể nói, ngành tái chế rác ở Đức đang dẫn đầu trên thế giới hiện nay Việc phân loại rác đã được thực hiện nghiêm túc ở Đức từ năm 1991 Rác bao bì gồm hộp đựng thức ăn, nước hoa quả, máy móc bằng nhựa, kim loại hay carton được gom vào thùng màu vàng, thùng xanh dương cho giấy, thùng xanh lá cây cho rác sinh học, thùng đen cho thủy tinh Những lò đốt rác hiện đại của nước Đức hầu như không thải khí độc ra môi trường Das Duele System Deutschland (DSD) –
“Hệ thống hai chiều của nước Đức” - được các nhà máy tái chế sử dụng để xử lý các loại rác thải năm vừa rồi, các nhà máy này đã chi khoản phí gần 1,2 tỷ USD để sử dụng công nghệ trên Tại các dây chuyền phân loại, các camera hồng ngoại hoạt động với tốc độ 300.000km/s để phân loại 10 tấn vật liệu mỗi giờ Ống hơi nén được điều khiển bằng máy tính đặt ở các băng chuyền có nhiệm vụ tách riêng từng loại vật liệu Sau đó rác thải sẽ được rửa sạch, nghiền nhỏ
và nấu chảy Quá trình trên sẽ cho ra granulat, granulat là một nguyên liệu thay thế dầu thô trong công nghiệp hoặc làm chất phụ gia
•Tại Nhật Bản : Các loại rác được yêu cầu đựng riêng trong những túi có màu sắc khác nhau và các hộ gia đình phải tự mang ra điểm tập kết rác
Trang 18của cụm dân cư vào giờ quy định, dưới sự giám sát của đại diện cụm dân cư Công ty vệ sinh thành phố sẽ cho ô tô đến đem các túi rác đó
đi Nếu gia đình nào không phân loại rác, để lẫn lộn vào một túi thì ban giám sát sẽ báo lại với Công ty và ngay hôm sau gia đình đó sẽ bị công
ty vệ sinh gửi giấy báo đến phạt tiền Với các loại rác cồng kềnh như ti
vi, tủ lạnh, máy giặt, thì quy định vào ngày 15 hàng tháng đem đặt trước cổng đợi ô tô đến chở đi, không được tuỳ tiện bỏ những thứ đó ở
hè phố Sau khi thu gom rác vào nơi quy định, công ty vệ sinh đưa loại rác cháy được vào lò đốt để tận dụng nguồn năng lượng cho máy phát điện Rác không cháy được cho vào máy ép nhỏ rồi đem chôn sâu trong lòng đất Cách xử lý rác thải như vậy vừa tận dụng được rác vừa chống được ô nhiễm môi trường Túi đựng rác là do các gia đình bỏ tiền mua ở cửa hàng Việc thu gom rác ở Nhật Bản không giống như ở Việt Nam Rác thải từ hộ gia đình thuộc trách nhiệm quản lý của Nhà nước, còn từ các công ty, nhà máy cho tư nhân đấu thầu hoặc các công ty do chính quyền địa phương chỉ định Các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất phải tự chịu trách nhiệm về lượng rác thải công nghiệp của họ
và điều này được quy định bằng các điều luật về BVMT
• Tại California: nhà quản lý cung cấp đến từng hộ gia đình nhiều thùng rác khác nhau, kế tiếp rác sẽ được thu gom và vận chuyển xử lý hoặc tái chế, rác được thu gom 3 lần/tuần với chi phí phải trả là 16,39 USD/tháng
• Tại Singapore: Singapo là nước đô thị hóa 100% và đô thị sạch nhất thế giới, để có kết quả như vậy, Singapo đã đầu tư cho công tác thu gom, vận chuyển và xử lý rác đồng thời xây dựng một hệ thống pháp luật nghiêm khắc làm tiền đề cho quá trình xử lý rác tốt hơn Rác thải ở đây được thu gom và phân loại bằng túi nilon, với 2 thành phần tham gia vào thu gom và xử lý rác thải từ khu dân cư và công ty, và hơn 300 công ty tư nhân chuyên thu gom rác thải công nghiệp và thương mại, nhiều năm qua đã hình thành một cơ chế thu gom rác rất hiệu quả Việc
Trang 19thu gom rác được tổ chức đấu thầu công khai cho các nhà thầu Công
ty trúng thầu sẽ thực hiện công việc thu gom rác trên một địa bàn cụ thể trong thời hạn 7 năm Singapore có 9 khu vực thu gom rác Rác thải được đưa về một khu vực bãi chứa lớn Công ty thu gom rác sẽ cung cấp dịch vụ “từ cửa đến cửa”, rác thải tái chế được thu gom và xử lý theo chương trình Tái chế Quốc Gia Ở Singapore chính phủ rất coi trọng việc BVMT Cụ thể là pháp luật về môi trường được thực hiện một cách toàn diện là công cụ hữu hiệu nhất để đảm bảo cho môi trường sạch đẹp của Singapore Thời gian đầu Chính phủ tổ chức giáo dục ý thức để người dân quen dần sau đó phạt nhẹ nhắc nhở và hiện nay các biện pháp được áp dụng mạnh mẽ là phạt tiền, phạt tù, bắt bồi thường với những vi phạm nhỏ thì phạt cải tạo lao động bắt buộc Ở Singapore vứt rác, hút thuốc không đúng nơi quy định bi phạt tiền từ
