Lịch sử 8 (2011 - 2012) - 4 cột

Giảng bài mới: 33’ Giới thiệu: 1’ Bước sang thế kỉ XIX do sự phát triển mạnh của kinh tế TBCN phong trào dân tộc dânchủ ở các nước Châu Âu và Châu Mĩ ngày càng dâng cao, tấn công mạnh mẽ

Trang 1

Tuần: 01Tiết PPCT: 01

Ngày soạn: 7/8/2010Ngày giảng: 16/8/2010 (8a3, 8a4, 8a6, 8a5);

18/8/2010 (8a7)

Phần một

LỊCH SỬ THẾ GIỚI LỊCH SỬ THẾ GIỚI CẬN ĐẠI (TỪ GIỮA THẾ KỈ XVI ĐẾN NĂM 1917)

Chương I

THỜI KÌ XÁC LẬP CHỦ NGHĨA TƯ BẢN

(TỪ GIỮA THẾ KỈ XVI ĐẾN NỬA SAU THẾ KỈ XIX)

Bài 1NHỮNG CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN ĐẦU TIÊN

A Mục đích yêu cầu:

1 Kiến thức : HS nắm:

- Những chuyển biến lớn về kinh tế, chính trị, xã hội ở châu Âu trong các thế kỉ XVI - XVII

- Mâu thuẫn ngày càng sâu sắc giữa lực lượng sản xuất mới - tư bản chủ nghĩa với chế độphong kiến Từ đó, thấy được cuộc đấu tranh giữa tư sản và quý tộc phong kiến tất yếu nổra

- Cách mạng Hà Lan - cuộc cách mạng tư sản đầu tiên

- Cách mạng tư sản Anh thế kỉ XVII Ý nghĩa lịch sử và hạn chế của Cách mạng tư sảnAnh

2 Kĩ năng :

- Sử dụng bản đồ, tranh, ảnh

- Độc lập làm việc để giải quyết các vấn đề được đặt ra trong quá trình học tập, trước hết làcác câu hỏi, bài tập trong SGK

3 Tư tưởng : Bồi dưỡng cho HS:

- Nhận thức đúng về vai trò của quần chúng nhân dân trong các cuộc cách mạng

- Nhận thấy chủ nghĩa tư bản có mặt tiến bộ, song vẫn là chế độ bóc lột, thay thế cho chếđộ phong kiến

B Đồ dùng dạy học:

- Bản đồ thế giới để xác định vị trí địa lí các nước đang học

- Vẽ, phóng to các lược đồ trong SGK

C Tiến trình tổ chức dạy học:

1 Ổn định lớp (1’)

2. Kiểm tra bài cũ:

3. Giảng bài mới: (38’)

Trang 2

Giới thiệu : (1’) Trong lòng chế độ phong kiến suy yếu đã nảy sinh và bước đầu phát triển

nền sản xuất của CNTB, dẫn tới mâu thuẫn ngày càng tăng giữa phong kiến với tư sản và cáctầng lớp nhân dân lao động Một cuộc cách mạng sẽ nổ ra

Bài mới: (37’)

5’

I - SỰ BIẾN ĐỔI VỀ KINH TẾ, XÃ HỘI TÂY ÂU TRONG CÁC THẾ KỈ XV - XVII

CÁCH MẠNG HÀ LAN THẾ KỈ XVI

1 Một nền sản xuất mới ra đời

Nhận biết được những biến đổi lớn về kinh tế, chính trị - xã hội ở Tây Âu

trong các thế kỉ XV - XVII:

? Những chuyển biến lớn

về kinh tế, chính trị, xã

hội ở châu Âu trong các

thế kỉ XVI - XVII.

? Mâu thuẫn mới nào

nảy sinh? Và sẽ dẫn tới

hệ quả gì?

- Kinh tế: nền sản xuất công

trường thủ công, các xưởngthuê mướn nhân công, thànhthị phát triển, các ngân hàngđược thành lập Đó là nềnsản xuất TBCN

- Xã hội: hình thành 2 giai

cấp mới: tư sản và vô sản

- Mâu thuẫn giữa chế độphong kiến với giai cấp tưsản và tầng lớp nhân dânngày càng gay gắt Đây lànguyên nhân chủ yếu dẫn tớicác cuộc đấu tranh

- Vào thế kỉ XV, trên cơ sởnền sản xuất công trường thủcông có thuê mướn nhân công,dẫn đến nền sản xuất tư bảnchủ nghĩa được hình thành ởTây Âu

- Trong xã hội hình thành haigiai cấp: tư sản và vô sản.Mâu thuẫn giữa giai cấp tư sảnvà nhân dân với chế độ phongkiến rất gay gắt

Trình bày được nguyên nhân, diễn biến và kết quả của Cách mạng Hà Lan:

? Nguyên nhân cách

mạng bùng nổ là gì?

? Trình bày diễn biến

chính của cuộc cách

mạng? Kết quả của

cuộc cách mạng?

? Nêu ý nghĩa của cách

mạng Hà Lan?

- Nguyên nhân: Phong kiến

Tây Ban Nha kìm hãm sựphát triển của chủ nghĩa tư

bản ở Nê-đéc-lan (có nền kinh tế phát triển nhất Tây Âu).

- Nguyên nhân: Phong kiến

Tây Ban Nha kìm hãm sự pháttriển của chủ nghĩa tư bản ởNê-đéc-lan

- Diễn biến: nhiều cuộc đấu

tranh diễn ra, đỉnh cao là năm

1566 Năm 1581, các tỉnhmiền Bắc thành lập “các tỉnhliên hiệp” (Hà Lan) Năm

1648, phong kiến Tây BanNha công nhận nền độc lậpcủa Hà Lan

- Ý nghĩa: là cuộc cách mạng

tư sản đầu tiên trên thế giới,

Trang 3

đổ ách thống trị của thực dânTây Ban Nha, mở đường chochủ nghĩa tư bản phát triển.

lật đổ ách thống trị của thựcdân Tây Ban Nha, mở đườngcho chủ nghĩa tư bản pháttriển

5’ II CÁCH MẠNG TƯ SẢN ANH GIỮA THẾ KỈ XVII1 Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản ở Anh

Biết được nguyên nhân của cách mạng tư sản Anh:

? Trình bày sự phát

triển của CNTB ở Anh

và hệ quả của nó?

GV giải thích rõ hơn

sự xuất hiện của tầng

lớp Quý tộc mới.

? Xã hội nảy sinh những

mâu thuẫn nào? Mâu

thuẫn ấy được giải

quyết ra sao?

- Kinh tế: Kinh tế TBCN

phát triển (công trường thủcông, nhiều trung tâm lớn vềcông nghiệp, thương mại, tàichính được hình thành, năngsuất lao động tăng…)

- Xã hội: Xuất hiện tầng lớp

quý tộc mới và tư sản, nôngdân bị bần cùng hoá, mâuthuẫn xã hội gay gắt Cáchmạng bùng nổ

- Giai cấp tư sản và quý tộcmới liên minh chống lại sựkìm hãm của chế độ phongkiến, xác lập quan hệ sảnxuất tư bản chủ nghĩa

- Kinh tế: Kinh tế tư bản chủnghĩa phát triển mạnh, LuânĐôn trở thành trung tâm côngnghiệp, thương mại và tàichính lớn nhất nước

- Ở nông thôn, nhiều quý tộcphong kiến chuyển sang kinhdoanh theo con đường tư bảnhọ trở thành tầng lớp quý tộcmới Còn nông dân trở nênnghèo khổ

- Giai cấp tư sản và quý tộcmới liên minh chống lại sựkìm hãm của chế độ phongkiến, xác lập quan hệ sản xuất

tư bản chủ nghĩa

Trình bày được diễn biến:

? Sử dụng lược đồ H2

sgk Trình bày diễn biến

của cách mạng qua các

giai đoạn.

- Giai đoạn 1 (1642-1648) nội

chiến bắt đầu (sgk)

- Giai đoạn 2 (1649-1688)

+ Vua Sác-lơ I bị xử tử, Anhtrở thành nước cộng hoà Tuynhiên, chỉ có giai cấp tư sảnvà quý tộc mới được hưởngquyền lợi, còn nhân dânkhông có Nên nhân dân tiếp

a) Giai đoạn 1 (1642 – 1648):

- Năm 1640, Sác-lơ I triệu tậpQuốc hội nhằm đặt thuế mới.Quốc hội được nhân dân ủnghộ phản đối kịch liệt Sác-lơ Ichuẩn bị lực lượng chống lạiQuốc hội

- Năm 1642, nội chiến bùng

nổ Kết quả: Quốc hội đánh

bại nhà vua

Trang 4

? Vì sao chế độ cộng

hòa lại được thay bằng

chế độ quân chủ lập

hiến?

tục đấu tranh

+ Để đối phó tháng 12

-1688, chế độ Quân chủ lậphiến được thành lập

- Nhằm xoa dịu sự bất mãncủa quần chúng nhân dân

nhân dân tiếp tục đấu tranh

- Để đối phó, giai cấp tư sảnvà quý tộc mới lại thoả hiệpvới phong kiến, thiết lập chếđộ quân chủ lập hiến

 Cách mạng tư sản Anh kếtthúc, đây là cuộc cách mạngkhông triệt để

Biết được ý nghĩa:

? Cách mạng tư sản Anh

thắng lợi có ý nghĩa gì?

? Cách mạng có những

hạn chế gì?

- Do quý tộc mới liên minhvới giai cấp tư sản lãnh đạo,được nhân dân ủng hộ giànhđược thắng lợi, đưa nước Anhphát triển theo tư bản chủnghĩa

- Tuy nhiên, đây là cuộccách mạng không triệt để vìvẫn còn “vua”, chỉ có giaicấp tư sản và quý tộc mớiđược hưởng quyền lợi, cònnhân dân không có

- Cách mạng do giai cấp tư sảnliên minh với quý tộc mới lãnhđạo, được nhân dân ủng hộgiành thắng lợi đưa nước Anhphát triển theo tư bản chủnghĩa

- Tuy nhiên “ngôi vua” vẫncòn Cách mạng chỉ đáp ứngquyền lợi cho giai cấp tư sảnvà quý tộc mới, còn nhân dânthì không được hưởng chútquyền lợi gì

4 Củng cố – luyện tập: (5’)

- Lập niên biểu cách mạng Anh thế kỉ XVII?

5 Dặn dò : (1’)

Học bài, hoàn thành bài tập, xem phần III bài 1

Trang 5

Ngày soạn: 8/8/2010Ngày giảng: 18/8/2010 (8a5, 8a4);

21/8/2010 (8a7, 8a3, 8a6)

Bài 1NHỮNG CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN ĐẦU TIÊN

- Sử dụng bản đồ, tranh, ảnh

3 Tư tưởng : Bồi dưỡng cho HS:

- Nhận thức đúng về vai trò của quần chúng nhân dân trong các cuộc cách mạng

- Lược đồ châu Mĩ

2 Kiểm tra bài cũ: (5’)

- Trình bày các giai đoạn chính của cách mạnh tư sản Anh và ý nghĩa?

3 Giảng bài mới: (33’)

Giới thiệu: (1’)

Sau cách mạng tư sản Anh thì tình hình các thuộc địa của Anh ở Bắc Mĩ như thế nào?

