NỘI DUNG ÔN TẬP Các thể loại truyện dân gian Đặc điểm của truyện dân gian Truyền thuyết – Cổ tích Ngụ ngôn – Truyện cười... - Là thể loại truyện dân gian- Kể về các nhân vật và sự kiện
Trang 1TỔ CHUYÊN MÔN
TEL : 8619531 – 8619533
Năm học 2005-2006
Trang 6ÔN TẬP
TRUYỆN DÂN GIAN
BÀI GiẢNG
Trang 7NỘI DUNG ÔN TẬP
Các thể loại truyện dân gian
Đặc điểm của truyện dân gian
Truyền thuyết – Cổ tích Ngụ ngôn – Truyện cười
Trang 8Em đã học qua những thể loại truyện dân
gian nào?
Trang 9I Các loại truyện dân gian đã học
Truyện truyền thuyết Truyện cổ tích
Truyện ngụ ngơn Truyện cười
Trang 10I Các loại truyện dân gian đã học
Hãy kể tên các truyện đã được học theo từng thể loại
Trang 11I Các loại truyện dân gian đã học
- Cây bút thần
- Oâng lão đánh cá và con cá vàng
Truyện ngụ
ngôn
- Eách ngồi đáy giếng -Chân, Tay, Tai, Mắt,
Miệng
Truyện cười
-Treo bi n ể -Lợn cưới, áo mới.
Trang 12ÔN TẬP TRUYỆN DÂN GIAN
Sơn Tinh Thủy Tinh
Sự tích hồ Gươm
Cổ tích Sọ Dừa
Thạch Sanh
Em bé thông minh Cây bút thần
Ông lão đánh cá và con cá vàng
Tựa đề của các câu chuyện có ý nghĩa như thế nào với nội dung của câu chuyện?
Em hãy nhắc lại khái niệm của hai thể loại truyền thuyết và
cổ tích?
Trang 13- Là thể loại truyện dân gian
- Kể về các nhân vật và sự kiện lịch sử
- Cĩ nhiều chi tiết tưởng tượng kì ảo
- Thể hiện cách đánh giá nhận xét của nhân dân về các nhân vật và sự kiện được kể.
I.1 Truyền thuyết:
I Các loại truyện dân gian đã học
Trang 14I.2 Cổ tích:
- Là thể loại truyện dân gian
- Kể về các kiểu nhân vật của thế giới
cổ tích
- Cĩ nhiều chi tiết hoang đường kì ảo
- Thể hiện niềm tin và mơ ước của
nhân dân về chiến thắng cuối cùng
của cái thiện đối với cái ác…
I Các loại truyện dân gian đã học
Trang 15Trên cơ sở của khái niệm em hãy so sánh tìm ra điểm
giống và khác nhau của hai thể loại truyền thuyết và cổ tích?
I Các loại truyện dân gian đã học
Trang 16Các loại truyện dân gian đã học
- Là thể loại truyện dân
gian
- Kể về các nhân vật và
sự kiện lịch sử
- Cĩ nhiều chi tiết
tưởng tượng kì ảo
- Thể hiện cách đánh
giá nhận xét của nhân
dân về các nhân vật
và sự kiện được kể.
I.1 Truyền thuyết: I.2 Cổ tích:
- Là thể loại truyện dân gian
- Kể về các kiểu nhân vật của thế giới cổ tích
- Cĩ nhiều chi tiết hoang đường kì ảo
- Thể hiện niềm tin và mơ ước của nhân dân về
chiến thắng cuối cùng của cái thiện đối với cái ác…
Trang 17- Đều là thể loại dân gian
- Có yếu tố tưởng tượng kì ảo đan xen những chi tiết đời thường
GiỐNG NHAU
Trang 18Khác nhau:
Thể hiện cách đánh
giá của nhân dân
Thể hiện niềm tin và ước mơ của nhân dân
Kể về các nhân vật
và sự kiện có liên quan
đến lịch sử thời quá
khứ.
Kể về một số kiểu nhân vật quen thuộc của thế giới cổ tích.
Người kể người nghe tin
là câu chuyện cĩ thật Người kể người nghe tin là câu chuyện khơng
cĩ thậtTruyền thuyết Cổ tích
Trang 19ÔN TẬP TRUYỆN DÂN GIAN
Bánh chưng bánh giầy
Thánh Gióng Sơn Tinh Thủy Tinh
Sự tích hồ Gươm
- Kể về nhân vật và sự kiện có liên quan đến lịch sử thời quá khứ
Cổ
tích
Sọ Dừa Thạch Sanh
Em bé thông minh Cây bút thần
Ông lão đánh cá
và con cá vàng
Kể về nhân vật đời thường của thế giới cổ tích
Trang 20được xem là không cùng loại? Vì sao?