500 đô la Sing trở lên…
• Tại các nước đang phát triển thì công tác thu gom rác thải còn nhiều vấn đề bất cập Việc bố trí mạng lưới thu gom, vận chuyển rác thải chưa hợp lý, trang thiết bị còn thiếu và thô sơ dẫn đến chi phí thu gom tăng mà hiệu quả xử lý lại thấp Sự tham gia của các đơn vị tư nhân còn ít và hạn chế So với các nước phát triển thì tỷ lệ thu gom rác ở các nước đang phát triển như Việt Nam và khu vực Nam Mỹ còn thấp hơn nhiều Đối với các nước Châu Á chôn lấp chất thải vẫn là phương pháp phổ biến để xử lý chất thải vì chi phí rẻ Các bãi chôn lấp chất thải được chia thành 3 loại: bãi lộ thiên, bãi chôn lấp bán vệ sinh (chỉ đổ đất phủ) và bãi chôn lấp hợp sinh Chất lượng của các bãi chôn lấp liên quan mật thiết với GDP Các bãi chôn lấp hợp vệ sinh thường thấy ở các nước phát triển, trong khi đó các bãi rác lộ thiên thấy phổ biến ở các nước đang phát triển Tuy vậy, các nước đang phát triển đã có nỗ lực cải thiện chất lượng các bãi chôn lấp như Thổ Nhĩ Kỳ, Ấn Độ đã hạn chế chôn lấp các loại chất thải khó phân hủy sinh học, chất thải trơ, các loại chất thải có thể tái chế
Trang 20Bãi rác lộ thiên, chôn lấp
Thiêu đốt
Chế biến phân compost
Phương pháp khác
ta đổ bừa bãi xuống sông, hồ, ngòi, ao, khu đất trống, làm ô nhiễm môi trường nghiêm trọng Bên cạnh đó, việc thu gom, quản lý chất thải tại các đô thị đang trong tình trạng yếu kém, do nhiều nguyên nhân như: lượng thu gom đạt thấp, chất thải không được phân loại, xử lý và các bãi chôn lấp đó không phù hợp…và phương thức xử lý rác chủ
Trang 21yếu vẫn là chôn lấp còn phương pháp thiêu đốt chỉ áp dụng cho chất thải y tế Công tác thu gom và vận chuyển CTR đô thị vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu khi mà lượng CTR phát sinh không ngừng tăng lên,
tỷ lệ thu gom trung bình không tăng tương ứng, đây là nguyên nhân quan trọng gây ô nhiễm môi trường nước mặt, không khí, đất, cảnh quan đô thị và tác động xấu đến sức khỏe cộng đồng Mặc dù công tác thu gom và vận chuyển CTR ngày càng được chính quền các địa phương quan tâm những vẫn bộc lộ nhiều hạn chế Năng lực thu gom
và vận chuyển CTR cả về nhân lực và vật lực đều chưa đáp ứng được nhu cầu, mạng lưới thu gom còn yếu và thiếu Bên cạnh đó do nhận thức chưa cao của người dân trong việc giữ gìn vệ sinh môi trường nên hiện tượng đổ rác thải bừa bãi vẫn còn diễn ra phổ biến không chỉ ở khu vực nông thôn mà còn tại các khu vực nội thị Hầu hết rác thải không được phân loại tại nguồn, được thu gom lẫn lộn và chuyển đến bãi chôn lấp Công việc thu nhặt và phân loại phế thải có khả năng tái chế, hoàn toàn do những người nghèo sinh sống bằng nghề bới rác thực hiện
Tỷ lệ thu gom trung bình ở các đô thị trên địa bàn toàn quốc tăng lên từ 65% năm 2003 lên 72% năm 2004 và lên đến 80-82 % năm
2008 Đối với khu vực nông thôn, tỷ lệ thu gom đạt trung bình từ 55% (năm 2003, con số này chỉ đạt 20%) Hiện có khoảng 60% số thôn, xã tổ chức dọn vệ sinh định kỳ, trên 40% thôn, xã đã hình thành các tổ thu gom rác thải tự quản Trong khi đó công nghệ xử lý CTR còn nhiều vấn đề bức xúc, việc lựa chọn các bãi chôn lấp, khu trung chuyển, thu gom chưa đủ căn cứ khoa học và thực tiễn có tính thuyết phục và công nghệ xử lý chất thải chưa đảm bảo kỹ thuật vệ sinh môi trường nên chưa thu được nhiều sự ủng hộ của người dân địa phương Các công trình xử lý CTR còn manh mún, phân tán theo đơn vị hành
