- Khi ta nói đến tin học là nói đến máy tính cùng các dữ liệu được lưu trữ và xử lý,đồng thời phục vụ cho các mục đích khác nhau trong lĩnh vực đời sống xã hội.Ví dụ như : ngànhY tế thì
Trang 1 Bài 1 Tin Học Là Một Ngành Khoa Học
Tuần: 1 Ngày soạn: 20/07/09 Tiết: 1 Ngày dạy: / /
Của Tin Học
§1 TIN HỌC LÀ MỘT NGÀNH KHOA HỌC (1,0,0)
I/- Mục đích – yêu cầu :
Về kiến thức : + Biết được sự ra đời và phát triển mạnh mẽ của tin học do nhu cầu khai thác tài nguyên thông tin của con người.
Về kỹ năng : + Biết ứng dụng các thành tựu của tin học,quá trình tin học hoá toàn diện đang diễn
ra trong mọi lĩnh vực hoạt động của xã hội loài người
Về thái độ : + HS nhận thức được được tầm quan trọng của tin học trong các lĩnh vực thông tin
II/- Chuẩn bị :
GV : + Phải có giáo án và các đồ dùng dạy học liên quan đến bài dạy
+ Có thể đọc tham khảo thêm bài viết của GS.TSKH.Phan Đình Diệu ở cuối chương 1 HS : + Đọc trước sách giáo khoa ở nhà
PP : + Diễn giảng và phát vấn
III/- Hoạt động dạy học :
1 Ổn định lớp : Kiểm tra sĩ số (1’)
2 Kiểm tra bài cũ :(4’)
3 Nội dung bài mới :
TG Hoạt Động Của GV Hoạt Động Của HS Nội Dung Ghi Bài
Tiết
01 + Đặt vấn đề : Chúng ta nghe nói
nhiều về tin học nhưng nó thực chất
là gì thì ta chưa được biết hoặc
những hiểu biết về nó là rất ít.
- Khi ta nói đến tin học là nói đến
máy tính cùng các dữ liệu được lưu
trữ và xử lý,đồng thời phục vụ cho
các mục đích khác nhau trong lĩnh
vực đời sống xã hội.Ví dụ như :
ngànhY tế thì lưu trữ ttin vầ bệnh
nhân và bệnh án,thư viện thì lưu trữ
thông tin về sách và người mượn…
Vậy tin học là gì?Trước hết đi xem
sự hình thành và phát triển của tin
học trong 1 vài năm gần đây
? Hãy kể tên những ngành trong
thực tế có dùng đến sự trợ giúp của
tin học?
- Thực tế cho thấy tinhọc là ngành ra đờichưa được bao lâunhưng những thànhquả mà nó mang lạicho con người thì vôcùng to lớn.Cùng vớitin học, hiệu quả côngviệc được tăng lênnhưng cũng chính từnhu cầu khai thácthông tin của conngười đã thúc đẩy chotin học phát triển
+ Bưu điện,ngân hàng,phòng net, trung tâm,trường học …
1/- Sự hình thành và phát triển của tin học :
- Tin học là một ngành khoa học mớihình thành nhưng có tốc độ phát triểnmạnh mẽ và động lực cho sự pháttriển đó là do nhu cầu khai thác tàinguyên thông tin của con người
- Tin học dần được hình thành và pháttriển trở thành 1 ngành khoa học độclập với nội dung,mục tiêu và phươngpháp nguyên cứu mang đặt thù riêng
2/- Đặc tính và vai trò của máy
Tin Học 10 Trang 1
Trang 2 Bài 1 Tin Học Là Một Ngành Khoa Học
tính điện tử :
- Trong vài thập niên gần đây sự
phát triển như vũ bão của tin học
đã đem lại cho loài người 1 kỉ
nguyên mới “kỉ nguyên của công
nghệ thông tin”với những sáng tạo
vượt bậc đã giúp đỡ rất lớn cho con
người trong cuộc sống hiện đại.Vì
sao nó phải phát triển nhanh và
mang lại nhiều lợi ích cho con
người đến thế?
- Ban đầu MT ra đời với mục đích giúp
đỡ cho việc tính toán thuần tuý.nhưng
thông tin ngày càng nhiều và càng đa
Trong thời kỳ công nghiệp hoá,hiện đại hoá đất nước,con người muốn làm việc và sáng tạo đều cần thông tin.Chính vì nhu cầu cấp thiết ấy mà MT cùng với những đặt trưng riêng biệt của nó đã ra đời.Tin học ngày càng phát triển và nhập vào nhiều lĩnh vực khác nhau trong cuộc sống(y tế,giao thông, truyền thông …)
Một số đặt tính giúp máy tính trở
thành công cụ hiện đại và không thể thiếu trong cuộc sống của chúng ta :
- Máy tính có thể làm việc 24/24 giờmà không mệt mỏi
-Tốc độ xử lý thông tin nhanh
- Độ chính xác cao
- MT có thể lưu trữ 1 lượng thông tinlớn trong 1 không gian hạn chế
- Các MT tính cá nhân có thể liên kếtvới nhau thành 1 mạng và có thể chiasẻ dl giữa các máy với nhau
dạng đã thúc đẩy con người không
ngừng cải tiến MT để phục vụ cho
cuộc sống
-Trước sự bùng nổ thông tin hiện
nay MT được coi như là 1 công cụ
không thể thiếu của con
người.Trong tương lai không xa 1
người không biết gì về MT có thể
coi là không biết đọc sách.vì vậy
càng nhanh tiếp xúc với MT nói
riêng và tin học nói chung thì càng
có nhiều cơ hội hoà nhập vào cuộc
sống hiện đại
? Hãy cho biết tin học là gì?