Bài mới: (32’)

III – CHIẾN TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP CỦA CÁC THUỘC ĐỊA ANH Ở BẮC MĨ

1 Tình hình các thuộc địa Nguyên nhân của chiến tranh

Nhận biết vài nét về tình hình 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ:

? Quan sát hình 3, xác

định vị trí của 13 thuộc

địa và nêu nhận xét về

vị trí của các thuộc địa.

? Nêu vài nét về sự xâm

nhập và thành lập các

thuộc địa của thực dân

Anh ở Bắc Mĩ.

? Vì sao nhân dân các

thuộc địa ở Bắc Mĩ đấu

- Xác định và nêu nhận xét

(vị trí thuận lợi, rộng lớn…).

- Từ đầu thế kỉ XVII đến đầuthế kỉ XVIII, thực dân Anhđã thành lập 13 thuộc địa của

mình ở Bắc Mĩ “Đây là vùng đất phì nhiêu, ……… khẩn đất hoang, lập đồn điền.”

- 13 thuộc địa phát triểntheo hướng CNTB Thực dân

- Từ đầu thế kỉ XVII, thực dânAnh đã thành lập 13 thuộc địa

ở Bắc Mĩ

- Giữa thế kỉ XVIII, 13 thuộcđịa phát triển theo con đường

Trang 6

tranh chống thực dân

Anh? Anh tìm cách ngăn cản sựphát triển theo CNTB ở 13

thuộc địa này

chủ nghĩa tư bản, nhưng thựcdân Anh tìm mọi cách ngăncản, kìm hãm Vì vậy, mâuthuẫn giữa thuộc địa và chínhquốc trở nên gay gắt

- Dưới sự lãnh đạo của giaicấp tư sản, chủ nô nhân dânlao động Bắc Mĩ đứng lên đấutranh lật đổ ách thống trị củathực dân Anh, đồng thời mởđường cho nền kinh tế tư bảnchủ nghĩa phát triển

2 Diễn biến cuộc chiến tranh

Trình bày được diễn biến:

? Nguyên nhân trực tiếp

dẫn đến chiến tranh là

? Tính chất tiến bộ của

“Tuyên ngôn độc lập”

của Mĩ thể hiện ở những

điểm nào?

? Cuộc Chiến tranh

giành độc lập của các

thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ

kết thúc như thế nào?

- Tháng 12 - 1773, nhân dâncảng Bô-xtơn tấn công ba tàuchở chè của Anh

- Ngày 4 - 7 - 1776, bản

Tuyên ngôn Độc lập được

công bố

- Đoạn chữ nhỏ trong Sgk.

- Mọi người đều có quyềnbình đẳng, quyền tự do,quyền mưu cầu hạnh phúc

- Ngày 17 - 10 - 1777, quânkhởi nghĩa thắng nhiều trận

lớn (Đoạn chữ nhỏ trong Sgk).

- Tháng 12 - 1773, nhân dâncảng Bô-xtơn tấn công ba tàuchở chè của Anh Năm 1774,đại biểu các thuộc địa yêu cầuvua Anh xoá bỏ các luật cấmvô lí nhưng không thành

- Tháng 4 - 1775, chiến tranhbùng nổ, quân thuộc địa đãgiành được nhiều thắng lợiquan trọng

- Ngày 4 - 7 - 1776, bản Tuyên ngôn Độc lập được công bố,

xác định quyền của con ngườivà quyền độc lập của cácthuộc địa Nhưng Anh khôngchấp nhận và chiến tranh vẫntiếp diễn

- Tháng 10 - 1777, quân thuộcđịa giành thắng lợi lớn làm suyyếu quân Anh Năm 1783,thực dân Anh phải công nhậnnền độc lập của 13 thuộc địa.Chiến tranh kết thúc

3 Kết quả và ý nghĩa cuộc Chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh

ở Bắc Mĩ

Biết được kết quả và ý nghĩa:

? Cuộc chiến tranh

giành độc lập đạt kết - Anh thừa nhận độc lập của13 thuộc địa Một nước cộng

- Kết quả: Hiệp ước Vec-xai

1783, Anh thừa nhận độc lập

Trang 7

quả gì?

“Năm 1787, Hiến pháp

được ban hành ……….

……… Quyền

dân chủ bị hạn chế”.

? Những điểm nào thể

hiện sự hạn chế của

Hiến pháp 1787 của

Mĩ?

? Những kết quả lớn của

Chiến tranh giành độc

lập của 13 thuộc địa

Anh ở Bắc Mĩ là gì?

hoà được thành lập (nướcMĩ)

- Người da trắng mới cóquyền, phụ nữ và người da

đen không có quyền (không bình đẳng).

- “Chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh …………

……… vào cuối thế kỉ XVIII – đầu thế kỉ XIX”.

của 13 thuộc địa Một nướccộng hoà được thành lập (nướcMĩ)

- Ý nghĩa:

+ Cuộc chiến tranh thực chấtlà cuộc cách mạng tư sảncùng lúc lật đổ ách thống trịcủa thực dân và mở đườngcho chủ nghĩa tư bản pháttriển

+ Tuy nhiên, đây là cuộccách mạng không triệt để vìchỉ có giai cấp tư sản, chủnô được hưởng quyền lợicòn nhân dân thì không

4. Củng cố – luyện tập: (5’)

- Nguyên nhân dẫn đến các cuộc cách mạng tư sản?

- Lập niên biểu chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa ở Bắc Mỹ?

5 Dặn dò: (1’)

- Học bài, làm bài tập, xem bài sau

Trang 8

Tiết PPCT: 03 Ngày giảng: 23/8/2010 (8a3, 8a4, 8a6, 8a5);25/8/2010 (8a7).

Bài 2CÁCH MẠNG TƯ SẢN PHÁP (1789 – 1794)

1 Kiến thức:

- Tình hình kinh tế và xã hội Pháp trước cách mạng

- Việc chiếm ngục Ba-xti (14 - 7 - 1789) - mở đầu cách mạng

2 Tư tưởng:

- Nhận thức tính chất hạn chế của cách mạng tư sản

3 Kỹ năng:

- Vẽ - sử dụng bản đồ lập niên biểu, bảng thống kê

- Tranh ảnh mô tả xã hội Pháp trước cách mạng

- Tình hình các thuộc địa ,nguyên nhân chiến tranh Kết quả, ý nghĩa chiến tranh ở Bắc Mỹ

Cách mạng tư sản đã thành công ở một số nước và tiếp tục nổ ra trong đó có nước Phápđạt đến trình độ cao.Vậy tiến trình của cách mạng Pháp ra sao

Bài mới: (32’)

I – NƯỚC PHÁP TRƯỚC CÁCH MẠNG

1 Tình hình kinh tế

Nhận biết những nét chính về tình hình kinh tế trước khi cách mạng bùng nổ:

? Phân tích tình hình

kinh tế Pháp trước cách

mạng như thế nào?

- Về nông nghiệp: “công cụ và phương thức canh tác

……… đói kém thường xảy ra”.

- Công, thương nghiệp: “đã phát triển, máy móc đã

……… mua của dân nghèo rất hạn chế”.

- Giữa thế kỉ XVIII, nền nôngnghiệp Pháp lạc hậu, nạn mấtmùa, đói kém thường xảy ra.Đời sống nông dân rất khổcực

- Về công, thương nghiệp: tuykinh tế tư bản chủ nghĩa pháttriển nhưng lại bị chế độphong kiến kiềm hãm

2 Tình hình chính trị - xã hội

Nhận biết những nét chính về tình hình chính trị - xã hội trước khi cách mạng bùng nổ:

? Quan sát hình 5, miêu

tả xã hội Pháp và vai - Xã hội phong kiến Phápphân thành ba đẳng cấp: - Chính trị: vẫn là nước quânchủ chuyên chế, vua nắm mọi

Trang 9

trò của 3 đẳng cấp

trong xã hội Pháp?

? Tình cảnh người nông

dân trong xã hội Pháp

thời bấy giờ ra sao?

Tăng lữ, Quý tộc và Đẳngcấp thứ ba

+ “Đẳng cấp Quý tộc nắm giữ những chức vụ ……….

không phải đóng thuế cho nhà vua”

+ “Đẳng cấp thứ ba gồm nhiều giai cấp……… không có quyền lực chính trị”.

- Bị nhiều tầng áp bức, bóc

lột (Tăng lữ và Quý tộc)

quyền hành

- Xã hội phân thành 3 đẳngcấp: Tăng lữ, Quý tộc, đẳngcấp thứ ba

- Mâu thuẫn giữa đẳng cấp thứ

ba với đẳng cấp tăng lữ, quýtộc ngày càng gay gắt Vì vậy,khi giai cấp tư sản làm cáchmạng nông dân Pháp đã hănghái tham gia

3 Đấu tranh trên mặt trận tư tưởng

Nhận biết những nét chính về đấu tranh tư tưởng trước khi cách mạng bùng nổ:

? Quan sát hình 6,7,8.

Dựa vào phần chữ in

nhỏ nêu một vài điểm

chủ yếu của các nhà tư

tưởng.

? Kết quả của Đấu

tranh trên mặt trận tư

tưởng?

- Ủng hộ tư tưởng tiến bộ củagiai cấp tư sản, kịch liệt tốcáo và lên án chế độ quânchủ chuyên chế của Lu-iXVI

- Thúc đẩy cách mạng sớmbùng nổ

- Đại diện là Mông-tex-ki-e,Vôn-te, Rút-xô ủng hộ tưtưởng tiến bộ của giai cấp tưsản, lên án chế độ quân chủchuyên chế

- Thúc đẩy cách mạng sớmbùng nổ

II – CÁCH MẠNG BÙNG NỔ

1 Sự khủng hoảng của chế độ quân chủ chuyên chế

Nguyên nhân sâu xa của cách mạng:

? Sự suy yếu của chế độ

phong kiến thể hiện ở

những điểm nào?

- Chế độ phong kiến suy yếu(vua nợ nhà nước phải tăngthuế)

- Công thương nghiệp đìnhđốn, thất nghiệp tăng

- Nhiều cuộc khởi nghĩanông dân nổ ra (1788 -1789)

- Chế độ phong kiến suy yếu(vua ăn chơi xa xỉ)

- Mâu thuẫn giữa nhân dânvới chế độ phong kiến sâu sắc

2 Mở đầu thắng lợi của cách mạng

Nguyên nhân trực tiếp và diễn biến giai đoạn đầu:

? Nguyên nhân bùng nổ

cuộc cách mạng?

HS quan sát hình

9/trg13 miêu tả

- Hội nghị ba đẳng cấp dẫnđến cách mạng bùng nổ (dovua đòi tăng thuế, Quốc hộiđược thành lập, Vua và Quýtộc uy hiếp Quốc hội)

- Ngày 5 - 5 - 1789, Lu-i XVItriệu tập Hội nghị ba đẳng cấpđể tăng thuế Đẳng cấp thứ bakịch liệt phản đối, tự họp Hộiđồng dân tộc, tuyên bố Quốchội lập hiến, tự soạn thảoHiến pháp Nhà vua và quýtộc dùng quân đội để uy hiếp

Trang 10

? Vì sao việc đánh

chiếm pháo đài nhà tù

Ba-xti đã mở đầu cho

chiến thắng của cách

mạng?