Trang 2240-chính nên công tác quản lý chưa hiệu quả, suất đầu tư cao, hiệu quả
thành phố lớn) Các bãi còn lại, CTR phần lớn được chôn lấp sơ sài
Trang 23Chương III Kết quả nghiên cứu và thảo luận
3.1 Sự hình thành và phát triển của công ty TNHH NN Môi trường và công trình đô thị Huế.
Công ty TNHH Nhà nước Môi trường và Công trình Đô thị Huế được chuyển đổi từ doanh nghiệp nhà nước Công ty Môi trường và Công trình Đô thị Huế theo quyết định số 4041/QĐ-UBND ngày 29 tháng 11 năm 2005 của UBND tỉnh Thừa Thiên Huế Tiền thân của công ty là Phòng Công trình Công cộng và quản lý Nhà đất, được thành lập ngay sau ngày miền nam giải phóng Năm 1985 được chuyển đổi thành Công ty Quản lý Công trình Đô thị Huế và đến năm 1991 chuyển đổi thành Trung tâm Quản lý Vệ sinh Môi trường Đô thị Huế
Tên viết tắt : HEPCO
Loại hình doanh nghiệp : Công ty TNHH Nhà nước một thành viên
3.1.1 Chức năng và nhiệm vụ của công ty:
Lĩnh vực công ích:
- Quản lý, thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải, phân, bùn cống thoát nước
- Quản lý, duy tu, bảo dưỡng hệ thống thoát nước, kênh, mương,
hồ, hệ thống vỉa hè, lề đường, hệ thống điện chiếu sáng và trang trí đường phố
- Quản lý, duy tu, bảo dưỡng Nghĩa trang
- Thực hiện công tác vệ sinh công cộng
3.1.2 Một số nội dung quản lý cụ thể:
- Công ty hiện đang thu gom, vận chuyển và xử lý gần 300 tấn rác các loại/ngày; Tổ chức vệ sinh đường phố gần 400 km; Quản lý nạo vét khơi thông gần 200km mương cống, 9.500 hố ga và gần 600.000m2 lề các loại
- Quản lý vận hành bãi chôn lấp rác hợp vệ sinh của Thành phố
Trang 24- Quản lý điện chiếu sáng hơn 250km với 8.500 bóng, tổng công suất hơn 1.250Kwh Gần 7.000 cột các loại và 195 trạm được điều chỉnh tự động với nhiều chế độ đóng cắt.
- Quản lý, vận hành hệ thống điện trang trí cầu, hệ thống đèn trang trí đường phố
- Quản lý 3 nghĩa trang nhân dân với tổng diện tích 120ha
- Quản lý vận hành bãi chôn lấp rác hợp vệ sinh của Thành phố
3.1.3 Giới thiệu sơ lược về bãi chôn lấp CTR Thủy Phương:
Bãi chôn lấp rác thải sinh hoạt Thủy Phương được xây dựng tại phường Thủy Phương, thị xã Hương Thủy, tỉnh Thừa Thiên Huế cách trung tâm thành phố Huế 13 km về phía Nam
- Bãi chôn lấp rác thải sinh hoạt Thủy Phương do dự án Việt Nam – Thụy Sĩ về phát triển đô thị Huế qui hoạch, thiết kế, thi công và bàn giao cho HEPCO quản lý, vận hành từ 31/7/1999 Bãi chôn lấp rác thải sinh hoạt Thủy Phương có tổng diện tích 10 ha gồm 2 bãi với tổng diện tích chôn lấp là 4,8ha Đến nay bãi số 1 đã đầy và đã được đóng cửa hoàn toàn
Trang 25Hình 1.1 Bãi chôn lấp số 1 đã hoàn thiện
Hiện tại Công ty đang vận hành bãi số 2
Thời gian hoạt động: dự kiến 1999 – 2015 năm
Bãi số 2 chia thành 6 ô, 1 ô 40m, chiều dài 240m, rộng 120m
Diện tích khoảng 2,9 ha
- Công suất xử lý: 300 tấn/ngày
- Công nghệ xử lý: chôn lấp hợp vệ sinh
- Phương tiện tham gia: 2 xe xúc lật, 3 xe ủi
- Cơ cấu tổ chức và nhân sự: 1 quản lý; 3 người cân; 2 lái xe; 1lao động thủ công; 2 bảo vệ
• Các sản phẩm chính của bãi chôn lấp bao gồm:
- Hạt nhựa và các sản phẩm nhựa tái chế
- Phân bón hữu cơ sinh học và khoáng
- Mùn hữu cơ sinh học
- Các sản phẩm khác
3.2 Lượng, thành phần rác thải của TP Huế
