Ngồi sưởi lửa, tôi bỗng nhớ đến “ Bếp lửa” quê nhà, nhớ bà tôi, nhớ người nhóm bếp.. Viết “Bếp lửa, tôi chỉ muốn giãi bày tâm trạng thật của lòng mình” “Bà nội tôi là một phụ nữ nông dân
Trang 21 Trong chương trình Ngữ văn THCS em đã được học bài thơ nào nói về tình bà cháu?
2 Em hãy đọc những câu thơ có 2 hình ảnh dưới đây ?
- Tiếng gà trưa của Xuân Quỳnh
- Tiếng gà trưa của Xuân Quỳnh
Tay bà khum soi trứng Giành từng quả chắt chiu Cho con gà mái ấp
Tay bà khum soi trứng Giành từng quả chắt chiu Cho con gà mái ấp
Trên đường hành quân xa Dừng chân bên xóm nhỏ
Trên đường hành quân xa Dừng chân bên xóm nhỏ
Trang 3I Tác giả, tác phẩm:
1 Tác giả:
Tên khai sinh: Nguyễn Việt Bằng
Sinh 1941 quê Hà Tây
Thuộc thế hệ nhà thơ trưởng thành
trong kháng chiến chống Mỹ
Ông bắt đầu làm thơ từ đầu năm
1960, thơ Ông nhẹ nhàng tinh tế,
giọng tâm tình sâu lắng giàu suy tư.
Tiết 56 Văn bản: Bếp lửa
Bằng Việt
Trang 42 Tác phẩm :
I Tác giả, tác phẩm:
Tiết 56 Văn bản: Bếp lửa
Bằng Việt
1 Tác giả: “ Tôi viết bài thơ Bếp lửa năm 1963, lúc đang học năm thứ 2
Đại học tổng hợp Quốc gia Kiev (Ukraina) Mùa đông nước Nga rất lạnh, phải đốt lò
để sưởi Ngồi sưởi lửa, tôi bỗng nhớ đến “ Bếp lửa” quê nhà, nhớ bà tôi, nhớ người nhóm bếp Xa bà, xa gia đình khi đã trưởng thành tức là có
độ lùi xa để nhớ và suy ngẫm những giá trị tinh thần nên bài thơ viết rất nhanh Viết “Bếp lửa, tôi chỉ muốn giãi bày tâm trạng thật của lòng mình”
“Bà nội tôi là một phụ nữ nông dân chân chất,
bình dị Với tôi, bà là hiện thân của sự cần cù,
nhẫn nại và đức hy sinh.”
Trang 52 Tác phẩm :
- Bài thơ được sáng tác năm 1963,
khi tác giả là sinh viên ngành luật ở
Liên Xô (cũ)
- In trong tập “Hương cây- Bếp lửa”
(1968 )
I Tác giả, tác phẩm:
Tiết 56 Văn bản: Bếp lửa
Bằng Việt
1 Tác giả:
Trang 6I Tác giả, tác phẩm:
Tiết 56 Văn bản: Bếp lửa
Bằng Việt
II Đọc hiểu bố cục:
1 Đọc
- Phương thức biểu đạt:
-Thể thơ:
-Nhân vật trữ tình:
- Đối tượng trữ tình:
2 Bố cục
Chia 3 phần:
- 5 khổ đầu: Hồi tưởng về bà và bếp lửa
- Khổ thứ sáu: Suy ngẫm về bà
- Khổ cuối: Cảm xúc của tác giả khi xa quê
Biểu cảm kết hợp tự sự và miêu tả
Tự do Người cháu
Bà và bếp lửa
Trang 7sương sớm
Một bếp lửa nồng đượm
I Tác giả, tác phẩm:
Tiết 56 Văn bản: Bếp lửa
Bằng Việt
II Đọc hiểu bố cục:
III Đọc hiểu nội dung văn bản:
1 Những hồi tưởng về bà và bếp lửa
chờn vờn
ấp iu Một bếp lửa
Cháu thương bà biết mấy nắng mưa
Trang 8I Tác giả, tác phẩm:
Tiết 56 Văn bản: Bếp lửa
Bằng Việt
II Đọc hiểu bố cục:
III Đọc hiểu nội dung văn bản:
1 Những hồi tưởng về bà và bếp lửa
sương sớm
Một bếp lửa nồng đượm
chờn vờn
ấp iu
Một bếp lửa
Cháu thương bà biết mấy nắng mưa
ấp iu chờn vờn
Gợi cái mờ nhòa của kí ức
Gợi bàn tay kiên nhẫn khéo léo
và tình thương của bà
Từ láy gợi tả
biết mấy nắng mưa
Ẩn dụ: Gợi cuộc đời vất vả lo toan
Điệp từ Một bếp lửa
Trang 9I Tác giả, tác phẩm:
Tiết 56 Văn bản: Bếp lửa
Bằng Việt
II Đọc hiểu bố cục:
III Đọc hiểu nội dung văn bản:
1 Những hồi tưởng về bà và bếp lửa
+ Lên 4 tuổi:
- Quen mùi khói
- Đói mòn đói mỏi
- Khô rạc ngựa gầy
- Khói hun nhèm mắt
+ Tám năm ròng:
- Bà kể chuyện
- Bà bảo cháu nghe
- Bà dạy cháu làm
- Bà chăm cháu học
Âm thanh tiếng chim tu hú :
Tấm lòng nhân hậu và chăm chút của
bà với cháu nhỏ.
