Kiến thức – Buổi đầu của phong trào công nhân: đập phá máy, bãi công trong buổi đầu thế kỷ XIX.. Trong xã hội, mâu thuẫn giữa tư sản và vô sản ngày càng nặng nề, vì vậy đã đưa tới những
Trang 1TIẾT 7
PHONG TRÀO CÔNG NHÂN VÀ
SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ NGHĨA MÁC
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức
– Buổi đầu của phong trào công nhân: đập phá máy, bãi công trong buổi đầu thế kỷ XIX
– C Mác và Anghen và sự ra đời của chủ nghĩa xã hội khoa học
– Phong trào công nhân vào những năm 1848 – 1870
2 Tư tưởng
– Lòng biết ơn các nhà sáng lập ra chủ nghĩa xã hội khoa học
Trang 2– Giáo dục tinh thần quốc tế chân chính, tinh thần đoàn kết đấu tranh của giai cấp công nhân
3 Kỹ năng
– Biết phân tích, nhận định về quá trình phát triển của phong trào công nhân vào thế kỷ XIX
– Bước đầu rèn luyện làm quen với văn kiện lịch sử – Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản
II CHUẨN BỊ BÀI GIẢNG
– Tìm hiểu tranh ảnh trong sách giáo khoa
– Ảnh chân dung C Mác và Anghen
– Bản tuyên ngôn của Đảng Cộng sản
– Tài liệu tham khảo
o Sách giáo viên Sử 8 + SGK Sử
o Đại cương lịch sử thế giới
o Lịch sử thế giới cận đại
Trang 3III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: Bài 3 – tiết 2
Câu hỏi: Vì sao các nước tư bản phát triển đẩy mạnh việc xâm chiếm thuộc địa? Kết quả?
Giáo viên nhận xét
3 Giảng bài mới
Vào bài: Cách mạng Công nghiệp Anh bắt đầu từ nửa sau thế kỷ XVIII đã gây nên những chuyển biến căn bản trong việc phát triển của sức sản xuất và quan hệ sản xuất Trong xã hội, mâu thuẫn giữa tư sản và vô sản ngày càng nặng nề, vì vậy đã đưa tới những cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản chống lại giai cấp tư sản, giải phóng người lao động khỏi ách áp bức, bóc lột Giai cấp công nhân lãnh đạo cuộc đấu tranh, trong phong trào đấu tranh của công nhân, CNXHKH ra đời đã đưa phong trào công nhân là một bước
Trang 4mới Hôm nay chúng ta hãy cùng tìm hiểu “Phong trào công nhân và sự ra đời của chủ nghĩa Mác”
Các hoạt động của thầy – trò
Tiết 7:
I PHONG TRÀO CÔNG NHÂN NỬA ĐẦU THẾ KỶ XIX
Hoạt động 1: Nội dung
– Nguyên nhân dẫn đến phong
trào đấu tranh của công nhân
– Các hình thức đấu tranh
– Kết quả
Giáo viên: Cùng với sự phát triển
1 Phong trào đập phá máy móc và bãi công
Nguyên nhân
Lòng tham lợi
Trang 5của công nghiệp, giai cấp công
nhân hình thành ở Anh và ngày
một tăng nhanh ở một số nước
khác
Phỏng vấn: Vì sao ngay lúc mới ra
đời giai cấp công nhân đã đấu
tranh chống lại chủ nghĩa tư bản?
(Bị bóc lột nặng nề, phải làm
việc từ 14 16h mỗi ngày Trong
điều kiện lao động vất vả, tiền
lương thấp, điều kiện ăn ở tồi
tàn,…)
Giáo viên: Cuộc cách mạng công
nghiệp làm cho số công nhân ngày
một đông đảo và tập trung nhưng
nhuận sự bóc lột càng tăng đời sống công nhân khổ cực
Trang 6không cải thiện đời sống cho họ Tình cảnh họ tồi tệ và sa sút Ngày lao động của công nhân kéo dài từ 14 16h và chỉ được lãnh đồng lương chết đói Lao động trẻ em và phụ nữ được sử dụng rộng rãi trong những điều kiện khắc nghiệt: nơi sản xuất rất nóng vào mùa hè
và lạnh vào mùa đông Không khí lao động nặng nề, môi trường bị ô nhiễm người lao động mắc một
số bệnh: đau xương sống, chân đi vòng kiềng, vẹo xương, nhiều bệnh hiểm nghèo khác, người lao động không thọ quá 40 tuổi Họ
Trang 7còn bị nạn thất nghiệp đe dọa do những cuộc khủng hoảng kinh tế gây nên sẵn sàng hất họ ra hè phố
Trước tình cảnh trên mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản và tư sản là điều không thể tránh khỏi và ngày càng trở nên gay gắt
Vì sao công nhân lại đập phá máy móc? Hành động này thể hiện sự nhận thức như thế nào của công nhân?
