nguồn hiđrocacbon thiên nhiên

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 2A.Dầu mỏ I.Trạng thái thiên nhiên, tính chất vật lí và thành phần của dầu mỏ.. 08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 3Khai th¸c dÇu má • Mãi đến thế kỷ 1

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 1

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 2

A.Dầu mỏ

I.Trạng thái thiên nhiên, tính chất vật lí và

thành phần của dầu mỏ

1 Trạng thái thiên nhiên, tính chất vật lí

Dầu mỏ : là 1 hỗn hợp lỏng sánh, màu nâu đen, có mùi đặc trư

ng, nhẹ hơn nước, không tan trong nước.

2.Thành phần hoá học.

* ankan từ C1 đến C50 ;

* xicloankan như xiclopentan, xiclohexan và các đồng đẳng

* hiđrocacbon thơm : benzen, toluen, xilen, naphtalen …

Thành phần nguyên tố thường:83-87%C; 11-14%H;còn lại S,O,N,các KL nặng.

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 3

Khai th¸c dÇu má

• Mãi đến thế kỷ 19 người ta mới bắt đầu khai thác dầu theo mô hình công nghiệp, xuất phát

từ việc tìm kiếm một chất đốt cho đèn vì dầu

cá voi quá đắt tiền chỉ những người giàu mới

có khả năng dùng trong khi nến làm bằng mỡ thì lại có mùi khó ngửi

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 4

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 5

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 6

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 7

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 8

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 9

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 10

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 11

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 12

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 13

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 14

II.Chưng cất dầu mỏ

1.Chưng cất dưới áp suất thường

a.Chưng cất phân đoạn trong phòng thí nghiệm.

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 15

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 16

b.Ch­ng cÊt ph©n ®o¹n dÇu má

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 17

II.Chưng cất dầu mỏ

Sau khi chưng cất ở áp suất thường ở nhiệt độ

<1800C được hỗn hợp từ C1-C10 tiếp tục chưng cất ở áp suất cao để tách được phân đoạn C1-

C2, C3-C4(dùng làm nhiên liệu khí hoặc khí hoá lỏng); C5-C6gọi là ete dầu hoả(dung

môi,nguyên liệu sx hoá chất) C6-C10 là

xăng(cần chế hoá tiếp)

2.Chưng cất dưới áp suất cao.

<180 0 C,p thường được C1-C10 Chưng cất p cao

C1-C2; C3-C4 nhiên liệu hoặc khí hoá lỏng

C5-C6 gọi là ete dầu hoảlàm d.môi ,ng.liệu

C6-C10 nhiên liệu hoặc khí hoá lỏng

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 19

II.Chưng cất dầu mỏ

Phần còn lại sau khi chưng cất ở áp suất thường là hỗn hợp nhớt đặc, màu đen gọi là cặn mazut Cặn mazut chưng cất dưới p thấp

2.Chưng cất dưới áp suất thấp

Cặn mazut dưới p thấp

Dầu nhờn Parafin,vazơlin Cặn đen atphan

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 20

III.Chế biến dầu mỏ bằng phương pháp hoá học

Chế biến dầu mỏ bằng phương pháp hoá học gọi là chế hoá dầu mỏ

Mục đích:-Đáp ứng nhu cầu về xăng dầu với

số lượng và chất lượng tốt

-Đáp ứng nhu cầu về nguyên liệu trong CN hoá chất(aren,anken )…

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 21

III.Chế biến dầu mỏ bằng phương pháp hoá học

Khái niệm về chỉ số octan: Chỉ số octan được qui ước như sau:2,2,4 trimetylpentan

Xăng cho moto,taxi cần chỉ số octan 85-95

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 22

Aren > anken cã nh¸nh>ankan cã

nh¸nh>xicloankan cã nh¸nh>anken kh«ng nh¸nh>xicloankan kh«ng nh¸nh>ankan

kh«ng nh¸nh

ChØ sè octan cña hi®rocacbon gi¶m dÇn theo thø tù

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 23

biến đổi cấu trúc từ không phân nhánh thành phân nhánh,

từ không thơm thành thơm

bẻ gãy phân tử mạch dài thành các hiđrocacbon mạch ngắn hơn

Loại tạp chất

đơn giản

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 24

1.Phương pháp rifominh

Rifominh là qua trình dùng chất xúc tác và nhiệt biến đổi cấu trúc của hiđrocacbon từ không nhánh thành phân nhánh ,từ không thơm thành thơm (CH3)2CHCH2CH(CH3)2

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 25

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 26

1.Phương pháp Crăckinh

Crăckinh là quá trình bẻ gãy phân tử

hiđrocacbon mạch dài thành các phân tử

hiđrocacbon mạch ngắn hơn nhờ tác dụng

của nhiệt(crăckinh nhiệt)hoặc của xúc tác

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 27

C21-C35 400-5000C

SiO2-Al2O3-HF

KhÝ c¨ckinh:C1-C4X¨ng:C5-C11 chØ sè octan cao

Kerosen:C10-C16vµ

®iezen:C16-C21Cr¨ckinh xóc t¸c

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 28

Sơ đồ chưng cất chế hoá và ứng dụng của dầu mỏ.

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 29

B.KhÝ má dÇu vµ khÝ thiªn nhiªn

1.Thµnh phÇn cña khÝ má dÇu vµ khÝ thiªn

nhiªn

KhÝ má dÇu cã trong c¸c má dÇu.KhÝ thiªn

nhiªn cã trong c¸c má khÝ riªng biÖt

Thµnh phÇn chñ yÕu lµ mªtan, ngoµi ra cßn cã etan,propan,butan,pentan vµ c¸c khÝ v« c¬ kh¸c

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 30

2.ChÕ biÕn, øng dông cña khÝ má dÇu vµ khÝ thiªn nhiªn.Lo¹i bá khÝ H2S nÐn vµ lµm l¹nh

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 31

Polivinyliden clorua

Polivinyl

clorua

Triclo etan

Vinyl clorua P.V.C

ETYLEN Etyl benzen

PROPEN

Axeton

Diaxeton ancol

Anlyl clorua Glyxerin

Epiclo hidrin

Anlyl ancol Propen

Propen oxit

Propen clohidrin

BUTAN

Nguån hidrocacbon thiªn nhiªn

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 32

C2H6, N2…

Lớp nước+NH3Lớp nhựa:nhựa

than đá

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 33

II.Chưng cất nhựa than đá

80-170 0 C 170-230 0 C 230-270 0 C

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 34

08/19/14 BICH HANH.HOANG QUOC VIET 35