- Pháo đài - nhà tù Ba-xti lànơi bảo vệ nhà vua và Quýtộc, đồng thời nơi đây cũnggiam giữ những người chốnglại nhà vua

- Ngày 14 - 7 - 1789, quầnchúng nhân dân tấn công pháođài nhà tù Ba-xti và làm chủcác cơ quan quan trọng trongthành phố

4 Củng cố - luyện tập: (5’)

- Kinh tế chính trị xã hội trước cách mạng Pháp như thế nào?

- Vì sao cách mạng bùng nổ?

5 Dặn dò: (1’)

Học bài cũ, xem bài mới

Trang 11

Tiết PPCT: 04 Ngày giảng: 25/8/2010 (8a5, 8a4);28/8/2010 (8a7, 8a3, 8a6).

Bài 2CÁCH MẠNG TƯ SẢN PHÁP (1789 – 1794)

(tiếp theo)

1 Kiến thức:

- Những sự kiện cơ bản về diễn biến của cách mạng qua các giai đoạn

- Vai trò của nhân dân trong việc đưa đến thắng lợi và phát triển của cách mạng

2 Tư tưởng:

- Nhận thức tính chất hạn chế của cách mạng tư sản

3 Kỹ năng:

- Vẽ - sử dụng bản đồ lập niên biểu, bảng thống kê

- Bản đồ nước Pháp thế kỉ XVIII

C Thiết kế bài học:

- Nguyên nhân cách mạng Pháp bùng nổ?

- Cách mạng Pháp bắt đầu bằng những sự kiện nào?

Cách mạng tư sản Pháp đã bùng nổ và đã đạt được những thắng lợi quan trọng, giáng mộtđòn nặng nề đầu tiên vào chế độ quân chủ chuyên chế Cách mạng sẽ tiếp tục phát triển và kếtthúc ra sao Đó là nội dung bài học hôm nay

Bài mới: (32’)

III – SỰ PHÁT TRIỂN CỦA CÁCH MẠNG

1 Chế độ quân chủ lập hiến (từ ngày 14 - 7 - 1789 đến ngày 10 - 8 - 1792)

Những nét chính từ ngày 14 - 7 - 1789 đến ngày 10 - 8 - 1792:

? Thắng lợi ngày 14 - 7

- 1789 đem lại kết quả

gì?

? Sau khi nắm chính

quyền, đại tư sản đã làm

gì?

* Gọi HS đọc nội dung

của Tuyên ngôn

HS thảo luận: tiến bộ

và hạn chế của tuyên

ngôn

- Đại tư sản thành lập chế độquân chủ lập hiến

- Tháng 8 - 1789 quốc hội

thông qua Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền.

* Đọc

- Tiến bộ: Quyền tự do và bình đẳng Hạn chế: Quyền

sở hữu của đại tư sản được

- Ngày 14 - 7 - 1789 phái Lậphiến của đại tư sản lên cầmquyền

- Thông qua Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền nêu cao khẩu hiệu “Tự do - Bình đẳng

- Bác ái” (8 - 1789); ban hành

Hiến pháp (9 - 1789), xác lậpchế độ quân chủ lập hiến

- Theo đó, vua không đượcnắm quyền mà là Quốc hội

Trang 12

nước Áo, Phổ .

tràn vào nước Pháp”.

? Nhân dân Pa-ri đã

làm gì khi “Tổ quốc lâm

nguy”? Kết quả ra sao?

bảo đảm

- “Tuy vậy, nhà vua đã liên kết với ……… can thiệp để chống phá cách mạng”.

- “Trước tình hình “Tổ quốc lâm nguy”……… xóa bỏ chế độ phong kiến”.

Nên Lu-i XVI liên kết lựclượng phản cách mạng trongnước, cầu cứu bên ngoài đểgiành lại chính quyền

- Tháng 4 - 1792, liên minhÁo - Phổ cùng bọn phản cáchmạng trong nước chống phácách mạng Phái lập hiếnkhông kiên quyết chống lại,tình hình đất nước lâm nguy

- Ngày 10 - 8 - 1792, nhân dânPa-ri lật đổ phái lập hiến, xoábỏ chế độ phong kiến

2 Bước đầu của nền cộng hòa (từ ngày 21 - 9 - 1792 đến ngày 2 - 6 - 1793)

? Khởi nghĩa ngày 10

-8 - 1792 đem đến kết

quả gì? Quốc hội đã

làm gì?

* Gọi HS đọc đoạn

thông tin trang 14

? Tình hình nước Pháp

lúc sau đó ra sao? Thái

độ của phái

Gi-rông-đanh như thế nào?

? Quần chúng nhân dân

đã làm gì?

- Chính quyền chuyển sang

tư sản công thương nghiệp

21 - 9 - 1792 thành lập nềncộng hoà

* Đọc

- “Mùa xuân 1793, quân Anh

……… … chỉ lo củng cố quyền lực”.

- Ngày 2 - 6 - 1793, nhân dânPa-ri, khởi nghĩa lật đổ pháiGi-rông-đanh

- Ngày 21 - 9 - 1792, phái rông-đanh thành lập nền cộnghoà

Gi Năm 1793, quân Anh cùngquân đội các nước phong kiếnchâu Âu tấn công nước Pháp,bọn phản cách mạng trongnước nổi loạn Trong khi đó,phái Gi-rông-đanh không lochống ngoại xâm và nội phảnmà chỉ lo củng cố quyền lực

- Ngày 2 - 6 - 1793, dưới sựlãnh đạo của Rô-be-spie nhândân Pa-ri, khởi nghĩa lật đổphái Gi-rông-đanh

3 Chuyên chính dân chủ cách mạng Gia-cô-banh (từ ngày 2 - 6 - 1793 đến ngày 27 - 7 - 1794)

“Sau khi phái

Gi-rông-đanh, ………… đứng

đầu là Rô-be-spie”.

? Quan sát H.11 và cho

biết phẩm chất tốt đẹp

của Rô-be-spie.

- “Ma-xi-mi-liêng đơ spie là một luật sư ………

Rô-be-là “Con người không thể mua

- Ngày 2 - 6 - 1793, phái cô-banh lên nắm chính quyền,thiết lập nền chuyên chính dânchủ do Rô-be-spie đứng đầu

Gia Chính quyền cách mạng thihành nhiều biện pháp bước

Trang 13

? Chính quyền đã làm gì

và có tác dụng ra sao?

? Sau khi chiến thắng

ngoại xâm và nội phản

tình hình phái

Gia-cô-banh như thế nào?

Ngày 27 - 7 - 1794, tư

sản phản cách mạng

tiến hành cuộc đảo

chính Rô-be-spie và

các bạn chiến đấu của

ông bị bắt và bị xử tử

Cách mạng tư sản Pháp

kết thúc

chuộc””.

- “Chính quyền cách mạng thi hành nhiều biện pháp kiên quyết……… quy định mức lương tối đa của công nhân ………… và bắt đầu tan rã từ ngày 26 - 6 - 1794”

- Nội bộ phái Gia-cô-banh bị

chia rẽ, nhân dân không ủnghộ chính quyền nữa

đầu ổn định tình hình

- Ban hành lệnh tổng độngviên, xây dựng quân đội, nhờđó đã đánh bạn bọn ngoạixâm và nội phản

- Ngày 27 - 7 - 1794, do nội bộchia rẻ, nhân dân lại khôngủng hộ, nên phái tư sản phảncách mạng tiến hành cuộc đảochính Cách mạng tư sản Phápkết thúc

4 Ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII

Hiểu và đánh giá được ý nghĩa của Cách mạng tư sản Pháp:

HS thảo luận: Vì

sao cánh mạng tư sản

pháp là cuộc cách mạng

tư sản triệt để nhất?

“Tuy nhiên, Cách

mạng tư sản Pháp cũng

có những ………… không

hoàn toàn xóa bỏ chế

độ bóc lột phong kiến…”

- Vì:

+ Lật đổ chế độ phong kiến

+ Xóa bỏ nhiều trở ngại trêncon đường phát triển củaCNTB

+ Quần chúng nhân dân làlực lượng chủ yếu đưa cáchmạng đạt tới đỉnh cao

- Là cuộc cách mạng tư sảntriệt để nhất, nhưng vẫn chưađáp ứng đầy đủ quyền lợi choquần chúng nhân dân, chỉ cógiai cấp tư sản là được hưởnglợi

- Lật đổ chế độ phong kiến

- Đưa giai cấp tư sản lên cầmquyền

4 Củng cố - luyện tập: (5’)

- Thảo luận: Vai trò của quần chúng nhân dân trong cuộc cách mạng tư sản Pháp?

- Bài tập: Lập niên biểu những sự kiện chính của cách mạng tư sản pháp?

5 Dặn dò: (1’)

Trang 14

Tuần: 03

Tiết PPCT: 05

01/9/2010 (8a5, 8a4)

Bài 3CHỦ NGHĨA TƯ BẢN ĐƯỢC XÁC LẬP TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI

Bồi dưỡng cho HS:

- Sự áp bức bóc lột của CNTB đã gây nên bao đau khổ cho nhân dân lao động trên toàn thếgiới

3 Kỹ năng:

- Khai thác nội dung và sử dụng kênh hình trong SGK

- Phân tích sự kiện để rút ra kết luận, nhận định, liên hệ thực tế

- Tìm hiểu nội dung các kênh hình trong SGK

- Đọc và sử dụng bản đồ SGK

- Trình bày những sự kiện chính của cách mạng tư sản Pháp?

- Ý nghĩa của cách mạng tư sản Pháp?

Cách mạng tư sản lần lượt nổ ra ở nhiều nước Âu-Mĩ đánh đổ chế độ phong kiến, giai cấp

tư sản cầm quyền cần phát triển sản xuất nên đã sáng chế và sử dụng máy móc Cuộc cáchmạng công nghiệp đã giải quyết vấn đề

Bài mới: (32’)

I – CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP

1 Cách mạng công nghiệp ở Anh

Biết được những phát minh lớn của Cách mạng công nghiệp ở Anh:

? Vì sao cách mạng

công nghiệp diễn ra đầu

- “Thời bấy giờ, hàng dệt của Anh bán chạy làm cho nghề

- Anh là nước đầu tiên trên thếgiới tiến hành cách mạng công

Trang 15

tiên ở Anh?

? Quan sát hình 12 và

13, em hãy cho biết việc

kéo sợi đã thay đổi như

thế nào?

? Theo em, điều gì xảy

ra trong ngành dệt của

nước Anh khi máy kéo

sợi Gien-ni được sử

dụng rộng rãi?

? Từ đó đã có những

thành tựu gì?

? Những phát minh có

ảnh hưởng đến những

ngành nào?

? Vì sao giữa thế kỉ XIX,

Anh đẩy mạnh sản xuất

gang, thép và than đá?

? Vì sao máy móc được

sử dụng nhiều trong

giao thông vận tải?

? Nêu kết quả của cách

mạng công nghiệp Anh.

dệt rất phát đạt,………

Máy xe được 16 sợi bông một lúc, năng suất tăng 8 lần.”