Ví dụ : Một đĩa mềm có thể lưu nội
dung 1 quyển sách dày 400 trang.
- Điều này dễ thấy nhất là mạng
Internet mà các em đã được biết.
- Từ những tìm hiểu ở trên ta đã có
thể rút ra được kniệm tin học là gì?
+Đọc phần in nghiêngtrong sách giáo khoatrang 6
+ Tin học là 1 ngànhkhoa học nghiên cứucác cấu trúc và tínhchất chung thông tin
Vai trò : -Ban đầu MT ra đời chỉ với mục đíchcho tính toán đơn thuần,dần dần nókhông ngừng được cải tiến và hỗ trợcho rất nhiều lĩnh vực khác nhau
- Ngày nay thì MT đã xuất hiện ởkhắp nơi,chúng hỗ trợ hoặc có thể thaythế hoàn toàn con người
3/- Thuật ngữ tin học :
Một số thuật ngữ tin học được dùng :
- Informatique,Informatics
- Computer Science Khái niệm về tin học :
- Tin học là 1 ngành khoa học dựa trênmáy tính điện tử
- Nó nguyên cứu cấu trúc,tính chấtchung của thông tin
- Nghiên cứu các qui luật,phương phápthu thập,biến đổi,truyền thông tin vàưng dụng của nó trong đời sống xã hội
4 Củng cố :(4’) Đặt tính của tin học
- MT có thể làm việc 24/24 giờ mà không biết mệt mỏi
- Tốc độ xử lý thông tin nhanh Độ chính xác cao
- MT có thể lưu trữ thông tin lớn trong thời gian hạn chế
- Các MT cá nhân có thể LK với nhau thành 1 mạng và chia sẻ DL giữa các MT với nhau
- MT ngày càng gọn nhẹ,tiện dụng và phổ biến
5 Dặn dò :(1’) - Học bài và trả lời các câu hỏi trong SGK trang 6
- Đọc sách trước §2 Thông Tin Và Dữ Liệu.
Hoà Lợi, ngày……Tháng ……Năm 20 Duyệt
Tin Học 10 Trang 2
Trang 3 Bài 2 Thông Tin Và Dữ Liệu
Tuần: 1,2 Ngày soạn : 21/07/09 Tiết: 2,3 Ngày dạy: / /
§2 THÔNG TIN VÀ DỮ LIỆU(2,1,0)
I/- Mục đích – yêu cầu :
Về kiến thức :
+ Biết cách biểu diễn thông tin; biết các dạng thông tin,mã hoá thông tin và dữ liệu
Về kỹ năng :
+ Nhận biết được cách lưu trữ và cách xử lý thông tin của máy tính
Về thái độ :
+ HS nhận thức được được tầm quan trọng của tin học trong quá trình xử lý thông tin và dl
II/- Chuẩn bị :
GV : + Phải có giáo án và các đồ dùng dạy học liên quan đến bài dạy
+ Không nên cố gắng đưa ra 1 định nghĩa chính xác mà sử dụng các ví dụ cụ thể trong đời
sống để chuyển tải.(Có thể đọc bài kiến thức bổ sung trong sách GV trang 39 )
HS : + Đọc trước sách giáo khoa ở nhà
PP : + Diễn giảng và phát vấn
III/- Hoạt động dạy học :
1 Ổn định lớp : Kiểm tra sĩ số (1’)
2 Kiểm tra bài cũ :(4’)
Hãy cho biết việc nghiên cứu chế tạo máy tính có thuộc lĩnh vực tin học hay không?
Hãy nói về đặc điểm nổi bật của sự phát triển trong xã hội hiện nay?
3 Nội dung bài mới :
TG Hoạt Động Của GV Hoạt Động Của
HS Nội Dung Ghi Bài
Tiết
2 + Đặt vấn đề : Trong cuộc sống
xhäi,sự hiểu biết về 1 thực thể nào
đó càng nhiều thì những suy đoán
về những thực thể đó càng 9
xác.Vd: những đám mây đen hay
những con chuồn chuồn bay thấp
báo hiệu 1 cơn mưa sắp đến.Đó là
ttin.Hay 1 biển giao thông cho ta
biết được về giao thông …
?Em hãy cho 1 dí vụ về ttin?
- Những thông tin đó con người có
được là nhờ vào quan sát.Nhưng
với máy tính chúng có được những
ttin đó là nhờ vào đâu.Đó là nhờ
thông tin được đưa vào máy tính
? Vậy thông tin là gì?