Giáo viên: Mâu thuẫn giữa tư sản
và vô sản càng gay gắt thì công nhân càng đứng dậy đấu tranh giành chính quyền lợi cho mình
Trang 8Hình thức phản kháng sơ khai của
người công nhân là những cuộc
bạo động tự phát chống lại việc áp
dụng máy móc, họ cho rằng nguồn
gốc của nỗi khổ đau chính là máy
móc Vì vậy, phong trào phá máy
móc, đập phá, đốt xưởng lan tràn
rất nhanh trong các trung tâm công
nghiệp Nhưng dần họ thấy rằng
máy móc không phải là kẻ thù thực
sự và hậu quả của những cuộc phá
máy là sự trấn áp của giai cấp nắm
chính quyền Họ tiến lên một bước
cao hơn là đấu tranh bãi công và
xây dựng công đoàn
Hình thức đấu
tranh
– Đập phá máy móc
– Đốt công xưởng – Bãi công
Kết quả
– Thất bại – Thành lập công đoàn
Trang 9Trong những năm 20 – 30 của
thế kỷ XIX các ngành lao động ở
Anh đều tổ chức công đoàn với
chủ trương là bảo vệ nhân công,
chống những hoạt động bạo ngược
của giai cấp tư sản
Phỏng vấn:
Phong trào đấu tranh của công
nhân với những hình thức đấu
tranh như thế nào? (đập phá
máy móc, đốt phân xưởng, bãi
công)
Mục đích của các công đoàn là
gì? (đòi tăng lương, giảm
giờ làm, cải thiện điều kiện
2 Phong trào công nhân trong những năm 1830 – 1840
Nguyên nhân
Giai cấp công nhân phát triển ý thức đấu tranh càng cao
Trang 10làm việc)
Việc đấu tranh đập phá máy có
đưa đến thành công trong cuộc
đấu tranh chống tư sản hay
không?
(đều bị thất bại, bị đàn áp của
giai cấp tư sản thành lập các
công đoàn)
Hoạt động 2: Nội dung
– Nhận thức của giai cấp công
nhân phát triển dẫn đến
những cuộc đấu tranh mới
– Kết quả các cuộc đấu tranh
Trình bày Giáo viên: Qua quá
trình đấu tranh, giai cấp công nhân
Phong trào đấu
tranh
– 1831 công nhân dệt thành phố Lion (Pháp) khởi nghĩa
– 1844 công nhân dệt vùng Sơ lê din (Đức)
– 1836 – 1847 Phong trào Hiến chương ở Anh
Trang 11dần dần có ý thức và tổ chức hơn,
họ tiến hành những cuộc đấu tranh
với quy mô lớn hơn chống lại
không riêng một chủ xưởng mà
với toàn bộ giai cấp tư sản, đòi hỏi
không riêng quyền lợi kinh tế mà
còn có yêu cầu chính trị rõ rệt
Phỏng vấn: Từ những năm 30 của
thế kỷ XIX giai cấp công nhân như
thế nào?
(Trở thành một lực lượng xã
hội độc lập) trực tiếp chống lại
giai cấp tư sản
Trình bày Giáo viên: Một số công
nhân dệt thành phố Lion Pháp –
Kết quả
– Đều thất bại
Trang 12trung tâm công nghiệp lớn sau
Paris với 30.300 công nhân dệt
sống rất khổ cực, họ đã đòi tăng
lương nhưng không được chủ chấp
nhận nên đứng lên đấu tranh làm
chủ thành phố trong 4 ngày
Em hiểu câu khẩu hiệu “Sống
trong lao động, chết trong chiến
đấu” là như thế nào?
Giáo viên: Câu khẩu hiệu có ý
nghĩa quyền được lao động không
bị bóc lột và quyết tâm chiến đấu
để bảo vệ quyền lao động của
mình
Năm 1844 sự kiện gì xảy ra?
Ý nghĩa
– Sự trưởng thành của phong trào công nhân quốc
tế
– Tạo tiền đề cho
sự ra đời lý luận cách mạng
Trang 13 ( công nhân dệt vùng Sơ-đê-lin Đức khởi nghĩa)
Phỏng vấn:
Từ 1836 – 1847?
(Phong trào hiến chương ở Anh)
Kết quả phong trào đấu tranh của các nước Châu Âu trong nửa đầu thế kỷ XIX? (đều bị thất bại)
Giáo viên: Cuộc khởi nghĩa Lion ở
Pháp 1831, phong trào Hiến chương ở Anh 1836 – 1847 và cuộc khởi nghĩa Sơ-lê-din ở Đức
1844 đánh dấu thời kỳ đấu tranh
có tính chất độc lập của giai cấp
Trang 14công nhân
Vì sao những cuộc đấu tranh của công nhân mạnh mẽ mà không đi đến thắng lợi? Nguyên nhân?
Trình bày Giáo viên: Những cuộc đấu tranh bị thất bại vì nó bộc lộ những hạn chế chưa có một đường lối đấu tranh khoa học chính xác, chưa có một tổ chức lãnh đạo sáng suốt của giai cấp công nhân
Sự ra đời của CNCSKH mà người sáng lập vĩ đại là C Mác và Anghen đã đặt cơ sở lý luận cho việc giải quyết những yêu cầu của công nhân
Trang 15Các cuộc đấu tranh của công nhân
có ý nghĩa lịch sử như thế nào?
(đánh dấu bước trưởng thành về
tư tưởng nhận thức của phong trào
công nhân; tạo tiền đề cho sự ra
đời của lý luận cách mạng)
4 Củng cố
Cho học sinh làm bài tập:
Câu hỏi:
Phong trào công nhân ở các nước Châu Á trong những năm 1830 – 1840 có những điểm gì khác phong trào công nhân nhận thức trước đó?
Nêu các sự kiện chủ yếu về phong trào công nhân trong những năm 1830 – 1840?
5 Dặn dò
– Xem lại bài + học thuộc bài
Trang 16– Trả lời câu hỏi bài tập
– Đọc trước phần II và trả lời câu hỏi – Làm bài tập câu hỏi trang 36