Trang 21Em hãy chứng minh văn bản trên thuộc thể loại truyền thuyết?
I Các loại truyện dân gian đã học
Trang 22I Các loại truyện dân gian đã học
- Là thể loại truyện dân gian.
- Kể về nhân vật và sự kiện lịch sử: Vua
Hùng thứ sáu, giặc Ân xâm lược nước ta
- Cĩ chi tiết hoang đường kì ảo: Sự ra
đời kì lạ, vươn vai thành tráng sĩ, Giĩng bay về trời …
- Thể hiện mơ ước của nhân dân về hình ảnh người anh hùng đánh giặc cứu
nước.
Trang 24• Nghĩa nhân nấu một niêu cơm
Đãi kẻ thua trận tiếng thơm muôn đời
Trang 26• Bút thần đã sẵn trong tay
Có thêm mưu kế giết bầy gian tham
Trang 28Những bức tranh trên cĩ điểm gì chung?
II Đặc điểm truyện dân gian
Trang 29II Đặc điểm truyện dân gian
Nghệ thuật tiêu biểu của hai thể loại này là gì?
Tác dụng?
Trang 30• Nghệ thuật tưởng tượng:
Nhằm tạo sự hấp dẫn, thu
hút người đọc thông qua
những chi tiết hoang đường
và những hình tượng thần
kì.
II Đặc điểm truyện dân gian
Trang 31Trong những hình tượng thần kì trên, em thích nhất là hình tượng nào? Hình tượng ấy có ý
nghĩa như thế nào?
Trang 32ÔN TẬP TRUYỆN DÂN GIAN
Thánh Gióng Sơn Tinh Thủy Tinh
Sự tích hồ Gươm
- Kể về nhân vật và sự kiện lịch sử
có liên quan đến thời quá khứ
Tưởng tượng
Thạch Sanh
Em bé thông minh Cây bút thần
Ông lão đánh cá và con cá vàng
Kể về các kiểu nhân vật quen thuộc của thế giới
cổ tích
Tưởng tượng
Trang 33Tục truyền đời Hùng Vương
thứ sáu, ở làng Gióng có hai vợ chồng ông lão …
Trang 35Vào thời giặc Minh đặt ách đô hộ ở nước Nam, chúng coi nhân dân ta như cỏ rác, làm nhiều
điều bạo ngược, thiên hạ căm giận chúng đến tận xương tủy…
Trang 36Ngày xưa, ở quận Cao Bình có hai vợ chồng tuổi già mà chưa có con…
Trang 38Ngày xưa có ông vua nọ sai một viên quan đi dò la khắp nước tìm người tài giỏi…
Trang 39- Vào thời giặc Minh
II Đặc điểm truyện dân gian
- Ngày xưa, ở quận Cao Bình
- Ngày xưa, cĩ hai vợ chồng ơng lão đánh cá
- Ngày xưa, cĩ một ơng vua nọ sai một viên
quan …
Em có nhận xét gì về cách thức mở đầu của hai thể loại này?
Trang 40II Đặc điểm truyện dân gian
• Truyền thuyết : Mở đầu bằng cách đưa ra một thời gian nhất định
• Cổ tích: Mở đầu bằng cách đưa ra một
quá khứ xa xơi
Trang 412 3
Em hãy xếp các bức tranh trên theo đúng trình tự câu truyện
Trang 42trước kể trước, sự việc xảy
ra sau kể sau, cuối cùng dẫn đến một kết thúc có ý nghĩa.
Trang 43ÔN TẬP TRUYỆN DÂN GIAN
dung Nghệ thuật Mục đích
Truyền
thuyết
Con rồng cháu tiên
Bánh chưng bánh giầy
Thánh Gióng Sơn Tinh Thủy Tinh
Sự tích hồ Gươm
- Kể về nhân vật và
sự kiện lịch
sử có liên quan đến thời quá khứ
Tưởng tượng
Thể hiện thái độ và cách đánh giá của nhândân
Cổ tích Sọ Dừa
Thạch Sanh
Em bé thông minh
Cây bút thần
Kể về các kiểu nhân vật quen thuộc của thế giới cổ tích
Tưởng
nhân dân ta