- Muốn máy tính nhận biết được 1
sự vật nào đó ta cần cung cấp cho
nó đầy đủ các ttin về đối tượng
+ Thông tin vềquảng cáo,báo chí…
+ Thông tin là sự phản ánh các hiện tượng,sự vật của thế giới khách quan
1/- Khái niệm thông tin và dl :
Thông tin : Thông tin là sự phản
ánh các hiện tượng,sự vật của thế giớikhách quan và các hoạt động của conngườitrong đời sống xã hội
Vd : Bạn Lan 18 tuổi,cao 1m60,đó là
thông tin về Lan
Dữ liệu : Là thông tin đã được
đưa vào máy tính
2/- Đơn vị đo lượng thông tin :
Bit (Binary Digit) là đơn vị nhỏ nhất để
đo lượng thông tin
- Có những ttin luôn ở 1 trong 2
trạng thái là đúng hoặc sai.Vì vậy
người ta đã nghĩ ra đơn vị bit để
Vd 2 : Giới tính của
1 con người có thể lànam hoặc nữ Ta qui
Vd 1 : Trạng thái của 1 bóng đèn có thể
là sáng(1) và tối(0)
Nếu ta có 8 bóng đèn và chỉ có bóngTin Học 10 Trang 3
Trang 4 Bài 2 Thông Tin Và Dữ Liệu
Tiết
3
biểu diễn ttin trong máy tính
- Bit là đơn vị nhỏ nhất để đo lượng
thông tin Người ta dùng 2 số 0 và
1 trong hệ nhị phân để biểu diễn
ttin trong máy tính Vd : Giới tính
của 1 con người có thể là nam hoặc
nữ với nam=1 và nữ =0 hoặc ta
tung 1 đồng xu lên thì sát xuất như
nhau giữa 2 mặt hình và chữ
(số) :ta có thể qui ước mặt hình =1
và mặt chữ = 0 để biểu diễn
? Nếu 8 bóng đèn đó có bóng
2,3,5 sáng còn lại là tối thì em
biểu diễn nó như thế nào?
-Thông tin được chia thành nhiều
loại như sau : dạng số và phi số
- Dạng số:số nguyên và số thực
- Phi số: vbản,hình ảnh,âm thanh
- Thông tin là 1 kn trừu tượng mà
máy tính không thể xử lý trực
tiếp,muốn nó xử lý được thì phải
được chuyển đổi thành các kí hiệu
mà máy tính có thể hiểu và xử
lý.Việc chuyển đổi đó gọi là mã
hoá thông tin
- Mỗi văn bản bao gồm các kí tự
thường và hoa a,b,c,… A,B,C,…
các chữ số 0,1,2,… và các dấu,phép
toán,các dấu đặt biệt …
Để mã hoá thông tin dạng văn bản
như trên người ta dùng mã ASCII
mở rộng gồm 256 kí tự và được
đánh số từ 0-255
Vd : Kí tự a
- Mã thập phân là 97
- Mã nhị phân là 01100001
- Biểu biễn ttin trong máy tính qui
về 2 loại chính là số và phi số
* Có hệ đếm phụ thuộc và vị trí và
hệ đếm không phụ thuộc vào vị trí
- Hệ đếm không phụ thuộc vào vị trí
có nghĩa là nó nằm ở vị trí nào đi
ước Nam là 0 và nữlà 1
+ 01101000
-ASCII(AmericanStandard Code forInformation
Interchange)
- Các em có thể xembảng mã ASCII cơ sở ở SGK trang 169
Vd : I=1,V=5,X=10,
L=50, C=100 D=500,M=1000
1,3,4,5 là sáng còn lai là tối thì nó sẽ
được biễu diễn như sau : 10111000 Ngoài ra người ta còn dùng các đơn vị
cơ bản khác để đo thông tin
3/- Các dạng thông tin :
Các dạng cơ bản :(phi số)
- Dạng văn bản : báo chí,sách vở…
- Dạng hình ảnh : bức tranh,bản đồ, bănghình …
- Dạng âm thanh : Tiếng nói,tiếng chimhót,tiếng đàn …
4/-Mã hoá thông tin trong MT:
- Muốn máy tính xử lý được thôngtin thì cần phải chuyển hoá,biến đổinó thành 1 dãy bit Cách biến đổi đó được
gọi là mã hoá thông tin
Vd : Xem lại trạng thái 8 bóng đèn.
- Để mã hoá văn bản dùng mã ASCIIgồm 256 kí tự được đánh số từ 0-255,sốhiệu này được gọi là mã ASCII thập phâncủa kí tự
- Nếu dùng dãy 8 bit để biểu biễn thì gọilà mã ASCII nhị phân của kí tự
Vd : Kí tự A
- Mã thập phân là 65
- Mã nhị phân là 01000001
5/- Biểu diễn thông tin trong máy tính :
a) Thông tin loại số :
Hệ đếm : Là tập các kí hiệu và qui tắc sử dụng tập các kí hiệu đó để biểu diễn và xác định giá trị các số.