- Từ làm việc thủ côngchuyển sang dùng máy

- Lượng sợi tăng, nước Anhcần nhiều thợ dệt mới có thểsử dụng hết số sợi

- Năm 1769 Ác-crai-tơ: máykéo sợi chạy bằng sức nước

1785 Ét-mơn Các-rai máydệt 1784 Giêm Oát máy hơinước

- Giao thông vận tải: Tàuthuỷ chạy bằng hơi nước,đường sắt, xe lửa

+ Công nghiệp nặng: pháttriển sản xuất gang thép

- Để đáp ứng nhu cầunguyên liệu cho giao thôngvận tải

- Vận chuyển nguyên vậtliệu (bông) về nhà máy

- Kết quả: từ sản xuất nhỏ

thủ công sang sản xuất lớnbằng máy móc trở thànhnước công nghiệp phát triểnnhất thế giới

nghiệp với việc phát minh ramáy móc trong nghành dệt

+ Năm 1764, Giêm

Ha-gri-vơ sáng chế máy kéo sợiGien-ni nâng cao năng suấtgấp 8 lần Năm 1769, Ác-crai-tơ phát minh ra máykéo sợi chạy bằng sức nước

+ Năm 1785, Ét-mơn rai sáng tạo máy dệt chạybằng sức nước, nâng caonăng suất gấp 40 lần

Các Năm 1784, Giêm Oát phátminh ra máy hơi nước thúcđẩy nhiều ngành kinh tế khác

ra đời (giao thông vận tải cótàu thuỷ, tàu hoả )

- Nước Anh trở thành nướccông nghiệp phát triển nhấtthế giới

2 Cách mạng công nghiệp ở Pháp, Đức

Biết được sự phát triển của cách mạng công nghiệp ở Pháp, Đức:

? Sự phát triển của cách

mạng công nghiệp ở

Pháp được thể hiện ở

những mặt nào?

? Sự phát triển của cách

mạng công nghiệp ở

Đức được thể hiện ở

những mặt nào?

- Pháp: Bắt đầu từ năm 1830đến giữa thế kỉ XIX kinh tếphát triển thứ 2 thế giới

- Đức: Bắt đầu năm 1840phát triển nhanh về tốc độ vànăng xuất

- Pháp: năm 1830 cách mạngcông nghiệp ở Pháp mới bắtđầu nhưng lại rất nhanh giúpcông nghiệp Pháp vươn lênđứng thứ hai thế giới

- Đức: dù chưa thống nhấtnhưng quá trình cách mạngcông nghiệp đã diễn ra, đếnnhững năm 1850 - 1860 các

Trang 16

ngành kinh tế Đức đều sửdụng máy móc Sau năm 1870,công nghiệp Đức đã vươn lênđứng đầu châu Âu và thứ haithế giới (sau Mĩ).

3 Hệ quả của cách mạng công nghiệp

Biết được hệ quả của cuộc cách mạng công nghiệp:

? HS quan sát hình 17

và 18 nhận xét sự thay

đổi của nước Anh sau

khi hoàn thành cuộc

cánh mạng công nghiệp.

? Vì sao có mâu thuẫn

giữa tư sản và vô sản?

- Thành phố trên 50 000 dântăng, nhiều vùng côngnghiệp mới, nhiều đường sắtmọc lên…

- “Do nắm được kinh tế, giai cấp tư sản thống trị xã hội……

……… nên yêu cầu về quyền lợi, khởi nghĩa vũ trang.”

- Làm thay đổi bộ mặt cácnước tư bản (nâng cao năngsuất lao động, hình thành cáctrung tâm kinh tế, thành phốlớn )

- Hình thành 2 giai cấp: tư sảnvà vô sản mâu thuẫn nhau dẫnđến các cuộc đấu tranh giaicấp trong xã hội tư bản

4 Củng cố – luyện tập: (5’)

- Cách mạng công nghiệp ở Anh diễn ra như thế nào?

- Nêu những phát minh thế kỉ XVIII – XIX?

5 Dặn dò: (1’)

Trang 17

Tiết PPCT: 06 Ngày giảng: 01/9/2010 (8a5, 8a4);04/9/2010 (8a7, 8a3, 8a6).

Bài 3CHỦ NGHĨA TƯ BẢN ĐƯỢC XÁC LẬP TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI

- Trình bày quá trình xâm lược thuộc địa và sự hình thành hệ thống thuộc địa

- Quá trình đấu tranh giữa chủ nghĩa tư bản và chế độ phong kiến trên phạm vi toàn thếgiới

2 Tư tưởng:

- Sự áp bức bóc lột của CNTB đã gây đau khổ cho nhân dân lao động trên toàn thế giới

3 Kỹ năng:

- Phân tích sự kiện để rút ra kết luận, nhận định, liên hệ thực tế

- Bản đồ thế giới thế kỉ XIX

- Cách mạng công nghiệp ở Anh diễn ra như thế nào?

- Hệ quả của cánh mạng công nghiệp?

Bước sang thế kỉ XIX do sự phát triển mạnh của kinh tế TBCN phong trào dân tộc dânchủ ở các nước Châu Âu và Châu Mĩ ngày càng dâng cao, tấn công mạnh mẽ vào thành trìcủa chế độ phong kiến xác lập CNTB trên phạm vi thế giới

Bài mới: (32’)

II – CHỦ NGHĨA TƯ BẢN XÁC LẬP TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI

1 Các cuộc cách mạng tư sản thế kỉ XIX

Biết được những cuộc cách mạng tư sản nổ ra ở khu vực Mĩ La Tinh và châu Âu:

Trang 18

? Quan sát lược đồ Hình

19, lập bảng thống kê

các quốc gia tư sản ở Mĩ

La-tinh theo thứ tự niên

đại thành lập.

? Trình bày diễn biến và

kết quả các cuộc cách

mạng tư sản ở châu Âu.

- Trình bày các cuộc cáchmạng tư sản ở Pháp, Đức, I-ta-li-a, Nga… Kết quả: Chếđộ Chủ nghĩa tư bản đượcthành lập

- Do sự phát triển mạnh mẽcủa kinh tế tư bản chủ nghĩavà tác động cuộc chiến tranhgiành độc lập của các thuộcđịa Anh ở Bắc Mĩ dẫn đếnphong trào dân tộc dân chủ ởkhu vực Mĩ La Tinh dâng cao.Dẫn đến sự ra đời một loạtquốc gia tư sản mới, như: Cô-lôm-bi-a, Ác-hen-ti-na, Chi-lê

- Ở châu Âu, tháng 7 - 1830,phong trào cách mạng tư sảnnổ ra ở Pháp, sau đó lan sang

Bỉ, Đức, I-ta-li-a làm rungchuyển chế độ phong kiếnchâu Âu và đế quốc Áo -Hung

+ Ở I-ta-li-a (1859 - 1870)vương quốc I-ta-li-a thốngnhất

+ Ở Đức (1864 - 1871) đưanước Đức phát triển đi lêncon đường tư bản chủ nghĩa.+ Ở Nga 1861, ban bố “sắclệnh giải phóng nông nô”

2 Sự xâm lược của tư bản phương Tây đối với các nước Á, Phi

Biết được sự bành trướng của các nước tư bản ở Á, Phi:

? Vì sao các nước

Phương Tây đẩy mạnh

việc xâm chiếm thuộc

địa?

? Đối tượng xâm lược là

ai? vì sao?

Gọi HS đọc đoạn ghi

chú trong Sgk để hiểu

thêm tiến trình xâm

lược của các nước tư

- Đọc

- CNTB phát triển, nhu cầucần thị trường tăng nhanh,khiến chính phủ các nước tưbản đẩy mạnh xâm lược đốivới phương Đông

- Các nước Anh, Pháp, Đức cũng đẩy mạnh xâu xé, biếntoàn bộ châu Phi này thànhthuộc địa của mình

- Kết quả: Hầu hết các nứơc

châu Á, châu Phi trở thànhthuộc địa hoặc phụ thuộc củathực dân phương Tây

TG Tên nước thành lập1804

180918101811

181818191821

182218251828

Hai-TiÊ-cu-a-đoÁc-hen-ti-naPa-ra-goay, Vê-nê-xu-ê-la

Chi-lêCô-lôm-bi-aMê-hi-cô, Pê-ru, Cô-xta Ri-ca, Goa-tê-ma-

la, En Xa-va-đo, đu-rát

Hôn-Bra-xinBô-li-vi-aU-ru-goay

Trang 19

- Nêu các hình thức tiến hành cách mạng tư sản đã học? Mục đích chung của các cuộc cáchmạng tư sản?

5 Dặn dò: (1’) Học bài cũ, xem bài mới.

08/9/2010 (8a7)

Bài 4PHONG TRÀO CÔNG NHÂN VÀ SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ NGHĨA MÁC

- Lược đồ hành chính châu Âu và tranh ảnh minh hoạ

- Trình bày một số cuộc cách mạng tiêu biểu ở thế kỉ XIX?

- Vì sao các nước tư bản phương Tây tiến hành xâm lược thuộc địa?

Giai cấp vô sản ra đời cùng với giai cấp tư sản nhưng bị áp bức bóc lột ngày càng nặngnề, mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản và tư sản ngày càng gay gắt đưa tới cuộc đấu tranh của vôsản, tuy họ chưa ý thức được sinh mệnh của mình

Bài mới: (32’)

I – PHONG TRÀO CÔNG NHÂN NỬA ĐẦU THẾ KỈ XIX

1 Phong trào đập phá máy móc và bãi công

Biết được các hình thức đấu tranh của giai cấp công nhân:

? Vì sao ngay từ khi mới

ra đời công nhân đã đấu

tranh chống chủ nghĩa

tư bản?

