Kiến thức - Củng cố các kiến thức về axit, bazơ, muối và khái niệm pH của dung dịch.. - Củng cố kiến thức về phản ứng trao đổi ion xảy ra trong dung dịch chất điện li.. Kỹ năng - Rèn luy
Trang 1Ngày soạn: 03/09/2011
PHẢN ỨNG TRAO ĐỔI ION TRONG DUNG DỊCH CÁC CHẤT ĐIỆN LI
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức
- Củng cố các kiến thức về axit, bazơ, muối và khái niệm pH của dung dịch
- Củng cố kiến thức về phản ứng trao đổi ion xảy ra trong dung dịch chất điện li
2 Kỹ năng
- Rèn luyện kỹ năng viết phương trình phản ứng trao đổi giữa các chất điện li dạng đầy đủ và dạng ion thu gọn
- Vận dụng kiến thức để dự đoán chiều hướng của phản ứng trao đổi giữa các chất điện li và làm một số dạng bài tập cơ bản
3 Thái độ
Tư duy logic và yêu thích môn hoá học
II Phương pháp giảng dạy
Sử dụng phương pháp đàm thoại nêu vấn đề kết hợp với hệ thống bài tập
III Chuẩn bị
1 Giáo viên
Chuẩn bị nội dung kiến thức và bài tập
2 Học sinh
Cần chuẩn bị trước nội dung luyện tập ở nhà
IV Tiến trình tiết học
1 Ổn định lớp
2 Nội dung luyện tập
Hoạt động 1 Axit – bazơ- muối
Yêu cầu học sinh nhắc lại các khái niệm
axit, bazơ, muối theo quan điểm
Areniut
Axit ? Bazơ ? Hiđroxit lưỡng tính ?
Muối và sự phân li của nó ?
Hoạt động 2 Làm bài tập áp dụng
Yêu cầu học sinh làm bài tập 1 trang 22
SGK
I Kiến thức cần nắm vững
1 Axit là chất khi tan trong nước phân li
ra ion H+
2 Bazơ là chất khi tan trong nước phân li
ra ion OH-
3 Hiđroxit lưỡng tính là chất khi tan
trong nước vừa có thể phân li theo kiểu axit, vừa có thể phân li theo kiểu bazơ
4 Hầu hết các muối khi tan trong nước
phân li hoàn toàn thành cation kim loại (hoặc NH4+) và anion gốc axit
Nếu gốc axit còn chứa hiđro axit thì nó sẽ tiếp tục phân li yếu ra cation H+ và anion gốc axit
Bài tập 1 trang 22 SGK
K2S → 2K+ +S
2-Na2HPO4 →2Na+ + HPO4
2-HPO42- H+ + PO4
Trang 23-Hoạt động 3 Sự điên li của nước pH
của dung dịch
Sự điện li của nước ? Tích số ion của
nước ?
Giá trị pH trong các môi trường ?
Chỉ thị ? Một số chỉ thị hay dùng ?
Hoạt động 4 Bài tập áp dụng làm bài
tập 2 và 3 trang 22 sách giáo khoa
Hoạt động 5 Phản ứng trao đổi ion
trong dung dịch chất điện li
Điều kiện xảy ra phản ứng trao đổi ion
NaH2PO4 →Na+ + H2PO4
-H2PO4- H+ + HPO4
2-HPO42- H+ + PO4
3-Pb(OH)2 Pb2+ + 2OH
-PB(OH)2 2H+ + PbO2
2-HBrO H+ + BrO
-HF H+ F
-HClO4 →H+ + ClO4
-5 Tích số ion của nước là
O
2 H
K
=[ ]H+ [ ]OH
= 1,0.10-14 Có thể coi giá trị này không đổi trong các dung dịch khác nhau
6 Giá trị [ ]H+
và pH đặc trưng cho các môi trường:
Môi trường axit: [ ]H+
> 1,0.10-7 hoặc pH
< 7 Môi trường kiềm: [ ]H+
<1,0.10-7 hoặc pH
> 7 Môi trường trung tính:[ ]H+
= 1,0.10-7 hoặc
pH = 7
7 Chỉ thị: quỳ, phenolphtalein, chỉ thị vạn
năng,
Giãn tiết Bài tập 2/22 SGK
[ ]H+ [ ]OH
= 1,0.10-14
−
=
⇒
H
10 0 , 1 OH
14
-=
2
14
10 0 , 1
10 0 , 1
−
−
= 1,0.10-12M pH = 2
Bài 3/22 SGK
pH = 9
⇒[ ]H+
= 1,0.10-9M
Trang 3trong dung dịch chất điện li ?
Hoạt động 6 Bài tập áp dụng
Làm bài tập 4
Hoạt động 7 làm bài tập 6 trang 23
SGK
GV hướng dẫn viết phương trình ion rút
gọn của CdS
Hoạt động 8 làm bài tập 7 trang 23
SGK
GV hướng dẫn học sinh dạng bài tập
này
b, c tương tự về nhà làm
[ ]H+ [ ]OH
= 1,0.10-14
−
=
⇒
H
10 0 , 1 OH
14
-=
9
14
10 0 , 1
10 0 , 1
−
−
=1,0.10-5M
8 Phản ứng trao đổi ion trung dung dịch
các chất điện li chỉ xảy ra khi các ion kết hợp được với nhau tạo thành ít nhất một trong các chất sau:
- Chất kết tủa.
- Chất điện li yếu.
- Chất khí.
Bài tập 4
a Na2CO3 + Ca(NO3)2→ CaCO3↓ + 2NaNO3
CO32- + Ca2+ →CaCO3↓
b FeSO4 + 2NaOH→ Fe(OH)2↓ + Na2SO4
Fe2+ + 2OH- →Fe(OH)2↓
c NaHCO3 + HCl NaCl + H2O + CO2↑ HCO3- + H+ →H2O + CO2↑
d NaHCO3 + NaOH → Na2CO3 +H2O HCO3- + OH- → CO32- + H2O
e K2CO3 + NaCl →không xảy ra
g Pb(OH)2(r) + HNO3 Pb(NO3)2 + 2H2O Pb(OH)2 + 2H+ → Pb2+ + 2H2O
h Pb(OH)2(r) + 2NaOH → Na2PbO2 + 2H2O
Pb(OH)2 + 2OH-→ PbO2
2-i CuSO4 + Na2S → CuS↓ + Na2SO4
Cu2+ S2- → CuS↓
Bài tập 6
Cd2+ + S2- → CdS↓
Chọn đáp án B
Bài tập 7
a Cr3+ + 3OH- → Cr(OH)3↓
Cr2(SO4)3 + 3NaOH → Cr(OH)3 ↓ +
Na2SO4
Trang 4V Dặn dò
- Chuẩn bị nội dung báo cáo bài thực hành 1