- Bài mới: Giới thiệu bài: Quê hơng là chùm khế ngọt Quê h… ơng trong mỗi con ngời thật ngọt ngào tha thiết.Và đối với mỗi ngời dân quê Việt Nam chúng ta khi đi xa chẳng ai lại không nhớ
Trang 1Tuần 9
Tiết 33 : hai cây phong
(Trích: Ngời thầy đầu tiên- Ai-ma-tôp )
I Mục tiêu: Giúp học sinh
1 - Vẻ đẹp thân thuộc và cao quý của hai cây phong trong con mắt và tâm hồn tác giả
- Tấm lòng gắn bó tha thiết với cảnh vật và con ngời nơi quê hơng yêu dấu
2 - Vai trò nổi bật của các yếu tố miêu tả biểu cảm làm thành vẻ đẹp , sức truyền cảm riêng của văn bản tự sự này
II Chuẩn bị:
- GV: Soạn bài ; vẽ tranh
- HS: Soạn bài theo SGK
III.Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học:
- ổn định - kiểm tra bài cũ: Qua văn bản Chiếc lá cuối cùng nhà văn muốn gửi đến
chúng ta bức thông điệp gì?
- Bài mới:
Giới thiệu bài: Quê hơng là chùm khế ngọt Quê h… ơng trong mỗi con ngời thật ngọt ngào tha thiết.Và đối với mỗi ngời dân quê Việt Nam chúng ta khi đi xa chẳng ai lại không nhớ đến quê.Nhớ quê là họ lại nhớ đến cây đa, bến nớc sân đình, nhớ đến đặc
điểm của làng, nhớ đến món ăn đạm bạc dân dã:
Anh đi anh nhớ quê nhà Nhớ canh rau muống, nhớ cà dầm tơng.
Còn đối với Ai-man-tôp khi nhớ đến quê là ông lại nhớ ngay đến hình ảnh của hai cây
phong Vì sao vậy? Hôm nay chúng ta sẽ đi tìm hiểu văn bản Hai cây phong.
Hoạt động của thầy Định hớng hoạt động của
trò
Ghi bảng
- Qua việc chuẩn bị ở nhà em
hãy giới thiệu về Ai-ma-tôp
- C-rơ-gxtan là một đất nớc
của núi đồi và thảo nguyên
- Ông là một nhà văn nhng
cũng đồng thời là một chính
khách, hiện nay ông là đại sứ
đặc mệnh toàn quyền của nớc
cộng hòa C-rơ-gxtan tại
Pháp.Đầu năm 2004 ông đợc
nhận danh hiệu giáo s danh dự
trờng đại học quốc gia
Maxcơva
- Tác phẩm của ông mang
đậm màu sắc dân gian, chất cổ
tích, huyền thoại Và tác phẩm
Ngời thầy đâu tiên đã để lại
những d vị ngọt ngào xúc
-Nhìn SGK phát biểu
-Quan sát ảnh nhà văn I Đọc tìm hiểu chú thích
1 Giới thiệu tác giả, tác phẩm
- Tác giả: Sinh năm
1928, là nhà văn c-rơ-g-xtan ở vùng Trung á thuộc Liên xô cũ
- Tác phẩm: Trích
trong tác phẩm Ngời thầy đầu tiên.
Trang 2động về t/y quê hơng đất nớc
tha thiết
- Tóm tắt tác phẩm một cách
ngắn gọn
- Đây là đoạn trích phần đầu
tiên của tác phẩm
- Hớng dẫn HS cách đọc:
+ Đọc tên nớc ngoài cho
đúng
+ Đọc chậm hơi buồn gợi
nhớ nhung suy nghĩ của ngời
kể chuyện
- GV đọc mẫu một đoạn
- Phần giải nghĩa từ các em
cần chú ý giải nghĩa các từ:
Cây phong, hải đăng, ngời vô
danh.
- Phơng thức biểu đạt của văn
bản này giống với phơng thức
biểu đạt của văn bản nào đã
học ? Đó là phơng thức biểu
đạt gì?
- Trong văn bản này yếu tố
miêu tả, biểu cảm khá quan
trọng các em lu ý trong quá
trình tìm hiểu văn bản
- Có gì đặc biệt trong ngôi kể?