- Công nhân bị bóc lột nặngnề, lao động nặng nhọc trongnhiều giờ, tiền lương thấp, lệ

- Nguyên nhân: Công nhân bị

bóc lột nặng nề, lao độngnặng nhọc, tiền lương thấp, lệ

Trang 20

? Mô tả cuộc sống của

công nhân qua H.24, rút

- Hình thức: đập phá máy

móc, đốt công xưởng, bãicông Họ lầm tưởng máymóc buộc họ phải làm việcnặng nhọc

- Kết quả: thành lập các công

đoàn

thuộc vào máy móc…

- Hình thức: đập phá máy

móc, đốt công xưởng nổ rađầu tiên ở Anh, sau đó làPháp, Đức, Bỉ

- Đầu thế kỉ XIX, công nhânchuyển sang đấu tranh vớihình thức bãi công, đòi tănglương và giảm giờ làm, thànhlập các công đoàn để bảo vệmình

2 Phong trào công nhân trong những năm 1830 - 1840

Biết được những phong trào tiêu biểu trong những năm 1830 - 1840:

GV dùng lược đồ

châu Âu xác định các

nước có phong trào

công nhân phát triển

HS dựa vào SGK

thảo luận nhóm để lập

niên biểu:

+ Nhóm 1: Xác định

thời gian diễn ra phong

trào đấu tranh ở các

nước Pháp, Đức, Anh

+ Nhóm 2: Nêu hình

thức đấu tranh

+ Nhóm 3: Nhận xét

hình thức đấu tranh

+ Nhóm 4: Nêu kết quả

và ý nghĩa của phong

trào

- Các phong trào tiêu biểu:

+ 1831: công nhân thành phốLi-ông(pháp) khởi nghĩa

+ 1844: công nhân vùng lê-din (đức)

Sơ-+ Từ năm 1836 -1847: phongtrào hiến chương ở Anh

- Hình thức: vũ trang, chính

trị Có nhận thức hơn trước,công nhân nắm vai trò trongđấu tranh

- Kết quả: các phong trào

đều bị thất bại vì thiếu tổchức lãnh đạo vững vàng vàchưa có đường lối chính trịđúng đắn nhưng đã đánh dấusự trưởng thành của phongtrào công nhân

+ Năm 1831: công nhân thànhphố Li-ông (Pháp) khởi nghĩa,đòi tăng lương, giảm giờ làm,cuối cùng bị giới chủ đàn áp.+ Năm 1844: công nhân vùngSơ-lê-din (Đức), khởi nghĩachống lại sự hà khắc của giớichủ

+ Từ năm 1836 -1847 phongtrào hiến chương ở Anh có quymô, tổ chức và mang tính chấtchính trị rõ rệt

- Kết quả: các phong trào đều

bị thất bại vì thiếu tổ chứclãnh đạo và chưa có đường lốichính trị đúng đắn, nhưng đãđánh dấu sự trưởng thành củaphong trào công nhân quốc tế

- Vì sao trong cuộc đấu tranh chống tư sản công nhân lại đập phá máy móc?

- Trong những năm 1830 – 1840 phong trào công nhân diễn ra như thế nào?

5 Dặn dò: (1’)

- Học bài cũ, xem bài mới

Trang 21

11/9/2010 (8a7, 8a3, 8a6)

Bài 4PHONG TRÀO CÔNG NHÂN VÀ SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ NGHĨA MÁC

- Nội dung tiêu biểu của Tuyên ngôn của Đảng cộng sản

- Phong trào công nhân, quốc tế (Quốc tế thứ nhất) sau khi chủ nghĩa xã hội khoa học rađời

2 Kĩ năng:

- Phân tích, nhận định về quá trình phát triển của phong trào công nhân thế kỉ XIX

3 Tư tưởng:

- Lòng biết ơn các nhà sáng lập chủ nghĩa xã hội khoa học

- Chân dung Mác, Ănghen và những mẩu chuyện về cuộc đời hoạt động của họ

1 Ổ n định lớp (1’)

2. Kiểm tra bài cũ: (5’)

- Vì sao công nhân chống CNTB? Hình thức đấu tranh ban đầu?

- Phong trào công nhân trong những năm 1830 – 1840 diễn ra như thế nào?

3. Giảng bài mới: (33’)

Các cuộc đấu tranh của công nhânthế kỉ XIX kết cục đều bị thất bại do thiếu lí luận cáchmạng và tổ chức lãnh đạo cách mạng Mác và Ăng-ghen là những người đã đưa đến cho giaicấp công nhân vũ khí lí luận trong cuộc đấu tranh chống giai cấp tư sản

Bài mới: (32’)

II – SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ NGHĨA MÁC

1 Mác và Ăng-ghen

Biết được tiểu sử và quá trình hoạt động của Mác và Ăng-ghen:

? Quan sát tranh của

Mác và Ăng-ghen, tư

tưởng của hai ông có

- “Các Mác sinh năm 1818 trong một gia đình tri thức

……… tham gia phong

- Các Mác sinh năm 1818,trong một gia đình trí thức ởĐức Từ nhỏ nổi tiếng là người

Trang 22

đặc điểm gì?

? HS thảo luận: Trong

tư tưởng của 2 ông có

điểm gì giống nhau?

Mác và Ăng-ghen

gặp nhau vào năm

1844; từ đó bắt đầu một

tình bạn lâu dài, bền

chặt và cảm động giữa

hai nhà hoạt động cách

mạng lỗi lạc Họ đã

vượt qua mọi khó khăn,

thiếu thốn trong đời

sống để phục vụ cách

mạng

trào cách mạng ở Pháp”

- “Ăng-ghen sinh năm 1820 trong một gia đình chủ xưởng giàu có……… tình cảnh giai cấp công nhân”

- Mác và Ăng-ghen cùng có

tư tưởng đấu tranh chống chếđộ tư bản xây dựng một xãhội tiến bộ

thông minh, rất quý trọngngười lao động Sau khi đỗtiến sĩ triết học, ông vừanghiên cứu khoa học vừa cónhiều đóng góp cho phongtrào cách mạng ở Đức và châuÂu

- Ph Ăng-ghen sinh năm

1820, trong một gia đình chủxưởng giàu có ở Đức Khi lớnlên, ông hiểu rõ thủ đoạn bóclột của giai cấp tư sản đối vớingười lao động Vì vậy năm

1842, ông sang Anh tìm hiểuthêm về đời sống của côngnhân và đã viết cuốn “Tìnhcảnh giai cấp công nhân”

- Năm 1844, Mác và ghen gặp nhau ở Pháp Haingười cùng chung chí hướngnên đã kết bạn thân với nhaucùng hoạt động cách mạng

Ăng-2 “Đồng minh những người cộng sản” và “Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản”

Biết được sự ra đời của “Đồng minh những người cộng sản” và nội dung của

“Tuyên ngôn của Đảng cộng sản”:

? Đồng minh những

người cộng sản được

thành lập như thế nào?

? Hoàn cảnh ra đời

tuyên ngôn đảng cộng

sản?

? Trình bày nội dung

của Tuyên ngôn?

- Trong thời gian ở Anh, Mácvà Ăng-ghen liên hệ với mộttổ chức bí mật của công nhânTây Âu là “Đồng minhnhững người chính nghĩa” vàcải tổ thành “Đồng minhnhững người cộng sản” Đâylà chính đảng độc lập đầutiên của vô sản quốc tế

- Mác và Ăng-ghen được ủynhiệm soạn thảo cương lĩnhcủa Đồng minh Tháng 2 -

1848, Tuyên ngôn Đảng Cộng sản được công bố ở

Ăng Tháng 2 Ăng 1848, Mác vàĂng-ghen tuyên bố cương lĩnhTuyên ngôn của Đảng cộngsản, đây là văn kiện quantrọng, là những luận điểm cơbản về sự phát triển của xãhội và cách mạng xã hội chủnghĩa

Trang 23

3 Phong trào công nhân từ năm 1848 đến năm 1870 - Quốc tế thứ nhất

Biết được các phong trào công nhân (1848 - 1870) cũng như sự ra đời và

hoạt động của Quốc tế thứ nhất:

? Phong trào công nhân

trong cách mạng 1848

-1849 có nét gì nổi bật?

? Phong trào công nhân

từ sau cách mạng 1848

-1849 đến năm 1870 có

nét gì nổi bật?

? Vì sao giai cấp công

nhân ngày càng nhận

thức rõ tầm quan trọng

của sự đoàn kết quốc

tế?

GV kết hợp Hình 29

Sgk trình bày: sự ra đời

của Quốc tế thứ nhất

? Hoạt động chủ yếu và

vai trò của Quốc tế thứ

nhất?

? Nêu vai trò của C.

Mác trong việc thành

lập Quốc tế thứ nhất?

- Giai cấp công nhân nhiềunước ở châu Âu đã đấu tranhchống áp bức bóc lột, nổi bậtlà ở Pháp và ở Đức

- Công nhân đã trưởng thànhtrong đấu tranh, nhận thức rõhơn về vai trò giai cấp củamình và tinh thần đoàn kếtquốc tế của công nhân

- Giai cấp công nhân có kẻthù chung là giai cấp tư sản,và phải đoàn kết mới có sứcmạnh…

- “Từ khi thành lập đến năm

1870, Quốc tế thứ nhất vừa tiến hành ……… kêu gọi công nhân các nước quyên góp, ủng hộ công nhân Bỉ”

- C Mác đã chuẩn bị cho sựthành lập, rồi đưa Quốc tếthứ nhất chống lại các tưtưởng sai lệch và thông quanhững nghị quyết Đại hội hếtsức đúng đắn cũng như tiếnhành hoạt động cụ thể - Kếthợp lí luận với thực tiễn

- Sau khi “Tuyên ngôn củaĐảng cộng sản” ra đời, phongtrào đấu tranh của công nhân

ở châu Âu phát triển

+ Ở Pháp ngày 23 - 6 - 1848,công nhân và nhân dân laođộng Pa-ri khởi nghĩa vũtrang kéo dài trong 4 ngày.+ Ở Đức, công nhân và thợthủ công nổi dậy đấu tranhlàm giới chủ khiếp sợ

- Ngày 28 - 9 - 1864, côngnhân Anh và đại biểu côngnhân nhiều nước châu Âutham gia có tổ chức, sau đóthành lập “Hội liên hiệp laođộng quốc tế” lấy tên là Quốctế thứ nhất Mác trở thành linhhồn của Quốc tế thứ nhất

- Từ khi thành lập đến năm

1870, Quốc tế thứ nhất thựchiện việc truyền bá chủ nghĩaMác, qua đó thúc đẩy phongtrào công nhân quốc tế pháttriển tích cực, tự giác

4. Củng cố – luyện tập: (5’)

- Trình bày đôi nét về Mác và Ăng-ghen?

- Vai trò của Quốc tế thứ nhất?

5. Dặn dò: (1’)

Trang 24

1 Kiến thức :

HS nắm:

- Mâu thuẫn giai cấp ở Pháp trở nên gay gắt và sự xung đột giữa tư sản và công nhân

- Công xã Pa-ri; cuộc khởi nghĩa ngày 18 - 3 - 1871 thắng lợi

2 Tư tưởng :

- Chủ nghĩa anh hùng cách mạng, lòng căm thù đối với giai cấp bóc lột

3 Kĩ năng :

- Nâng cao khả năng tình huống, phân tích một sự kiện lịch sử

- Bản đồ Pa-ri và vùng ngoại ô nơi diễn ra công xã Pa-ri

- Nêu hoàn cảnh ra đời và nội dung chủ yếu của Tuyên ngôn Đảng Cộng sản

- Vai trò của Quốc tế thứ nhất đối với phong trào công nhân

Từ khi cách mạng vô sản, phong trào công nhân liên tiếp diễn ra và Quốc tế thứ nhấtđược thành lập, phong trào công nhân quốc tế đã và đang phát triển nhảy vọt Tiêu biểu nhất làcông xã Pa-ri cuối thế kỉ XIX

Bài mới: (32’)

I - SỰ THÀNH LẬP CÔNG XÃ

1 Hoàn cảnh ra đời của Công xã

Nhận biết về hoàn cảnh ra đời của Công xã:

Trang 25

thống trị của đế chế II

? Vì sao Pháp tuyên

chiến với Phổ? Kết

quả?

? Trước tình hình đó

nhân dân Pa-ri đã làm

gì?

“Chính phủ vệ quốc”

của tư sản được thành

lập

? Thái độ của “Chính

phủ vệ quốc” và của

nhân dân Pháp trước

tình hình đất nước sau

ngày 4 - 9 - 1870 như

thế nào?