- Hệ đếm La Mã : Là hệ đếm không phụthuộc vào vị trí
Vd : IX= 9, XV=15 …
chăng nữa đều mang cùng 1 giá trị
? Trong các hệ đếm trên hệ đếm
nào phụ thuộc vào vị trí ?
Vd : 545 : chữ số 5 ở hàng ĐV và
chữ số 4 ở hàng chục và chữ số 5 ở
hàng trăm
+ Hệ đếm cơ số thậpphân,nhị phân ,Hexalà hệ đếm phụ thuộcvào vị trí
- Hệ đếm cơ số thập phân,nhị phân, Hexalà hệ đếm phụ thuộc vào vị trí
Vd : Số 1 trong 10 khác với số 1 trong 01.
Hệ thập phân :(hệ cơ số 10)
Sử dụng 10 chữ số:0,1,2,…,9 để biểu diễn
- Nếu 1 số N trong hệ đếm cơ số b cóTin Học 10 Trang 4
Trang 5 Bài 2 Thông Tin Và Dữ Liệu
Với 0<= di <b
n :Số các chữ số bên trái dấu
m:Số các chữ số bên phải
dấu
VD : 345,456?
- Có nhiều hệ đếm khác nhau nên
muốn phân biệt số được biểu diễn
ở hệ đếm nào người ta viết cơ số
của hệ ở bên phải sát dưới số đó
Vd : 1112 , AB16 , 710
- Số nguyên có thể có dấu hoặc
không dấu.Ta có thể chọn 1 Byte,
2 Byte,4 Byte …
- Ta gọi 4 bit nhỏ là các bit thấp
còn 4 bit lớn là bit cao
- Trong toán học dấu phẩy(,)ngăn
cách giữa phần nguyên và phần
thập phân và không dùng dấu nào
để nhóm 3 chữ số liền nhau
? 2 Byte có thể biểu diễn số nguyên
trong phạmvi nào?ø
- Để xử lý âm thanh,hình ảnh nó sẽ
mã hoá chúng thành các dãy
bit.Với những tiến bộ KHKT như
hiện nay đã nâng cap chất lượng
cuộc sống,chẳng hạn : 2 người ở xa
nhau vẫn có thể trò chuyện và nhìn
thấy hình ảnh của nhau qua đường
điện thoại
345,456 = 3x102+4x101+5x100+4x10-1+ 5x10-2+6x10-3
+ Ghi chú : Khibiểu diễn 1 số ở hệđếm nào thì ta viết
cơ số của hệ đó ởbên phải sát dưới sốđó
+ 2 Byte thì biểudiễn số nguyên trongphạm vi 215
Vd:1 Byte có thể
biểu diễn số nguyêntrong phạmvi từ –
Hệ nhị phân : (hệ cơ số 2) Là hệ chỉdùng 2 kí hiệu :số 0 và số 1
Hệ cơ số 16 : (hệ hexa) sử dụng 16chữ số là :0,1,2,…,9,10(A),11(B), 12(C),13(D), 14(E),15(F)
Vd : 1012 , F2A16
- Để chuyển(đổi) 1 số từ hệ 2 hoặc 16sang thập phân ta thực hiện như sau:
1102 = 1x22+1x21+0x20=610 1AB16= 1x162+Ax161+Bx160= 42710
Cách biểu diễn số nguyên :Biểu diễn số nguyên với 1 Byte sau :
Bit7 Bit6 Bit5 Bit4 Bit3 Bit2 Bit1 Bit0
- Bit 7 dùng để xác định số nguyên đó làdương hay âm.(dương=0 và âm=1)
Cách biểu diễn số thực :
- Trong toán học : 1234,25
- Trong tin học : 1234.25
Vd : 145,25= 0.14525 x 103
b) Thông tin loại phi số : gồm
- Văn bản : MT có thể dùng 1 dãy 8 bit đểbdiễn 1 kí tự (theo mã ASCII)
Vd : 01010100 01001001 01001110(dãy 3 Byte) ”TIN”
- Các loại khác:(hình ảnh,âm thanh …)
4 Củng cố :(4’)
- Thông tin và đơn vị đo lượng thông tin và cách biểu diễn thông tin trong máy tính
- Loại số : hệ nhị phân,thập phân,hexa
- Loại phi số : văn bản, hình ảnh,âm thanh …
5 Dặn dò :(1’)
- Học bài và làm bài tập SGK trang 16,17,18 và đọc Bài Tập Và Thực Hành 1
Hoà Lợi, ngày……Tháng ……Năm 20
Tin Học 10 Trang 5
Trang 6Bài Tập Và Thực Hành 1
Tuần: 2 Ngày soạn: 23/07/09
Tiết: 4 Ngày dạy: / /
Bài Tập Và Thực Hành 1
LÀM QUEN VỚI THÔNG TIN VÀ MÃ HOÁ THÔNG TIN
I/- Mục đích – yêu cầu :
Về kiến thức :
+ Củng cố hiểu biết ban đầu về tin học,máy tính
+ Sử dụng bộ mã ASCII để mã hoá xâu kí tự,số nguyên
+ Viết số thực dưới dạng dấu phẩy động
Về kỹ năng :
+ Kết hợp với việc dùng máy tính để minh hoạ và đưa thông tin vào máy tính,qua đó nắmđược cách biểu diễn thông tin như : xâu kí tự,số, …
Về thái độ :
+ Rèn luyện tính cẩn thận,có trách nhiệm bảo vệ thông tin và dữ liệu
II/- Chuẩn bị :
GV : + Phải có giáo án và bài tập thực hành
+ Đây là 1 bài tập ở lớp,có thể cho học sinh tự làm sau đó hướng dẫn trả lời
HS : + Đọc trước sách giáo khoa ở nhà để chuẩn bị cho bài tập và thực hành
PP : + Diễn giảng và phát vấn
III/- Hoạt động dạy học :
1 Ổn định lớp :
Kiểm tra sĩ số (1’)
2 Kiểm tra bài cũ :
Hãy cho ví dụ về thông tin?và cho biết đơn vị đo lượng thông tin?