Theo số liệu thống kê thì hiện nay BCL CTR Thủy Phương tiếp nhận lượng rác 300 tấn/ngày Như vậy nguy cơ ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng tới sức khoẻ cộng đồng ngày càng tăng
Dưới đây là bảng số liệu về khối lượng rác tại thành phố Huế trong một
số năm qua
- Khối lượng CTR được thu gom, vận chuyển trong 3 năm 2010 -2012 (đơn vị tấn)
Trang 26Bảng 3.1 Khối lượng, thành phần rác thải được thu gom ở thành phố Huế
3.3 Cấu tạo của BCL CTR Thủy Phương
Trang 27BCL rác Thủy Phương được thiết kế, xây dựng đồng bộ theo các tiêu chuẩn của một bãi chôn lấp hợp vệ sinh bao gồm: bãi chôn lấp, đáy bãi có chống thấm bằng đất sét, hệ thống tách nước mưa, hệ thống thu và xử lý nước rỉ rác, hệ thống thu khí, đường vận chuyển, lớp phủ cuối cùng khi hoàn thiện ô rác và các cơ sở hạ tầng khác
3.3.1 Cấu tạo của lớp lót đáy
Trang 28- Ống thu gom nhẵn, đường kính 15-20cm
- Dọc theo ống có các lỗ khoan đường kính 1- 1,5 cm
3.4.1 Tiếp nhận và ghi hồ sơ
Hàng ngày, một phần CTR trong thành phố được các đơn vị vận chuyển đến Bãi chôn lấp Thủy Phương bằng các phương tiện chuyên
Trang 29thống kê khối lượng rác vận chuyển đến Công tác quản lý tiếp nhận, cập nhật và xuất các thông tin định kỳ bằng phần mềm quản lý
Việc lưu hồ sơ các nguồn và lượng rác đổ ở BCL là rất hữu ích Nhằm phục vụ cho mục đích thống kê và quy hoạch, những thông tin sau đây sẽ được ghi lưu:
Trang 303.4.2 Đường hoạt động
- Đường tạm được thiết lập và phát triển khi cần thiết
- Đường chính phải được bảo dưỡng thường xuyên, hoạt động an toàn
ủi và đầm nén rác
Đổ sát mép bãi đổ giới hạn bằng các thanh chắn bê tông, theo các mắt trượt của các tấm kỹ thuật plastic xuống đáy bãi
Trường hợp xe không ra sát mép thì rác được đổ trên các tấm thép và
xe xúc đổ hay xe ủi sẽ đẩy rác xuống
Rác phải được đổ đều dọc theo bề rộng của bãi rác để giảm bớt hoạt động của xe ủi
Trong trường hợp đặc biệt có thể đổ ở đáy và xe ủi sẽ dồn lên
- Rác sau khi được đổ xuống ô chôn lấp sẽ được xe ủi san phẳng và đầm nén nhất định với mục đích làm giảm thể tích khối rác, tăng thời
Trang 31gian sử dụng của bãi Bãi rác được vận hành và đóng cửa từng ô theo phương thức cuốn chiếu
- Nhằm giảm thiểu các tác động xấu về môi trường do hoạt động của bãi chôn lấp và hồ xử lý nước thải gây nên Công ty Môi trường và Công trình Đô thị Huế đã triển khai phương án phun xử lý rác bằng chế phẩm sinh học EM và đậy ô rác bằng tấm nhựa HDPE để ngăn không cho nước mưa vào ô rác, hạn chế phát tán mùi và chống rác bay
- Hàng ngày có công nhân đi kiểm tra các khu vực xung quanh để thu gom rác đã bị thổi bay
Hình 3.1 Đỗ rác và thu gom rác
Trang 32Hình 3.2 Đỗ rác và thu gom rác
Trang 333.4.4 Thi công các ô rác
a ô rác điển hình :
- Xe ủi san từng lớp 15 đến 20 cm khoảng 5 lần
Bãi tiếp nhận một lượng rác 14 ngày sẽ được phủ một lớp đất trung gian 15cm
Bề dày lí tưởng 2-3m rộng 10m
Hình 4.1 Thi công các ô rác
b ô rác bên dưới :
- Tháo dỡ đập tạm và tấm plastic trong chiều dài khoảng 20cm
- Di chuyển sỏi về một bên và tháo dỡ các tấm plastic
- Tháo dỡ các đập tạm thay lớp sỏi khác cho lớp thoát nước
- Các bước tiếp theo thi công như ô rác điển hình