- “Nhằm giảm nhẹ các mâu thuẫn trong nước và ngăn cản quá trình thống nhất nước Đức……… làm tù binh tại thành Xơ-đăng (gần biên giới Pháp-Bỉ)”

- Ngày 4 – 9 – 1870, nhândân Pa-ri lật đổ chính quyềnNa-pô-lê-ông III, để thànhlập chế độ cộng hòa

- “Chính phủ vệ quốc” vộivã xin đình chiến Nhưngnhân dân Pháp kiên quyếtchiến đấu bảo vệ tổ quốc

nước và ngăn cản quá trìnhthống nhất nước Đức, Pháptuyên chuyến với Phổ songchiến tranh đã gây nhiều khókhăn cho Pháp

- Ngày 2 - 9 - 1870, Hoàngđến Na-pô-lê-ông III cùngtoàn bộ 10 vạn quân chủ lực bịquân Phổ bắt làm tù binh.Ngày 4 - 9, nhân dân Pa-riđứng lên khởi nghĩa

- Chính quyền phong kiến bịlật đổ, nhưng giai cấp tư sảnđã cướp mất thành quả cáchmạng của quần chúng, thànhlập chính phủ lâm thời tư sảnmang tên “Chính phủ vệquốc”

- Khi quân Phổ bao vây Pa-ri,chính phủ tư sản hèn nhát, vộivàng xin đình chiến Trướctình hình đó, quần chúng nhândân đã kiên quyết đứng lênchiến đấu bảo vệ tổ quốc

2 Cuộc khởi nghĩa ngày 18 - 3 - 1871 Sự thành lập Công xã

Những nét chính về diễn biến cuộc khởi nghĩa ngày 18 - 3 - 1871 và

sự ra đời Công xã Pa-ri:

5’ ? Tình hình nước Pháp trước khởi nghĩa?

GV dùng Bản đồ

Pa-ri và vùng ngoại ô nơi

diễn ra công xã Pa-ri

trình bày diễn biến cuộc

khởi nghĩa (Đây là cuộc

cách mạng vô sản đầu

tiên trên thế giới)

chính của cuộc khởi

nghĩa ngày 18 3

-1871.

- “Mâu thuẫn giữa chính phủ

tư sản đóng ở Véc-xai …………

hòng bắt hết các ủy viên của Ủy ban Trung ương”

- Ngày 18 - 3 - 1871, Chi-etấn công đồi Mông-mác

Binh lính ngả về phía nhândân Âm mưu chiếm đồiMông-mác của Chi-e thất

- Mâu thuẫn giữa chính phủ tưsản với nhân dân ngày cànggay gắt, Chi-e tiến hành bắthết của uỷ viên của Uỷ bantrung ương

- Ngày 18 - 3 - 1871, Chi-e tấncông đồi Mông-mác, nhưngkhông thành Nhân dân đứnglên chiến đấu, giành nhiềuthắng lợi và làm chủ Pa-ri

Trang 26

bại, nhân dân làm chủ Pa-ri - Ngày 26 - 3 - 1871, nhân dân

Pa-ri tiến hành bầu Hội đồngCông xã theo nhuyên tắc phổthông đầu phiếu Những ngườitrúng cử phần đông là côngnhân và trí thức đại diện chonhân dân lao động Pa-ri

- Lập niên biểu các sự kiện chính của Công xã Pa-ri?

- Tại sao nói công xã Pa-ri là nhà nước kiểu mới?

5 Dặn dò: (1’)

Trang 27

18/9/2010 (8a7, 8a3, 8a6)

Bài 5CÔNG XÃ PA-RI 1871

(tiếp theo)

1 Kiến thức :

HS nắm:

- Một số chính sách quan trọng của Công xã Pa-ri

- Ý nghĩa lịch sử của Công xã Pa-ri

2 Tư tưởng :

- Giáo dục HS lòng tin vào năng lực lãnh đạo, quản lý của nhà nước, của giai cấp vô sản

- Chủ nghĩa anh hùng cách mạng, lòng căm thù đối với giai cấp bóc lột

3 Kĩ năng :

- Nâng cao khả năng tình huống, phân tích một sự kiện lịch sử

- Sưu tầm, phân tích tài liệu có liên quan

- Liên hệ kiến thức đã học với cuộc sống hiện nay

- Vẽ sơ đồ bộ máy Hội đồng Công xã

2 Kiểm tra bài cũ: (5’)

- Nêu hoàn cảnh ra đời và nội dung chủ yếu của Tuyên ngôn Đảng Cộng sản

- Vai trò của Quốc tế thứ nhất đối với phong trào công nhân

3 Giảng bài mới: (33’)

Từ khi cách mạng vô sản, phong trào công nhân liên tiếp diễn ra và Quốc tế thứ nhấtđược thành lập, phong trào công nhân quốc tế đã và đang phát triển nhảy vọt Tiêu biểu nhất làcông xã Pa-ri cuối thế kỉ XIX

Bài mới: (32’)

II - TỔ CHỨC BỘ MÁY VÀ CHÍNH SÁCH CỦA CÔNG XÃ PA-RI

Trình bày được sơ đồ về tổ chức bộ máy và hiểu bản chất Nhà nước kiểu mới:

GV sử dụng sơ đồ

bộ máy Hội đồng Công

xã H.30 hướng dẫn HS

về tổ chức bộ máy của

- Quan sát H 30 và nghe - Tổ chức bộ máy:

+ Cơ quan cao nhất của nhànước là Hội đồng Công xã.+ Hội đồng Công xã có

Trang 28

Công xã Pa-ri (Cơ quan

cao nhất là Hội đồng

Công xã, vừa ban bố

pháp luật vừa thành lập

các ủy ban thi hành

pháp luật….)

? Trình bày những chính

sách của Công xã?

? Tại sao nói công xã

Pa-ri là nước kiểu mới?

- Chính sách: (HS đọc đoạn thông tin trong Sgk)

=> Phục vụ quyền lợi choquần chúng nhân dân

nhiệm vụ ban bố pháp luậtvà lập ra 10 uỷ ban thi hànhpháp luật

- Chính sách của Công xã:+ Giải tán quân đội và bộmáy cảnh sát của tư sản,thành lập lực lượng vũ trangnhân dân

+ Ban hành các sắc lệnh:tách nhà thờ khỏi hoạt độngcủa nhà nước, quy định tiềnlương tối thiểu, thực hiệngiáo dục bắt buộc, quy địnhgiá bán bánh mì…

+ Tất cả những chính sáchđều phục vụ quyền lợi chonhân dân lao động Đây thựcsự là một “nhà nước kiểumới”

III - NỘI CHIẾN Ở PHÁP Ý NGHĨA LỊCH SỬ CỦA CÔNG XÃ PA-RI

Trình bày được cuộc chiến đấu của các chiến sĩ Công xã và Ý nghĩa của Công xã:

? Chính phủ Chi-e đã có

hành động gì để chống

lại Công xã Pa-ri?

? Tại sao Đức ủng hộ

chính phủ Véc-xai trong

việc chống lại Công xã

Pa-ri?

? Cuộc chiến đấu giữa

chiến sĩ Công xã Pa-ri

và quân Véc-xai diễn ra

như thế nào?

(GV có thể dùng H.31

trong Sgk trình bày diễn

biến cuộc chiến)

? Sự ra đời của Công xã

có ý nghĩa gì?

? Bài học rút ra từ công

- Kí hòa ước với Đức, để cóthêm lực lượng chống lạiCông xã Pa-ri

- Công xã Pa-ri là do dân và

vì dân, không như nhà nước

tư sản chỉ phục vụ quyền lợicho giai cấp tư sản

- “Ngày 20 - 5, quân chính phủ Véc-xai……… diễn ra

ở nghĩa địa Cha La-se-dơ ngày 27 - 5”

- Là hình ảnh của xã hộimới, chế độ mới, là sự cổ vũnhân dân lao động toàn thếgiới trong sự nghiệp đấutranh cho một tương lai tươiđẹp hơn

- Cách mạng vô sản muốn

- Chi-e chuẩn bị lực lượngđánh chiếm các pháo đài ở Pa-ri

Từ ngày 20 đến 28 5

-1871, Chi-e cho quân tấn côngPa-ri, cuộc chiến đấu diễn raác liệt suốt một tuần lễ, trở

thành “tuần lễ đẫm máu”.

- Tham gia chiến đấu chốngquân chính phủ Véc-xai có cảngười già, phụ nữ, trẻ em Cácchiến sĩ Công xã chiến đấu hịsinh đến người cuối cùng

- Ý nghĩa:

+ Tuy chỉ tồn tại 72 ngàynhưng Công xã Pa-ri có ýnghĩa lịch sử to lớn Công xãlà hình ảnh thu nhỏ của mộtchế độ xã hội mới, đem lạimột tương lai tốt đẹp chonhân dân lao động

Trang 29

xã là gì? thắng lợi phải có Đảng cách

mạng chân chính lãnh đạo,thực hiện liên minh côngnông; phải kiên quyết trấnáp kẻ thù, …

+ Để lại bài học kinhnghiệm: muốn cách mạng vôsản thắng lợi thì phải cóđảng cách mạng chân chínhlãnh đạo; phải thực hiện liênminh công nông và phải kiênquyết trấn áp kẻ thù ngay từđầu

- Lập niên biểu các sự kiện chính của Công xã Pa-ri?

5 Dặn dò: (1’)

Trang 30

22/9/2010 (8a7)

Bài 6CÁC NƯỚC ANH, PHÁP, ĐỨC, MĨ CUỐI THẾ KỈ XIX – ĐẦU THẾ KỈ XX

1 Kiến thức :

HS nắm:

- Các nước tư bản lớn (Anh, Pháp, Đức) chuyển qua giai đoạn chủ nghĩa đế quốc

- Tình hình và đặc điểm cụ thể (kinh tế, chính trị, xã hội và chính sách bành trướng) củatừng nước đế quốc (Anh, Pháp, Đức)

2 Tư tưởng :

- Nhận rõ bản chất của CNĐQ

- Đề cao ý thức cảnh giác cách mạng, đấu tranh chống các thế lực gây chiến, bảo vệ hoàbình

3 Kĩ năng :

- Bồi dưỡng kĩ năng phân tích sự kiện lịch sử để hiểu đặc điểm, vị trí lịch sử của CNĐQ

- Lược đồ các nước đế quốc và thuộc địa đầu thế kỉ XX

- Tranh ảnh về tình hình phát triển nổi bật của các nước đế quốc

Cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX các nước đế quốc chuyển mình phát triển sang giai đoạnCNĐQ Thời kì này tình hình kinh tế, chính sách đối ngoại và đối nội của các nước ấy có gì thayđổi? Chúng ta cùng tìm hiểu qua bài học hôm nay

Bài mới: (32’)

I - TÌNH HÌNH CÁC NƯỚC ANH, PHÁP, ĐỨC, MĨ

1 Anh

Nhận biết những chuyển biến lớn về kinh tế, chính sách đối nội, đối ngoại của Anh:

? Cuối thế kỉ XIX, tình

hình kinh tế nước Anh

có gì nổi bật? Nguyên

- Tốc độ phát triển côngnghiệp chậm lại tụt xuống vịtrí thứ 3 thế giới Nguyên

- Kinh tế: Anh mất dần vị trí

độc quyền công nghiệp (tụtxuống hàng thứ 3 thế giới),

Trang 31

nhân vì sao?

