- Bằng bút pháp trào phúng, tác giả đã phê phán 1 cánh đích đáng cái lố lăng, kệch cỡm của Khải Định trong chuyến Y sang Pháp tham dự cuộc đấu xảo thuộc địa ở Mác-Xây.. - Tình nghĩa cha
Trang 1Tuần 15- Tiết 57-58
Ngày 15-11-2009
Cha con nghĩa nặng
( Trích) -Hồ Biểu
Chánh-“Vi hành”
( Trích Những bức th“ gửi cô em họ do tác giả tự dịch từ tiếng An Nam)”
- Nguyễn ái
Quốc
-Tinh thần thể dục
- Nguyễn Công
Hoan-A.Mục tiêu cần đạt
1.Kiến thức: Giúp học sinh thấy
- Bằng bút pháp trào phúng, tác giả đã phê phán 1 cánh đích đáng cái lố lăng, kệch cỡm của Khải Định trong chuyến Y sang Pháp tham dự cuộc đấu xảo thuộc địa ở Mác-Xây Nhấn mạnh nghệ thuật châm biếm sâu cay của tác phẩm
- Tình nghĩa cha con trong truyện ngắn Cha con nghĩa nặng qua một đoạn trích“ ”
- Tính chất bịp bợm của phong trào thể dục thể thao đơng thời mà TDP cổ vũ rầm rộ qua
truyện ngắn Tinh thần thể dục“ ”
2.Kĩ năng: Có kĩ năng đọc hiểu văn bản văn học thuộc thể loại trào phúng
3.Thái độ: Hình thành thái độ đúng đắn đối với những ngời có công với nớc và phê phán những
kẻ bán nớc hại dân
-Trân trọng tình nghĩa cha con Lên án sự bịp bợm của TDP
B.Chuẩn bị của GV và HS
- SGK, SGV, thiết kế bài soạn,
- SGK, bảng phụ
C.Cách thức tiến hành: GV tổ chức giờ dạy học theo cách kết hợp nêu vấn đề, trao đổi thảo
luận, trả lời câu hỏi Tích hợp với tiếng Việt và làm văn
D.Tiến trình bài dạy
1.ổn định tổ chức
2.Kiểm tra bài cũ:
3.Bài mới
đọc phần tiểu dẫn SGK
Em hãy nêu cho biết hoàn
cảnh sáng tác truyện ngắn Vi “
hành”
Viết truyện ngắn này Nguyễn
ái Quốc nhằm mục đích gì?
Nêu bố cục
- Bố cục: 2 đoạn
A.Vi hành:
1/ Tiểu dẫn:
- Hoàn cảnh sáng tác: tác giả viết Vi hành đăng báo đúng“ ” vào dịp Khải Định đợc chính phủ Pháp đa sang dự cuộc đấu xảo thuộc địa tổ chức ở Mác Xây đăng trên báo Nhân đạo“ ” ngày 19.2.1923
- Mục đích: Viết truyện ngắn này Nguyễn ái Quốc nhằm vạch mặt tên vua bù nhìn Khải Định và những thủ đoạn xảo trá của thực dân Pháp trớc Nhân dân Pháp
Trang 2(1) Cuộc đối thoại của đôi trai
gái trên chuyến tàu điện ngầm
(2) Cảm tởng, hồi tởng và bình
luận của ngời viết khi luôn bị hiểu
lầm là Khải Định vi hành
Nêu mâu thuẫn trào phúng cơ
bản của truyện ngắn Vi hành ?“ ”
+HS chia nhóm nhỏ ( Theo bàn)
trao đổi thảo luận trả lời câu hỏi,
cử ngời trình bày trớc lớp
GV chốt lại
Nêu tình huống độc đáo của
thiên truyện
Phân tích hình tợng nhân vật
Khải Định
HS chia nhóm nhỏ ( Theo bàn)
trao đổi thảo luận trả lời câu hỏi,
cử ngời trình bày trớc lớp
GV chốt lại
Nêu nét nghệ thuật đặc sắc
Giá trị nội dung và giá trị nghệ
thuật của truyện ngắn “ Vi
Hành”?