Hãy cho biết cách biểu diễn thông tin bao gồm các dạng nào?
3 Nội dung bài tập và thực hành :
Tin Học 10 Trang 6
Trang 7Bài Tập Và Thực Hành 1
- Hướng dẫn cho học sinh về cách mã hoá thông tin và dữ liệu
5 Dặn dò :(1’)
- Các em về nhà học bài và làm tiếp các bài tập còn lại
- Về đọc sách trước §3 Giới Thiệu Về Máy Tính.
Hoà lợi, ngày……Tháng ……Năm 20
Tin Học 10 Trang 7
Trang 8 Bài 3 Giới Thiệu về máy Tính
Tuần: 3,4 Ngày soạn : 25/07/09 Tiết: 5,6,7 Ngày dạy : / /
§3 GIỚI THIỆU VỀ MÁY TÍNH(3,2,0)
I/- Mục đích – yêu cầu :
Về kiến thức :
+ Giúp choHS biết được các cấu trúc chung của các loại máy tính thông qua máy tính và sơ lượcvề nguyên tắc hoạt động của máy tính
+ Hiểu được các thiết bị thông dụng của máy tính
Về kỹ năng :
+ Nhận biết được cách lưu trữ và xử lý dữ liệu của máy tính
Về thái độ :
+ Ý thức được việc muốn sử dụng tốt máy tính cần phải hiểu biết về nó và rèn luyện tác phonglàm việc khoa học, chuẩn xác
II/- Chuẩn bị :
GV : + Phải có giáo án và các đồ dùng dạy học liên quan đến bài dạy
+ Nên có giáo cụ trực quan là 1 máy tính và các thiết bị liên quan đến máy tính
HS : + Đọc trước sách giáo khoa ở nhà
PP : + Diễn giảng và phát vấn
III/- Hoạt động dạy học :
1 Ổn định lớp : Kiểm tra sĩ số (1’)
2 Kiểm tra bài cũ :(4’)
- Thông tin là gì? Kể tên các đơn vị đo thông tin?
- Hãy nêu khái niệm mã hoá thông tin? Hãy biến đổi : 2310 hệ 2 ; 101012 hệ 10
3 Nội dung bài mới :
Tin Học 10 Trang 8
Trang 9 Bài 3 Giới Thiệu về máy Tính + Các thành phần chính của máy tính : Bộ xử lý trung tâm; Bộ nhớ trong và bộ nhớngoài;Thiết bị vào/ra.
5 Dặn dò :(1’) - Học bài và làm bài tập trong SGK trang 16,17,18
- Về đọc sách trước Bài Tập Và Thực Hành 2.
Hoà Lợi, ngày……Tháng ……Năm 20
Tin Học 10 Trang 9
Trang 10Bài Tập Và Thực Hành 2
Tuần: 4,5 Ngày soạn: 28/07/09 Tiết: 8,9 Ngày dạy: / /
LÀM QUEN VỚI MÁY TÍNH
I/- Mục đích – yêu cầu :
Về kiến thức : + Quan sát và nhận biết được các bộ phận chính của máy tính và 1 số thiết bị khác như : máy in,bàn phím,chuột,ổ đĩa,cổng USB …
+ Biết được cách khởi động máy tính và các thao tác sử dụng chuột,bàn phím.
Về kỹ năng : + Nhận thức được máy tính được thiết kế rất thân thiện với con người.
Về thái độ : + Có trách nhiệm bảo vệ tốt các trang thiết bị và không được tự động sử dụng máy tính khi chưa có sự cho phép của giáo viên.
II/- Chuẩn bị :
GV : + Phải có GA bài tập thực hành; đây là 1 bài tập ở lớp, có thể cho hs tự làm sau đó hướng dẫn trả lời.
HS : + Đọc trước sách giáo khoa ở nhà để chuẩn bị cho bài tập và thực hành.