? Vì sao giai cấp tư sản

Anh chú trọng đầu tư

vào các nước thuộc địa?

Về chính trị, Anh vẫn

là nước quân chủ lập

hiến Hai đảng – Đảng

Tự do và Đảng Bảo thủ,

hai đảng tuy khác nhau,

thậm chí có chính sách

mâu thuẫn nhau, song

đều là các đảng phục vụ

quyền lợi cho giai cấp

tư sản, chống lại nhân

dân Hai đảng này thay

nhau cầm quyền nhằm

lừa gạt và xoa dịu nhân

dân

GV dùng bản đồ thế

giới chỉ cho HS các

thuộc địa của Anh (rộng

tới 33 triệu km2 với 400

triệu người bằng ¼ diện

tích và ¼ dân số thế

giới – đế quốc mà Mặt

Trời không bao giờ lặn)

? Vì sao Lê-Nin gọi

CNĐQ Anh là CNĐQ

thực dân?

nhân: máy móc lạc hậu, giaicấp tư sản chỉ chú trọng đầu

tư vào các nước thuộc địa

- Các nước thuộc địa manglại cho giai cấp tư sản Anhnhững lợi ích lớn: thị trường,nguyên liệu, nhân công…

- Xâm chiếm và bóc lột mộthệ thống thuộc địa rộng lớn

nhưng dẫn đầu thế giới vềxuất khẩu tư bản, thương mạivà thuộc địa Nhiều công tiđộc quyền về công nghiệp vàtài chính đã ra đời, chi phốitoàn bộ nền kinh tế

- Chính trị: Anh là nước quân

chủ lập hiến, hai đảng Bảo thủ

va Tự do thay nhau cầm quyềnbảo vệ quyền lợi của giai cấp

tư sản

- Đối ngoại: đẩy mạnh chính

sách xâm lược thuộc địa Năm

1914, thuộc địa Anh trải rộngkhắp thế giới

- Lênin gọi chủ nghĩa đế quốc

Anh là “Chủ nghĩa đế quốc thực dân”.

2 Pháp

Nhận biết những chuyển biến lớn về kinh tế, chính sách đối nội, đối ngoại của Pháp:

? Các tổ chức độc quyền

ở Pháp ra đời trong

điều kiện kinh tế như thế

nào?

? Tại sao nói chủ nghĩa

đế quốc Pháp là “chủ

nghĩa đế quốc cho vay

lãi”?

? Tình hình chính trị của

Pháp có gì nổi bật?

- “Do hậu quả của chiến tranh Pháp - Phổ………

đặc biệt trong lĩnh vực ngân hàng”.

- “2/3 số tư bản trong nước thuộc về 5 ngân hàng, ………

…… chỉ có 2-3 tỉ đưa vào thuộc địa”

- Nền cộng hoà thứ 3 đượcthành lập và thi hành các

- Kinh tế: Công nghiệp phát

triển chậm lại, tụt xuống hàngthứ 4 thế giới Tuy nhiên, tưbản Pháp vẫn phát triển mạnh,nhiều công ti độc quyền ra đờichi phối nền kinh tế Pháp đặcbiệt trong lĩnh vực ngân hàng.Pháp cho vay với lãi suất rấtcao, nên Lê-nin gọi chủ nghĩađế quốc Pháp là “chủ nghĩa đế

Trang 32

chính sách đàn áp nhân dân,tích cực chạy đua vũ trang vàtăng cường xâm lược thuộc

địa (Pháp cũng có hệ thống thuộc địa đứng thứ hai thế giới ……… và một số đảo trên Thái Bình Dương).

quốc cho vay lãi”

- Chính trị: sau năm 1870 nền

cộng hòa thứ ba được thànhlập, thi hành các chính sáchđàn áp nhân dân, tích cựcchạy đua vũ trang và tăngcường xâm lược thuộc địa Vìvậy, Pháp có thuộc địa nhiềuthứ 2 thế giới (sau Anh)

? Nguyên nhân của sự

phát triển đó?

“Cuối thế kỉ XIX, quá

trình tập trung sản xuất,

- Giành được nhiều quyền lợitừ Pháp sau chiến tranh Pháp– Phổ và ứng dụng nhữngthành tựu mới nhất của khoahọc – kĩ thuật vào sản xuất

- Chính trị: theo thể chế liênbang, quyền lực nằm trongtay quí tộc địa chủ và tư sảnđộc quyền

- Kinh tế: Phát triển nhanh,

đứng thứ hai thế giới về sảnxuất công nghiệp Nhiều công

ti độc quyền ra đời chi phốinền kinh tế Đức

- Chính trị: theo thể chế liên

bang thi hành chính sách đốinội, đối ngoại hết sức phảnđộng Đức hung hãn đòi dùngvũ lực chia lại thị trường Đặcđiểm của đế quốc Đức làø “chủnghĩa đế quốc quân phiệt,hiếu chiến”

- Đặc trưng chủ yếu của CNĐQ là gì?

- Những mâu thuẫn chủ yếu trong giai đoạn CNĐQ? Kết quả của những mâu thuẫn đó

5 Dặn dò: (1’)

Trang 33

25/9/2010 (8a7, 8a3, 8a6)

Bài 6CÁC NƯỚC ANH, PHÁP, ĐỨC, MĨ CUỐI THẾ KỈ XIX – ĐẦU THẾ KỈ XX

(tiếp theo)

1 Kiến thức :

HS nắm:

- Mĩ chuyển qua giai đoạn chủ nghĩa đế quốc

- Tình hình và đặc điểm cụ thể (kinh tế, chính trị, xã hội và chính sách bành trướng) củaMĩ

- Những đặc điểm nổi bật của chủ nghĩa đế quốc

2 Tư tưởng :

- Nhận rõ bản chất của CNĐQ

- Đề cao ý thức cảnh giác cách mạng, đấu tranh chống các thế lực gây chiến, bảo vệ hoàbình

3 Kĩ năng :

Bồi dưỡng kĩ năng phân tích sự kiện lịch sử để hiểu đặc điểm, vị trí lịch sử của CNĐQ

- Biểu đồ so sánh sự phát triển kinh tế các nước đế quốc cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX

- Tư liệu, tranh ảnh về tình hình kinh tế, chính trị, xã hội các nước tư bản chủ yếu trong giaiđoạn này

- Tình hình kinh tế nước Anh và nước Pháp cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX?

- Đặc trưng chủ yếu của chủ nghĩa đế quốc là gì?

Chúng ta đã tìm hiểu về tình hình 3 nước Anh, Pháp, Đức Hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểuvề nước Mĩ và những chuyển biến quan trọng của các nước đế quốc cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉXX

Bài mới: (32’)

4 Mĩ

Nhận biết những chuyển biến lớn về kinh tế, chính sách đối nội, đối ngoại của Mĩ:

? Tình hình kinh tế Mĩ - “Trong số các nước công - Kinh tế: phát triển nhanh

Trang 34

đầu thế kỉ XX như thế

nào? Vì sao phát triển

vượt bậc?

? Hình thức độc quyền ở

Mĩ có đặc điểm gì?

“Nông nghiệp cũng

đạt được những thành

tựu to lớn ………

trở thành nguồn cung

cấp lương thực thực

phẩm cho châu Âu”.

? Chế độ chính trị của

Mĩ như thế nào?

“Vào những thập niên

cuối thế kỉ XIX, khi các

nước đế quốc Tây Âu …

- Xuất hiện các công ti độcquyền khổng lồ, có ảnhhưởng lớn đến kinh tế, chínhtrị

- Đề cao vai trò Tổng thống

do hai đảng - Đảng Cộng hoàvà Đảng Dân chủ thay nhaucầm quyền Thi hành chínhsách đối nội, đối ngoại phụcvụ giai cấp tư sản

chóng và đứng đầu thế giới vềsản xuất công nghiệp Nhiềucông ty độc quyền ra đời, chiphối toàn bộ nền kinh tế Mĩ.Nông nghiệp, vừa đáp ứng đầyđủ nhu cầu lương thực trongnước, vừa sản xuất cho thịtrường châu Âu

- Chính trị: theo chế độ Cộng

hoà đề cao vai trò Tổng thống

do hai đảng – Đảng Cộng hoàvà Đảng Dân chủ thay nhaucầm quyền Thi hành chínhsách đối nội, đối ngoại phụcvụ giai cấp tư sản

- Tăng cường bành trướng ởkhu vực Thái Bình Dương,tranh giành thuộc địa, dùng vũlực và đồng đôla để can thiệpvào khu vực Mĩ La Tinh

II - CHUYỂN BIẾN QUAN TRỌNG Ở CÁC NƯỚC ĐẾ QUỐC

1 Sự hình thành các tổ chức độc quyền

Chuyển biến quan trọng của các nước đế quốc cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX

là sự hình thành các tổ chức độc quyền:

? Qua tình hình của các

nước Anh, Pháp, Đức,

Mĩ cuối thế kỉ XIX – đầu

thế kỉ XX, hãy nêu đặc

điểm chung, nổi bật

trong sự phát triển kinh

tế của các nước đó.

? Quan sát hình 32, em

hãy cho biết quyền lực

của các tổ chức độc

quyền ở Mĩ được thể

hiện như thế nào?

- Sự cạnh tranh đưa đến tìnhtrạng tư bản lớn “nuốt” tưbản nhỏ, tập trung sản xuất,các tổ chức độc quyền rađời… Hiện tượng này khôngxảy ra trước năm 1870

- Mãng xà khổng lồ (tượngtrưng cho độc quyền), có cáiđuôi quấn chặt vào trụ sởchính quyền (Nhà Trắng củaMĩ), há to mồm đe dọa, nuốtsống người dân (người phụ

Chuyển biến quan trọngnhất ở các nước đế quốc cuốithế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX làcác công ti độc quyền lớn hìnhthành, chi phối đời sống xãhội

Trang 35

nữ tượng trưng cho tự do).

Điều này thể hiện vai tròquyền lực của các công tiđộc quyền, cấu kết chặt chẽvà chi phối nhà nước tư sảnđể thống trị và khống chếcuộc sống của nhân dân

2 Tăng cường xâm lược thuộc địa, chuẩn bị chiến tranh chia lại thế giới

Các nước đế quốc chuẩn bị chiến tranh đòi chia lại thị trường thế giới:

? Tại sao các nước đế

quốc tăng cường xâm

lược thuộc địa?

? Quan sát lược đồ, kết

hợp với bản đồ thế giới

và các kiến thức đã học,

ghi tên các thuộc địa

của Anh, Pháp, Đức, Mĩ.

- Do nhu cầu về nguyên liệu,thị trường, xuất khẩu tư bảntăng lên nhiều…

- Thực hiện theo yêu cầu

Để đáp ứng những yêu cầuphát triển của chủ nghĩa đếquốc, sự chênh lệch về thịtrường và thuộc địa giữa cácnước đế quốc khiến họ tíchcực chuẩn bị chiến tranh chialại thế giới

- Đặc trưng chủ yếu của CNĐQ?