Đọc phần tiểu dẫn SGK
Tóm tắt ý chính
Nêu bố cục:
- Bố cục:
(1) Tâm trạng tuyệt vọng của
Trần Văn Sửu trên cầu Mê Tức
(2) Cuộc gặp gỡ và trò chuyện
của hai cha con
(3) Hai cha con trở lên Phú Tiên
2.Đọc- hiểu văn bản
a.Mâu thuẫn trào phúng cơ bản của truyện ngắn “Vi hành”:
Mâu thuẫn giữa bản chất bên trong và hình thức bên ngoài; giữa bản chất bù nhìn sa đoạ, hèn hạ, thói ăn chơi đàng điếm
và sứ mệnh của ông vua ở một nớc; giữa mục đích và việc làm của chính quyền thực dân Pháp đối với ND Pháp trong việc sử dụng KĐ sang thăm Pháp
b.Tình huống truyện độc đáo: Tình huống nhầm lẫn -> Nhầm
tác giả với tên vua bù nhìn Khải Định
=> làm tăng tính khách quan, hấp dẫn, tăng tính trào phúng và
đả kích, tăng tính chân thật tố cáo trong việc thể hiện chủ đề
và khắc hoạ chân dung vua KĐ
c.Hình t ợng nhân vật Khải Định:
- Hình dáng bên ngoài + Vẻ ngoài: Da mặt vàng bủng nh vỏ chanh, mũi tẹt, mắt xếch + Trang phục: có cái gì phô ra hết, trang sức, lụa là đầu đội cái chụp đèn
-> Cái nhìn kỳ thị của ngời Pháp đối với Ông vua An Nam + Thái độ: nhút nhát, lúng túng của kẻ lén lút vụng trộm
- Lố lăng, cổ hủ, vua nh hề, thậm chí không bằng một tên hề
Ăn chơi sa đoạ, làm mất thể diện quốc gia, cam tâm làm bù nhìn, tay sai cho TDP
d.Nghệ thuật châm biếm đặc sắc:
- Nhan đề
- Tạo tình huống nhầm lẫn
- Dùng hình thức viết th ( cho cô em họ)
- Sự sáng tạo trong việc sử dụng linh hoạt, rộng rãi các cách chơi chữ so sánh ví von trào phúng Giọng văn mát mẻ, mỉa mai, chất trào phúng thấm đợm trong truyện ngắn “Vi hành ” từ cốt chuyện -> từng chi tiết, câu văn
III Kết luận:
+ “Vi Hành” là 1 tác phẩm có giá trị về nội dung: Thể hiện lòng căm thù mãnh liệt của Nguyễn ái Quốc đối với bọn thực dân
và phong kiến, tay sai với thái độ đả kích vừa quyết liệt vừa sâu cay
+ Tác phẩm đã thể hiện tài năng sáng tạo độc đáo của ngòi bút chuyện ngắn hiện đại bằng tài chân biếm sắc sảo và phê phán sâu cay
B.Tác phẩm “Cha con nghĩa nặng”(Trích)
I.Tiểu dẫn(SGK) II.Tìm hiểu văn bản
1.Tình nghĩa cha con
- Tình cha với con: Trần Văn Sửu là ngời cha bất hạnh nặng tình với các con.Suốt trong những năm lủi trốn xa Sửu không khi nào nguôi nỗi nhớ nhà, nhớ các con, lo cho
các con.Không quản hiểm nguy lẻn về thăm con nhng sợ làm khó và ảnh hởng đến các con nên lại bấm bụng ra đi, định
Trang 3GV hớng dẫn HS tìm hiểu văn
bản
HS chia 6 nhóm
+Nhóm1,2: trả lời câu2
+Nhóm3,4 trả lời câu 3
+Nhóm5,6: trả lời câu 4
HS trao đổi thảo luận trả lời câu
hỏi sau đó cử ngời trình bày trớc
lớp
GV chốt lại
HS đọc phần tiểu dẫn SGK
Tóm tắt ý chính
Nêu bố cục
*HS chia 6 nhóm
+Nhóm1,2: trả lời câu 1
+Nhóm3,4 trả lời câu 2
+Nhóm5,6: trả lời câu 3
HS trao đổi thảo luận trả lời câu
hỏi sau đó cử ngời trình bày trớc
lớp
GV chốt lại
nhảy xuống sông tự tử
- Tình con đối với cha:Ngầm theo dõi câu chuyện của ông ngoại với cha, hiểu và càng thơng cha.Khi thấy cha bỏ chạy ra sức đuổi theo mong gặp cha.Ôm chầm lấy cha trò chuyện ân cần, quyết bỏ nhà theo cha để làm lụng nuôi cha.Trần Văn Tí quả là đứa con hiếu nghĩa, đáng thơng, đáng trọng
2.Tình huống truyện giàu kịch tính
TVS sau hơn chục năm xa con, bí mật về gặp nhng không đợc lại phải đi ngay trong đêm vì thơng con.Cuộc chạy đuổi trong
đêm của hai cha con.Cuộc gặp gỡ cảm động trên cầu Mê Tức
3.Nghệ thuật
- Nghệ thuật kể chuyện:Theo trình tự thời gian
- Miêu tả nhân vật: Chú ý nhiều đến lời nói và hành động
- Ngôn ngữ giàu màu sắc Nam Bộ
C.Tác phẩm “ Tinh thần thể dục”
I.Tiểu dẫn(SGK
II.Tìm hiểu văn bản
1.Nghệ thuật dựng truyện độc đáo:
- 5 cảnh liên kết chặt chẽ với nhau để thể hiện chủ đề, trào phúng cái tinh thần thể dục của một thời trớc cách mạng +Cảnh1:Tờ trát về làng với giọng cứng nhắc, hách dịch là nguyên nhân cho tất cả các cảnh sau
+ 3 cảnh sau là 3 cảnh đối phó khác nhau của dân làng trớc cái lệnh sắt đá của quan huyện
+Cảnh cuối cùng là cảnh tróc nã dữ dội, đa ngời đi xem bóng
đá mà nh dẫn giải tù binh cũng do sợ cái uy của quan huyện qua tờ trát mà ra
2.Mâu thuẫn trào phúng cơ bản của truyện
Nội dung mệnh lệnh yêu cầu gắt gao bắt buộc dân làng phải xem đá bóng trên huyện và sự sợ hãi, lẩn trốn, tìm mọi cách không tuân lệnh của dân làng
3.ý nghĩa phê phán của truyện: Sự giả dối bịp bợm của phong
trào TDTT thời Pháp thuộc trong khi đời sống ND còn vô cùng khổ cực
4 Củng cố: Giáo viên hệ thống lại nội dung bài học
5 Dặn dò: Chuẩn bị giờ sau học Làm văn
Soạn bài Luyện tập viết bản tin
Làm bài tập trong phần luyện tập