PP : + Hướng dẫn và phát vấn
III/- Hoạt động dạy học :
1 Ổn định lớp : Kiểm tra sĩ số (1’)
2 Kiểm tra bài cũ :Trước khi vào phòng máy tính để thực hành chúng ta cần phải làm gì?
3 Nội dung bài tập và thực hành :
Tin Học 10 Trang 10
Trang 11 Bài 4 Bài Toán Và Thuật Toán
Tuần: 5,6,7 Ngày soạn: 30/07/09 Tiết: 10,11,12,13,14 Ngày dạy: / /
§4 BÀI TOÁN VÀ THUẬT TOÁN (5,0,1)
I/- Mục đích – yêu cầu :
Về kiến thức : + Biết khái niệm về bài toán và thuật toán trong tin học
+ Hiểu và thực hiện được 1 số thực toán đơn giản : tìm giá trị lớn nhất của 1 dãy số,sxếp dãy số …
Về kỹ năng : + Xd thuật toán cho 1 bài toán đơn giản và làm quen với NNLT:cách dùngbiến,khởi tạo giá trị biến
Về thái độ : + Góp phần phát triển tư duy khi giải quyết các vấn đề trong khoa học cũngnhư trong cuộc sống
II/- Chuẩn bị :
GV : + Phải có giáo án và các đồ dùng dạy học liên quan đến bài dạy
+ Nên chọn các bài toán điển hình ở dạng đơn giản nhất trong tin học là sắp xếp và tìm kiếm HS : + Đọc trước sách giáo khoa ở nhà
PP : + Diễn giảng và phát vấn
III/- Hoạt động dạy học :
1 Ổn định lớp : Kiểm tra sĩ số (1’)
2 Kiểm tra bài cũ :(4’)
- Em hãy cho biết 1 MT nếu chưa có phần mềm thì nó có thể hoạt động được hay không?vì sao?
- Hãy cho biết các thiết bị vào và các thiết bị ra?Thiết bị nào vừa là thiết bị vào vừa là thiết bịra?
3 Nội dung bài mới :
Tin Học 10 Trang 11
Trang 12 Bài 4 Bài Toán Và Thuật Toán
- Về đọc sách trước Bài 5 Ngôn Ngữ Lập Trình.
Hoà lợi, ngày……Tháng ……Năm 20
Tin Học 10 Trang 12
Trang 13 Bài 4 Bài Tập
Tuần : 8 Ngày soạn : 01/08/09 Tiết : 15,16 Ngày dạy: / /
BàØI TẬP
I/- Mục đích – yêu cầu :
Về kiến thức : + Xác định được Input và Output của bài toán
+ Hiểu và thực hiện được 1 số thực toán đơn giản như : tìm giá trị lớn nhất của 1 dãy số,sắp xếp dãy số …
Về kỹ năng : Xd thuật toán cho 1 bài toán đơn giản bằng cách liệt kê hoặc bằng sơ đồ khối
Về thái độ : + Góp phần phát triển khả năng tư duy khi giải quyết các vấn đề trong khoa học cũng như trong cuộc sống.
II/- Chuẩn bị :
GV : + Phải có giáo án và bài tập
+ Chuẩn bị trước các bài tập trong sách giao khoa
HS : + Đọc trước sách giáo khoa ở nhà.
PP : + Diễn giảng và phát vấn
III/- Hoạt động dạy học :
1 Ổn định lớp : Kiểm tra sĩ số (1’)
2 Kiểm tra bài cũ :(4’)
- Em hãy nêu khái niệm bài toán và cho ví dụ về bài toán,sau đó chỉ ra Input và Output?
- Em hãy nêu khái niệm thuật toán và cho biết quá trình xác định thuật toán?
3 Nội dung bài mới :
Tin Học 10 Trang 13
Trang 14 Bài 4 Bài Tập
Hoà lợi, ngày……Tháng ……Năm 20
Tin Học 10 Trang 14
Trang 15Đáp Aùn Đề Kiểm Tra 1 Tiết
Tuần: 9 Ngày soạn : 05/09//09 Tiết: 17 Ngày kiểm : / /
Kiểm Tra 1 Tiết
Ma trận đề :
A/- Hãy Chọn Câu Đúng: (6đ)
1/-Dựa vào sơ đồ cấu trúc máy tính,hãy cho biết quá trình xử lý thông tin thực hiện theo quy trình nào trong các quy trình dưới đây?
a) Nhập dữ liệu Xuất thông tin Xuất ; Lưu trữ dữ liệu.
b) Xuất thông tin Xử lý dữ liệu Nhập ; Lưu trữ dữ liệu.
c) Nhập dữ liệu Xử lý dữ liệu Xuất ; Lưu trữ dữ liệu.
d) Tất cả đều sai.
2/- Chức năng nào dưới đây không phải là chức năng của máy tính điện tử ?
a Xử lý thông tin b Lưu trữ thông tin vào bộ nhớ ngoài.
c Đưa thông tin ra màn hình và máy in d Nhận biết được mọi thông tin.
3/- Phát biểu nào sau đây về RAM là đúng ?
a RAM có dung lượng nhỏ hơn ROM b.Dữ liệu trong RAM sẽ bị mất đi khi tắt máy.
c RAM có dung lượng nhỏ hơn đĩa mềm d RAM là bộ nhớ chỉ đọc.