- Giải thích đặc diểm của các đế quốc?

5 Dặn dò: (1’)

Trang 36

29/9/2010 (8a7)

Bài 7PHONG TRÀO CÔNG NHÂN QUỐC TẾ CUỐI THẾ KỈ XIX – ĐẦU THẾ KỈ XX

1 Kiến thức :

HS nắm:

- Những nét chính về phong trào công nhân quốc tế: cuộc đấu tranh của công nhân Si-ca-gô(Mĩ); sự phục hồi và phát triển phong trào đấu tranh của công nhân các nước; sự thành lậpQuốc tế thứ hai

2 Tư tưởng :

- Nhận thức đúng về cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản vì quyền lợi tự do, tiến bộ của xãhội

3 Kĩ năng :

- Tìm hiểu những nét cơ bản về các khái niệm: “Chủ nghĩa cơ hội”, “Cách mạng dân chủ tư sản kiểu mới”, “Đảng kiểu mới”…

- Biết phân tích các sự kiện cơ bản của bài bằng phương pháp tư duy lịch sử

- Bản đồ đế chế Nga cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX

- Tranh ảnh tư liệu ngày 1 - 5

- Đặc điểm chung của các đế quốc là gì?

- Tại sao các đế quốc tăng cường xâm lược thuộc địa?

Sự phát triển mạnh mẽ của công nghiệp ở các nước tư bản cuối thế kỉ XIX làm cho giaicấp vô sản tăng nhanh vế số lượng và chất lượng, cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản chống lạigiai cấp tư sản ngày càng trở nên gay gắt Đó là nội dung của bài học hôm nay

Bài mới: (32’)

I – PHONG TRÀO CÔNG NHÂN QUỐC TẾ CUỐI THẾ KỈ XIX QUỐC TẾ THỨ HAI

1 Phong trào công nhân quốc tế cuối thế kỉ XIX

Biết được một số sự kiện tiêu biểu trong phong trào công nhân quốc tế cuối thế kỉ XIX:

GV gọi HS đọc SGK - Thực hiện theo yêu cầu của - Mâu thuẫn giữa tư sản và vô

Trang 37

thống kê các phong trào

công nhân tiêu biểu

Đọc phần chữ in nhỏ

thảo luận về nguyên

nhân, quy mô phạm vi,

hình thức, kết quả của

phong trào công nhân.

? Những sự kiện lịch sử

nào chứng tỏ phong trào

công nhân thế giới vẫn

tiếp tục phát triển trong

những năm cuối thế kỉ

XIX?

GV

- Nguyên nhân: công nhân bị

bóc lột nặng nề, mâu thuẫn

giai cấp sâu sắc… Hình thức:

bãi công, đình công, biểutình đòi tăng lương giảm giờ

làm Kết quả: Bị đàn áp,

nhưng đã có 50000 ngườiđược quyền làm việc 8giờ/ngày Từ năm 1889, ngày

1 - 5 trở thành ngày Quốc tếlao động

- Năm 1875 Đảng Xã hộidân chủ Đức ra đời, năm

1879 Đảng Công nhân Phápthành lập, năm 1883 NhómGiải phóng lao động Ngahình thành

sản ngày càng gay gắt, phongtrào đấu tranh của giai cấpcông nhân các nước diễn raliên tục, nhất là ở Anh, Pháp,Mĩ

- Ở Mĩ, ngày 1 - 5 - 1886, gần

40 vạn công nhân Si-ca-gôbiểu tình đòi ngày làm 8 giờđã được giới chủ chấp thuậncho 5 vạn người Về sau ngày

1 - 5 hằng năm trở thành ngàyQuốc tế lao động

- Phong trào đấu tranh của giaicấp công nhân thế giới dẫn tớisự ra đời của nhiều tổ chứcchính trị độc lập của giai cấpcông nhân ở mỗi nước như:Đảng xã hội dân chủ Đức,Đảng công nhân Pháp…

2 Quốc tế thứ hai (1889 - 1914)

Sự ra đời của Quốc tế thứ hai:

? Vì sao phải thành lập

Quốc tế thứ hai?

? Quốc tế thứ hai đã

được thành lập như thế

nào?

? Quốc tế thứ hai có

hoạt động gì?

? Sự thành lập quốc tế

thứ hai có ý nghĩa gì?

- Sự ra đời của những tổ chứccông nhân ở các nước đòi hỏithành lập một tổ chức quốctế mới thay cho Quốc tế thứnhất

- “Ngày 14 - 7 -1889, kỉ niệm

100 năm ngày phá ngục xti, ……… biểu dương lực lượng của giai cấp vô sản thế giới”

Ba “Hoạt động của Quốc tế trải qua hai giai đoạn:

Giai đoạn một:……….

………”

- Khôi phục tổ chức quốc tếcủa phong trào công nhân,tiếp tục sự nghiệp đấu tranhcho thắng lợi của chủ nghĩaMác

- Ngày 14 - 7 - 1889, gần 400đại biểu công nhân của 22nước họp ở Pa-ri, tuyên bốthành lập Quốc tế thứ hai

- Đại hội thông qua nhữngquyết định quan trọng: sự cầnthiết phải thành lập chínhđảng của giai cấp công nhân ởmỗi nước, đấu tranh giànhchính quyền, đòi ngày làm 8giơ, lấy ngày 1 - 5 hằng nămtrở thành ngày Quốc tế laođộng

- Quốc tế thứ hai trải qua haigiai đoạn (1889 - 1895 và

1895 - 1914) đã có nhiều đónggóp vào phong trào công nhânthế giới, làm chậm quá trìnhđế quốc một số nước…

Trang 38

? Quốc tế thứ hai tan

rã như thế nào?

+ Thúc đẩy phong trào côngnhân quốc tế đấu tranh hợppháp đòi cải thiện đời sống,tiền lương, ngày lao động

- “Khi chiến tranh thế giới thứ nhất bùng nổ ………

… Công nhân xã hội dân chủ Nga với lãnh tụ là Lê-nin.”

- Khi chiến tranh thế giới thứnhất bùng nổ (1914) Quốc tếthứ hai bị phân hoá, trừ Đảngcông nhân xã hội dân chủ Ngalà hoạt động tích cực

- Nguyên nhân phong trào công nhân bùng nổ?

- Vai trò của quốc tế thứ hai và Ăng –ghen đối với phong trào công nhân?

5 Dặn dò: (1’)

Trang 39

Ngày soạn: 20/9/2010Ngày giảng: 29/9/2010 (8a5, 8a4)02/10/2010(8a7, 8a3, 8a6)

Bài 7PHONG TRÀO CÔNG NHÂN QUỐC TẾ CUỐI THẾ KỈ XIX – ĐẦU THẾ KỈ XX

- Tìm hiểu những nét cơ bản về các khái niệm: “Chủ nghĩa cơ hội”, “Cách mạng dân chủ tư sản kiểu mới”, “Đảng kiểu mới”…

- Biết phân tích các sự kiện cơ bản của bài bằng phương pháp tư duy lịch sử

- Bản đồ thế giới Nga cuối thế kỉ XIX

- Tranh ảnh liên quan

- Những sự kiện chứng tỏ phong trào công nhân cuối thế kỷ XIX vẫn tiếp tục phát triển

- Hoàn cảnh ra đời của Quốc tế thứ hai

Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ năm 1914, Quốc tế thứ hai tan rã, các đảng quốc tếtrên thực tế đã ủng hộ giai cấp tư sản, trừ đảng Công nhân xã hội Nga, pháp hiến kĩ về đảngcông nhân xã hội Nga, chúng ta cùng tìm hiểu phần II

Bài mới: (32’)

II - PHONG TRÀO CÔNG NHÂN NGA VÀ CUỘC CÁCH MẠNG 1905 - 1907

1 Lê-nin và việc thành lập đảng vô sản kiểu mới ở Nga

Hiểu rõ về Lê-nin và sự ra đời của Đảng Bôn-sê-vích:

Trang 40

HS quan sát hình 35:

Tìm hiểu và trình bày

những nét chính về cuộc

đời hoạt động cách

mạng của Lê-nin.

? Những điểm nào

chứng tỏ Đảng Công

nhân xã hội dân chủ

Nga là đảng kiểu mới?

- “V.I Lê-nin sinh ngày 22 - 4

- 1870 trong một gia đình nhà giáo tiến bộ

……… thành lập Đảng Công nhân xã hội dân chủ Nga với Cương lĩnh cách mạng”

- “Cương lĩnh khẳng định nhiệm vụ chủ yếu của Đảng

………, những cải cách dân chủ, giải quyết vấn đề ruộng đất cho nông dân”.

Lênin sinh ngày 22 4

-1870 trong một gia đình nhàgiáo tiến bộ, sớm tham giaphong trào cách mạng chốngchế độ Nga hoàng Năm 1893,trở thành người lãnh đạo nhómcông nhân mác-xít ở Pê-téc-bua, rồi bị bắt

- Năm 1903, Lê-nin thành lậpĐảng Công nhân xã hội dânchủ Nga, thông qua cương lĩnhcách mạng lật đổ chính quyền

tư sản, xây dựng xã hội chủnghĩa

2 Cách mạng Nga 1905 - 1907

Diễn biến chính, ý nghĩa của Cuộc cách mạng 1905 - 1907 ở Nga:

? Nguyên nhân dẫn đến

cuộc cách mạng Nga

1905 - 1907?

Từ cuối năm 1904,

nhiều cuộc bãi công đã

nổ ra với các khẩu hiệu

“Đả đảo chuyên chế”,

“Đả đảo chiến tranh”,

“Ngày làm 8 giờ”

của cuộc cách mạng

1905 - 1907?

HS thảo luận: Nguyên

nhân thất bại? Ý nghĩa

lịch sử?

- “Đầu thế kỉ XIX, nước Nga lâm vào tình trạng khủng hoảng ……… để tranh giành thuộc địa”.

Đoạn thông tin trong Sgk.

- Nguyên nhân thất bại: Liên

minh công nông chưa vữngchắc, quân đội chưa ngả hẳnvề phía cách mạng NgaHoàng còn mạnh, được cácnước đế quốc phương Tâygiúp sức

- Ý nghĩa lịch sử: Giáng một

đòn chí tử vào nền thống trịcủa địa chủ và tư sản, làm

- Nguyên nhân: nước Nga lâm

vào tình trạng khủng hoảngnghiêm trọng về kinh tế, xãhội đời sống công nhân rất cựckhổ Năm 1905 - 1907, Ngahoàng còn đẩy đất nước vàocuộc chiến tranh giành thuộcđịa với Nhật Bản, bị thất bạinặng nề, khiến nhân dân càngchán ghét, nhiều cuộc bãicông nổ ra

- Diễn biến: trong các cuộc

đấu tranh lớn nhất là Cáchmạng 1905 - 1907 có sự thamgia của công nhân, nông dânvà binh sĩ đã tiến hành đấutranh bằng nhiều hình thức

- Ý nghĩa: Giáng một đòn

nặng nề vào nền thống trị củađịa chủ và tư sản, làm suy yếu

Định dạng
Số trang	145
Dung lượng	1,16 MB