- Việc sử dụng hai mạch kể
đan xen có làm mất đi sự liên
kết trong văn bản không? Các
em suy nghĩ sang tiết 2 chúng
ta sẽ trả lời
- Văn bản này có thể chia làm
- Truyện kể về cô bé An-t-nai
mồ côi đợc ngời thầy đâu tiên dìu dắt và trởng thành, sau này cô trở thành viện sĩ còn thầy Đuy-sen bấy giờ đã già, làm nghề đa th
Khi An-t-nai còn đang học ở trờng làng của thầy Đuy-sen
có hôm thầy mang về trờng hai cây phong và bảo em:
“Hai cây phong này thầy mang về cho em đây nh… đôi cây phong nhỏ này ”…
- HS đọc
- Tôi đi học, Chiếc lá cuối cùng, Lão Hạc.
- Tự sự kết hợp miêu tả, biểu cảm
- Ngôi thứ nhất số ít và số nhiều
2.Đọc giải nghĩa từ khó
II Đọc hiểu văn bản
1 Bố cục:
Phần 1: Giới thiệu về
Trang 3mấy phần? Nội dung chính
từng phần?
- Em có thể hình dung ra bức
tranh làng Ku-ku-rêu?
- Em có nhận xét gì về bức
tranh làng Ku-ku-rêu? Có
khác với làng quê Việt Nam
không?
- Đây là bức tranh có đờng
nét, hình khối, màu sắc, đậm
nhạt, cao thấp, xa gần, sinh
động và cụ thể
- Chú ý các từ ngữ: Làng
Ku-ku-rêu chúng tôi, phía dới
làng tôi em có cảm nhận đợc
tình càm của tác giả khi nói về
quê hơng mình?
- Trong dòng hồi tởng của nhà
văn có nhiều hình ảnh tái
hiện, theo em hình ảnh nào là
trung tâm của nỗi nhớ?
- Tại sao lại là hai cây phong
chứ không phải là một cây,
nếu em nào đã đọc tác phẩm
thì sẽ hiểu còn em nào cha
đọc thì chúng ta sẽ đọc để biết
nhé
- Hình ảnh nào gây ấn tợng
đầu tiên về hai cây phong?
- Có thể cho rằng đây là hình
ảnh độc đáo không? Độc đáo
ở chỗ nào?
Bình: Giống nh những cây đa
cổ thụ nơi làng quê Việt Nam
hay cây kơ-nia ở Tây nguyên
thì hai cây phong có ý nghĩa
- 4 phần:
Phần 1: Từ đầu -> phía tây
Phần 2: -> gơng thần xanh
Phần 3: -> biêng biếc kia
Phần 4: còn lại
- Theo dõi phần 1
- Nằm ven chân núi trên thảo nguyên
- Đẹp, quyến rũ, thiên nhiên bao la rộng lớn với những thảo nguyên bí ẩn kì thú đậm màu sắc quê hơng xứ sở
- Kể với tình cảm trìu mến yêu thơng tha thiết không dấu nổi niềm tự hào kiêu hãnh
- Hai cây phong
- Hai cây phong này do thầy
Đuy-sen trồng ngay cổng tr-ờng
- Theo dõi phần 2
- Hai cây phong hiện ra nh ngọn hải đăng đặt trên núi
- Đúng:+ Ngọn hải đăng
đứng giữa biển bao la soi đ-ờng chỉ lối dẫn dắt những con tàu cập bến và cây phong
là ngời chỉ lối cho những
ng-ời con Ku-ku-rêu hớng tìm về quê hơng
làng quê
Phần 2: Hình ảnh hai cây phong trong cảm nhận của nv tôi
Phần 3: Hình ảnh hai cây phong trong cảm nhận của chúng tôi Phần 4: Hình ảnh hai cây phong gắn với hình ảnh ngời thầy
đầu tiên
2 Tìm hiểu văn bản
a Giới thiệu làng Ku-ku-rêu
- Đẹp, quyến rũ, thiên nhiên bao la rộng lớn
b Hình ảnh của hai cây phong trong cảm nhận của nhân vật tôi
- Hai cây phong: +Ngọn hải đăng
Trang 4nh một sự vẫy gọi ngời đi xa
trở về, là nơi neo giữ những
tâm hồn, là nỗi ám ảnh làm
thổn thức bao trái tim đau đáu
tình quê, hai cây phong chính
là hồn làng, là tình quê tha
thiết
- Hai cây phong có một sự
cuốn hút đặc biệt với ngời
nghệ sĩ, em cho biết câu văn
nào thể hiện sự cuốn hút đặc
biệt nhân vật tôi về hai cây
phong? Vì sao?
