Phương Pháp Đo Mật Độ Khoáng Xương (BMD) pptx

Đây là những chỉ số dùng để chẩn định chứng loãng xương qua đo mật độ khoáng xương.. Phương pháp thông dụng nhất là đo mật độ khoáng xương bằng siêu âm hay phương pháp hấp thu năng lực đ

Phương Pháp Đo Mật Độ Khoáng

Xương (BMD)

Trong một bài viết ngắn khác đã nói về T score và Z score

Đây là những chỉ số dùng để chẩn định chứng loãng xương qua đo mật độ khoáng xương

T score là chỉ số được dùng Phương pháp thông dụng nhất là đo mật

độ khoáng xương bằng siêu âm hay phương pháp hấp thu năng lực đôi X-quang (DEXA)

1 Dual-energy X-ray absorptiometry (DEXA)

Phương pháp hấp thu năng lực đôi X-quang hay phương pháp DEXA dùng hai tia X-quang với năng lực có đỉnh tối đa khác nhau chiếu vào vùng xương chậu hay xương sống

Số năng lực của mỗi tia X-quang ngăn chặn bởi xương và mô mềm được so sánh với nhau Số năng lực tia X-quang hấp thụ bởi mô mềm thấp hơn so với số năng lực hấp thu vào xương Sau khi trừ đi số hấp thu X-quang của mô mềm, thì mật độ khoáng xương được tính từ sự hấp thu năng lực từ tia X-quang có đỉnh cao vào xương

Xương có mật độ chất khoáng cao chỉ để một số ít tia X-quang đi ngang qua

Phương pháp DEXA này có thể đo ở mức mất xương cỡ 2% mỗi năm Máy này đặt ở những trung tâm chẩn bệnh, nhà thương, hay một tổ hợp trung tâm khám bệnh

2 Ngoài phương pháp DEXA đo xương háng và xương cột sống, phương pháp đo DEXA ngoại biên (Peripheral dual-energy X-ray absorptiometry/P-DEXA) là một phương pháp biến chế của DEXA, dùng

để đo mật độ xương chân tay, thí dụ như xương cổ tay Máy đo P-DEXA là máy nhỏ có thể di chuyển dễ dàng và thường được đặt dùng ở văn phòng bác

sĩ ngoại chẩn P-DEXA dùng số lượng chất phóng xạ rất nhỏ, và đo rất nhanh chóng Tuy nhiên máy này không hữu hiệu như DEXA khi dùng để theo dõi hiệu nghiệm của thuốc điều trị bệnh loãng xương

3 Siêu âm - Siêu âm là phương pháp thường dùng đầu tiên để dò lược

tìm chứng loãng xương Khi kết quả của siêu âm cho thấy mật độ xương thấp, thì sau đó bệnh nhân được đề nghị cho làm DEXA Siêu âm thường dùng làn sóng âm thanh ở gót chân

Siêu âm làm rất nhanh, không đau, và không dùng tia bức xạ X Điểm bất lợi của siêu âm là không thể đo được mật độ của xương như gẫy xương háng hay cột sống khi bị loãng xương Và siêu âm cũng chỉ có hiệu nghiệm giới hạn so sánh với DEXA, khi theo dõi hiệu nghiệm của thuốc để điều trị loãng xương

Ngoài những phương pháp kể trên còn một số phương pháp khác không được bàn đến

Ds Trịnh Nguyễn Đàm Giang