4/- Hãy ghép mỗi thiết bị ở cột bên trái với chức năng tương ứng ở cột bên phải trong bảng dưới đây: (Hãy đánh số từ 1 đến 6 ở cột chức năng để tương ứng với cột thiết bị )
Tin Học 10 Trang 15
Trang 16Đáp Aùn Đề Kiểm Tra 1 Tiết
7/- Bộ xử lý trung tâm (CPU) được viết tắt của chữ gì? ………
8/- Hệ thống tin học bao gồm các phần sau :
a) Bộ xử lý trung tâm,bộ nhớ ngoài,bộ nhớ trong,thiết bị vào,thiết bị ra.
b) Phần cứng,phần mềm,sự quản lý và điều khiển của con người.
c) Bộ nhớ RAM và bộ nhớ ROM
d) Đĩa cứng,đĩa mềm,đĩa CD và thiết bị nhớ Flash.
9/- Phát biểu nào sau đây về ROM là đúng ?
a) ROM là bộ nhớ ngoài.
b) ROM là bộ nhớ trong chỉ cho phép đọc.
c) ROM là bộ nhớ trong có thể đọc và ghi dữ liệu.
d) Dữ liệu trong ROM sẽ bị mất đi khi tắt máy.
10/- Hãy đánh dấu (x) vào cột tương ứng để phân loại các thiết bị trong bảng sau :
Chuột Màn hình
Máy in Máy chiếu
11/- Hãy xác định Input và Output của bài toán tính tổng của 3 số nguyên a,b,c?
12/- Dựa vào thuật toán tìm kiếm tuần tự hãy chạy ví dụ mô phỏng : Với k=12 và N=10
i
(Hãy tìm chỉ số của i)
13/-Hãy viết thuật toán tìm ước chung lớn nhất của 2 số nguyên M và N (theo cách liệt kê)
+ Ý tưởng : Để tìm tìm ước chung lớn nhất của 2 số nguyên M và N thì có nhiều cách.Cách đơn giản nhất là lấy
số lớn trừ cho số bé ,trừ liên tục cho đến khi 2 số bằng nhau thì lúc đó ta tìm được ước chung lớn nhất của M và N.
- Hết
-ĐÁP ÁN Kiểm Tra 1 Tiết
1/- c) Nhập dữ liệu Xử lý dữ liệu Xuất ; Lưu trữ dữ liệu.
2/- d) Nhận biết được mọi thông tin.
3/- b) Dữ liệu trong RAM sẽ bị mất đi khi tắt máy.
4/-
1) Thiết bị vào : 5) a) Thực hiện các phép toán số học và logic.
2) Bộ nhớ ngoài : 6) b) Dùng để xuất thông tin từ máy tính ra ngoài.
3) Bộ nhớ trong : 4) c) Điều khiển toàn bộ hoạt động của máy tính và các thiết bị ngoại vi liên quan.
4) Bộ điều khiển : 3) d) Lưu trữ thông tin cần thiết để máy tính hoạt động và dữ liệu trong quá trình xử lý.
5) Bộ số học/Logic : 1) e) Dùng để đưa thông tin vào máy tính
6) Thiết bị ra : 2 ) f) Dùng để lưu trữ thông tin lâu dài.
5/- Bộ nhớ ngoài gồm co ù: Đĩa cứng,đĩa mềm,đĩa CD và thiết bị nhớ Flash.
6/- Bộ nhớ trong gồm có : RAM và ROM.
7/- Bộ xử lý trung tâm (CPU) được viết tắt của chữ gì? Central Processing Unit
8/- Hệ thống tin học bao gồm các phần sau :
b) Phần cứng,phần mềm,sự quản lý và điều khiển của con người.
9/- Phát biểu nào sau đây về ROM là đúng ?
b) ROM là bộ nhớ trong chỉ cho phép đọc.
10/- Hãy đánh dấu (x) vào cột tương ứng để phân loại các thiết bị trong bảng sau :
Tin Học 10 Trang 16
Trang 17Đáp Aùn Đề Kiểm Tra 1 Tiết
B/- Bài Tập : ( 4đ)
11/- Hãy xác định Input và Output của bài toán tìm ước chung lớn nhất của 2 số nguyên M và N.
- Input : M,N nguyên dương ; Output : UCLN(M,N).
12/- Dựa vào thuật toán tìm kiếm tuần tự hãy chạy ví dụ mô phỏng : Với k=12 và N=10
Vậy với chỉ số i=4 thì tìm được a 4 =12
13/-Hãy viết thuật toán tìm ước chung lớn nhất của 2 số nguyên M và N (áp dụng cách liệt kê)
Ý tưởng : Để tìm tìm ước chung lớn nhất của 2 số nguyên M và N thì có nhiều cách.Cách đơn giản nhất là lấy
số lớn trừ cho số bé ,trừ liên tục cho đến khi 2 số bằng nhau thì lúc đó ta tìm được ước chung lớn nhất của M và N.
Cách liệt kê : B1 : Nhập M,N
B2 : Nếu M=N thì UCLN = M.rồi chuyển sang B 5.
B3 : Nếu M>N,thì thay M = M-N quay lại B2.
B4 : Thay N=N-M rồi quay lại B2 B5 : Đưa ra UCLN = M,rồi kết thúc.