A: Mỗi lần thân thuộc ấy.…
B: Tôi thì bao giờ rõ.…
C: Lần nào tôi ngây ngất…
- Phát phiếu học tập
- Qua đoạn văn trên em hiểu
gì về mối quan hệ giữa cây và
ngời?
- Đọc đoạn văn ấy em cảm
thấy thế nào? Vì sao?
- Hãy chứng minh
- Trao đổi tìm ra các biện
pháp NT đợc sử dụng trong
đoạn văn và nêu tác dụng của
chúng?
( biện pháp tu từ, câu, từ)
+ Hai cây phong trên
đồi cao sức dọi càng lớn Nhìn thấy hai cây phong là nhìn thấy làng Ku-ku-rêu Những ngời con Ku-ku-rêu
nh những con thuyền giữa đại dơng mênh mông cứ theo h-ớng hai cây phong mà tìm
về-> hai cây phong trở thành hồn làng
- Thảo luận phát biểu
- Chọn A: Vì có sự cuốn hút mang lại sự ấm áp, tin cậy, gần gũi, yêu thơng
- Chọn C: Nỗi khao khát cháy bỏng đợc đến với hai cây phong đề tận hởng cảm giác khoan khoái đê mê ngây ngất
- Giữa họ có sự gắn bó máu thịt, họ tìm thấy ở nhau tiếng nói chung Họ là những ngời bạn tri âm tri kỉ, vì vậy mà dù không nhìn thấy nhau những
họ vẫn cảm biết và hiểu rõ về nhau
- Đọc đoạn văn : Trong lòng
tôi cháy rừng rực.…
- Thú vị vì cây phong hiện lên giống nh con ngời, có tâm hồn riêng, tình cảm riêng
- Nghiêng ngả thân cây, lay
động lá cành.
- Không ngớt tiếng rì rào.
- Nh ngọn sóng thủy triều…
nh đốm lửa vô hình nh…
th-ơng tiếc ngời nào…
- Nhân hóa so sánh: Giống
nh con ngời, có tâm hồn tình cảm, miêu tả cây phong với nhiều cung bậc tình càm khác nhau=> cây phong hiện
Trang 5- Tác giả kể về cây phong
bằng hàng loạt các chi tiết,
chi tiết nào gây ấn tợng sâu
sắc nhất vì sao?
- Em có biết loại cây nào có
sức sống mãnh liệt trỗi dậy
nh hai cây phong?
- Phải chăng hai cây phong là
biểu tợng của con ngời
Ku-ku-rêu- biêu tợng cho sức sống
dẻo dai mạnh mẽ kiên cờng
bất khuất của những con ngời
trên thảo nguyên hoang vu
- Qua phần 1và 2 em hãy hình
dung ra hình ảnh hai cây
phong?
- Các em cảm nhận đợc gì qua
bức vẽ của mình?
- Có ngời cho rằng hai cây
phong đợc miêu tả bằng mắt
của ngời nghệ sĩ, có đúng
không?
-Sự gắn bó ấy còn đợc thể
hiện nh thế nào trong hồi ức
tuổi thơ của tác giả các em sẽ
tìm hiểu tiếp trong tiết học
sau
ra cụ thể sinh động
- Câu dài: Mạch cảm xúc dạt dào tha thiết
- Số lợng từ gợi hình ảnh, âm thanh nhiều, ngời đọc hình dung một cách rõ ràng chi tiết
- Reo vù vù nh ngọn lửa bốc
cháy rừng rực.
- Vì cây phong có sức sống mãnh liệt dẻo dai, khí phách hiên ngang kiên cờng trớc bão giông
- Cây tre trong bài Cây tre
Việt Nam của Nguyễn Duy.
Cây xà nu trong Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành
- Cao to nhiều lá mỗi khi gió thổi thì nghiêng ngả
- Nộp bức vẽ
- Đúng nhng cha đủ mà miêu tả bằng mắt, bằng cả tâm hồn, bằng tình yêu gắn bó tha thiết
- Sức sống mãnh liệt dẻo dai, khí phách hiên ngang…