+ Năm giặc đốt làng:
- Vững lòng bà dặn cháu đinh ninh
- Rồi sớm rồi chiều
- Một ngọn lửa…
Người bà tần tảo giàu đức hi sinh, hết lòng thương yêu con cháu.
Tình bà cháu sâu nặng, người bà tần
tảo, chịu thương chịu khó.
sương sớm
Một bếp lửa nồng đượm
chờn vờn
ấp iu
Một bếp lửa
Cháu thương bà biết mấy nắng mưa
Ấn tượng về khói bếp
Vai trò của người bà
Trang 10I Tác giả, tác phẩm:
Tiết 56 Văn bản: Bếp lửa
Bằng Việt
II Đọc hiểu bố cục:
III Đọc hiểu nội dung văn bản:
1 Những hồi tưởng về bà và bếp lửa
2 Suy ngẫm về bà
Lận đận đời bà biết mấy nắng mưa
Mấy chục năm rồi, đến tận bây giờ
Bà vẫn giữ thói quen dậy sớm
Nhóm bếp lửa ấp iu nồng đượm
Nhóm niềm yêu thương, khoai sắn ngọt bùi
Nhóm nồi xôi gạo mới sẻ chung vui
Nhóm dậy cả những tâm tình tuổi nhỏ
+ Nhóm: Bếp lửa ấp iu
niềm yêu thương nồi xôi gạo
tâm tình tuổi nhỏ
Bếp lửa của lòng nhân ái, sẻ chia niềm vui chung
Ôi kỳ lạ và thiêng liêng - bếp lửa ! Niềm tự hào, bếp lửa trở thành lửa
trong trái tim mỗi con người
Trang 11I Tác giả, tác phẩm
Tiết 56 Văn bản: Bếp lửa
Bằng Việt
II Đọc hiểu bố cục
III Đọc hiểu nội dung văn bản
1 Những hồi tưởng về bà và bếp lửa
2 Suy ngẫm về bà
3 Niềm thương nhớ của cháu
Giờ cháu đã đi xa Có ngọn khói trăm tàu
Có lửa trăm nhà, niềm vui trăm ngả
Nhưng vẫn chẳng lúc nào quên nhắc nhở:
- Sớm mai này bà nhóm bếp lên chưa ?
Người cháu tự nhắc lòng mình : Không được quên những lận đận đời bà
Tấm lòng ấm áp của bà Tận tụy hi sinh vì tình nghĩa của bà
Sử dụng điệp từ, câu hỏi tu từ
Thể hiện tình yêu thương và lòng biết ơn sâu nặng của cháu với bà
Trang 12I Tác giả, tác phẩm
Tiết 56 Văn bản: Bếp lửa
Bằng Việt
II Đọc hiểu bố cục
III Đọc hiểu nội dung văn bản
IV Tổng kết
Nội dung:
Nghệ thuật:
Sáng tạo hình ảnh bếp lửa vừa thực, vừa
mang ý nghĩa biểu tượng
Kết hợp với miêu tả, biểu cảm , tự sự
Giọng điệu và thể thơ 8 chữ phù hợp với
cảm xúc hồi tưởng và suy ngẫm
Triết lý thầm kín: Những gì là thân thiết nhất của tuổi thơ mỗi người đều có sức tỏa sáng, nâng đỡ con người suốt hành trình dài, rộng của cuộc đời Tình yêu thương và lòng biết
ơn bà chính là biểu hiện cụ thể của tình yêu thương, sự gắn bó với gia đình, quê hương
và đó cũng là khởi đầu của tình yêu con người, tình yêu đất nước
Trang 132 1
Câu hỏi 1: Dòng hồi tưởng
của người cháu thuộc phương thức biểu đạt
nào?
Câu hỏi 4: Tình cảm nào
của người cháu được thể hiện trong các
đoạn thơ vừa học?
Câu hỏi 3: Em có nhận xét
gì về từ ngữ
Mà tác giả dùng trong các
đoạn thơ trên?
Biểu cảm kết hợp
Tự sự
Tình yêu bà sâu nặng
Câu hỏi 2: ở nơi phồn hoa
đô thị với những Phương tiện hiện đại mà
cháu vẫn nhớ về Bếp lửa quê hương và người
bà
Em cảm nhận gì về người
cháu?
Tâm hồn cao đẹp
Từ ngữ giàu Sắc thái biểu cảm Luyện tập