Hướng dẫn chấm :
Tin Học 10 Trang 17
0.5 điểm 1,2,3,5,6,7,8,9
1 điểm 4,10,11,12
Trang 18Đáp Aùn Đề Kiểm Tra 1 Tiết
Tin Học 10 Trang 18
Trang 19Đáp Aùn Đề Kiểm Tra 1 Tiết
Tin Học 10 Trang 19
Trang 20 Bài 5 Ngôn Ngữ Lập Trình
Tin Học 10 Trang 20
Trang 21 Bài 5 Ngôn Ngữ Lập Trình
T
G Hoạt Động Của GV Hoạt Động Của HS Nội Dung Ghi Bài
Tiết
18
+ Đặt vấn đề : Để giải 1 bài toán
trên máy tính không thể chạy trực
tiếp bằng thuật toán
mà phải thực hiện theo ctrình Vậy
ta cần chuyển đổi từ thuật
toán sang ctrình để máy tính có
thể hiểu và thực hiện được.
- Một ctrình có thể được viết bằng
nhiều NN khác nhau gọi là NNLT.
- Mỗi loại MT có 1 ngôn ngữ
riêng,đây là 1 ngôn ngữ duy nhất
mà máy tính có thể trực tiếp hiểu
và thực hiện.
? Vậy nhôn ngữ máy là gì?
- Một trong các NNõ mà ta muốn
đề cập tiếp theo là hợp ngữ NN
này sử dụng các từ (thường là
những từ viết tắt trong tiếng anh )
làm thành các lệnh.
- Hợp ngữ là 1 NN bậc thấp không
thích hợp với nhiều người sử dụng,
bởi nó sử dụng địa chỉ các thanh
ghi trong MT.Vậy còn có NN nào
khác mà nhiều người có thể sử
dụng được không ?
- Đó là NNLT bậc cao
? Các em biết được các loại ngôn
ngữ nào ?
- Đó là ngôn ngữ bậc cao
Vậy ngôn ngữ như thế nào
được coi là ngôn ngữ bậc cao?
- Cũng không nằm ngoài qui
định,những ngôn ngữ này muốn
máy tính hiểu và thực hiện thì
phải dịch sang ngôn ngữ máy.
+ Vậy ngôn ngữ máy là 1dãy ký tự được biểu diễnbằng hệ nhị phân(0,1)
- Pascal,Foxpro
- Nhờ vào chương trìnhdịch
KN : Ngôn ngữ dùng để viết chương
trình cho máy tính để máy tính hiểu và thực hiện được gọi là NNLT.
2/- Hợp ngữ :
- Sử dụng 1 số từ để thực hiện lệnh trên các thanh ghi.
VD : ADD AX,BX Trong đó : ADD : phép cộng;
AX,BX : Các thanh ghi (kết quả của phép cộng được đưa vào thanh ghi AX)
- Muốn máy tính hiểu được ngôn ngữ này cần phải dịch sang ngôn ngữ máy.
3/- Ngôn ngữ bậc cao :
- Là ngôn ngữ có các câu lệnh gần với ngôn ngữ tự nhiên,có tính độc lập cao,ít phụ thuộc vào loại máy.
Tin Học 10 Trang 21
Trang 22 Bài 5 Ngôn Ngữ Lập Trình
? Để chuyển đổi từ các NNõ trên
sang NNõ máy là nhờ vào đâu?
- Học bài và làm bài tập trong sách giáo khoa trang 44,46
- Đọc sách trước §6 Giải Bài Toán Trên Máy Tính.
Hoà lợi, ngày……Tháng ……Năm 20
Tin Học 10 Trang 22
Trang 23 Bài 6 Giải Bài Toán Trên Máy Tính
Tuần : 9 Ngày soạn : 11/09/06 Tiết : 19 Ngày dạy: / /
§6 GIẢI BÀI TOÁN TRÊN MÁY TÍNH(1,0,0)
I/- Mục đích – yêu cầu:
Về kiến thức :
+ Giúp HS biết cách dùng máy tính để giải bài toán
+ Giúp HS nắm được các khái niệm về thuật toán,dữ liệu,lệnh,NNLT và chương trình
+ Biết trình tự các bước cần tiến hành khi giải một bài toán trên máy tính
Về kỹ năng : Giúp HS xd được thuật toán để giải 1 số bài toán đơn giản trên máy tính
Về thái độ : Nhận thức được tầm quan trọng của gthuật & cách vdụng gthuật để giải BTtrên MT
II/- Chuẩn bị:
GV : + Phải có giáo án và các đồ dùng dạy học liên quan đến bài dạy
+ Chuẩn bị một số bài toán chẳng hạn như :tính điểm trung bình của lớp
HS : + Đọc trước sách giáo khoa ở nhà
PP : + Diễn giảng và phát vấn
III/- Hoạt động dạy học :
1 Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số (1’)
2 Kiểm tra bài cũ :(4’)
- Em hãy cho biết có mấy loại NNLT?
- Em hãy so sánh ngôn ngữ bậc cao và ngôn ngữ máy?
3 Nội dung bài mới:
Tin Học 10 Trang 23